Samura ibn Jundub

أَخْبَرَنَا هِلاَلُ بْنُ الْعَلاَءِ بْنِ هِلاَلٍ، قَالَ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ عَيَّاشٍ، قَالَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ، قَالَ حَدَّثَنَا الأَسْوَدُ بْنُ قَيْسٍ، قَالَ حَدَّثَنِي ثَعْلَبَةُ بْنُ عِبَادٍ الْعَبْدِيُّ، مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ أَنَّهُ شَهِدَ خُطْبَةً يَوْمًا لِسَمُرَةَ بْنِ جُنْدُبٍ فَذَكَرَ فِي خُطْبَتِهِ حَدِيثًا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ سَمُرَةُ بْنُ جُنْدُبٍ بَيْنَا أَنَا يَوْمًا وَغُلاَمٌ مِنَ الأَنْصَارِ نَرْمِي غَرَضَيْنِ لَنَا عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى إِذَا كَانَتِ الشَّمْسُ قِيدَ رُمْحَيْنِ أَوْ ثَلاَثَةٍ فِي عَيْنِ النَّاظِرِ مِنَ الأُفُقِ اسْوَدَّتْ فَقَالَ أَحَدُنَا لِصَاحِبِهِ انْطَلِقْ بِنَا إِلَى الْمَسْجِدِ فَوَاللَّهِ لَيُحْدِثَنَّ شَأْنُ هَذِهِ الشَّمْسِ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي أُمَّتِهِ حَدَثًا - قَالَ - فَدَفَعْنَا إِلَى الْمَسْجِدِ - قَالَ - فَوَافَيْنَا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ خَرَجَ إِلَى النَّاسِ - قَالَ - فَاسْتَقْدَمَ فَصَلَّى فَقَامَ كَأَطْوَلِ قِيَامٍ قَامَ بِنَا فِي صَلاَةٍ قَطُّ مَا نَسْمَعُ لَهُ صَوْتًا ثُمَّ رَكَعَ بِنَا كَأَطْوَلِ رُكُوعٍ مَا رَكَعَ بِنَا فِي صَلاَةٍ قَطُّ مَا نَسْمَعُ لَهُ صَوْتًا ثُمَّ سَجَدَ بِنَا كَأَطْوَلِ سُجُودٍ مَا سَجَدَ بِنَا فِي صَلاَةٍ قَطُّ لاَ نَسْمَعُ لَهُ صَوْتًا ثُمَّ فَعَلَ ذَلِكَ فِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ مِثْلَ ذَلِكَ - قَالَ - فَوَافَقَ تَجَلِّي الشَّمْسِ جُلُوسَهُ فِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ فَسَلَّمَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَشَهِدَ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَشَهِدَ أَنَّهُ عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ ‏.‏ مُخْتَصَرٌ ‏.‏

