حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلاَّلُ، أَخْبَرَنَا بِشْرُ بْنُ عُمَرَ، حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ، قَالَ دَخَلْتُ عَلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَدَخَلَ عَلَيْهِ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ وَالزُّبَيْرُ بْنُ الْعَوَّامِ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ وَسَعْدُ بْنُ أَبِي وَقَّاصٍ ثُمَّ جَاءَ عَلِيٌّ وَالْعَبَّاسُ يَخْتَصِمَانِ فَقَالَ عُمَرُ لَهُمْ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي بِإِذْنِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالأَرْضُ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ نُورَثُ مَا تَرَكْنَاهُ صَدَقَةٌ " . قَالُوا نَعَمْ . قَالَ عُمَرُ فَلَمَّا تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ أَبُو بَكْرٍ أَنَا وَلِيُّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . فَجِئْتَ أَنْتَ وَهَذَا إِلَى أَبِي بَكْرٍ تَطْلُبُ أَنْتَ مِيرَاثَكَ مِنَ ابْنِ أَخِيكَ وَيَطْلُبُ هَذَا مِيرَاثَ امْرَأَتِهِ مِنْ أَبِيهَا فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ نُورَثُ مَا تَرَكْنَاهُ صَدَقَةٌ " . وَاللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّهُ لَصَادِقٌ بَارٌّ رَاشِدٌ تَابِعٌ لِلْحَقِّ . قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْحَدِيثِ قِصَّةٌ طَوِيلَةٌ . وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ .
Molik ibn Avs ibn al-Hadason (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: Men Umar ibn al-Xattob (roziyallohu anhu)ning huzuriga kirdim. Uning oldiga Usmon ibn Affon, Zubayr ibn Avvom, Abdurrahmon ibn Avf va Saʼd ibn Abu Vaqqos (roziyallohu anhum) ham kirdilar. Soʻng Ali va Abbos (roziyallohu anhumo) bir-biri bilan tortishgan holda kelishdi. Umar ularga: «Osmonu yer Uning izni bilan turadigan Alloh bilan sizlardan soʻrayman, Rasululloh ﷺning: ‹Bizga voris boʻlinmaydi, biz qoldirgan narsa sadaqadir›, deganlarini bilasizlarmi?» dedi. Ular: «Ha», dedilar. Umar dedi: «Rasululloh ﷺ vafot etganlarida, Abu Bakr: ‹Men Rasululloh ﷺning valiysiman›, dedi. Soʻng sen va bu (kishi) Abu Bakrning oldiga keldingiz; sen jiyaningdan oʻz merosingni talab qilarding, bu esa xotinining otasidan merosini talab qilardi. Shunda Abu Bakr: ‹Albatta, Rasululloh ﷺ: ‹Bizga voris boʻlinmaydi, biz qoldirgan narsa sadaqadir›, dedilar›, dedi. Alloh biladiki, u (Abu Bakr) rostgoʻy, yaxshilik qiluvchi, toʻgʻri yoʻldagi, haqqa ergashuvchi edi.» Abu Iso aytdi: Bu hadisda uzun bir qissa bor. Bu hadis Molik ibn Anasning hadisidan hasan sahih gʻaribdir.Молик ибн Авс ибн ал-Ҳадасон (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: Мен Умар ибн ал-Хаттоб (розияллоҳу анҳу)нинг ҳузурига кирдим. Унинг олдига Усмон ибн Аффон, Зубайр ибн Аввом, Абдурраҳмон ибн Авф ва Саъд ибн Абу Ваққос (розияллоҳу анҳум) ҳам кирдилар. Сўнг Али ва Аббос (розияллоҳу анҳумо) бир-бири билан тортишган ҳолда келишди. Умар уларга: «Осмону ер Унинг изни билан турадиган Аллоҳ билан сизлардан сўрайман, Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Бизга ворис бўлинмайди, биз қолдирган нарса садақадир›, деганларини биласизларми?» деди. Улар: «Ҳа», дедилар. Умар деди: «Расулуллоҳ ﷺ вафот этганларида, Абу Бакр: ‹Мен Расулуллоҳ ﷺнинг валийсиман›, деди. Сўнг сен ва бу (киши) Абу Бакрнинг олдига келдингиз; сен жиянингдан ўз меросингни талаб қилардинг, бу эса хотинининг отасидан меросини талаб қиларди. Шунда Абу Бакр: ‹Албатта, Расулуллоҳ ﷺ: ‹Бизга ворис бўлинмайди, биз қолдирган нарса садақадир›, дедилар›, деди. Аллоҳ биладики, у (Абу Бакр) ростгўй, яхшилик қилувчи, тўғри йўлдаги, ҳаққа эргашувчи эди.» Абу Исо айтди: Бу ҳадисда узун бир қисса бор. Бу ҳадис Молик ибн Анаснинг ҳадисидан ҳасан саҳиҳ ғарибдир.