- عن أبي هريرة رضي الله عنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: "لا يحل للمرأة أن تصوم وزوجها شاهد إلا بإذنه، ولا تأذن في بيته إلا بإذنه" ((متفق عليه)).
(Abu Hurayra (roziyallohu anhu) rivoyat qildi)ki, Rasululloh ﷺ: «Ayolga — eri (uyda) hozir boʻ lgan paytda — uning iznisiz (nafl) roʻ za tutishi halol emas; va uning (erining) uyiga, uning iznisiz (hech kimni kirishga) izn bermasin; va u (xotin) — erining buyrugʻ isiz biror narsani (sadaqa qilib) sarflasa, uning (savobining) yarmi eriga beriladi», dedilar. (Buni Abu Zinod yana — Musodan, otasidan, Abu Hurayradan — roʻ za (haqi)da rivoyat qildi.)(Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) ривоят қилди)ки, Расулуллоҳ ﷺ: «Аёлга — эри (уйда) ҳозир бў лган пайтда — унинг изнисиз (нафл) рў за тутиши ҳалол эмас; ва унинг (эрининг) уйига, унинг изнисиз (ҳеч кимни киришга) изн бермасин; ва у (хотин) — эрининг буйруғ исиз бирор нарсани (садақа қилиб) сарфласа, унинг (савобининг) ярми эрига берилади», дедилар. (Буни Абу Зинод яна — Мусодан, отасидан, Абу Ҳурайрадан — рў за (ҳақи)да ривоят қилди.)
- عن أبي هريرة رضي الله عنه أن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "أما يخشى أحدكم إذا رفع رأسه قبل الإمام أن يجعل الله رأسه رأس حمار! أو يجعل الله صورته صورة حمار" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Imomdan oldin boshini koʻtargan kishi — Alloh uning boshini eshak boshiga yoki yuzini eshak yuziga aylantirib qoʻyishidan qoʻrqmaydimi?» — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Имомдан олдин бошини кўтарган киши — Аллоҳ унинг бошини эшак бошига ёки юзини эшак юзига айлантириб қўйишидан қўрқмайдими?» — дедилар.
- عن أبي هريرة رضي الله عنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم: نهى عن الخصر في الصلاة. ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ namozda qoʻlni belga qoʻyishdan qaytardilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ намозда қўлни белга қўйишдан қайтардилар.
- عن أبي هريرة رضي الله عنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "إذا أقيمت الصلاة، فلا صلاة إلا المكتوبة" ((رواه مسلم)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Namoz iqomasi aytilsa, faqat farz namozdan boshqa namoz boʻlmaydi», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Намоз иқомаси айтилса, фақат фарз намоздан бошқа намоз бўлмайди», — дедилар.
- عن أبي هريرة رضي الله عنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "لا تخصوا ليلة الجمعة بقيام من بين الليالي، ولا تخصوا يوم الجمعة بصيام من بين الأيام إلا أن يكون في صوم يصومه أحدكم" ((رواه مسلم)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Kechalar orasidan juma kechasini (alohida) ibodatga, kunlar orasidan juma kunini (alohida) roʻzaga ajratib olmanglar, magar biringiz tutadigan bir roʻzaning (kunlari) ichida boʻlsa (mustasno)», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Кечалар орасидан жума кечасини (алоҳида) ибодатга, кунлар орасидан жума кунини (алоҳида) рўзага ажратиб олманглар, магар бирингиз тутадиган бир рўзанинг (кунлари) ичида бўлса (мустасно)», — дедилар.
- وعنه قال: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول: "لا يصومن أحدكم يوم الجمعة إلا يومًا قبله أو بعده" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Paygʻambar ﷺ ning shunday deganini eshitdim: «Sizlardan hech biringiz juma kuni roʻza tutmasin — magar undan bir kun oldin yoki bir kun keyin (ham) roʻza tutsa (mustasno)», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Пайғамбар ﷺ нинг шундай деганини эшитдим: «Сизлардан ҳеч бирингиз жума куни рўза тутмасин — магар ундан бир кун олдин ёки бир кун кейин (ҳам) рўза туца (мустасно)», — дедилар.
- عن أبي هريرة رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم :" لأن يجلس أحدكم على جمرة، فتحرق ثيابه، فتخلص على جلده خير له من أن يجلس على قبر" ((رواه مسلم))
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ dedilar: «Birortangizning choʻgʻ ustiga oʻtirishi, u kiyimini kuydirib, terisiga yetib borishi, qabr ustiga oʻtirishidan koʻra unga yaxshiroqdir».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ дедилар: «Бирортангизнинг чўғ устига ўтириши, у кийимини куйдириб, терисига етиб бориши, қабр устига ўтиришидан кўра унга яхшироқдир».
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: “اتقوا اللاعنين” قالوا: وما اللاعنان؟ قال: "الذي يتخلى في طريق الناس أو في ظلهم" ((رواه مسلم)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Laʼnatga sabab boʻladigan ikki (ish)dan saqlaninglar», — dedilar. (Sahobalar:) «Ey Allohning Rasuli, laʼnatga sabab boʻladigan ikki (ish) nima?» — dedilar. U zot: «Odamlarning yoʻliga yoki (dam oladigan) soyasiga hojat chiqaradigan kishi (qiladigan ish)», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Лаънатга сабаб бўладиган икки (иш)дан сақланинглар», — дедилар. (Саҳобалар:) «Эй Аллоҳнинг Расули, лаънатга сабаб бўладиган икки (иш) нима?» — дедилар. У зот: «Одамларнинг йўлига ёки (дам оладиган) соясига ҳожат чиқарадиган киши (қиладиган иш)», — дедилар.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه قال: نهى رسول الله صلى الله عليه وسلم أن يبيع حاضر لباد، ولا تناجشوا ولا يبيع الرجل على بيع أخيه، ولا يخطب على خطبة أخيه، ولا تسأل المرأة طلاق أختها لتكفأ ما في إنائها.
وفي رواية قال: نهى رسول الله صلى الله عليه وسلم عن التلقي وأن يبتاع المهاجر للأعرابي، وأن تشترط المرأة طلاق أختها، وأن يستام الرجل على سوم أخيه، ونهى عن النجش والتصرية" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Allohning Rasuli ﷺ — shahar aholisi (kishi)ning choʻl (sahro) aholisi nomidan (vakil boʻlib) sotishini — qaytardi; shuningdek, najsh (soxta narx koʻtarish) ham qaytarildi. Va biror kishini — unga oʻz molingni sotish uchun — molni sotuvchiga qaytarishga undamaslik (kerak); biror kishi — allaqachon unashtirilgan qizga sovchilik qilmasin; va ayol — boshqa ayolning oʻrniga oʻtish uchun — uning taloq qilinishiga (sabab boʻlishga) urinmasin.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аллоҳнинг Расули ﷺ — шаҳар аҳолиси (киши)нинг чўл (саҳро) аҳолиси номидан (вакил бўлиб) сотишини — қайтарди; шунингдек, нажш (сохта нарх кўтариш) ҳам қайтарилди. Ва бирор кишини — унга ўз молингни сотиш учун — молни сотувчига қайтаришга ундамаслик (керак); бирор киши — аллақачон унаштирилган қизга совчилик қилмасин; ва аёл — бошқа аёлнинг ўрнига ўтиш учун — унинг талоқ қилинишига (сабаб бўлишга) уринмасин.