Samura ibn Jundub (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kuni men ansorlardan boʻlgan bir bola bilan Rasululloh ﷺ zamonlarida oʻzimizning ikki nishonimizga oʻq otib turgan edik. Quyosh koʻzda koʻringanicha ufqdan ikki yoki uch nayza bahavola koʻtarilganda, u qorayib qoldi. Birimiz sherigiga: «Yur, masjidga boraylik. Allohga qasamki, bu quyoshning ahvoli Rasululloh ﷺ uchun u zotning ummatida bir hodisani yuzaga chiqaradi», dedi. Biz masjidga bordik va Rasululloh ﷺ odamlar oldiga chiqqan paytda unga toʻgʻri keldik. U zot oldinga oʻtib namoz oʻqidilar. Bizga hech qachon oʻqib bergan namozlarida turmagan darajada uzun qiyomda turdilar, biz u zotning ovozini eshitmasdik. Soʻng bizga hech qachon oʻqib bergan namozlarida qilmagan darajada uzun rukuʼ qildilar, biz u zotning ovozini eshitmasdik. Soʻng bizga hech qachon oʻqib bergan namozlarida qilmagan darajada uzun sajda qildilar, biz u zotning ovozini eshitmasdik. Soʻng ikkinchi rakaatda ham xuddi shunday qildilar. Quyoshning yorishishi ikkinchi rakaatdagi oʻtirishlariga toʻgʻri keldi. Soʻng salom berdilar, Allohga hamd aytib, Uni ulugʻladilar, Allohdan boshqa iloh yoʻqligiga va oʻzlari Allohning bandasi va rasuli ekanliklariga guvohlik berdilar.Самура ибн Жундуб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир куни мен ансорлардан бўлган бир бола билан Расулуллоҳ ﷺ замонларида ўзимизнинг икки нишонимизга ўқ отиб турган эдик. Қуёш кўзда кўринганича уфқдан икки ёки уч найза баҳавола кўтарилганда, у қорайиб қолди. Биримиз шеригига: «Юр, масжидга борайлик. Аллоҳга қасамки, бу қуёшнинг аҳволи Расулуллоҳ ﷺ учун у зотнинг умматида бир ҳодисани юзага чиқаради», деди. Биз масжидга бордик ва Расулуллоҳ ﷺ одамлар олдига чиққан пайтда унга тўғри келдик. У зот олдинга ўтиб намоз ўқидилар. Бизга ҳеч қачон ўқиб берган намозларида турмаган даражада узун қиёмда турдилар, биз у зотнинг овозини эшитмасдик. Сўнг бизга ҳеч қачон ўқиб берган намозларида қилмаган даражада узун рукуъ қилдилар, биз у зотнинг овозини эшитмасдик. Сўнг бизга ҳеч қачон ўқиб берган намозларида қилмаган даражада узун сажда қилдилар, биз у зотнинг овозини эшитмасдик. Сўнг иккинчи ракаатда ҳам худди шундай қилдилар. Қуёшнинг ёришиши иккинчи ракаатдаги ўтиришларига тўғри келди. Сўнг салом бердилар, Аллоҳга ҳамд айтиб, Уни улуғладилар, Аллоҳдан бошқа илоҳ йўқлигига ва ўзлари Аллоҳнинг бандаси ва расули эканликларига гувоҳлик бердилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ أَنْبَأَنَا عُيَيْنَةُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جَوْشَنٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ، شَهِدْتُ جَنَازَةَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَمُرَةَ وَخَرَجَ زِيَادٌ يَمْشِي بَيْنَ يَدَىِ السَّرِيرِ فَجَعَلَ رِجَالٌ مِنْ أَهْلِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَمَوَالِيهِمْ يَسْتَقْبِلُونَ السَّرِيرَ وَيَمْشُونَ عَلَى أَعْقَابِهِمْ وَيَقُولُونَ رُوَيْدًا رُوَيْدًا بَارَكَ اللَّهُ فِيكُمْ ‏.‏ فَكَانُوا يَدِبُّونَ دَبِيبًا حَتَّى إِذَا كُنَّا بِبَعْضِ طَرِيقِ الْمِرْبَدِ لَحِقَنَا أَبُو بَكْرَةَ عَلَى بَغْلَةٍ فَلَمَّا رَأَى الَّذِي يَصْنَعُونَ حَمَلَ عَلَيْهِمْ بِبَغْلَتِهِ وَأَهْوَى إِلَيْهِمْ بِالسَّوْطِ وَقَالَ خَلُّوا فَوَالَّذِي أَكْرَمَ وَجْهَ أَبِي الْقَاسِمِ صلى الله عليه وسلم لَقَدْ رَأَيْتُنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَإِنَّا لَنَكَادُ نَرْمُلُ بِهَا رَمْلاً ‏.‏ فَانْبَسَطَ الْقَوْمُ ‏.‏

Abu Bakra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Abdurrahmon ibn Samuraning janozasida hozir boʻldim. Ziyod taobut oldida yurib chiqdi. Abdurrahmonning oilasidan va ularning mavlolaridan boʻlgan bir necha kishilar taobutga yuzlanib, orqalari bilan yurar va: «Sekinroq, sekinroq, Alloh sizlarni barakotli qilsin», der edilar. Ular juda sekin qadam tashlar edilar. Nihoyat, biz Mirbad yoʻlining bir qismiga yetganimizda, Abu Bakra xachirda bizga yetib keldi. U ularning nima qilayotganini koʻrgach, xachirini ular tomon haydab, ularga qamchisini koʻtardi va: «Yoʻl beringlar! Abul-Qosim ﷺning yuzini ulugʻ qilgan Zotga qasamki, biz Rasululloh ﷺ bilan (janozani) deyarli yugurib olib borganimizni koʻrar edik», dedi. Shunda odamlar (yurishni) tezlatdilar.Абу Бакра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Абдурраҳмон ибн Самуранинг жанозасида ҳозир бўлдим. Зиёд таобут олдида юриб чиқди. Абдурраҳмоннинг оиласидан ва уларнинг мавлоларидан бўлган бир неча кишилар таобутга юзланиб, орқалари билан юрар ва: «Секинроқ, секинроқ, Аллоҳ сизларни баракотли қилсин», дер эдилар. Улар жуда секин қадам ташлар эдилар. Ниҳоят, биз Мирбад йўлининг бир қисмига етганимизда, Абу Бакра хачирда бизга етиб келди. У уларнинг нима қилаётганини кўргач, хачирини улар томон ҳайдаб, уларга қамчисини кўтарди ва: «Йўл беринглар! Абул-Қосим ﷺнинг юзини улуғ қилган Зотга қасамки, биз Расулуллоҳ ﷺ билан (жанозани) деярли югуриб олиб борганимизни кўрар эдик», деди. Шунда одамлар (юришни) тезлатдилар.

