Savbon mavlo Rasululloh

حَدَّثَنَا أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ أَبِي السَّفَرِ، - وَهُوَ أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْهَمْدَانِيُّ الْكُوفِيُّ وَإِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ قَالَ أَبُو عُبَيْدَةَ حَدَّثَنَا وَقَالَ، إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو الأَوْزَاعِيُّ، عَنْ يَعِيشَ بْنِ الْوَلِيدِ الْمَخْزُومِيِّ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ مَعْدَانَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ، عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَاءَ فَأَفْطَرَ فَتَوَضَّأَ ‏.‏ فَلَقِيتُ ثَوْبَانَ فِي مَسْجِدِ دِمَشْقَ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ صَدَقَ أَنَا صَبَبْتُ لَهُ وَضُوءَهُ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَالَ إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ مَعْدَانُ بْنُ طَلْحَةَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَابْنُ أَبِي طَلْحَةَ أَصَحُّ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَأَى غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمْ مِنَ التَّابِعِينَ الْوُضُوءَ مِنَ الْقَىْءِ وَالرُّعَافِ ‏.‏ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ ‏.‏ وَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَيْسَ فِي الْقَىْءِ وَالرُّعَافِ وُضُوءٌ ‏.‏ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ وَالشَّافِعِيِّ ‏.‏ وَقَدْ جَوَّدَ حُسَيْنٌ الْمُعَلِّمُ هَذَا الْحَدِيثَ ‏.‏ وَحَدِيثُ حُسَيْنٍ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ ‏.‏ وَرَوَى مَعْمَرٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ فَأَخْطَأَ فِيهِ فَقَالَ عَنْ يَعِيشَ بْنِ الْوَلِيدِ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ الأَوْزَاعِيَّ وَقَالَ عَنْ خَالِدِ بْنِ مَعْدَانَ وَإِنَّمَا هُوَ مَعْدَانُ بْنُ أَبِي طَلْحَةَ ‏.‏

Abu Dardo (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ qusdilar, soʻng (roʻzalarini) ochdilar va tahorat oldilar. (Yahyo ibn Abu Kasir aytdi: Soʻng men Damashq masjidida Savbon (roziyallohu anhu)ni uchratib, buni unga zikr qildim. U: «Rost aytibdi, men u zotga tahorat suvini quygan edim», dedi.) Abu Iso aytdi: Ishoq ibn Mansur «Maʼdon ibn Talha» dedi. Abu Iso aytdi: «Ibn Abu Talha» degani sahihroqdir. Abu Iso aytdi: Nabiy ﷺ ashoblaridan va ulardan boshqa tobeʼinlardan koʻplab ilm ahli qusish va burun qonashidan tahorat (olish kerakligi) qarashida boʻlganlar. Bu Sufyon Savriy, Ibnul Muborak, Ahmad va Ishoqning soʻzidir. Baʼzi ilm ahli esa: Qusish va burun qonashida tahorat yoʻq, dedilar. Bu Molik va Shofiʼiyning soʻzidir. Husayn Muallim bu hadisni yaxshi (mukammal) keltirgan. Husaynning hadisi bu bobda eng sahih narsadir. Maʼmar bu hadisni Yahyo ibn Abu Kasirdan rivoyat qilib, unda xato qildi va: «Yaʼysh ibn Validdan, u Xolid ibn Maʼdondan, u Abu Dardodan» dedi va unda Avzoʼiyni zikr qilmadi hamda «Xolid ibn Maʼdondan» dedi. Aslida u Maʼdon ibn Abu Talhadir.Абу Дардо (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ қусдилар, сўнг (рўзаларини) очдилар ва таҳорат олдилар. (Яҳё ибн Абу Касир айтди: Сўнг мен Дамашқ масжидида Савбон (розияллоҳу анҳу)ни учратиб, буни унга зикр қилдим. У: «Рост айтибди, мен у зотга таҳорат сувини қуйган эдим», деди.) Абу Исо айтди: Ишоқ ибн Мансур «Маъдон ибн Талҳа» деди. Абу Исо айтди: «Ибн Абу Талҳа» дегани саҳиҳроқдир. Абу Исо айтди: Набий ﷺ ашобларидан ва улардан бошқа тобеъинлардан кўплаб илм аҳли қусиш ва бурун қонашидан таҳорат (олиш кераклиги) қарашида бўлганлар. Бу Суфён Саврий, Ибнул Муборак, Аҳмад ва Ишоқнинг сўзидир. Баъзи илм аҳли эса: Қусиш ва бурун қонашида таҳорат йўқ, дедилар. Бу Молик ва Шофиъийнинг сўзидир. Ҳусайн Муаллим бу ҳадисни яхши (мукаммал) келтирган. Ҳусайннинг ҳадиси бу бобда энг саҳиҳ нарсадир. Маъмар бу ҳадисни Яҳё ибн Абу Касирдан ривоят қилиб, унда хато қилди ва: «Яъйш ибн Валиддан, у Холид ибн Маъдондан, у Абу Дардодан» деди ва унда Авзўийни зикр қилмади ҳамда «Холид ибн Маъдондан» деди. Аслида у Маъдон ибн Абу Талҳадир.