Abu Razin al-Uqayliy

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَأَبُو كُرَيْبٍ - وَاللَّفْظُ لأَبِي كُرَيْبٍ - قَالاَ حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي رَزِينٍ، قَالَ خَرَجَ إِلَيْنَا أَبُو هُرَيْرَةَ فَضَرَبَ بِيَدِهِ عَلَى جَبْهَتِهِ فَقَالَ أَلاَ إِنَّكُمْ تَحَدَّثُونَ أَنِّي أَكْذِبُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِتَهْتَدُوا وَأَضِلَّ أَلاَ وَإِنِّي أَشْهَدُ لَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ إِذَا انْقَطَعَ شِسْعُ أَحَدِكُمْ فَلاَ يَمْشِ فِي الأُخْرَى حَتَّى يُصْلِحَهَا ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: u qoʻli bilan peshonasiga urib, dedi: «Ogoh boʻlinglar! Sizlar oʻzaro, men sizlarni toʻgʻri yoʻlga boshlash uchun Rasululloh ﷺ ga (nisbatan) yolgʻon toʻqiyman, oqibatda oʻzim adashaman, deb gaplashar ekansiz. Ogoh boʻlinglar! Men guvohlik beraman: men Rasululloh ﷺ ning: ‹Biringizning oyoq kiyimingiz (ipi) uzilsa, uni tuzatib olmaguncha boshqasi (bilan) bitta oyoq kiyimda yurmasin› — deganlarini chindan eshitganman».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: у қўли билан пешонасига уриб, деди: «Огоҳ бўлинглар! Сизлар ўзаро, мен сизларни тўғри йўлга бошлаш учун Расулуллоҳ ﷺ га (нисбатан) ёлғон тўқийман, оқибатда ўзим адашаман, деб гаплашар экансиз. Огоҳ бўлинглар! Мен гувоҳлик бераман: мен Расулуллоҳ ﷺ нинг: ‹Бирингизнинг оёқ кийимингиз (ипи) узилса, уни тузатиб олмагунча бошқаси (билан) битта оёқ кийимда юрмасин› — деганларини чиндан эшитганман».

حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ، وَمُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، - بِمَعْنَاهُ - قَالاَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ النُّعْمَانِ بْنِ سَالِمٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ أَوْسٍ، عَنْ أَبِي رَزِينٍ، - قَالَ حَفْصٌ فِي حَدِيثِهِ رَجُلٌ مِنْ بَنِي عَامِرٍ - أَنَّهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبِي شَيْخٌ كَبِيرٌ لاَ يَسْتَطِيعُ الْحَجَّ وَلاَ الْعُمْرَةَ وَلاَ الظَّعْنَ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ احْجُجْ عَنْ أَبِيكَ وَاعْتَمِرْ ‏"‏ ‏.‏

Abu Razin (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi — Hafs oʻz rivoyatida «Banu Omirdan boʻlgan bir kishi» degan — u: «Yo Rasululloh, otam juda keksaygan, na hajni, na umrani ado qila oladi, na (ulovda) safar qila oladi», dedi. U zot ﷺ: «Otang oʻrniga haj qil va umra qil», dedilar.Абу Разин (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади — Ҳафс ўз ривоятида «Бану Омирдан бўлган бир киши» деган — у: «Ё Расулуллоҳ, отам жуда кексайган, на ҳажни, на умрани адо қила олади, на (уловда) сафар қила олади», деди. У зот ﷺ: «Отанг ўрнига ҳаж қил ва умра қил», дедилар.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا يَعْلَى بْنُ عَطَاءٍ، عَنْ وَكِيعِ بْنِ عُدُسٍ، عَنْ عَمِّهِ أَبِي رَزِينٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الرُّؤْيَا عَلَى رِجْلِ طَائِرٍ مَا لَمْ تُعَبَّرْ فَإِذَا عُبِّرَتْ وَقَعَتْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَأَحْسِبُهُ قَالَ ‏"‏ وَلاَ يَقُصُّهَا إِلاَّ عَلَى وَادٍّ أَوْ ذِي رَأْىٍ ‏"‏ ‏.‏

Abu Razin (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Tush, taʼbir qilinmaguncha, qush oyogʻida (osigʻliq) turadi, taʼbir qilinganda esa (haqiqatga aylanib) tushadi», dedilar. (Rovis) aytdi: Menimcha, u zot yana: «Uni faqat doʻst yoki aql-fahmli kishigagina aytsin», dedilar.Абу Разин (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Туш, таъбир қилинмагунча, қуш оёғида (осиғлиқ) туради, таъбир қилинганда эса (ҳақиқатга айланиб) тушади», дедилар. (Ровис) айтди: Менимча, у зот яна: «Уни фақат дўст ёки ақл-фаҳмли кишигагина айтсин», дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ بْنَ سَالِمٍ، قَالَ سَمِعْتُ عَمْرَو بْنَ أَوْسٍ، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي رَزِينٍ، أَنَّهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبِي شَيْخٌ كَبِيرٌ لاَ يَسْتَطِيعُ الْحَجَّ وَلاَ الْعُمْرَةَ وَلاَ الظَّعْنَ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَحُجَّ عَنْ أَبِيكَ وَاعْتَمِرْ ‏"‏ ‏.‏

Abu Razin (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u: «Ey Allohning Rasuli, mening otam keksa bir chol, u na haj qila oladi, na umra, na safar qila oladi», dedi. U zot: «Otang nomidan haj va umra qilgin», dedilar.Абу Разин (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у: «Эй Аллоҳнинг Расули, менинг отам кекса бир чол, у на ҳаж қила олади, на умра, на сафар қила олади», деди. У зот: «Отанг номидан ҳаж ва умра қилгин», дедилар.

