حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ، وَمُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، وَابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، وَيَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ عَوْفِ بْنِ أَبِي جَمِيلَةَ الأَعْرَابِيِّ، عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلاَمٍ، قَالَ لَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْمَدِينَةَ انْجَفَلَ النَّاسُ إِلَيْهِ وَقِيلَ قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجِئْتُ فِي النَّاسِ لأَنْظُرَ إِلَيْهِ فَلَمَّا اسْتَبَنْتُ وَجْهَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَرَفْتُ أَنَّ وَجْهَهُ لَيْسَ بِوَجْهِ كَذَّابٍ وَكَانَ أَوَّلَ شَيْءٍ تَكَلَّمَ بِهِ أَنْ قَالَ " أَيُّهَا النَّاسُ أَفْشُوا السَّلاَمَ وَأَطْعِمُوا الطَّعَامَ وَصَلُّوا وَالنَّاسُ نِيَامٌ تَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ بِسَلاَمٍ " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ .
Abdulloh ibn Salom (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U: «Rasululloh ﷺ Madinaga kelganlarida, odamlar u zot tomon yopirilib chiqdilar va: ‹Rasululloh ﷺ keldilar›, deyildi. Men ham u zotni koʻrish uchun odamlar orasiga kirib bordim. Rasululloh ﷺning yuzlarini ravshan koʻrganimda, bu yuz yolgʻonchining yuzi emasligini bildim. U zot soʻzlagan birinchi narsa shu boʻldi: ‹Ey odamlar! Salomni yoyinglar, taom yediringlar, odamlar uxlayotgan paytda namoz oʻqinglar — jannatga salomatlik bilan kirasizlar›», dedi. Abu Iso aytdi: Bu hadis sahihdir.Абдуллоҳ ибн Салом (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У: «Расулуллоҳ ﷺ Мадинага келганларида, одамлар у зот томон ёпирилиб чиқдилар ва: ‹Расулуллоҳ ﷺ келдилар›, дейилди. Мен ҳам у зотни кўриш учун одамлар орасига кириб бордим. Расулуллоҳ ﷺнинг юзларини равшан кўрганимда, бу юз ёлғончининг юзи эмаслигини билдим. У зот сўзлаган биринчи нарса шу бўлди: ‹Эй одамлар! Саломни ёйинглар, таом едиринглар, одамлар ухлаётган пайтда намоз ўқинглар — жаннатга саломатлик билан кирасизлар›», деди. Абу Исо айтди: Бу ҳадис саҳиҳдир.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، عَنِ الأَوْزَاعِيِّ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلاَمٍ، قَالَ قَعَدْنَا نَفَرٌ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَتَذَاكَرْنَا فَقُلْنَا لَوْ نَعْلَمُ أَىَّ الأَعْمَالِ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ لَعَمِلْنَاهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى : ( سبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَوَاتِ وَمَا فِي الأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ * يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لاَ تَفْعَلُونَ ) قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ فَقَرَأَهَا عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ أَبُو سَلَمَةَ فَقَرَأَهَا عَلَيْنَا ابْنُ سَلاَمٍ . قَالَ يَحْيَى فَقَرَأَهَا عَلَيْنَا أَبُو سَلَمَةَ . قَالَ ابْنُ كَثِيرٍ فَقَرَأَهَا عَلَيْنَا الأَوْزَاعِيُّ . قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَقَرَأَهَا عَلَيْنَا ابْنُ كَثِيرٍ . قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ خُولِفَ مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ فِي إِسْنَادِ هَذَا الْحَدِيثِ عَنِ الأَوْزَاعِيِّ . وَرَوَى ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنِ الأَوْزَاعِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ هِلاَلِ بْنِ أَبِي مَيْمُونَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلاَمٍ أَوْ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلاَمٍ . وَرَوَى الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنِ الأَوْزَاعِيِّ نَحْوَ رِوَايَةِ مُحَمَّدِ بْنِ كَثِيرٍ .