- عن أبي هريرة رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : "إن الله تعالى يرضى لكم ثلاثا، ويكره لكم ثلاثًا: فيرضى لكم أن تعبدوه، ولا تشركوا به شيئًا، وأن تعتصموا بحبل الله جميعًا ولا تفرقوا، ويكره لكم: قيل وقال، وكثرة السؤال، وإضاعة المال" ((رواه مسلم، وتقدم شرحه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta Alloh sizlar uchun uch narsadan rozi boʻladi va sizlar uchun uch narsani yomon koʻradi. U Zotga ibodat qilishingiz va Unga hech narsani sherik qilmasligingiz hamda hammangiz Allohning arqoniga (dini, Qurʼoniga) mahkam yopishib, boʻlinib ketmasligingizdan rozi boʻladi. Sizlar uchun ‹falonchi shunday dedi, falonchi bunday dedi› (degan behuda gap-soʻz)ni, koʻp soʻrayverishni va molni zoye qilishni yomon koʻradi», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта Аллоҳ сизлар учун уч нарсадан рози бўлади ва сизлар учун уч нарсани ёмон кўради. У Зотга ибодат қилишингиз ва Унга ҳеч нарсани шерик қилмаслигингиз ҳамда ҳаммангиз Аллоҳнинг арқонига (дини, Қуръонига) маҳкам ёпишиб, бўлиниб кетмаслигингиздан рози бўлади. Сизлар учун ‹фалончи шундай деди, фалончи бундай деди› (деган беҳуда гап-сўз)ни, кўп сўрайверишни ва молни зое қилишни ёмон кўради», — дедилар.
- عن أبي هريرة رضي الله عنه عن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: “لا يُشر أحدكم إلى أخيه بالسلاح، فإنه لا يدري لعل الشيطان ينزع في يده، فيقع في حفرة من النار" ((متفق عليه)).
وفي رواية لمسلم قال: قال أبو القاسم صلى الله عليه وسلم : “من أشار إلى أخيه بحديدة، فإن الملائكة تلعنه، حتى ينزع وإن كان أخاه لأبيه وأمه".
قوله صلى الله عليه وسلم : "ينزِع" ضبط بالعين المهملة مع كسر الزاي، وبالغين المعجمة مع فتحها، ومعناهما متقارب، ومعناه بالمهملة يرمي، وبالمعجمة أيضًا يرمي ويفسد، وأصل النزع الطعن والفساد.
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Abul-Qosim ﷺ: «Kim oʻz birodariga temir (qurol) bilan ishora qilsa, albatta, farishtalar uni laʼnatlaydilar — garchi u (ishora qilingan kishi) ota-onasidan boʻlgan tugʻishgan birodari boʻlsa ham», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Абул-Қосим ﷺ: «Ким ўз биродарига темир (қурол) билан ишора қилса, албатта, фаришталар уни лаънатлайдилар — гарчи у (ишора қилинган киши) ота-онасидан бўлган туғишган биродари бўлса ҳам», — дедилар.
- عن أبي هريرة رضي الله عنه، قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : “من عرض عليه ريحان، فلا يرده، فإنه خفيف المحمل طيب الريح" ((رواه مسلم)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kimga rayhon (xushboʻy oʻsimlik) taqdim etilsa, uni rad etmasin, zero u koʻtarishga yengil, hidi yoqimlidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Кимга райҳон (хушбўй ўсимлик) тақдим этилса, уни рад этмасин, зеро у кўтаришга енгил, ҳиди ёқимлидир», дедилар.
- عن أبي هريرة رضي الله عنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: “أجتنبوا السبع الموبقات” قالوا: يا رسول الله وما هن؟ قال: "الشرك بالله، والسحر، وقتل النفس التى حرم الله إلا بالحق، وأكل الربا، وأكل مال اليتيم، والتولي يوم الزحف، وقذف المحصنات الغافلات” ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Yetti halok qiluvchi katta gunohdan saqlaninglar», — dedi. Odamlar: «Yo Rasululloh! Ular nima?» — deb soʻradi. U zot: «Allohga (ibodatda) boshqani sherik qilish; sehr qilish; Alloh harom qilgan jonni — haqli sabab(siz) (yaʼni shariat ruxsatisiz) — oʻldirish; ribo (sudxoʻrlik) yeyish; yetimning molini yeyish; jang paytida dushmanga orqa oʻgirib qochish; va — poklik haqida hech oʻylamaydigan, yaxshi moʻmina — iffatli ayollarga tuhmat qilish», — dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Етти ҳалок қилувчи катта гуноҳдан сақланинглар», — деди. Одамлар: «Ё Расулуллоҳ! Улар нима?» — деб сўради. У зот: «Аллоҳга (ибодатда) бошқани шерик қилиш; сеҳр қилиш; Аллоҳ ҳаром қилган жонни — ҳақли сабаб(сиз) (яъни шариат рухсатисиз) — ўлдириш; рибо (судхўрлик) ейиш; етимнинг молини ейиш; жанг пайтида душманга орқа ўгириб қочиш; ва — поклик ҳақида ҳеч ўйламайдиган, яхши мўмина — иффатли аёлларга туҳмат қилиш», — деди.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "لا ترغبوا عن آبائكم، فمن رغب عن أبيه، فهو كافر" ((متفق عليه)).
(Abu Hurayra (roziyallohu anhu) Paygʻambar ﷺdan rivoyat qiladi:) U zot: «Otalaringizdan yuz oʻgirmanglar; kim otasidan yuz oʻgirsa, bu kufrdir», dedilar.(Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) Пайғамбар ﷺдан ривоят қилади:) У зот: «Оталарингиздан юз ўгирманглар; ким отасидан юз ўгирса, бу куфрдир», дедилар.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه أن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "إن الله تعالى يغار، وغيرة الله أن يأتي المرء ما حرم الله عليه" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Alloh taolo gʻayrat qiladi. Allohning gʻayrati bandaning Oʻzi unga harom qilgan narsani qilishidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Аллоҳ таоло ғайрат қилади. Аллоҳнинг ғайрати банданинг Ўзи унга ҳаром қилган нарсани қилишидир», дедилар.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: “من حلف فقال في حلفه: باللات والعزى، فليقل: لا إله إلا الله، ومن قال لصاحبه: تعالى أقامرك فليتصدق" ((متفق عليه)).
(Abu Hurayra (roziyallohu anhu) Paygʻambar ﷺdan (rivoyat qiladi):) U zot: «Kim qasam ichib, qasamida ‹Lot va Uzzo bilan (qasam)› desa, ‹La ilaha illalloh› desin. Kim oʻz hamrohiga: ‹Kel, sen bilan qimor oʻynay› desa, sadaqa bersin», dedilar.(Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) Пайғамбар ﷺдан (ривоят қилади):) У зот: «Ким қасам ичиб, қасамида ‹Лот ва Уззо билан (қасам)› деса, ‹Ла илаҳа иллаллоҳ› десин. Ким ўз ҳамроҳига: ‹Кел, сен билан қимор ўйнай› деса, садақа берсин», дедилар.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : "ألا أحدثكم حديثاً عن الدجال ما حدث به نبي قومه! إنه أعور، وإنه يجيء معه بمثال الجنة والنار، فالتي يقول إنها الجنة هي النار" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Allohning Rasuli ﷺ: «Men sizlarga Dajjol haqida — hech bir paygʻambar oʻz ummatiga aytmagan bir narsani — aytaymi? Dajjol — bir koʻzli (koʻr)dir va u oʻzi bilan — doʻzax hamda jannatga oʻxshash narsalarni — olib keladi; lekin u jannat deb ataydigan (narsa) — aslida doʻzaxdir. Bas, men sizlarni — Nuh oʻz qavmini undan ogohlantirgandek — (undan) ogohlantiraman», — dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аллоҳнинг Расули ﷺ: «Мен сизларга Дажжол ҳақида — ҳеч бир пайғамбар ўз умматига айтмаган бир нарсани — айтайми? Дажжол — бир кўзли (кўр)дир ва у ўзи билан — дўзах ҳамда жаннатга ўхшаш нарсаларни — олиб келади; лекин у жаннат деб атайдиган (нарса) — аслида дўзахдир. Бас, мен сизларни — Нуҳ ўз қавмини ундан огоҳлантиргандек — (ундан) огоҳлантираман», — деди.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: " لا تقوم الساعة حتى يقاتل المسلمون اليهود، حتى يختبيء اليهودي من وراء الحجر والشجر، فيقول الحجر والشجر: يا مسلم هذا يهودي خلفى تعالى فاقتله، إلا الغرقد فإنه من شجر اليهود" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Musulmonlar yahudiylarga qarshi urush qilmaguncha qiyomat qoyim boʻlmaydi. Musulmonlar ularni qatl etadilar, hatto yahudiy tosh va daraxt ortiga yashirinadi. Shunda tosh yoki daraxt: ‹Ey musulmon! Ey Allohning bandasi! Mana bu yahudiy mening ortimda, kel, uni oʻldir!› deb (aytadi). Faqat gʻarqad daraxti bundan mustasno, chunki u yahudiylarning daraxtidir», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Мусулмонлар яҳудийларга қарши уруш қилмагунча қиёмат қойим бўлмайди. Мусулмонлар уларни қатл этадилар, ҳатто яҳудий тош ва дарахт ортига яширинади. Шунда тош ёки дарахт: ‹Эй мусулмон! Эй Аллоҳнинг бандаси! Мана бу яҳудий менинг ортимда, кел, уни ўлдир!› деб (айтади). Фақат ғарқад дарахти бундан мустасно, чунки у яҳудийларнинг дарахтидир», — дедилар.