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ أَبِي رَزِينٍ، قَالَ رَأَيْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَضْرِبُ بِيَدِهِ عَلَى جَبْهَتِهِ يَقُولُ يَا أَهْلَ الْعِرَاقِ تَزْعُمُونَ أَنِّي أَكْذِبُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَشْهَدُ لَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ إِذَا انْقَطَعَ شِسْعُ نَعْلِ أَحَدِكُمْ فَلاَ يَمْشِ فِي الأُخْرَى حَتَّى يُصْلِحَهَا ‏"‏ ‏.‏

Abu Razin (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: U: «Men Abu Hurayrani qoʻli bilan peshonasiga urib: ‹Ey Iroq ahli, siz meni Rasululloh ﷺ nomidan yolgʻon gapiryapti deb oʻylaysizlar. Men guvohlik beramanki, Rasululloh ﷺning: «Biringizning kavushining tasmasi uzilib qolsa, uni tuzatmaguncha ikkinchisi bilan yurmasin« deganlarini eshitdim›, deganini koʻrdim», dedi.Абу Разин (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: У: «Мен Абу Ҳурайрани қўли билан пешонасига уриб: ‹Эй Ироқ аҳли, сиз мени Расулуллоҳ ﷺ номидан ёлғон гапиряпти деб ўйлайсизлар. Мен гувоҳлик бераманки, Расулуллоҳ ﷺнинг: «Бирингизнинг кавушининг тасмаси узилиб қолса, уни тузатмагунча иккинчиси билан юрмасин« деганларини эшитдим›, деганини кўрдим», деди.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي رَزِينٍ، قَالَ رَأَيْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَضْرِبُ جَبْهَتَهُ بِيَدِهِ وَيَقُولُ يَا أَهْلَ الْعِرَاقِ أَنْتُمْ تَزْعُمُونَ أَنِّي أَكْذِبُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ لِيَكُونَ لَكُمُ الْمَهْنَأُ وَعَلَىَّ الإِثْمُ أَشْهَدُ لَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَقُولُ ‏"‏ إِذَا وَلَغَ الْكَلْبُ فِي إِنَاءِ أَحَدِكُمْ فَلْيَغْسِلْهُ سَبْعَ مَرَّاتٍ ‏"‏ ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U qoʻli bilan peshonasiga urib: «Ey Iroq ahli! Sizlar manfaat sizlarga, gunoh esa menga boʻlishi uchun men Rasululloh ﷺ nomidan yolgʻon toʻqiyapman deb oʻylayapsizlarmi? Guvohlik beramanki, men Rasulullohning ﷺ: ‹Biringizning idishini it yalasa, uni yetti marta yuvsin› deganlarini eshitdim», der edi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У қўли билан пешонасига уриб: «Эй Ироқ аҳли! Сизлар манфаат сизларга, гуноҳ эса менга бўлиши учун мен Расулуллоҳ ﷺ номидан ёлғон тўқияпман деб ўйлаяпсизларми? Гувоҳлик бераманки, мен Расулуллоҳнинг ﷺ: ‹Бирингизнинг идишини ит яласа, уни етти марта ювсин› деганларини эшитдим», дер эди.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، عَنْ يَعْلَى بْنِ عَطَاءٍ، عَنْ وَكِيعِ بْنِ عُدُسٍ الْعُقَيْلِيِّ، عَنْ عَمِّهِ أَبِي رَزِينٍ، أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَقُولُ ‏"‏ الرُّؤْيَا عَلَى رِجْلِ طَائِرٍ مَا لَمْ تُعْبَرْ فَإِذَا عُبِرَتْ وَقَعَتْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ وَالرُّؤْيَا جُزْءٌ مِنْ سِتَّةٍ وَأَرْبَعِينَ جُزْءًا مِنَ النُّبُوَّةِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَأَحْسِبُهُ قَالَ ‏"‏ لاَ يَقُصُّهَا إِلاَّ عَلَى وَادٍّ أَوْ ذِي رَأْىٍ ‏"‏ ‏.‏

Abu Razin (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U Nabiy ﷺning: «Tush taʼbir qilinmaguncha qushning oyogʻida turadi, taʼbir qilinsa esa roʻyobga chiqadi», deyayotganlarini eshitdi. Yana: «Tush paygʻambarlikning qirq oltidan bir boʻlagidir», dedilar. Roviy aytadi: Menimcha, u zot: «Kishi uni faqat oʻzi sevgan yoki fikr egasi boʻlgan kishigagina aytsin», dedilar.Абу Разин (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У Набий ﷺнинг: «Туш таъбир қилинмагунча қушнинг оёғида туради, таъбир қилинса эса рўёбга чиқади», деяётганларини эшитди. Яна: «Туш пайғамбарликнинг қирқ олтидан бир бўлагидир», дедилар. Ровий айтади: Менимча, у зот: «Киши уни фақат ўзи севган ёки фикр эгаси бўлган кишигагина айтсин», дедилар.