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ، وَالْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، ح وَأَخْبَرَنَا سُوَيْدٌ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ اللَّهِ، عَنْ حُسَيْنٍ الْمُكْتِبِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ، عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدُبٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلَّى عَلَى أُمِّ فُلاَنٍ مَاتَتْ فِي نِفَاسِهَا فَقَامَ فِي وَسَطِهَا ‏.‏

Samura ibn Jundub (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ tugʻruqda vafot etgan bir ayolga janoza namozini oʻqidilar va uning oʻrtasi roʻparasida turdilar.Самура ибн Жундуб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ туғруқда вафот этган бир аёлга жаноза намозини ўқидилар ва унинг ўртаси рўпарасида турдилар.

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ نَصْرِ بْنِ عَلِيٍّ، قَالَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، قَالَ قُلْتُ لأَيُّوبَ هَلْ عَلِمْتَ أَحَدًا قَالَ فِي أَمْرِكِ بِيَدِكِ أَنَّهَا ثَلاَثٌ غَيْرَ الْحَسَنِ فَقَالَ لاَ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ غَفْرًا إِلاَّ مَا حَدَّثَنِي قَتَادَةُ عَنْ كَثِيرٍ مَوْلَى ابْنِ سَمُرَةَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ ثَلاَثٌ ‏"‏ ‏.‏ فَلَقِيتُ كَثِيرًا فَسَأَلْتُهُ فَلَمْ يَعْرِفْهُ فَرَجَعْتُ إِلَى قَتَادَةَ فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ نَسِيَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ هَذَا حَدِيثٌ مُنْكَرٌ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan, Paygʻambar ﷺdan rivoyat qilinadi: «Uni oʻz ixtiyoringga qoʻyib berdim» degan soʻz haqida u zot: «Uch (taloq)», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан, Пайғамбар ﷺдан ривоят қилинади: «Уни ўз ихтиёрингга қўйиб бердим» деган сўз ҳақида у зот: «Уч (талоқ)», дедилар.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ طَاوُسٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ أُبْلِغَ عُمَرُ أَنَّ سَمُرَةَ، بَاعَ خَمْرًا قَالَ قَاتَلَ اللَّهُ سَمُرَةَ أَلَمْ يَعْلَمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ قَاتَلَ اللَّهُ الْيَهُودَ حُرِّمَتْ عَلَيْهِمُ الشُّحُومُ فَجَمَّلُوهَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ يَعْنِي أَذَابُوهَا ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Umarga Samuraning xamr sotgani xabari yetdi. Shunda u: «Alloh Samurani halok qilsin! U Rasululloh ﷺning: ‹Alloh yahudiylarni halok qilsin! Ularga yogʻlar harom qilingan edi, ular esa uni eritdilar›, deganlarini bilmasmidi?» dedi. Sufyon aytdi: Yaʼni ular uni eritib yubordilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Умарга Самуранинг хамр сотгани хабари етди. Шунда у: «Аллоҳ Самурани ҳалок қилсин! У Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Аллоҳ яҳудийларни ҳалок қилсин! Уларга ёғлар ҳаром қилинган эди, улар эса уни эритдилар›, деганларини билмасмиди?» деди. Суфён айтди: Яъни улар уни эритиб юбордилар.

أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ، قَالَ أَنْبَأَنَا هَمَّامٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ سَمُرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الْبَيِّعَانِ بِالْخِيَارِ مَا لَمْ يَتَفَرَّقَا وَيَأْخُذْ أَحَدُهُمَا مَا رَضِيَ مِنْ صَاحِبِهِ أَوْ هَوِيَ ‏"‏ ‏.‏

Samura (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Ikki oldi-sotdi qiluvchi bir-biridan ajralmagunlaricha va biri sherigidan koʻngli rozi boʻlgan yoki tortgan narsasini olmagunicha ixtiyorlidirlar», dedilar.Самура (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Икки олди-сотди қилувчи бир-биридан ажралмагунларича ва бири шеригидан кўнгли рози бўлган ёки тортган нарсасини олмагунича ихтиёрлидирлар», дедилар.