- وعنه رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : " والذي نفسي بيده لا تذهب الدنيا حتى يمر الرجل بالقبر، فيتمرغ عليه، ويقول: ياليتني مكان صاحب هذا القبر، وليس به الدين، ما به إلا البلاء" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Jonim qoʻlida boʻlgan zotga qasamki, bir kishi qabr yonidan oʻtib, unga agʻnab (yotib): ‹Qaniydi men shu qabr egasining oʻrnida boʻlsam!› — demaguncha dunyo (oʻtib) ketmaydi. Bu (orzu) din sababidan emas, faqat balo sababidandir», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Жоним қўлида бўлган зотга қасамки, бир киши қабр ёнидан ўтиб, унга ағнаб (ётиб): ‹Қанийди мен шу қабр эгасининг ўрнида бўлсам!› — демагунча дунё (ўтиб) кетмайди. Бу (орзу) дин сабабидан эмас, фақат бало сабабидандир», — дедилар.
- وعنه رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : " لا تقوم الساعة حتى يحسر الفرات عن جبل من ذهب يقتتل عليه، فيقتل من كل مائة تسعة وتسعون، فيقول كل رجل منه: لعلي أن أكون أنا أنجو". وفي رواية: "يوشك أن يحسر الفرات عن كنز من ذهب، فمن حضره فلا يأخذ منه شيئاً" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Toki Furot daryosi bir oltin togʻni ochib bermaguncha, qiyomat qoyim boʻlmaydi. Odamlar uning ustida jang qiladilar va har oʻn kishidan toʻqqiztasi oʻldiriladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Токи Фурот дарёси бир олтин тоғни очиб бермагунча, қиёмат қойим бўлмайди. Одамлар унинг устида жанг қиладилар ва ҳар ўн кишидан тўққизтаси ўлдирилади», дедилар.
- وعنه قال: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول: "يتركون المدينة على خير ما كانت، لا يغشاها إلا العوافي -يريد: عوافي السباع والطير، وآخر من يحشر راعيان من مزينة يريدان المدينة ينعقان بغنمهما فيجدانها وحوشاً، حتى إذا بلغا ثنية الوداع خراً على وجوههما" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Allohning Rasuli ﷺ ning shunday deganini eshitdim: «Odamlar Madinani — u eng yaxshi holatda boʻlsa ham — tark etadi va unda yovvoyi qushlar hamda yirtqich hayvonlardan boshqa hech kim (hech narsa) qolmaydi. (Madinada) eng oxirida vafot etadigan (kishilar) — Muzayna (qabilasi)dan boʻlgan ikki choʻpon boʻladi: ular qoʻylarini Madinaga tomon haydab keladi, lekin unda hech kimni topmaydi; va ular Saniyatul-Vadoʼ vodiysiga yetganda, yuztuban (yiqilib) oʻlib qoladi», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Аллоҳнинг Расули ﷺ нинг шундай деганини эшитдим: «Одамлар Мадинани — у энг яхши ҳолатда бўлса ҳам — тарк этади ва унда ёввойи қушлар ҳамда йиртқич ҳайвонлардан бошқа ҳеч ким (ҳеч нарса) қолмайди. (Мадинада) энг охирида вафот этадиган (кишилар) — Музайна (қабиласи)дан бўлган икки чўпон бўлади: улар қўйларини Мадинага томон ҳайдаб келади, лекин унда ҳеч кимни топмайди; ва улар Саниятул-Вадў водийсига етганда, юзтубан (йиқилиб) ўлиб қолади», — дедилар.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه أن النبي صلى الله عليه وسلم قال: " اشترى رجل من رجل عقاراً، فوجد الذي اشترى العقار في عقاره جرة فيها ذهب، فقال له الذي اشترى العقار خذ ذهبك: إنما اشتريت منك الأرض، ولم أشتر الذهب، وقال الذي له الأرض: إنما بعتك الأرض وما فيها، فتحاكما إلى رجل، فقال الذي تحاكما إليه: ألكما ولد؟ قال أحدهما : لي غلام، وقال الآخر: لي جارية، قال: أنكحا الغلام الجارية وأنفقوا على أنفسهما منه وتصدقا" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Allohning Rasuli ﷺ: «Bir kishi boshqa bir kishidan bir parcha yer sotib oldi va xaridor yerda — oltinga toʻla — bir sopol koʻzani topdi. Xaridor sotuvchiga: ‹Oltiningni ol — chunki men sendan faqat yerni sotib oldim, oltinni sotib olmadim›, — dedi. Yerning (avvalgi) egasi: ‹Men senga yerni — undagi hamma narsasi bilan — sotdim›, — dedi. Bas, ikkalasi (bu) ishni bir kishi oldiga (hakamlikka) olib bordi; u: ‹Sizlarning farzandlaringiz bormi?› — deb soʻradi. Ulardan biri: ‹Mening oʻgʻlim bor›, — dedi. Boshqasi: ‹Mening qizim bor›, — dedi. U kishi: ‹Qizni oʻgʻilga uylantiringlar va (oʻsha) pulni ikkalasiga sarflanglar hamda qolganini sadaqa qilinglar›, — dedi», — dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аллоҳнинг Расули ﷺ: «Бир киши бошқа бир кишидан бир парча ер сотиб олди ва харидор ерда — олтинга тўла — бир сопол кўзани топди. Харидор сотувчига: ‹Олтинингни ол — чунки мен сендан фақат ерни сотиб олдим, олтинни сотиб олмадим›, — деди. Ернинг (аввалги) эгаси: ‹Мен сенга ерни — ундаги ҳамма нарсаси билан — сотдим›, — деди. Бас, иккаласи (бу) ишни бир киши олдига (ҳакамликка) олиб борди; у: ‹Сизларнинг фарзандларингиз борми?› — деб сўради. Улардан бири: ‹Менинг ўғлим бор›, — деди. Бошқаси: ‹Менинг қизим бор›, — деди. У киши: ‹Қизни ўғилга уйлантиринглар ва (ўша) пулни иккаласига сарфланглар ҳамда қолганини садақа қилинглар›, — деди», — деди.
- وعنه رضي الله عنه أنه سمع رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول: "كانت امرأتان معهما ابناهما، جاء الذئب فذهب بابن إحداهما، فقالت لصاحبتها: إنما ذهب بابنك، وقالت الأخرى إنما ذهب بابنك فتحاكما إلى داود صلى الله عليه وسلم فقضى به للكبرى، فخرجتا على سليمان بن داود، صلى الله عليه وسلم فأخبرتاه، فقال: ائتوني بالسكين أشقه بينهما. فقالت الصغرى: لا تفعل رحمك الله، هو ابنها، فقضى به للصغرى" ((متفق عليه)).