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ وَزِيرٍ الْوَاسِطِيُّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، عَنْ عَاصِمٍ الأَحْوَلِ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَبِي الأَشْعَثِ، عَنْ أَبِي أَسْمَاءَ، عَنْ ثَوْبَانَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَهُ ‏.‏ وَزَادَ فِيهِ قِيلَ مَا خُرْفَةُ الْجَنَّةِ قَالَ ‏"‏ جَنَاهَا ‏"‏ ‏.‏ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَبِي أَسْمَاءَ، عَنْ ثَوْبَانَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَ حَدِيثِ خَالِدٍ ‏.‏ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ أَبِي الأَشْعَثِ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ وَلَمْ يَرْفَعْهُ ‏.‏

Savbon (roziyallohu anhu) Paygʻambar ﷺdan shunga oʻxshash (hadis) rivoyat qiladi, biroq unda shuni ziyoda qildi: «Jannat mevasi nima?» deb soʻraldi. U zot: «Uning terimidir», dedilar. Abu Iso aytdi: Baʼzilar buni Hammod ibn Zayddan rivoyat qilib, uni (Paygʻambarga) marfuʼ qilmaganlar.Савбон (розияллоҳу анҳу) Пайғамбар ﷺдан шунга ўхшаш (ҳадис) ривоят қилади, бироқ унда шуни зиёда қилди: «Жаннат меваси нима?» деб сўралди. У зот: «Унинг теримидир», дедилар. Абу Исо айтди: Баъзилар буни Ҳаммод ибн Зайддан ривоят қилиб, уни (Пайғамбарга) марфуъ қилмаганлар.

حَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ، قَالَ وَحَدَّثَنَا أَبُو مُحَمَّدٍ، رَجَاءٌ قَالَ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، عَنِ الأَوْزَاعِيِّ، قَالَ حَدَّثَنِي الْوَلِيدُ بْنُ هِشَامٍ الْمُعَيْطِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي مَعْدَانُ بْنُ طَلْحَةَ الْيَعْمَرِيُّ، قَالَ لَقِيتُ ثَوْبَانَ مَوْلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ لَهُ دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ يَنْفَعُنِي اللَّهُ بِهِ وَيُدْخِلُنِي الْجَنَّةَ فَسَكَتَ عَنِّي مَلِيًّا ثُمَّ الْتَفَتَ إِلَىَّ فَقَالَ عَلَيْكَ بِالسُّجُودِ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ مَا مِنْ عَبْدٍ يَسْجُدُ لِلَّهِ سَجْدَةً إِلاَّ رَفَعَهُ اللَّهُ بِهَا دَرَجَةً وَحَطَّ عَنْهُ بِهَا خَطِيئَةً ‏"‏ ‏.‏

Maʼdon ibn Talha al-Yaʼmariy (rahimahulloh) aytdi: Rasululloh ﷺning ozod qilingan quli Savbon (roziyallohu anhu)ni uchratib, unga: «Menga shunday bir amalni koʻrsatgin-ki, Alloh u bilan menga foyda berib, meni jannatga kiritsin», dedim. U bir muddat jim turdi, soʻng menga yuzlanib: «Sajda qilishni lozim tut, chunki men Rasululloh ﷺning: ‹Qaysi bir banda Alloh uchun bir sajda qilsa, Alloh albatta u (sajda) bilan uni bir daraja koʻtaradi va u (sajda) bilan undan bir xatoni tushiradi›, deb aytganlarini eshitganman», dedi.Маъдон ибн Талҳа ал-Яъмарий (раҳимаҳуллоҳ) айтди: Расулуллоҳ ﷺнинг озод қилинган қули Савбон (розияллоҳу анҳу)ни учратиб, унга: «Менга шундай бир амални кўрсатгин-ки, Аллоҳ у билан менга фойда бериб, мени жаннатга киритсин», дедим. У бир муддат жим турди, сўнг менга юзланиб: «Сажда қилишни лозим тут, чунки мен Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Қайси бир банда Аллоҳ учун бир сажда қилса, Аллоҳ албатта у (сажда) билан уни бир даража кўтаради ва у (сажда) билан ундан бир хатони туширади›, деб айтганларини эшитганман», деди.