عَن أبي رزين قَالَ: قلت: يَا رَسُول الله أَيْن رَبُّنَا قَبْلَ أَنْ يَخْلُقَ خَلْقَهُ؟ قَالَ: «كَانَ فِي عَمَاءٍ مَا تَحْتَهُ هَوَاءٌ وَمَا فَوْقَهُ هَوَاءٌ وَخَلَقَ عَرْشَهُ عَلَى الْمَاءِ» . رَوَاهُ التِّرْمِذِيُّ وَقَالَ: قَالَ يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ: الْعَمَاءُ: أَيْ لَيْسَ مَعَه شَيْء

Abu Razin (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men: «Ey Rasululloh, Robbimiz Oʻz xalqini yaratishidan oldin qayerda edi?» dedim. U zot: «U boʻshliqda edi, uning ostida ham havo yoʻq, ustida ham havo yoʻq edi. Soʻng U Oʻz Arshini suv ustida yaratdi», dedilar. Ahmad ibn Maniʼ aytdi: Yazid ibn Horun ‹al-amoʼ› (boʻshliq) haqida: «Yaʼni U bilan birga hech narsa yoʻq edi», dedi. Abu Iso aytdi: Hammod ibn Salama shunday ‹Vakiʼ ibn Hudus› deb rivoyat qildi, Shuʼba, Abu Avona va Hushaym esa ‹Vakiʼ ibn Udus› deydilar — va bu toʻgʻriroqdir. Abu Razinning ismi Laqit ibn Omirdir. (Abu Iso) aytdi: Bu hadis hasandir.Абу Разин (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен: «Эй Расулуллоҳ, Роббимиз Ўз халқини яратишидан олдин қаерда эди?» дедим. У зот: «У бўшлиқда эди, унинг остида ҳам ҳаво йўқ, устида ҳам ҳаво йўқ эди. Сўнг У Ўз Аршини сув устида яратди», дедилар. Аҳмад ибн Маниъ айтди: Язид ибн Ҳорун ‹ал-амў› (бўшлиқ) ҳақида: «Яъни У билан бирга ҳеч нарса йўқ эди», деди. Абу Исо айтди: Ҳаммод ибн Салама шундай ‹Вакиъ ибн Ҳудус› деб ривоят қилди, Шуъба, Абу Авона ва Ҳушайм эса ‹Вакиъ ибн Удус› дейдилар — ва бу тўғрироқдир. Абу Разиннинг исми Лақит ибн Омирдир. (Абу Исо) айтди: Бу ҳадис ҳасандир.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلاَمٍ، قَالَ‏:‏ أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي رَزِينٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ‏:‏ رَأَيْتُهُ يَضْرِبُ جَبْهَتَهُ بِيَدِهِ وَيَقُولُ‏:‏ يَا أَهْلَ الْعِرَاقِ، أَتَزْعُمُونَ أَنِّي أَكْذِبُ عَلَى رَسُولِ اللهِ صلى الله عليه وسلم، أَيَكُونُ لَكُمُ الْمَهْنَأُ وَعَلَيَّ الْمَأْثَمُ‏؟‏ أَشْهَدُ لَسَمِعْتُ رَسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ‏:‏ إِذَا انْقَطَعَ شِسْعُ نَعْلِ أَحَدِكُمْ، فَلاَ يَمْشِي فِي نَعْلِهِ الأُخْرَى حَتَّى يُصْلِحَهُ‏.‏

Abu Razin (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: U: «Men Abu Hurayrani qoʻli bilan peshonasiga urib: ‹Ey Iroq ahli, siz meni Rasululloh ﷺ nomidan yolgʻon gapiryapti deb oʻylaysizlar. Men guvohlik beramanki, Rasululloh ﷺning: «Biringizning kavushining tasmasi uzilib qolsa, uni tuzatmaguncha ikkinchisi bilan yurmasin« deganlarini eshitdim›, deganini koʻrdim», dedi.Абу Разин (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: У: «Мен Абу Ҳурайрани қўли билан пешонасига уриб: ‹Эй Ироқ аҳли, сиз мени Расулуллоҳ ﷺ номидан ёлғон гапиряпти деб ўйлайсизлар. Мен гувоҳлик бераманки, Расулуллоҳ ﷺнинг: «Бирингизнинг кавушининг тасмаси узилиб қолса, уни тузатмагунча иккинчиси билан юрмасин« деганларини эшитдим›, деганини кўрдим», деди.