(Abu Hurayra (roziyallohu anhu) rivoyat qildiki,) Rasululloh ﷺ: «Ikki ayol bor edi, ular bilan oʻzlarining ikki oʻgʻli bor edi. Boʻri kelib, ulardan birining oʻgʻlini olib ketdi. Shunda (biri) sherigiga: ‹Boʻri sening oʻgʻlingni olib ketdi›, dedi. Boshqasi esa: ‹Yoʻq, sening oʻgʻlingni olib ketdi›, dedi. Ular Dovud (alayhissalom)dan hakamlik soʻradilar; u (bolani) kattasiga hukm qildi. Soʻng ular Sulaymon ibn Dovud (alayhimassalom)ning oldiga chiqib, unga (voqeani) aytdilar. U: ‹Menga pichoq keltiringlar, men uni ikkovingiz oʻrtasida boʻlay›, dedi. Kichigi: ‹Yoʻq, qilma, Alloh senga rahm qilsin! U (bola) uning oʻgʻli›, dedi. Shunda (Sulaymon bolani) kichigiga hukm qildi», dedilar. Abu Hurayra aytdi: Vallohi, men ‹sikkin› (degan soʻzni) faqat oʻsha kuni eshitdim; biz (uni doimo) ‹mudya› deb atar edik.(Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) ривоят қилдики,) Расулуллоҳ ﷺ: «Икки аёл бор эди, улар билан ўзларининг икки ўғли бор эди. Бўри келиб, улардан бирининг ўғлини олиб кетди. Шунда (бири) шеригига: ‹Бўри сенинг ўғлингни олиб кетди›, деди. Бошқаси эса: ‹Йўқ, сенинг ўғлингни олиб кетди›, деди. Улар Довуд (алайҳиссалом)дан ҳакамлик сўрадилар; у (болани) каттасига ҳукм қилди. Сўнг улар Сулаймон ибн Довуд (алайҳимассалом)нинг олдига чиқиб, унга (воқеани) айтдилар. У: ‹Менга пичоқ келтиринглар, мен уни икковингиз ўртасида бўлай›, деди. Кичиги: ‹Йўқ, қилма, Аллоҳ сенга раҳм қилсин! У (бола) унинг ўғли›, деди. Шунда (Сулаймон болани) кичигига ҳукм қилди», дедилар. Абу Ҳурайра айтди: Валлоҳи, мен ‹сиккин› (деган сўзни) фақат ўша куни эшитдим; биз (уни доимо) ‹мудя› деб атар эдик.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه أن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "لا يلدغ المؤمن من جحر مرتين" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Moʻmin bir teshikdan ikki marta chaqilmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Мўмин бир тешикдан икки марта чақилмайди», дедилар.
- وعنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم ، : "ثلاثة لا يكلمهم الله يوم القيامة ولا ينظر إليهم ولا يزكيهم ولهم عذاب أليم: رجل على فضل ماء بالفلاة يمنعه من ابن السبيل، ورجل بايع رجلاً، سلعة، بعد العصر، فحلف بالله لأخذها بكذا وكذا، فصدقه وهو على غير ذلك، ورجل بايع إماماً لا يبايعه إلا لدنيا، فإن أعطاه منها وفى ، وإن لم يعطه منها لم يف" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Uch (toifa) borki, Alloh qiyomat kuni ularga gapirmaydi, ularga qaramaydi va ularni poklamaydi; ular uchun alamli azob bordir: choʻlda (sahroda) ortiqcha suvi boʻlib, uni yoʻlovchidan (musofirdan) man qiladigan kishi; asr (namozi)dan keyin bir kishiga bir mol sotib, ‹Allohga qasamki, men buni shuncha-shuncha (pul)ga olganman› deb qasam ichgan-da, u (xaridor) uni rost (deb) tasdiqlagan — holbuki u (sotuvchi) undan boshqacha (yolgʻon aytgan) — kishi; va imomga faqat dunyo (manfaati) uchungina bayʼat beradigan kishiki, agar (imom) unga undan (dunyodan biror narsa) bersa, (ahdiga) vafo qiladi, agar bermasa, vafo qilmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Уч (тоифа) борки, Аллоҳ қиёмат куни уларга гапирмайди, уларга қарамайди ва уларни покламайди; улар учун аламли азоб бордир: чўлда (саҳрода) ортиқча суви бўлиб, уни йўловчидан (мусофирдан) ман қиладиган киши; аср (намози)дан кейин бир кишига бир мол сотиб, ‹Аллоҳга қасамки, мен буни шунча-шунча (пул)га олганман› деб қасам ичган-да, у (харидор) уни рост (деб) тасдиқлаган — ҳолбуки у (сотувчи) ундан бошқача (ёлғон айтган) — киши; ва имомга фақат дунё (манфаати) учунгина байъат берадиган кишики, агар (имом) унга ундан (дунёдан бирор нарса) берса, (аҳдига) вафо қилади, агар бермаса, вафо қилмайди», дедилар.
- وعنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: " بين النفختين أربعون" قالوا: يا أبا هريرة أربعون يوماً؟ قال: أبيت، قالوا: أربعون سنة؟ قال: أبيت، قالوا: أربعون شهراً؟ قال: أبيت" ويبلى كل شئ من الإنسان إلا عجب ذنبه، فيه يركب الخلق، ثم ينزل الله من السماء ماء، فينبتون كما ينبت البقل" ((متفق عليه)).
(Abu Hurayra (roziyallohu anhu) Paygʻambar ﷺdan rivoyat qildi)ki, u zot: «Ikki puflash orasida qirq (vaqt) bor», dedilar. Ular: «Ey Abu Hurayra, qirq kunmi?» dedi. U: «(Aniqini aytishdan) bosh tortdim», dedi. «Qirq yilmi?» dedi. U: «Bosh tortdim», dedi. «Qirq oymi?» dedi. U: «Bosh tortdim», dedi. «Insonning har bir (qismi) chiriydi — faqat dum suyagi (ajbuz-zanab)dan boshqa; undan xilqat (yangidan) tarkib topadi.»(Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) Пайғамбар ﷺдан ривоят қилди)ки, у зот: «Икки пуфлаш орасида қирқ (вақт) бор», дедилар. Улар: «Эй Абу Ҳурайра, қирқ кунми?» деди. У: «(Аниқини айтишдан) бош тортдим», деди. «Қирқ йилми?» деди. У: «Бош тортдим», деди. «Қирқ ойми?» деди. У: «Бош тортдим», деди. «Инсоннинг ҳар бир (қисми) чирийди — фақат дум суяги (ажбуз-занаб)дан бошқа; ундан хилқат (янгидан) таркиб топади.»
- وعنه قال: بينما النبي صلى الله عليه وسلم في مجلس يحدث القوم، جاءه أعرابي فقال: متى الساعة؟ فمضى رسول الله صلى الله عليه وسلم ، يحدث، فقال بعض القوم: سمع ما قال: فكره ما قال، وقال بعضهم: بل لم يسمع، حتى إذا قضى حديثه قال: "أين السائل عن الساعة؟ "قال: ها أنا يا رسول الله . قال: "إذا ضيعت الأمانة ، فانتظر الساعة" قال: كيف إضاعتها؟ قالك "إذا وسد الأمر إلى غير أهله فانتظر الساعة" ((رواه البخاري)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ bir majlisda (biror narsa) gapirayotganlarida, bir aʼrobiy (badaviy) kelib: «Qiyomat qachon boʻladi?» — deb soʻradi. Rasululloh ﷺ gaplarini davom ettiraverdilar. Baʼzilar: «U zot soʻragan narsani eshitdi-yu, lekin uni yoqtirmadi», — deyishdi; baʼzilari esa: «Eshitmadilar», — deyishdi. U zot gaplarini tugatgach: «Qiyomat haqida soʻragan kishi qani?» — dedilar. Aʼrobiy: «Mana men, yo Rasululloh», — dedi. U zot: «Omonat zoye qilinganda, Qiyomatni kut», — dedilar. Aʼrobiy: «U qanday zoye qilinadi?» — dedi. U zot: «Ish (mansab) noahil kishilarga topshirilganda, Qiyomatni kut», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ бир мажлисда (бирор нарса) гапираётганларида, бир аъробий (бадавий) келиб: «Қиёмат қачон бўлади?» — деб сўради. Расулуллоҳ ﷺ гапларини давом эттиравердилар. Баъзилар: «У зот сўраган нарсани эшитди-ю, лекин уни ёқтирмади», — дейишди; баъзилари эса: «Эшитмадилар», — дейишди. У зот гапларини тугатгач: «Қиёмат ҳақида сўраган киши қани?» — дедилар. Аъробий: «Мана мен, ё Расулуллоҳ», — деди. У зот: «Омонат зое қилинганда, Қиёматни кут», — дедилар. Аъробий: «У қандай зое қилинади?» — деди. У зот: «Иш (мансаб) ноаҳил кишиларга топширилганда, Қиёматни кут», — дедилар.
- وعنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: "يصلون لكم، فإن أصابوا فلكم، وإن أخطؤوا فلكم وعليهم" ((رواه البخاري)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Imom namozni toʻgʻri oʻqisa, savob unga ham, sizlarga ham (boʻladi); lekin u (namozda) xato qilsa, savob sizlarga, gunoh esa unga (boʻladi)», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Имом намозни тўғри ўқиса, савоб унга ҳам, сизларга ҳам (бўлади); лекин у (намозда) хато қилса, савоб сизларга, гуноҳ эса унга (бўлади)», — дедилар.
- وعنه رضي الله عنه : {كنتم خير أمة أخرجت للناس} قال: خير الناس للناس يأتون بهم في السلاسل في أعناقهم حتى يدخلوا في الإسلام.
أخرجه: البخاري.
(Abu Hurayra (roziyallohu anhu) ‹Sizlar — odamlar uchun chiqarilgan eng yaxshi ummat boʻ ldingiz› (Al-Imron surasi, 110) (haqida)) aytdi: «(Yaʼni) odamlar uchun odamlarning eng yaxshisi (boʻ ldingiz) — ularni boʻ yinlariga zanjirlar (solgan) holda (asirga) keltirasiz, to ular islomga kirguniga qadar.»(Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) ‹Сизлар — одамлар учун чиқарилган энг яхши уммат бў лдингиз› (Ал-Имрон сураси, 110) (ҳақида)) айтди: «(Яъни) одамлар учун одамларнинг энг яхшиси (бў лдингиз) — уларни бў йинларига занжирлар (солган) ҳолда (асирга) келтирасиз, то улар исломга киргунига қадар.»
- وعنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "عجب الله عز وجل من قوم يدخلون الجنة في السلاسل" ((رواهما البخاري)). معناه: يؤسرون ويقيدون ثم يسلمون فيدخلون الجنة.
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Alloh azza va jalla jannatga zanjirband holda kiradigan qavmdan taajjublanadi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Аллоҳ азза ва жалла жаннатга занжирбанд ҳолда кирадиган қавмдан таажжубланади», дедилар.
- وعنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "أحب البلاد إلى الله مساجدها ، وأبغض البلاد إلى الله أسواقها" ((رواه مسلم)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Allohga eng suyukli joylar masjidlardir, Allohga eng yomon koʻringan joylar esa bozorlardir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳга энг суюкли жойлар масжидлардир, Аллоҳга энг ёмон кўринган жойлар эса бозорлардир», дедилар.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : "يا أيها الناس إن الله طيب لا يقبل إلا طيباً، وإن الله أمر المؤمنين بما أمر به المرسلين، فقال تعالى: {يا أيها الرسل كلوا من الطيباب واعلموا صالحاً}، وقال تعالى: {يا أيها الذين آمنوا كلوا من طيبات ما رزقناكم} ثم ذكر الرجل يطيل السفر أشعث أغبر يمد يديه إلى السماء : يا رب يارب، ومطعمه حرام، ومشربه حرام، وملبسه حرام، وغذي بالحرام فأنى يستجاب لذلك!؟" ((رواه مسلم)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Ey odamlar! Albatta Alloh pokdir, U pokdan boshqasini qabul qilmaydi. Albatta Alloh paygʻambarlarni buyurgan narsasi bilan moʻminlarni ham buyurib: {Ey paygʻambarlar! Pok narsalardan yenglar va yaxshi amal qilinglar! Albatta Men sizlar qiladigan ishlarni bilguvchidirman} (Moʻminun 51), dedi. Yana: {Ey iymon keltirganlar! Sizlarni rizqlantirgan narsalarimizning pokizalaridan yenglar} (Baqara 172), dedi», dedilar. Soʻng u zot uzoq safar qiladigan, sochlari toʻzgʻigan, changga belangan, qoʻllarini osmonga choʻzib: ‹Yo Rabbi, yo Rabbi!› (deb yolboradigan), holbuki yegani harom, ichgani harom, kiygani harom va (butun) gʻizosi haromdan boʻlgan kishini zikr qilib: «Endi bunga qanday ijobat etilsin?!», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Эй одамлар! Албатта Аллоҳ покдир, У покдан бошқасини қабул қилмайди. Албатта Аллоҳ пайғамбарларни буюрган нарсаси билан мўминларни ҳам буюриб: {Эй пайғамбарлар! Пок нарсалардан енглар ва яхши амал қилинглар! Албатта Мен сизлар қиладиган ишларни билгувчидирман} (Мўминун 51), деди. Яна: {Эй иймон келтирганлар! Сизларни ризқлантирган нарсаларимизнинг покизаларидан енглар} (Бақара 172), деди», дедилар. Сўнг у зот узоқ сафар қиладиган, сочлари тўзғиган, чангга беланган, қўлларини осмонга чўзиб: ‹Ё Рабби, ё Рабби!› (деб ёлборадиган), ҳолбуки егани ҳаром, ичгани ҳаром, кийгани ҳаром ва (бутун) ғизоси ҳаромдан бўлган кишини зикр қилиб: «Энди бунга қандай ижобат этилсин?!», дедилар.
- وعنه رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : "ثلاثة لا يكلمهم الله يوم القيامة، ولا يزكيهم، ولا ينظر إليهم ، ولهم عذاب أليم: شيخ زان، وملك كذاب، وعائل مستكبر" ((رواه مسلم)). (4)
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Uch (toifa) borki, Alloh qiyomat kuni ularga gapirmaydi va ularni poklamaydi — Abu Muoviya: «va ularga qaramaydi» dedi —; ular uchun alamli azob bordir: zinokor qari (chol), yolgʻonchi podshoh va manman (takabbur) kambagʻal», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Уч (тоифа) борки, Аллоҳ қиёмат куни уларга гапирмайди ва уларни покламайди — Абу Муовия: «ва уларга қарамайди» деди —; улар учун аламли азоб бордир: зинокор қари (чол), ёлғончи подшоҳ ва манман (такаббур) камбағал», дедилар.
- وعنه رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : "سيحان وجيحان والفرات والنيل كل من أنهار الجنة" ((رواه مسلم)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Sayhon, Jayhon, Furot va Nil — bularning hammasi jannat daryolaridandir», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Сайҳон, Жайҳон, Фурот ва Нил — буларнинг ҳаммаси жаннат дарёларидандир», — дедилар.
- وعنه قال: أخذ رسول الله صلى الله عليه وسلم بيدي فقال: "خلق الله التربة يوم السبت، وخلق فيها الجبال يوم الأحد، وخلق الشجر يوم الأثنين وخلق المكروه يوم الثلاثاء، وخلق النور يوم الأربعاء، وبث فيها الدواب يوم الخميس، وخلق آدم صلى الله عليه وسلم بعد العصر من يوم الجمعة في آخر الخلق في آخر ساعة من النهار فيما بين العصر إلى الليل" ((رواه مسلم)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ qoʻlimdan ushlab, dedilar: «Alloh azza va jalla tuproqni shanba kuni yaratdi, unda togʻlarni yakshanba kuni yaratdi, daraxtni dushanba kuni yaratdi, yomon (mashaqqatli) narsalarni seshanba kuni yaratdi, nurni chorshanba kuni yaratdi, hayvonlarni unga payshanba kuni yoydi va Odamni — alayhissalom — juma kuni asrdan keyin, maxluqotning eng oxirida, juma soatlarining eng oxirgi soatida, asr bilan kech oʻrtasida yaratdi».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ қўлимдан ушлаб, дедилар: «Аллоҳ азза ва жалла тупроқни шанба куни яратди, унда тоғларни якшанба куни яратди, дарахтни душанба куни яратди, ёмон (машаққатли) нарсаларни сешанба куни яратди, нурни чоршанба куни яратди, ҳайвонларни унга пайшанба куни ёйди ва Одамни — алайҳиссалом — жума куни асрдан кейин, махлуқотнинг энг охирида, жума соатларининг энг охирги соатида, аср билан кеч ўртасида яратди».