قَالَ مَعْدَانُ بْنُ طَلْحَةَ فَلَقِيتُ أَبَا الدَّرْدَاءِ فَسَأَلْتُهُ عَمَّا سَأَلْتُ عَنْهُ ثَوْبَانَ فَقَالَ عَلَيْكَ بِالسُّجُودِ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ مَا مِنْ عَبْدٍ يَسْجُدُ لِلَّهِ سَجْدَةً إِلاَّ رَفَعَهُ اللَّهُ بِهَا دَرَجَةً وَحَطَّ عَنْهُ بِهَا خَطِيئَةً ‏"‏ ‏.‏ قَالَ مَعْدَانُ بْنُ طَلْحَةَ الْيَعْمَرِيُّ وَيُقَالُ ابْنُ أَبِي طَلْحَةَ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي أُمَامَةَ وَأَبِي فَاطِمَةَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ثَوْبَانَ وَأَبِي الدَّرْدَاءِ فِي كَثْرَةِ الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَقَدِ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي هَذَا الْبَابِ فَقَالَ بَعْضُهُمْ طُولُ الْقِيامِ فِي الصَّلاَةِ أَفْضَلُ مِنْ كَثْرَةِ الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ ‏.‏ وَقَالَ بَعْضُهُمْ كَثْرَةُ الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ أَفْضَلُ مِنْ طُولِ الْقِيَامِ ‏.‏ وَقَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ قَدْ رُوِيَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي هَذَا حَدِيثَانِ وَلَمْ يَقْضِ فِيهِ بِشَيْءٍ ‏.‏ وَقَالَ إِسْحَاقُ أَمَّا فِي النَّهَارِ فَكَثْرَةُ الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ وَأَمَّا بِاللَّيْلِ فَطُولُ الْقِيَامِ إِلاَّ أَنْ يَكُونَ رَجُلٌ لَهُ جُزْءٌ بِاللَّيْلِ يَأْتِي عَلَيْهِ فَكَثْرَةُ الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ فِي هَذَا أَحَبُّ إِلَىَّ لأَنَّهُ يَأْتِي عَلَى جُزْئِهِ وَقَدْ رَبِحَ كَثْرَةَ الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَإِنَّمَا قَالَ إِسْحَاقُ هَذَا لأَنَّهُ كَذَا وُصِفَ صَلاَةُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِاللَّيْلِ وَوُصِفَ طُولُ الْقِيَامِ وَأَمَّا بِالنَّهَارِ فَلَمْ يُوصَفْ مِنْ صَلاَتِهِ مِنْ طُولِ الْقِيَامِ مَا وُصِفَ بِاللَّيْلِ ‏.‏

Maʼdon ibn Talha (rahimahulloh) aytdi: Soʻng Abu Dardo (roziyallohu anhu)ni uchratib, undan Savbondan soʻraganimni soʻradim. Shunda u: «Sajda qilishni lozim tut, chunki men Rasululloh ﷺning: ‹Qaysi bir banda Alloh uchun bir sajda qilsa, Alloh albatta u (sajda) bilan uni bir daraja koʻtaradi va u (sajda) bilan undan bir xatoni tushiradi›, deb aytganlarini eshitganman», dedi. (Rivoyatchi) Maʼdon ibn Talha al-Yaʼmariy boʻlib, unga ibn Abu Talha ham deyiladi. (Abu Iso) aytdi: Bu bobda Abu Hurayra, Abu Umoma va Abu Fotima (roziyallohu anhum)dan ham (rivoyat) bor. Abu Iso aytdi: Rukuʼ va sajdani koʻpaytirish haqidagi Savbon va Abu Dardo hadisi hasan sahih hadisdir. Ilm ahli bu bobda ixtilof qilishgan: baʼzilari namozda qiyomni uzaytirish rukuʼ va sajdani koʻpaytirishdan afzalroq, dedilar. Baʼzilari esa rukuʼ va sajdani koʻpaytirish qiyomni uzaytirishdan afzalroq, dedilar. Ahmad ibn Hanbal aytdi: Bu haqida Paygʻambar ﷺdan ikkita hadis rivoyat qilingan, (Ahmad) bu (masala)da biror narsani hukm qilmadi. Ishoq aytdi: Kunduzi rukuʼ va sajdani