Abdulloh ibn Salom (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U dedi: Biz, Rasululloh ﷺning sahobalaridan bir necha kishi oʻtirib, oʻzaro suhbatlashib: ‹Qaysi amallar Allohga eng suyukli ekanini bilsak edi, oʻshani qilar edik›, dedik. Shunda Alloh taolo: {Osmonlardagi va yerdagi (barcha) narsalar Allohga tasbeh aytar. U Aziz va Hakimdir. Ey iymon keltirganlar! Nega oʻzlaring qilmaydigan narsani aytasizlar?} (Saff 1-2) (oyatlarini) nozil qildi. Abdulloh ibn Salom dedi: Shunda Rasululloh ﷺ uni bizga oʻqib berdilar. Abu Salama dedi: Soʻng uni bizga Ibn Salom oʻqib berdi. Yahyo dedi: Soʻng uni bizga Abu Salama oʻqib berdi. Ibn Kasir dedi: Soʻng uni bizga Avzoiy oʻqib berdi. Abdulloh dedi: Soʻng uni bizga Ibn Kasir oʻqib berdi. Abu Iso aytdi: Muhammad ibn Kasirning bu hadisning Avzoiydan boʻlgan isnodida (boshqalarga) muxolafat qilingan. Ibnul Muborak buni Avzoiydan, u Yahyo ibn Abu Kasirdan, u Hilol ibn Abu Maymunadan, u Ato ibn Yasordan, u Abdulloh ibn Salomdan, yoki Abu Salamadan, u Abdulloh ibn Salomdan rivoyat qilgan. Valid ibn Muslim esa bu hadisni Avzoiydan Muhammad ibn Kasirning rivoyatiga oʻxshash rivoyat qilgan.Абдуллоҳ ибн Салом (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У деди: Биз, Расулуллоҳ ﷺнинг саҳобаларидан бир неча киши ўтириб, ўзаро суҳбатлашиб: ‹Қайси амаллар Аллоҳга энг суюкли эканини билсак эди, ўшани қилар эдик›, дедик. Шунда Аллоҳ таоло: {Осмонлардаги ва ердаги (барча) нарсалар Аллоҳга тасбеҳ айтар. У Азиз ва Ҳакимдир. Эй иймон келтирганлар! Нега ўзларинг қилмайдиган нарсани айтасизлар?} (Сафф 1-2) (оятларини) нозил қилди. Абдуллоҳ ибн Салом деди: Шунда Расулуллоҳ ﷺ уни бизга ўқиб бердилар. Абу Салама деди: Сўнг уни бизга Ибн Салом ўқиб берди. Яҳё деди: Сўнг уни бизга Абу Салама ўқиб берди. Ибн Касир деди: Сўнг уни бизга Авзоий ўқиб берди. Абдуллоҳ деди: Сўнг уни бизга Ибн Касир ўқиб берди. Абу Исо айтди: Муҳаммад ибн Касирнинг бу ҳадиснинг Авзоийдан бўлган иснодида (бошқаларга) мухолафат қилинган. Ибнул Муборак буни Авзоийдан, у Яҳё ибн Абу Касирдан, у Ҳилол ибн Абу Маймунадан, у Ато ибн Ясордан, у Абдуллоҳ ибн Саломдан, ёки Абу Саламадан, у Абдуллоҳ ибн Саломдан ривоят қилган. Валид ибн Муслим эса бу ҳадисни Авзоийдан Муҳаммад ибн Касирнинг ривоятига ўхшаш ривоят қилган.
حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ أَخْزَمَ الطَّائِيُّ الْبَصْرِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو قُتَيْبَةَ، سَلْمُ بْنُ قُتَيْبَةَ حَدَّثَنِي أَبُو مَوْدُودٍ الْمَدَنِيُّ، حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ الضَّحَّاكِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يُوسُفَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلاَمٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، قَالَ مَكْتُوبٌ فِي التَّوْرَاةِ صِفَةُ مُحَمَّدٍ وَعِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ يُدْفَنُ مَعَهُ . قَالَ فَقَالَ أَبُو مَوْدُودٍ وَقَدْ بَقِيَ فِي الْبَيْتِ مَوْضِعُ قَبْرٍ . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ . هَكَذَا قَالَ عُثْمَانُ بْنُ الضَّحَّاكِ وَالْمَعْرُوفُ الضَّحَّاكُ بْنُ عُثْمَانَ الْمَدَنِيُّ .
Abdulloh ibn Salom (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Tavrotda Muhammadning sifati yozilgan va Iyso ibn Maryam u bilan birga dafn etilishi (yozilgan)», dedi. (Rovi) Abu Mavdud aytdi: «Uyda (yana) bir qabr oʻrni qolgan». Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan gʻaribdir. Usmon ibn az-Zahhok shunday dedi, mashhur (boʻlgani) esa az-Zahhok ibn Usmon al-Madaniydir.Абдуллоҳ ибн Салом (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Тавротда Муҳаммаднинг сифати ёзилган ва Ийсо ибн Марям у билан бирга дафн этилиши (ёзилган)», деди. (Рови) Абу Мавдуд айтди: «Уйда (яна) бир қабр ўрни қолган». Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан ғарибдир. Усмон ибн аз-Заҳҳок шундай деди, машҳур (бўлгани) эса аз-Заҳҳок ибн Усмон ал-Маданийдир.