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : “من قتل وزغة في أول ضربة فله كذا وكذا حسنة،ومن قتلها في الضربة الثانية، فله كذا وكذا حسنة، ودون الأول وإن قتلها في الضربة الثالثة، فله كذا وكذا حسنة” ((رواه مسلم)). وفي رواية: "من قتل وزغاً في أول ضربة، كتب له مائة حسنة، وفى الثانية دون ذلك، وفى الثالثة دون ذلك" ((رواه مسلم)). قال أهل اللغة: «الوزغ» العظام من سام أبرص.
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim kaltakesakni (vazagʻ) birinchi urishda oʻldirsa, unga shuncha-shuncha savob (boʻladi); kim uni ikkinchi urishda oʻldirsa, unga birinchisidan kamroq shuncha-shuncha savob (boʻladi); agar uni uchinchi urishda oʻldirsa, unga ikkinchisidan kamroq shuncha-shuncha savob (boʻladi)», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким калтакесакни (вазағ) биринчи уришда ўлдирса, унга шунча-шунча савоб (бўлади); ким уни иккинчи уришда ўлдирса, унга биринчисидан камроқ шунча-шунча савоб (бўлади); агар уни учинчи уришда ўлдирса, унга иккинчисидан камроқ шунча-шунча савоб (бўлади)», — дедилар.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: " قال رجل لأتصدقن بصدقة، فخرج بصدقته، فوضعها في يد سارق، فأصبحوا يتحدثون: تصدق على سارق! فقال: اللهم لك الحمد لأتصدقن بصدقة، فخرج بصدقته، فوضعها في يد زانية؟! فأصبحوا يتحدثون: تصدق على زانية فقال: اللهم لك الحمد على زانية، لأتصدقن بصدقة، فخرج بصدقته، فوضعها في يد غني, فأصبحوا يتحدثون! تصدق الليلة على غني, فقال: اللهم لك الحمد على سارق ، وعلى زانية، وعلى غني! فأتى فقيل له: أما صدقتك على سارق، فلعله أن يستعف عن سرقته، وأما الزانية فلعلها تستعف عن زناها، وأما الغني فلعله أن يعتبر، فينفق مما آتاه الله" ((رواه البخاري بلفظه، ومسلم بمعناه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Bir kishi: ‹Albatta, men sadaqa beraman›, — dedi. U sadaqasi bilan (tashqariga) chiqdi va uni — bilmasdan — bir oʻgʻriga berdi. Ertalab odamlar — u sadaqasini oʻgʻriga beribdi, deb — gapirdi. (Buni eshitib,) u: ‹Allohim, barcha hamd Senga xosdir. Men yana sadaqa beraman›, — dedi va yana sadaqasi bilan chiqib, uni — bilmasdan — bir zinokor ayolga berdi. Ertalab odamlar — u kecha sadaqasini zinokor ayolga beribdi, deb — gapirdi. U: ‹Allohim, barcha hamd Senga xosdir. (Men sadaqamni) zinokor ayolga (berdim). Men yana sadaqa beraman›, — dedi va yana sadaqasi bilan chiqib, uni — bilmasdan — bir boyga berdi. Ertalab odamlar — u sadaqasini boyga beribdi, deb — gapirdi. U: ‹Allohim, barcha hamd Senga xosdir. (Men sadaqamni) oʻgʻriga, zinokorga va boyga (berdim)›, — dedi. Soʻng kimdir kelib, unga: ‹Sen oʻgʻriga bergan sadaqang — uni oʻgʻirlikdan saqlashi mumkin; zinokorga berganing — uni zinodan saqlashi mumkin; boyga berganing esa — uni ibrat qilib, Alloh bergan molini Alloh yoʻlida sarflashiga sabab boʻlishi mumkin›, — dedi», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бир киши: ‹Албатта, мен садақа бераман›, — деди. У садақаси билан (ташқарига) чиқди ва уни — билмасдан — бир ўғрига берди. Эрталаб одамлар — у садақасини ўғрига берибди, деб — гапирди. (Буни эшитиб,) у: ‹Аллоҳим, барча ҳамд Сенга хосдир. Мен яна садақа бераман›, — деди ва яна садақаси билан чиқиб, уни — билмасдан — бир зинокор аёлга берди. Эрталаб одамлар — у кеча садақасини зинокор аёлга берибди, деб — гапирди. У: ‹Аллоҳим, барча ҳамд Сенга хосдир. (Мен садақамни) зинокор аёлга (бердим). Мен яна садақа бераман›, — деди ва яна садақаси билан чиқиб, уни — билмасдан — бир бойга берди. Эрталаб одамлар — у садақасини бойга берибди, деб — гапирди. У: ‹Аллоҳим, барча ҳамд Сенга хосдир. (Мен садақамни) ўғрига, зинокорга ва бойга (бердим)›, — деди. Сўнг кимдир келиб, унга: ‹Сен ўғрига берган садақанг — уни ўғирликдан сақлаши мумкин; зинокорга берганинг — уни зинодан сақлаши мумкин; бойга берганинг эса — уни ибрат қилиб, Аллоҳ берган молини Аллоҳ йўлида сарфлашига сабаб бўлиши мумкин›, — деди», — дедилар.
- وعنه قال: كنا مع رسول الله صلى الله عليه وسلم في دعوة، فرفع إليه الذراع، وكانت تعجبه، فنهس منها نهسة وقال: أنا سيد الناس يوم القيامة، هل تدرون مم ذاك؟ يجمع الله الأولين والآخرين في صعيد واحد، فيبصرهم الناظر، ويسمعهم الداعي، وتدنوا منهم الشمس، فيبلغ الناس من الغم والكرب ما لا يطيقون ولا يحتملون ، فيقول الناس: ألا ترون إلى ما أنتم فيه إلى ما بلغكم، ألا تنظرون من يشفع لكم إلى ربكم؟ فيقول بعض الناس لبعض: أبوكم آدم، ويأتونه فيقولون: يا آدم أنت أبو البشر، خلقك الله بيده، ونفخ فيك من روحه، وأمر الملائكة، فسجدوا لك وأسكنك الجنة، ألا تشفع لنا إلى ربك؟ ألا ترى ما نحن فيه، وما بلغنا؟ فقال: إن ربي غضب غضباً لم يغضب قبله مثله، ولا يغضب بعده مثله، وإنه نهاني عن الشجرة، فعصيت، نفسي نفسي نفسي، اذهبوا إلى غيري، إذهبوا إلى نوح، فيأتون نوحا فيقولون: يا نوح ، أنت أول الرسل إلى أهل الأرض، وقد سماك الله عبداً شكوراً، ألا ترى ما نحن فيه، ألا ترى ما بلغنا ألا تشفع لنا إلى ربك؟ فيقول: إن ربي غضب اليوم غضباً لم يغضب قبله مثله، ولن يغضب بعده مثله، وإنه قد كانت لي دعوة دعوت بها على قومي، نفسي نفسي نفسي، اذهبوا إلى غيري، اذهبوا إلى إبراهيم فيأتون إبراهيم فيقولون: يا إبراهيم أنت نبي الله وخليله من أهل الأرض اشفع لنا إلى ربك، ألا ترى ما نحن فيه؟ فيقول لهم: إن ربي غضب اليوم غضباً لم يغضب قبله مثله، ولن يغضب بعده مثله، وإني كنت كذبت ثلاث كذبات، نفسي نفسي نفسي، اذهبوا إلى غيري، اذهبوا إلى موسى، فيأتون موسى، فيقولون: يا موسى أنت رسول الله فضلك الله برسالاته وبكلامه على الناس، اشفع لنا إلى ربك ألا ترى ما نحن فيه؟ فيقول: إن ربي قد غضب اليوم غضباً لم يغضب قبله مثله، ولن يغضب بعده مثله، وإني قد قتلت نفساً لم أومر بقتلها، نفسي نفسي نفسي، اذهبوا إلى غيري، اذهبوا إلى عيسى، فيأتون عيسى، فيقولون: يا عيسى أنت رسول الله وكلمته ألقاها إلى مريم وروح منه ، وكلمت الناس في المهد ، اشفع لنا إلى ربك، ألا ترى ما نحن فيه؟ فيقول عيسى: إن ربي غضب اليوم غضباً لم يغضب قبله مثله، ولن يغضب بعده مثله ولم يذكر ذنباً، نفسي نفسي نفسي، اذهبوا إلى غيري، اذهبوا إلى محمد صلى الله عليه وسلم ". وفي رواية: "فيأتوني فيقولون: يا محمد أنت رسول الله وخاتم الأنبياء، وقد غفر لك ما تقدم من ذنبك وما تأخر، اشفع لنا إلى ربك، ألا ترى ما نحن فيه؟ فأنطلق، فأتي تحت العرش، فأقع ساجداً لربي، ثم يفتح الله علي من محامده، وحسن الثناء عليه شيئاً لم يفتح على أحد قبلي ثم يقال: يا محمد ارفع رأسك، سل تعطه، واشفع تشفع، فأرفع رأسي، فأقول أمتي يارب، أمتي يا رب، فيقال: يا محمد أدخل من أمتك من لا حساب عليهم من الباب الأيمن من أبواب الجنة وهم شركاء الناس فيما سوى ذلك من الأبواب" ثم قال:" والذي نفسي بيده إن ما بين المصراعين من مصاريع الجنة كما بين مكة وهجر، أو كما بين مكة وبصرى" ((متفق عليه)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺga goʻsht keltirildi va u zotga (qoʻyning) qoʻl qismi uzatildi, bu u zotga yoqar edi, shuning uchun undan bir tishlam tishladilar, soʻng: «Men Qiyomat kuni odamlarning sayyidiman. Buning sababini bilasizlarmi? Alloh avvalgi va keyingi odamlarni bir tekis maydonga toʻplaydi, ularning hammasiga chaqiruvchining ovozi yetib boradi, koʻz hammalarini qamrab oladi, quyosh ularga yaqinlashadi, shunda odamlarni shunday gʻam va alam egallaydiki, ular bunga toqat ham, bardosh ham qila olmaydilar. Shunda odamlar bir-biriga: ‹Boshingizga tushgan holatni koʻrmayapsizmi? Robbingizga sizlar uchun kim shafoat qilishini koʻrmayapsizmi (izlamayapsizmi)?› deydilar. Soʻng odamlar bir-biriga: ‹Odam (alayhissalom)ga boringlar›, deydilar. Ular Odamning oldiga kelib: ‹Sen insoniyatning otasisan, Alloh seni Oʻz qoʻli bilan yaratdi va senga Oʻz ruhidan pufladi, farishtalarga buyurdi, ular senga sajda qildilar. Robbingga biz uchun shafoat qil. Bizning ahvolimizni koʻrmayapsanmi? Boshimizga tushgan narsani koʻrmayapsanmi?› deydilar. Odam ularga: ‹Robbim bugun shunday gʻazab qildiki, bundan oldin ham bunday gʻazab qilmagan, bundan keyin ham hech qachon bunday gʻazab qilmaydi. U meni daraxtdan qaytargan edi, men itoatsizlik qildim. Nafsim-nafsim-nafsim! Mendan boshqaga boringlar, Nuhga boringlar›, deydi. Ular Nuhning oldiga kelib: ‹Ey Nuh, sen yer ahliga (yuborilgan) birinchi rasulsan va Alloh seni shukr qiluvchi banda deb atadi. Robbingga biz uchun shafoat qil. Bizning ahvolimizni koʻrmayapsanmi? Boshimizga tushgan narsani koʻrmayapsanmi?› deydilar. Nuh ularga: ‹Robbim bugun shunday gʻazab qildiki, bundan oldin ham bunday gʻazab qilmagan, bundan keyin ham hech qachon bunday gʻazab qilmaydi. Mening qavmimga qarshi qilgan bir duoyim bor edi. Nafsim-nafsim-nafsim! Mendan boshqaga boringlar, Ibrohimga boringlar›, deydi. Ular Ibrohimning oldiga kelib: ‹Ey Ibrohim, sen Allohning paygʻambari va yer ahli ichidan Uning xalili (doʻsti)sansan. Robbingga biz uchun shafoat qil. Bizning ahvolimizni koʻrmayapsanmi?› deydilar. U: ‹Robbim bugun shunday gʻazab qildiki, bundan oldin ham bunday gʻazab qilmagan, bundan keyin ham hech qachon bunday gʻazab qilmaydi. Men uch marta yolgʻon gapirgan edim — (Abu Hayyon ularni hadisda zikr qildi). Nafsim-nafsim-nafsim! Mendan boshqaga boringlar, Musoga boringlar›, deydi. Ular Musoning oldiga kelib: ‹Ey Muso, sen Allohning rasulisan, Alloh seni Oʻz risolati va kalomi bilan insonlardan ustun qildi. Robbingga biz uchun shafoat qil. Bizning ahvolimizni koʻrmayapsanmi?› deydilar. U: ‹Robbim bugun shunday gʻazab qildiki, bundan oldin ham bunday gʻazab qilmagan, bundan keyin ham hech qachon bunday gʻazab qilmaydi. Men oʻldirishga buyurilmagan bir jonni oʻldirgan edim. Nafsim-nafsim-nafsim! Mendan boshqaga boringlar, Isoga boringlar›, deydi. Ular Isoning oldiga kelib: ‹Ey Iso, sen Allohning rasuli va Uning Maryamga tashlagan kalimasi va Undan boʻlgan ruhsan, sen beshikda odamlar bilan gapirgansan. Robbingga biz uchun shafoat qil. Bizning ahvolimizni koʻrmayapsanmi?› deydilar. Iso: ‹Robbim bugun shunday gʻazab qildiki, bundan oldin ham bunday gʻazab qilmagan, bundan keyin ham hech qachon bunday gʻazab qilmaydi›, deydi va hech qanday gunohni zikr qilmaydi. ‹Nafsim-nafsim-nafsim! Mendan boshqaga boringlar, Muhammadga boringlar›, deydi. U zot dedilar: ‹Ular Muhammadning oldiga kelib: ‹Ey Muhammad, sen Allohning rasuli va paygʻambarlarning xotamisan, Alloh senga oldingi va keyingi gunohlaringni magʻfirat qildi. Robbingga biz uchun shafoat qil. Bizning ahvolimizni koʻrmayapsanmi?› deydilar. Shunda men yoʻlga tushaman, Arsh tagiga kelaman va Robbimga sajdaga yiqilaman. Soʻng Alloh menga Oʻzining hamdlari va goʻzal sanolaridan mendan oldin hech kimga ochmagan narsalarni ochib beradi. Soʻng: ‹Ey Muhammad, boshingni koʻtar, soʻra — beriladi, shafoat qil — shafoating qabul qilinadi›, deyiladi. Men boshimni koʻtarib: ‹Ey Robbim, ummatim! Ey Robbim, ummatim! Ey Robbim, ummatim!› deyman. U: ‹Ey Muhammad, ummatingdan hisob-kitobsiz boʻlganlarni jannat eshiklaridan oʻng eshikdan kirgiz, ular boshqa eshiklarda odamlar bilan sherikdirlar›, deydi. Soʻng u zot dedilar: ‹Jonim qoʻlida boʻlgan Zotga qasamki, jannat tabaqalaridan ikki eshik tavaqasi orasi Makka bilan Hajar orasidek va Makka bilan Busro orasidekdir›», dedilar. Bu bobda Abu Bakr as-Siddiq, Anas, Uqba ibn Omir va Abu Saiddan ham (rivoyat) bor. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahihdir. Abu Hayyon at-Taymiyning ismi Yahyo ibn Said ibn Hayyon kufalik boʻlib, u siqadir, Abu Zurʼa ibn Amr ibn Jarirning ismi Harimdir.