حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم. وَقَالَ لِي خَلِيفَةُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " يَجْتَمِعُ الْمُؤْمِنُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَقُولُونَ لَوِ اسْتَشْفَعْنَا إِلَى رَبِّنَا فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ أَنْتَ أَبُو النَّاسِ، خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَأَسْجَدَ لَكَ مَلاَئِكَتَهُ، وَعَلَّمَكَ أَسْمَاءَ كُلِّ شَىْءٍ، فَاشْفَعْ لَنَا عِنْدَ رَبِّكَ حَتَّى يُرِيحَنَا مِنْ مَكَانِنَا هَذَا. فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ ـ وَيَذْكُرُ ذَنْبَهُ فَيَسْتَحِي ـ ائْتُوا نُوحًا فَإِنَّهُ أَوَّلُ رَسُولٍ بَعَثَهُ اللَّهُ إِلَى أَهْلِ الأَرْضِ. فَيَأْتُونَهُ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ. وَيَذْكُرُ سُؤَالَهُ رَبَّهُ مَا لَيْسَ لَهُ بِهِ عِلْمٌ فَيَسْتَحِي، فَيَقُولُ ائْتُوا خَلِيلَ الرَّحْمَنِ. فَيَأْتُونَهُ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ، ائْتُوا مُوسَى عَبْدًا كَلَّمَهُ اللَّهُ وَأَعْطَاهُ التَّوْرَاةَ. فَيَأْتُونَهُ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ. وَيَذْكُرُ قَتْلَ النَّفْسِ بِغَيْرِ نَفْسٍ فَيَسْتَحِي مِنْ رَبِّهِ فَيَقُولُ ائْتُوا عِيسَى عَبْدَ اللَّهِ وَرَسُولَهُ، وَكَلِمَةَ اللَّهِ وَرُوحَهُ. فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ، ائْتُوا مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم عَبْدًا غَفَرَ اللَّهُ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ وَمَا تَأَخَّرَ. فَيَأْتُونِي فَأَنْطَلِقُ حَتَّى أَسْتَأْذِنَ عَلَى رَبِّي فَيُؤْذَنُ {لِي} فَإِذَا رَأَيْتُ رَبِّي وَقَعْتُ سَاجِدًا، فَيَدَعُنِي مَا شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ يُقَالُ ارْفَعْ رَأْسَكَ، وَسَلْ تُعْطَهْ، وَقُلْ يُسْمَعْ، وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ. فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَحْمَدُهُ بِتَحْمِيدٍ يُعَلِّمُنِيهِ، ثُمَّ أَشْفَعُ، فَيَحُدُّ لِي حَدًّا، فَأُدْخِلُهُمُ الْجَنَّةَ، ثُمَّ أَعُودُ إِلَيْهِ، فَإِذَا رَأَيْتُ رَبِّي ـ مِثْلَهُ ـ ثُمَّ أَشْفَعُ، فَيَحُدُّ لِي حَدًّا، فَأُدْخِلُهُمُ الْجَنَّةَ {ثُمَّ أَعُودُ الثَّالِثَةَ} ثُمَّ أَعُودُ الرَّابِعَةَ فَأَقُولُ مَا بَقِيَ فِي النَّارِ إِلاَّ مَنْ حَبَسَهُ الْقُرْآنُ وَوَجَبَ عَلَيْهِ الْخُلُودُ ". قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ " إِلاَّ مَنْ حَبَسَهُ الْقُرْآنُ ". يَعْنِي قَوْلَ اللَّهِ تَعَالَى {خَالِدِينَ فِيهَا}.
(Anas (roziyallohu anhu) Paygʻambar ﷺdan rivoyat qildi)ki, u zot: «Qiyomat kuni moʻminlar (bir joyga) toʻplanib: ‹Qani edi, Robbimizga (yetishish uchun) shafoat soʻrasak› deydilar. Ular Odamning oldiga kelib: ‹Sen odamlarning otasisan; Alloh seni oʻz qoʻ li bilan yaratdi, farishtalarini senga sajda qildirdi va senga har bir narsaning nomini oʻrgatdi; bizga Robbing huzurida shafoat qil — toki bizni mana shu joyimizdan (mahsharning ogʻ irchiligidan) rohatlantirsin› deydilar. U: ‹Men siz (istagan) joyda (martabada) emasman› deydi — va oʻz gunohini eslab uyaladi — ‹Nuhning oldiga boringlar, chunki u Alloh yer ahliga yuborgan birinchi rasuldir› (deydi). Ular uning oldiga keladi; u: ‹Men siz (istagan) joyda emasman› deydi va oʻzi bilmagan narsani Robbidan soʻraganini eslab uyaladi, soʻng: ‹Rahmonning xaliliga (Ibrohimga) boringlar› deydi. Ular uning oldiga keladi; u: ‹Men siz (istagan) joyda emasman; Musoning oldiga boringlar — u Alloh (bevosita) gaplashgan va unga Tavrotni bergan banda› deydi. Ular uning oldiga keladi; u: ‹Men siz (istagan) joyda emasman› deydi va bir jonni — (qasos) joni boʻ lmagan holda — oʻldirganini eslab, Robbidan uyaladi, soʻng: ‹Iso — Allohning bandasi va Rasuli, Allohning