حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ أُمِّهِ أُمِّ الْفَضْلِ، قَالَتْ خَرَجَ إِلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ عَاصِبٌ رَأْسَهُ فِي مَرَضِهِ فَصَلَّى الْمَغْرِبَ فَقَرَأَ بِالْمُرْسَلاَتِ قَالَتْ فَمَا صَلاَّهَا بَعْدُ حَتَّى لَقِيَ اللَّهَ . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ وَابْنِ عُمَرَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أُمِّ الْفَضْلِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَقَدْ رُوِيَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَرَأَ فِي الْمَغْرِبِ بِالأَعْرَافِ فِي الرَّكْعَتَيْنِ كِلْتَيْهِمَا . وَرُوِيَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَرَأَ فِي الْمَغْرِبِ بِالطُّورِ . وَرُوِيَ عَنْ عُمَرَ أَنَّهُ كَتَبَ إِلَى أَبِي مُوسَى أَنِ اقْرَأْ فِي الْمَغْرِبِ بِقِصَارِ الْمُفَصَّلِ . وَرُوِيَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ أَنَّهُ قَرَأَ فِي الْمَغْرِبِ بِقِصَارِ الْمُفَصَّلِ . قَالَ وَعَلَى هَذَا الْعَمَلُ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ ابْنُ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَاقُ . وَقَالَ الشَّافِعِيُّ وَذُكِرَ عَنْ مَالِكٍ أَنَّهُ كَرِهَ أَنْ يُقْرَأَ فِي صَلاَةِ الْمَغْرِبِ بِالسُّوَرِ الطُّوَلِ نَحْوِ الطُّورِ وَالْمُرْسَلاَتِ قَالَ الشَّافِعِيُّ لاَ أَكْرَهُ ذَلِكَ بَلْ أَسْتَحِبُّ أَنْ يُقْرَأَ بِهَذِهِ السُّوَرِ فِي صَلاَةِ الْمَغْرِبِ .
Umm al-Fazl (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi. U: «Rasululloh ﷺ kasalliklarida boshlarini (roʻmol bilan) bogʻlab oldimizga chiqdilar va shom namozini oʻqib, Mursalot (surasi)ni oʻqidilar», dedi. (Umm al-Fazl) aytdi: «Soʻng u zot Allohga roʻbaroʻ boʻlgunlaricha (vafotlarigacha) uni boshqa (shom namozida) oʻqimadilar». (Abu Iso) aytdi: Bu bobda Jubayr ibn Mutim, Ibn Umar, Abu Ayyub va Zayd ibn Sobitdan ham (rivoyatlar bor). Abu Iso aytdi: Umm al-Fazlning hadisi hasan sahih hadisdir. Nabiy ﷺdan shomda ikkala rakatda Aʼrof (surasi)ni oʻqiganlari rivoyat qilingan. Yana Nabiy ﷺdan shomda Tur (surasi)ni oʻqiganlari rivoyat qilingan. Umardan esa u Abu Musoga: «Shomda mufassalning qisqalaridan oʻqi», deb (xat) yozgani rivoyat qilingan. Abu Bakr as-Siddiqdan ham u shomda mufassalning qisqalarini oʻqigani rivoyat qilingan. (Abu Iso) aytdi: Ilm ahli huzurida amal shunga muvofiqdir, Ibn Muborak, Ahmad va Ishoq ham shunday deydilar. Shofiiy esa, Molikdan zikr qilinishicha, u shom namozida Tur va Mursalot kabi uzun suralarni oʻqishni makruh sanagan, (lekin) Shofiiy: «Men buni makruh sanamayman, balki shom namozida bu suralarni oʻqishni mustahab koʻraman», degan.Умм ал-Фазл (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади. У: «Расулуллоҳ ﷺ касалликларида бошларини (рўмол билан) боғлаб олдимизга чиқдилар ва шом намозини ўқиб, Мурсалот (сураси)ни ўқидилар», деди. (Умм ал-Фазл) айтди: «Сўнг у зот Аллоҳга рўбарў бўлгунларича (вафотларигача) уни бошқа (шом намозида) ўқимадилар». (Абу Исо) айтди: Бу бобда Жубайр ибн Мутим, Ибн Умар, Абу Айюб ва Зайд ибн Собитдан ҳам (ривоятлар бор). Абу Исо айтди: Умм ал-Фазлнинг ҳадиси ҳасан саҳиҳ ҳадисдир. Набий ﷺдан шомда иккала ракатда Аъроф (сураси)ни ўқиганлари ривоят қилинган. Яна Набий ﷺдан шомда Тур (сураси)ни ўқиганлари ривоят қилинган. Умардан эса у Абу Мусога: «Шомда муфассалнинг қисқаларидан ўқи», деб (хат) ёзгани ривоят қилинган. Абу Бакр ас-Сиддиқдан ҳам у шомда муфассалнинг қисқаларини ўқигани ривоят қилинган. (Абу Исо) айтди: Илм аҳли ҳузурида амал шунга мувофиқдир, Ибн Муборак, Аҳмад ва Ишоқ ҳам шундай дейдилар. Шофиий эса, Моликдан зикр қилинишича, у шом намозида Тур ва Мурсалот каби узун сураларни ўқишни макруҳ санаган, (лекин) Шофиий: «Мен буни макруҳ санамайман, балки шом намозида бу сураларни ўқишни мустаҳаб кўраман», деган.