koʻpaytirish, kechasi esa qiyomni uzaytirish (afzalroq); ammo kechasi (oʻqishi lozim) bir hissasi (vird)i boʻlgan kishi uni ado etadigan boʻlsa, men uchun bunda rukuʼ va sajdani koʻpaytirish yaxshiroq, chunki u oʻz hissasini ado etib, rukuʼ va sajdani koʻpaytirish (foydasi)ni ham qoʻlga kiritadi. Abu Iso aytdi: Ishoq buni shuning uchun aytdi-ki, Paygʻambar ﷺning kechadagi namozi shunday vasf qilingan va qiyomni uzaytirish vasf qilingan; ammo u zotning kunduzdagi namozidan qiyomni uzaytirish, kechasidagidek vasf qilinmagan.Маъдон ибн Талҳа (раҳимаҳуллоҳ) айтди: Сўнг Абу Дардо (розияллоҳу анҳу)ни учратиб, ундан Савбондан сўраганимни сўрадим. Шунда у: «Сажда қилишни лозим тут, чунки мен Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Қайси бир банда Аллоҳ учун бир сажда қилса, Аллоҳ албатта у (сажда) билан уни бир даража кўтаради ва у (сажда) билан ундан бир хатони туширади›, деб айтганларини эшитганман», деди. (Ривоятчи) Маъдон ибн Талҳа ал-Яъмарий бўлиб, унга ибн Абу Талҳа ҳам дейилади. (Абу Исо) айтди: Бу бобда Абу Ҳурайра, Абу Умома ва Абу Фотима (розияллоҳу анҳум)дан ҳам (ривоят) бор. Абу Исо айтди: Рукуъ ва саждани кўпайтириш ҳақидаги Савбон ва Абу Дардо ҳадиси ҳасан саҳиҳ ҳадисдир. Илм аҳли бу бобда ихтилоф қилишган: баъзилари намозда қиёмни узайтириш рукуъ ва саждани кўпайтиришдан афзалроқ, дедилар. Баъзилари эса рукуъ ва саждани кўпайтириш қиёмни узайтиришдан афзалроқ, дедилар. Аҳмад ибн Ҳанбал айтди: Бу ҳақида Пайғамбар ﷺдан иккита ҳадис ривоят қилинган, (Аҳмад) бу (масала)да бирор нарсани ҳукм қилмади. Ишоқ айтди: Кундузи рукуъ ва саждани кўпайтириш, кечаси эса қиёмни узайтириш (афзалроқ); аммо кечаси (ўқиши лозим) бир ҳиссаси (вирд)и бўлган киши уни адо этадиган бўлса, мен учун бунда рукуъ ва саждани кўпайтириш яхшироқ, чунки у ўз ҳиссасини адо этиб, рукуъ ва саждани кўпайтириш (фойдаси)ни ҳам қўлга киритади. Абу Исо айтди: Ишоқ буни шунинг учун айтди-ки, Пайғамбар ﷺнинг кечадаги намози шундай васф қилинган ва қиёмни узайтириш васф қилинган; аммо у зотнинг кундуздаги намозидан қиёмни узайтириш, кечасидагидек васф қилинмаган.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُهَاجِرِ، عَنِ الْعَبَّاسِ، عَنْ أَبِي سَلاَّمٍ الْحَبَشِيِّ، قَالَ بَعَثَ إِلَىَّ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ فَحُمِلْتُ عَلَى الْبَرِيدِ ‏.‏ قَالَ فَلَمَّا دَخَلَ عَلَيْهِ قَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ لَقَدْ شَقَّ عَلَى مَرْكَبِي الْبَرِيدُ ‏.‏ فَقَالَ يَا أَبَا سَلاَّمٍ مَا أَرَدْتُ أَنْ أَشُقَّ عَلَيْكَ وَلَكِنْ بَلَغَنِي عَنْكَ حَدِيثٌ تُحَدِّثُهُ عَنْ ثَوْبَانَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي الْحَوْضِ فَأَحْبَبْتُ أَنْ تُشَافِهَنِي بِهِ ‏.