kalimasi va Undan (boʻ lgan) ruhning oldiga boringlar› deydi. U: ‹Men siz (istagan) joyda emasman; Muhammad ﷺning oldiga boringlar — u Alloh oʻtgan va keyingi gunohini magʻfirat qilgan banda› deydi. Ular mening oldima keladi; men joʻnayman, to Robbim huzurida izn soʻrayman; menga izn beriladi. Robbimni koʻrganimda, sajdaga yiqilaman; Alloh xohlagancha meni (shu holda) qoldiradi, soʻng: ‹Boshingni koʻtar; soʻra — berilasan; ayt — eshitilasan; shafoat qil — shafoating qabul qilinadi› deyiladi. Men boshimni koʻtarib, Robbimni — U menga oʻrgatgan hamd bilan — hamd aytaman, soʻng shafoat qilaman; U menga bir hadd (chegara) belgilab beradi, men ularni jannatga kiritaman. Soʻng (yana) Uning huzuriga qaytaman; Robbimni koʻrganimda — shuning misli (takrorlanadi) — soʻng shafoat qilaman; U menga bir hadd belgilab beradi, men ularni jannatga kiritaman. Soʻng uchinchi marta (qaytaman), soʻng toʻrtinchi marta qaytaman va: ‹Doʻ zaxda — Qurʼon ushlab qolgan (abadiy qolishi vojib boʻ lgan)dan boshqa hech kim qolmadi› deyman», dedilar. Abu Abdulloh (Buxoriy): «‹Qurʼon ushlab qolgan (kishi)› — yaʼni Alloh taoloning: ‹...unda abadiy qoluvchilar boʻ lgan holda...› degan soʻzini (nazarda tutadi)», dedi.(Анас (розияллоҳу анҳу) Пайғамбар ﷺдан ривоят қилди)ки, у зот: «Қиёмат куни мўминлар (бир жойга) тўпланиб: ‹Қани эди, Роббимизга (етишиш учун) шафоат сўрасак› дейдилар. Улар Одамнинг олдига келиб: ‹Сен одамларнинг отасисан; Аллоҳ сени ўз қў ли билан яратди, фаришталарини сенга сажда қилдирди ва сенга ҳар бир нарсанинг номини ўргатди; бизга Роббинг ҳузурида шафоат қил — токи бизни мана шу жойимиздан (маҳшарнинг оғ ирчилигидан) роҳатлантирсин› дейдилар. У: ‹Мен сиз (истаган) жойда (мартабада) эмасман› дейди — ва ўз гуноҳини эслаб уялади — ‹Нуҳнинг олдига боринглар, чунки у Аллоҳ ер аҳлига юборган биринчи расулдир› (дейди). Улар унинг олдига келади; у: ‹Мен сиз (истаган) жойда эмасман› дейди ва ўзи билмаган нарсани Роббидан сўраганини эслаб уялади, сўнг: ‹Раҳмоннинг халилига (Иброҳимга) боринглар› дейди. Улар унинг олдига келади; у: ‹Мен сиз (истаган) жойда эмасман; Мусонинг олдига боринглар — у Аллоҳ (бевосита) гаплашган ва унга Тавротни берган банда› дейди. Улар унинг олдига келади; у: ‹Мен сиз (истаган) жойда эмасман› дейди ва бир жонни — (қасос) жони бў лмаган ҳолда — ўлдирганини эслаб, Роббидан уялади, сўнг: ‹Исо — Аллоҳнинг бандаси ва Расули, Аллоҳнинг калимаси ва Ундан (бў лган) руҳнинг олдига боринглар› дейди. У: ‹Мен сиз (истаган) жойда эмасман; Муҳаммад ﷺнинг олдига боринглар — у Аллоҳ ўтган ва кейинги гуноҳини мағфират қилган банда› дейди. Улар менинг олдима келади; мен жўнайман, то Роббим ҳузурида изн сўрайман; менга изн берилади. Роббимни кўрганимда, саждага йиқиламан; Аллоҳ хоҳлаганча мени (шу ҳолда) қолдиради, сўнг: ‹Бошингни кўтар; сўра — бериласан; айт — эшитиласан; шафоат қил — шафоатинг қабул қилинади› дейилади. Мен бошимни кўтариб, Роббимни — У менга ўргатган ҳамд билан — ҳамд айтаман, сўнг шафоат қиламан; У менга бир ҳадд (чегара) белгилаб беради, мен уларни жаннатга киритаман. Сўнг (яна) Унинг ҳузурига қайтаман; Роббимни кўрганимда — шунинг мисли (такрорланади) — сўнг шафоат қиламан; У менга бир ҳадд белгилаб беради, мен уларни жаннатга киритаман. Сўнг учинчи марта (қайтаман), сўнг тўртинчи марта қайтаман ва: ‹Дў захда — Қуръон ушлаб қолган (абадий қолиши вожиб бў лган)дан бошқа ҳеч ким қолмади› дейман», дедилар. Абу Абдуллоҳ (Бухорий): «‹Қуръон ушлаб қолган (киши)› — яъни Аллоҳ таолонинг: ‹...унда абадий қолувчилар бў лган ҳолда...› деган сўзини (назарда тутади)», деди.