حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَكْثَمَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ كَثِيرِ بْنِ زَيْدٍ، عَنِ الْوَلِيدِ بْنِ رَبَاحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِنَّ الْمَرْأَةَ لَتَأْخُذُ لِلْقَوْمِ " . يَعْنِي تُجِيرُ عَلَى الْمُسْلِمِينَ . وَفِي الْبَابِ عَنْ أُمِّ هَانِئٍ . وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا فَقَالَ هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ . وَكَثِيرُ بْنُ زَيْدٍ قَدْ سَمِعَ مِنَ الْوَلِيدِ بْنِ رَبَاحٍ وَالْوَلِيدُ بْنُ رَبَاحٍ سَمِعَ مِنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَهُوَ مُقَارِبُ الْحَدِيثِ .
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الدِّمَشْقِيُّ، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، أَخْبَرَنِي ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ، عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي مُرَّةَ، مَوْلَى عَقِيلِ بْنِ أَبِي طَالِبٍ عَنْ أُمِّ هَانِئٍ، أَنَّهَا قَالَتْ أَجَرْتُ رَجُلَيْنِ مِنْ أَحْمَائِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " قَدْ أَمَّنَّا مَنْ أَمَّنْتِ " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَجَازُوا أَمَانَ الْمَرْأَةِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ أَجَازَا أَمَانَ الْمَرْأَةِ وَالْعَبْدِ . وَأَبُو مُرَّةَ مَوْلَى عَقِيلِ بْنِ أَبِي طَالِبٍ وَيُقَالُ لَهُ أَيْضًا مَوْلَى أُمِّ هَانِئٍ وَاسْمُهُ يَزِيدُ . وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّهُ أَجَازَ أَمَانَ الْعَبْدِ . وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " ذِمَّةُ الْمُسْلِمِينَ وَاحِدَةٌ يَسْعَى بِهَا أَدْنَاهُمْ " . قَالَ أَبُو عِيسَى وَمَعْنَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ مَنْ أَعْطَى الأَمَانَ مِنَ الْمُسْلِمِينَ فَهُوَ جِائِزٌ عَلَى كُلِّهِمْ .
Ummu Honi (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, u shunday dedi: «Men qaynogʻalarimdan ikki kishiga omonlik berdim. Shunda Rasululloh ﷺ: ‹Sen kimga omonlik bergan boʻlsang, biz ham unga omonlik berdik›, dedilar». Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahihdir. Ilm ahli shunga amal qilib, ayolning omonlik berishini joiz sanaganlar. Bu Ahmad va Ishoqning soʻzidir; ular ayol va qulning omonlik berishini joiz deganlar. Umar ibn al-Xattobdan ham qulning omonlik berishini joiz sanagani rivoyat qilingan. Ali ibn Abu Tolib va Abdulloh ibn Amrdan Nabiy ﷺ: «Musulmonlarning zimmasi (omonligi) birdir, uni ularning eng quyisi ham bajara oladi (yaʼni omonligi eʼtiborga olinadi)», deganlari rivoyat qilingan. Abu Iso aytdi: Ilm ahli nazdida bu (hadis)ning maʼnosi shuki, musulmonlardan kim omonlik bersa, u barchasi uchun joizdir.Умму Ҳони (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, у шундай деди: «Мен қайноғаларимдан икки кишига омонлик бердим. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: ‹Сен кимга омонлик берган бўлсанг, биз ҳам унга омонлик бердик›, дедилар». Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Илм аҳли шунга амал қилиб, аёлнинг омонлик беришини жоиз санаганлар. Бу Аҳмад ва Ишоқнинг сўзидир; улар аёл ва қулнинг омонлик беришини жоиз деганлар. Умар ибн ал-Хаттобдан ҳам қулнинг омонлик беришини жоиз санагани ривоят қилинган. Али ибн Абу Толиб ва Абдуллоҳ ибн Амрдан Набий ﷺ: «Мусулмонларнинг зиммаси (омонлиги) бирдир, уни уларнинг энг қуйиси ҳам бажара олади (яъни омонлиги эътиборга олинади)», деганлари ривоят қилинган. Абу Исо айтди: Илм аҳли наздида бу (ҳадис)нинг маъноси шуки, мусулмонлардан ким омонлик берса, у барчаси учун жоиздир.