‏ قَالَ أَبُو سَلاَّمٍ حَدَّثَنِي ثَوْبَانُ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ حَوْضِي مِنْ عَدَنَ إِلَى عَمَّانَ الْبَلْقَاءِ مَاؤُهُ أَشَدُّ بَيَاضًا مِنَ اللَّبَنِ وَأَحْلَى مِنَ الْعَسَلِ وَأَكَاوِيبُهُ عَدَدُ نُجُومِ السَّمَاءِ مَنْ شَرِبَ مِنْهُ شَرْبَةً لَمْ يَظْمَأْ بَعْدَهَا أَبَدًا أَوَّلُ النَّاسِ وُرُودًا عَلَيْهِ فُقَرَاءُ الْمُهَاجِرِينَ الشُّعْثُ رُءُوسًا الدُّنْسُ ثِيَابًا الَّذِينَ لاَ يَنْكِحُونَ الْمُتَنَعِّمَاتِ وَلاَ تُفْتَحُ لَهُمُ السُّدَدُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ عُمَرُ لَكِنِّي نَكَحْتُ الْمُتَنَعِّمَاتِ وَفُتِحَ لِيَ السُّدَدُ وَنَكَحْتُ فَاطِمَةَ بِنْتَ عَبْدِ الْمَلِكِ لاَ جَرَمَ أَنِّي لاَ أَغْسِلُ رَأْسِي حَتَّى يَشْعَثَ وَلاَ أَغْسِلُ ثَوْبِي الَّذِي يَلِي جَسَدِي حَتَّى يَتَّسِخَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ ‏.‏ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ مَعْدَانَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ ثَوْبَانَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ وَأَبُو سَلاَّمٍ الْحَبَشِيُّ اسْمُهُ مَمْطُورٌ وَهُوَ شَامِيٌّ ثِقَةٌ ‏.‏

Sawbon (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Mening hovuzim Adandan Balqo Ammoniga qadardir. Uning suvi sutdan oqroq, asaldan shirinroqdir. Uning kosalari osmondagi yulduzlar sonichalikdir. Kim undan bir qultum ichsa, undan keyin abadiy chanqamaydi. Unga birinchi boʻlib keladigan odamlar sochlari toʻzigan, kiyimlari kir muhojirlarning faqirlaridir. Ular noz-neʼmat ichidagi ayollarga uylanmaydilar va ularga eshiklar ochilmaydi», dedilar. (Bu hadisni Abu Sallom al-Habashiy rivoyat qilgach,) Umar (ibn Abdulaziz): «Lekin men noz-neʼmat ichidagi ayollarga uylandim, menga eshiklar ochildi va men Fotima bint Abdulmalikka uylandim. Endi men sochim toʻzigunicha boshimni yuvmasligimga va badanimga tegib turadigan kiyimim kirlanguncha uni yuvmasligimga ahd qildim», dedi. Abu Iso aytdi: Bu hadis bu yuzadan gʻaribdir. Bu hadis Maʼdon ibn Abu Talhadan, u Sawbondan, u Nabiy ﷺdan ham rivoyat qilingan. Abu Sallom al-Habashiyning ismi Mamtur boʻlib, u shomlik, ishonchli (rovi)dir.Саwбон (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Менинг ҳовузим Адандан Балқо Аммонига қадардир. Унинг суви сутдан оқроқ, асалдан ширинроқдир. Унинг косалари осмондаги юлдузлар соничаликдир. Ким ундан бир қултум ичса, ундан кейин абадий чанқамайди. Унга биринчи бўлиб келадиган одамлар сочлари тўзиган, кийимлари кир муҳожирларнинг фақирларидир. Улар ноз-неъмат ичидаги аёлларга уйланмайдилар ва уларга эшиклар очилмайди», дедилар. (Бу ҳадисни Абу Саллом ал-Ҳабаший ривоят қилгач,) Умар (ибн Абдулазиз): «Лекин мен ноз-неъмат ичидаги аёлларга уйландим, менга эшиклар очилди ва мен Фотима бинт Абдулмаликка уйландим. Энди мен сочим тўзигунича бошимни ювмаслигимга ва баданимга тегиб турадиган кийимим кирлангунча уни ювмаслигимга аҳд қилдим», деди. Абу Исо айтди: Бу ҳадис бу юзадан ғарибдир. Бу ҳадис Маъдон ибн Абу Талҳадан, у Саwбондан, у Набий ﷺдан ҳам ривоят қилинган. Абу Саллом ал-Ҳабашийнинг исми Мамтур бўлиб, у шомлик, ишончли (рови)дир.