حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَيَّاشٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ عَلِيٍّ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَافِعٍ، عَنْ عَلِيٍّ، رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ وَقَفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَفَةَ فَقَالَ هَذَا الْمَوْقِفُ وَعَرَفَةُ كُلُّهَا مَوْقِفٌ ثُمَّ أَرْدَفَ أُسَامَةَ فَجَعَلَ يُعْنِقُ عَلَى نَاقَتِهِ وَالنَّاسُ يَضْرِبُونَ الْإِبِلَ يَمِينًا وَشِمَالًا لَا يَلْتَفِتُ إِلَيْهِمْ وَيَقُولُ السَّكِينَةَ أَيُّهَا النَّاسُ وَدَفَعَ حِينَ غَابَتْ الشَّمْسُ فَأَتَى جَمْعًا فَصَلَّى بِهَا الصَّلَاتَيْنِ يَعْنِي الْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ ثُمَّ بَاتَ بِهَا فَلَمَّا أَصْبَحَ وَقَفَ عَلَى قُزَحَ فَقَالَ هَذَا قُزَحُ وَهُوَ الْمَوْقِفُ وَجَمْعٌ كُلُّهَا مَوْقِفٌ قَالَ ثُمَّ سَارَ فَلَمَّا أَتَى مُحَسِّرًا قَرَعَهَا فَخَبَّتْ حَتَّى جَازَ الْوَادِيَ ثُمَّ حَبَسَهَا وَأَرْدَفَ الْفَضْلَ ثُمَّ سَارَ حَتَّى أَتَى الْجَمْرَةَ فَرَمَاهَا ثُمَّ أَتَى الْمَنْحَرَ فَقَالَ هَذَا الْمَنْحَرُ وَمِنًى كُلُّهَا مَنْحَرٌ ثُمَّ أَتَتْهُ امْرَأَةٌ شَابَّةٌ مِنْ خَثْعَمَ فَقَالَتْ إِنَّ أَبِي شَيْخٌ قَدْ أَفْنَدَ وَقَدْ أَدْرَكَتْهُ فَرِيضَةُ اللَّهِ فِي الْحَجِّ فَهَلْ يُجْزِئُ أَنْ أَحُجَّ عَنْهُ قَالَ نَعَمْ فَأَدِّي عَنْ أَبِيكِ قَالَ وَلَوَى عُنُقَ الْفَضْلِ فَقَالَ لَهُ الْعَبَّاسُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا لَكَ لَوَيْتَ عُنُقَ ابْنِ عَمِّكَ قَالَ رَأَيْتُ شَابًّا وَشَابَّةً فَخِفْتُ الشَّيْطَانَ عَلَيْهِمَا قَالَ وَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ أَفَضْتُ قَبْلَ أَنْ أَحْلِقَ قَالَ فَاحْلِقْ أَوْ قَصِّرْ وَلَا حَرَجَ قَالَ وَأَتَى زَمْزَمَ فَقَالَ يَا بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ سِقَايَتَكُمْ لَوْلَا أَنْ يَغْلِبَكُمْ النَّاسُ عَلَيْهَا لَنَزَعْتُ.
