حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ قَطَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي مِجَنٍّ قِيمَتُهُ ثَلاَثَةُ دَرَاهِمَ . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ سَعْدٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَيْمَنَ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ قَطَعَ فِي خَمْسَةِ دَرَاهِمَ . وَرُوِيَ عَنْ عُثْمَانَ وَعَلِيٍّ أَنَّهُمَا قَطَعَا فِي رُبْعِ دِينَارٍ . وَرُوِيَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ أَنَّهُمَا قَالاَ تُقْطَعُ الْيَدُ فِي خَمْسَةِ دَرَاهِمَ . وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ فُقَهَاءِ التَّابِعِينَ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ رَأَوُا الْقَطْعَ فِي رُبْعِ دِينَارٍ فَصَاعِدًا . وَقَدْ رُوِيَ عَنِ ابْنِ مَسْعُودٍ أَنَّهُ قَالَ لاَ قَطْعَ إِلاَّ فِي دِينَارٍ أَوْ عَشَرَةِ دَرَاهِمَ . وَهُوَ حَدِيثٌ مُرْسَلٌ رَوَاهُ الْقَاسِمُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنِ ابْنِ مَسْعُودٍ وَالْقَاسِمُ لَمْ يَسْمَعْ مِنِ ابْنِ مَسْعُودٍ . وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ قَالُوا لاَ قَطْعَ فِي أَقَلَّ مِنْ عَشَرَةِ دَرَاهِمَ . وَرُوِيَ عَنْ عَلِيٍّ أَنَّهُ قَالَ لاَ قَطْعَ فِي أَقَلَّ مِنْ عَشَرَةِ دَرَاهِمَ . وَلَيْسَ إِسْنَادُهُ بِمُتَّصِلٍ .
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ qiymati uch dirham boʻlgan qalqon (oʻgʻirlangani uchun oʻgʻrining qoʻlini) kestilar», dedi. Saʼd, Abdulloh ibn Amr, Ibn Abbos, Abu Hurayra va Ayman (roziyallohu anhum)dan ham (shu) bobda (hadis rivoyat qilingan). Abu Iso aytdi: Ibn Umarning hadisi hasan sahihdir. Ilm ahlidan, Nabiy ﷺning ashoblaridan baʼzilarining amali shu (hadisga binoan)dir. Ulardan Abu Bakr Siddiq besh dirhamda (qoʻl) kestirgan. Usmon va Alidan rivoyat qilinishicha, ular ikkalalari chorak dinorda (qoʻl) kestirganlar. Abu Hurayra va Abu Saiddan rivoyat qilinishicha, ular ikkalalari: «Qoʻl besh dirhamda kesiladi», deganlar. Tobeʼinlar fuqaholaridan baʼzilarining amali ham shu (hadisga binoan)dir va bu Molik ibn Anas, Shofiiy, Ahmad va Ishoqning soʻzidir. Ular chorak dinor va undan koʻp (miqdor)da (qoʻl) kesishni (joiz) koʻrishgan. Ibn Masʼuddan rivoyat qilinishicha, u: «Bir dinor yoki oʻn dirhamdan kam (miqdor)da (qoʻl) kesilmaydi», degan. Bu mursal hadis boʻlib, uni Qosim ibn Abdurrahmon Ibn Masʼuddan rivoyat qilgan; Qosim esa Ibn Masʼuddan (hadis) eshitmagan. Ilm ahlidan baʼzilarining amali shu (hadisga binoan)dir va bu Sufyon Savriy hamda Kufa ahlining soʻzidir. Ular: «Oʻn dirhamdan kam (miqdor)da (qoʻl) kesilmaydi», deganlar. Alidan rivoyat qilinishicha, u: «Oʻn dirhamdan kam (miqdor)da (qoʻl) kesilmaydi», degan. Lekin uning isnodi muttasil (uzluksiz) emas.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ қиймати уч дирҳам бўлган қалқон (ўғирлангани учун ўғрининг қўлини) кестилар», деди. Саъд, Абдуллоҳ ибн Амр, Ибн Аббос, Абу Ҳурайра ва Айман (розияллоҳу анҳум)дан ҳам (шу) бобда (ҳадис ривоят қилинган). Абу Исо айтди: Ибн Умарнинг ҳадиси ҳасан саҳиҳдир. Илм аҳлидан, Набий ﷺнинг ашобларидан баъзиларининг амали шу (ҳадисга биноан)дир. Улардан Абу Бакр Сиддиқ беш дирҳамда (қўл) кестирган. Усмон ва Алидан ривоят қилинишича, улар иккалалари чорак динорда (қўл) кестирганлар. Абу Ҳурайра ва Абу Саиддан ривоят қилинишича, улар иккалалари: «Қўл беш дирҳамда кесилади», деганлар. Тобеъинлар фуқаҳоларидан баъзиларининг амали ҳам шу (ҳадисга биноан)дир ва бу Молик ибн Анас, Шофиий, Аҳмад ва Ишоқнинг сўзидир. Улар чорак динор ва ундан кўп (миқдор)да (қўл) кесишни (жоиз) кўришган. Ибн Масъуддан ривоят қилинишича, у: «Бир динор ёки ўн дирҳамдан кам (миқдор)да (қўл) кесилмайди», деган. Бу мурсал ҳадис бўлиб, уни Қосим ибн Абдурраҳмон Ибн Масъуддан ривоят қилган; Қосим эса Ибн Масъуддан (ҳадис) эшитмаган. Илм аҳлидан баъзиларининг амали шу (ҳадисга биноан)дир ва бу Суфён Саврий ҳамда Куфа аҳлининг сўзидир. Улар: «Ўн дирҳамдан кам (миқдор)да (қўл) кесилмайди», деганлар. Алидан ривоят қилинишича, у: «Ўн дирҳамдан кам (миқдор)да (қўл) кесилмайди», деган. Лекин унинг исноди муттасил (узлуксиз) эмас.