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺга гўшт келтирилди ва у зотга (қўйнинг) қўл қисми узатилди, бу у зотга ёқар эди, шунинг учун ундан бир тишлам тишладилар, сўнг: «Мен Қиёмат куни одамларнинг саййидиман. Бунинг сабабини биласизларми? Аллоҳ аввалги ва кейинги одамларни бир текис майдонга тўплайди, уларнинг ҳаммасига чақирувчининг овози етиб боради, кўз ҳаммаларини қамраб олади, қуёш уларга яқинлашади, шунда одамларни шундай ғам ва алам эгаллайдики, улар бунга тоқат ҳам, бардош ҳам қила олмайдилар. Шунда одамлар бир-бирига: ‹Бошингизга тушган ҳолатни кўрмаяпсизми? Роббингизга сизлар учун ким шафоат қилишини кўрмаяпсизми (изламаяпсизми)?› дейдилар. Сўнг одамлар бир-бирига: ‹Одам (алайҳиссалом)га боринглар›, дейдилар. Улар Одамнинг олдига келиб: ‹Сен инсониятнинг отасисан, Аллоҳ сени Ўз қўли билан яратди ва сенга Ўз руҳидан пуфлади, фаришталарга буюрди, улар сенга сажда қилдилар. Роббингга биз учун шафоат қил. Бизнинг аҳволимизни кўрмаяпсанми? Бошимизга тушган нарсани кўрмаяпсанми?› дейдилар. Одам уларга: ‹Роббим бугун шундай ғазаб қилдики, бундан олдин ҳам бундай ғазаб қилмаган, бундан кейин ҳам ҳеч қачон бундай ғазаб қилмайди. У мени дарахтдан қайтарган эди, мен итоатсизлик қилдим. Нафсим-нафсим-нафсим! Мендан бошқага боринглар, Нуҳга боринглар›, дейди. Улар Нуҳнинг олдига келиб: ‹Эй Нуҳ, сен ер аҳлига (юборилган) биринчи расулсан ва Аллоҳ сени шукр қилувчи банда деб атади. Роббингга биз учун шафоат қил. Бизнинг аҳволимизни кўрмаяпсанми? Бошимизга тушган нарсани кўрмаяпсанми?› дейдилар. Нуҳ уларга: ‹Роббим бугун шундай ғазаб қилдики, бундан олдин ҳам бундай ғазаб қилмаган, бундан кейин ҳам ҳеч қачон бундай ғазаб қилмайди. Менинг қавмимга қарши қилган бир дуойим бор эди. Нафсим-нафсим-нафсим! Мендан бошқага боринглар, Иброҳимга боринглар›, дейди. Улар Иброҳимнинг олдига келиб: ‹Эй Иброҳим, сен Аллоҳнинг пайғамбари ва ер аҳли ичидан Унинг халили (дўсти)сансан. Роббингга биз учун шафоат қил. Бизнинг аҳволимизни кўрмаяпсанми?› дейдилар. У: ‹Роббим бугун шундай ғазаб қилдики, бундан олдин ҳам бундай ғазаб қилмаган, бундан кейин ҳам ҳеч қачон бундай ғазаб қилмайди. Мен уч марта ёлғон гапирган эдим — (Абу Ҳайён уларни ҳадисда зикр қилди). Нафсим-нафсим-нафсим! Мендан бошқага боринглар, Мусога боринглар›, дейди. Улар Мусонинг олдига келиб: ‹Эй Мусо, сен Аллоҳнинг расулисан, Аллоҳ сени Ўз рисолати ва каломи билан инсонлардан устун қилди. Роббингга биз учун шафоат қил. Бизнинг аҳволимизни кўрмаяпсанми?› дейдилар. У: ‹Роббим бугун шундай ғазаб қилдики, бундан олдин ҳам бундай ғазаб қилмаган, бундан кейин ҳам ҳеч қачон бундай ғазаб қилмайди. Мен ўлдиришга буюрилмаган бир жонни ўлдирган эдим. Нафсим-нафсим-нафсим! Мендан бошқага боринглар, Исога боринглар›, дейди. Улар Исонинг олдига келиб: ‹Эй Исо, сен Аллоҳнинг расули ва Унинг Марямга ташлаган калимаси ва Ундан бўлган руҳсан, сен бешикда одамлар билан гапиргансан. Роббингга биз учун шафоат қил. Бизнинг аҳволимизни кўрмаяпсанми?› дейдилар. Исо: ‹Роббим бугун шундай ғазаб қилдики, бундан олдин ҳам бундай ғазаб қилмаган, бундан кейин ҳам ҳеч қачон бундай ғазаб қилмайди›, дейди ва ҳеч қандай гуноҳни зикр қилмайди. ‹Нафсим-нафсим-нафсим! Мендан бошқага боринглар, Муҳаммадга боринглар›, дейди. У зот дедилар: ‹Улар Муҳаммаднинг олдига келиб: ‹Эй Муҳаммад, сен Аллоҳнинг расули ва пайғамбарларнинг хотамисан, Аллоҳ сенга олдинги ва кейинги гуноҳларингни мағфират қилди. Роббингга биз учун шафоат қил. Бизнинг аҳволимизни кўрмаяпсанми?› дейдилар. Шунда мен йўлга тушаман, Арш тагига келаман ва Роббимга саждага йиқиламан. Сўнг Аллоҳ менга Ўзининг ҳамдлари ва гўзал саноларидан мендан олдин ҳеч кимга очмаган нарсаларни очиб беради. Сўнг: ‹Эй Муҳаммад, бошингни кўтар, сўра — берилади, шафоат қил — шафоатинг қабул қилинади›, дейилади. Мен бошимни кўтариб: ‹Эй Роббим, умматим! Эй Роббим, умматим! Эй Роббим, умматим!› дейман. У: ‹Эй Муҳаммад, умматингдан ҳисоб-китобсиз бўлганларни жаннат эшикларидан ўнг эшикдан киргиз, улар бошқа эшикларда одамлар билан шерикдирлар›, дейди. Сўнг у зот дедилар: ‹Жоним қўлида бўлган Зотга қасамки, жаннат табақаларидан икки эшик тавақаси ораси Макка билан Ҳажар орасидек ва Макка билан Бусро орасидекдир›», дедилар. Бу бобда Абу Бакр ас-Сиддиқ, Анас, Уқба ибн Омир ва Абу Саиддан ҳам (ривоят) бор. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Абу Ҳайён ат-Таймийнинг исми Яҳё ибн Саид ибн Ҳайён куфалик бўлиб, у сиқадир, Абу Зуръа ибн Амр ибн Жарирнинг исми Ҳаримдир.
- وعن أبي هريرة رضي الله عنه قال: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول “والله إني لأستغفر الله وأتوب إليه في اليوم أكثر من سبعين مرة" ((رواه البخاري)).
(Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytdi:) Men Rasululloh ﷺning shunday deganlarini eshitdim: «Allohga qasamki, men bir kunda Allohdan yetmish martadan koʻproq magʻfirat soʻrayman va Unga tavba qilaman.»(Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) айтди:) Мен Расулуллоҳ ﷺнинг шундай деганларини эшитдим: «Аллоҳга қасамки, мен бир кунда Аллоҳдан етмиш мартадан кўпроқ мағфират сўрайман ва Унга тавба қиламан.»
- وعنه رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : "والذي نفسي بيده لو لم تذنبوا، لذهب الله تعالى بكم، ولجاء بقوم يذنبون فيستغفرون الله تعالى فيغفر لهم" ((رواه مسلم)).
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Jonim qoʻlida boʻlgan Zot ila qasamki, agar sizlar gunoh qilmaganingizda, Alloh sizlarni (yoʻqotib) ketkazgan va gunoh qiladigan, soʻng Allohdan magʻfirat soʻraydigan, U esa ularni magʻfirat etadigan bir qavmni keltirgan boʻlardi», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Жоним қўлида бўлган Зот ила қасамки, агар сизлар гуноҳ қилмаганингизда, Аллоҳ сизларни (йўқотиб) кетказган ва гуноҳ қиладиган, сўнг Аллоҳдан мағфират сўрайдиган, У эса уларни мағфират этадиган бир қавмни келтирган бўларди», — дедилар.