Ali (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Arafotda toʻxtab: «Bu toʻxtash joyi, butun Arafot toʻxtash joyidir», dedilar. Soʻng Usomani orqalariga mindirib olib, tuyalarida ohista yurdilar. Odamlar esa tuyalarni oʻnga va chapga urib (haydab) borardilar. U zot ularga qaramas va: «Ey odamlar, osoyishta boʻlinglar», derdilar. Quyosh botganda joʻnab, Jamʼga (Muzdalifaga) yetib keldilar va u yerda ikki namozni, yaʼni shom va xufton namozini oʻqidilar. Soʻng u yerda tunab qoldilar. Tong otganda Quzah tepaligida toʻxtab: «Bu Quzah, bu toʻxtash joyi, butun Jamʼ (Muzdalifa) toʻxtash joyidir», dedilar. Soʻng yurib, Muhassirga yetganlarida tuyani haydadilar, u vodiydan oʻtguncha yugurdi. Soʻng uni toʻxtatib, Fazlni orqalariga mindirib oldilar. Soʻng yurib, jamraga yetib borib, uni otdilar. Soʻng qurbonlik joyiga kelib: «Bu qurbonlik joyi, butun Mino qurbonlik joyidir», dedilar. Soʻng u zotning oldilariga Xasʼam qabilasidan yosh bir ayol kelib: «Otam keksayib qolgan, unga Allohning haj farzi yetgan. Uning oʻrniga men haj qilsam kifoya boʻladimi?» dedi. U zot: «Ha, otang oʻrniga ado et», dedilar. U zot Fazlning boʻynini burdilar. Shunda Abbos: «Ey Allohning Rasuli, nega amakivachchangizning boʻynini burdingiz?» dedi. U zot: «Men bir yigit bilan bir qizni koʻrib, ularga shayton (fitna soladi) deb qoʻrqdim», dedilar. Soʻng u zotning oldilariga bir kishi kelib: «Men soch oldirishdan oldin (Kaʼbaga) tavof qildim (ifoza)», dedi. U zot: «Soch ol yoki qisqartir, gunoh yoʻq», dedilar. Soʻng Zamzamga kelib: «Ey Abdulmuttalib oʻgʻillari, (hojilarga suv berish) sizning xizmatingizdir. Agar odamlar sizni bunda yengib qoʻyishlaridan (qoʻrqmasam), men ham (suv) tortardim», dedilar.Али (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Арафотда тўхтаб: «Бу тўхташ жойи, бутун Арафот тўхташ жойидир», дедилар. Сўнг Усомани орқаларига миндириб олиб, туяларида оҳиста юрдилар. Одамлар эса туяларни ўнга ва чапга уриб (ҳайдаб) борардилар. У зот уларга қарамас ва: «Эй одамлар, осойишта бўлинглар», дердилар. Қуёш ботганда жўнаб, Жамъга (Муздалифага) етиб келдилар ва у ерда икки намозни, яъни шом ва хуфтон намозини ўқидилар. Сўнг у ерда тунаб қолдилар. Тонг отганда Қузаҳ тепалигида тўхтаб: «Бу Қузаҳ, бу тўхташ жойи, бутун Жамъ (Муздалифа) тўхташ жойидир», дедилар. Сўнг юриб, Муҳассирга етганларида туяни ҳайдадилар, у водийдан ўтгунча югурди. Сўнг уни тўхтатиб, Фазлни орқаларига миндириб олдилар. Сўнг юриб, жамрага етиб бориб, уни отдилар. Сўнг қурбонлик жойига келиб: «Бу қурбонлик жойи, бутун Мино қурбонлик жойидир», дедилар. Сўнг у зотнинг олдиларига Хасъам қабиласидан ёш бир аёл келиб: «Отам кексайиб қолган, унга Аллоҳнинг ҳаж фарзи етган. Унинг ўрнига мен ҳаж қилсам кифоя бўладими?» деди. У зот: «Ҳа, отанг ўрнига адо эт», дедилар. У зот Фазлнинг бўйнини бурдилар. Шунда Аббос: «Эй Аллоҳнинг Расули, нега амакиваччангизнинг бўйнини бурдингиз?» деди. У зот: «Мен бир йигит билан бир қизни кўриб, уларга шайтон (фитна солади) деб қўрқдим», дедилар. Сўнг у зотнинг олдиларига бир киши келиб: «Мен соч олдиришдан олдин (Каъбага) тавоф қилдим (ифоза)», деди. У зот: «Соч ол ёки қисқартир, гуноҳ йўқ», дедилар. Сўнг Замзамга келиб: «Эй Абдулмутталиб ўғиллари, (ҳожиларга сув бериш) сизнинг хизматингиздир. Агар одамлар сизни бунда енгиб қўйишларидан (қўрқмасам), мен ҳам (сув) тортардим», дедилар.