Abu Talha al-Ansoriy

حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ، سَمِعْتُ أَبَا الْمُنْذِرِ، - مَوْلَى أَبِي ذَرٍّ - يَذْكُرُ أَنَّ أَبَا أُمَيَّةَ، حَدَّثَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أُتِيَ بِلِصٍّ فَاعْتَرَفَ اعْتِرَافًا وَلَمْ يُوجَدْ مَعَهُ الْمَتَاعُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَا إِخَالُكَ سَرَقْتَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ بَلَى ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ مَا إِخَالُكَ سَرَقْتَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ بَلَى ‏.‏ فَأَمَرَ بِهِ فَقُطِعَ ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ قُلْ أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ وَأَتُوبُ إِلَيْهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ وَأَتُوبُ إِلَيْهِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ تُبْ عَلَيْهِ ‏"‏ ‏.‏ مَرَّتَيْنِ ‏.‏

Abu Umayya (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺning huzuriga bir oʻgʻri keltirildi. U oʻz aybini boʻyniga oldi, ammo oʻzida oʻgʻirlangan narsa topilmadi. Rasululloh ﷺ: «Men seni oʻgʻirlagan deb oʻylamayman», dedilar. U: «Yoʻq, oʻgʻirladim», dedi. Soʻng u zot yana: «Men seni oʻgʻirlagan deb oʻylamayman», dedilar. U: «Yoʻq, oʻgʻirladim», dedi. Shunda u zot buyurdilar-da, uning qoʻli kesildi. Soʻngra Nabiy ﷺ: «Astagʻfirulloha va atubu ilayhi (Allohdan magʻfirat soʻrayman va Unga tavba qilaman), deb ayt», dedilar. U: «Astagʻfirulloha va atubu ilayhi», dedi. U zot ikki marta: «Allohumma, tub alayhi (Ey Alloh, uning tavbasini qabul et)», dedilar.Абу Умайя (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурига бир ўғри келтирилди. У ўз айбини бўйнига олди, аммо ўзида ўғирланган нарса топилмади. Расулуллоҳ ﷺ: «Мен сени ўғирлаган деб ўйламайман», дедилар. У: «Йўқ, ўғирладим», деди. Сўнг у зот яна: «Мен сени ўғирлаган деб ўйламайман», дедилар. У: «Йўқ, ўғирладим», деди. Шунда у зот буюрдилар-да, унинг қўли кесилди. Сўнгра Набий ﷺ: «Астағфируллоҳа ва атубу илайҳи (Аллоҳдан мағфират сўрайман ва Унга тавба қиламан), деб айт», дедилар. У: «Астағфируллоҳа ва атубу илайҳи», деди. У зот икки марта: «Аллоҳумма, туб алайҳи (Эй Аллоҳ, унинг тавбасини қабул эт)», дедилар.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ، أَنْبَأَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ ذُكِرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ كَانَ أَحْسَنَ النَّاسِ وَكَانَ أَجْوَدَ النَّاسِ وَكَانَ أَشْجَعَ النَّاسِ وَلَقَدْ فَزِعَ أَهْلُ الْمَدِينَةِ لَيْلَةً فَانْطَلَقُوا قِبَلَ الصَّوْتِ فَتَلَقَّاهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَدْ سَبَقَهُمْ إِلَى الصَّوْتِ وَهُوَ عَلَى فَرَسٍ لأَبِي طَلْحَةَ عُرْىٍ مَا عَلَيْهِ سَرْجٌ فِي عُنُقِهِ السَّيْفُ وَهُوَ يَقُولُ ‏"‏ يَا أَيُّهَا النَّاسُ لَنْ تُرَاعُوا ‏"‏ ‏.‏ يَرُدُّهُمْ ثُمَّ قَالَ لِلْفَرَسِ ‏"‏ وَجَدْنَاهُ بَحْرًا ‏"‏ ‏.‏ أَوْ ‏"‏ إِنَّهُ لَبَحْرٌ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ حَمَّادٌ وَحَدَّثَنِي ثَابِتٌ أَوْ غَيْرُهُ قَالَ كَانَ فَرَسًا لأَبِي طَلْحَةَ يُبَطَّأُ فَمَا سُبِقَ بَعْدَ ذَلِكَ الْيَوْمِ ‏.‏

Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ zikr etilganda, u kishi shunday dedilar: «U zot odamlarning eng koʻrkami, eng saxovatlisi va eng jasuri edilar. Bir kecha madinaliklar qoʻrqib ketishdi va ovoz kelgan tomonga yoʻl olishdi. Rasululloh ﷺ ularni qarshi olib qaytdilar, u zot ovoz kelgan joyga hammadan oldin yetib borgan edilar. U zot Abu Talhaning yalangʻoch, egarsiz otida, boʻyinlarida qilich osilgan holda: ‹Ey odamlar, qoʻrqmanglar!› deb ularni qaytarib yurar edilar. Soʻng ot haqida: ‹Uni dengizdek topdik›, yoki ‹U haqiqatan dengizdir›, dedilar». Hammod aytdi: Menga Sobit yoki boshqasi shunday deb aytdi: «U Abu Talhaning sekin yuradigan oti edi, biroq oʻsha kundan keyin uni hech qanday ot oʻzib keta olmadi».Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ зикр этилганда, у киши шундай дедилар: «У зот одамларнинг энг кўрками, энг саховатлиси ва энг жасури эдилар. Бир кеча мадиналиклар қўрқиб кетишди ва овоз келган томонга йўл олишди. Расулуллоҳ ﷺ уларни қарши олиб қайтдилар, у зот овоз келган жойга ҳаммадан олдин етиб борган эдилар. У зот Абу Талҳанинг яланғоч, эгарсиз отида, бўйинларида қилич осилган ҳолда: ‹Эй одамлар, қўрқманглар!› деб уларни қайтариб юрар эдилар. Сўнг от ҳақида: ‹Уни денгиздек топдик›, ёки ‹У ҳақиқатан денгиздир›, дедилар». Ҳаммод айтди: Менга Собит ёки бошқаси шундай деб айтди: «У Абу Талҳанинг секин юрадиган оти эди, бироқ ўша кундан кейин уни ҳеч қандай от ўзиб кета олмади».

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ، عَنِ الْحَسَنِ بْنِ سَعْدٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو طَلْحَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَرَنَ الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ ‏.‏

Abu Talha (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ haj va umrani birga (qiron) ado qildilar.Абу Талҳа (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ҳаж ва умрани бирга (қирон) адо қилдилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، قَالاَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ مَرَرْنَا بِمَرِّ الظَّهْرَانِ فَأَنْفَجْنَا أَرْنَبًا فَسَعَوْا عَلَيْهَا فَلَغَبُوا فَسَعَيْتُ حَتَّى أَدْرَكْتُهَا فَأَتَيْتُ بِهَا أَبَا طَلْحَةَ فَذَبَحَهَا فَبَعَثَ بِعَجُزِهَا وَوَرِكِهَا إِلَى النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَقَبِلَهَا ‏.‏

Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Biz Marruzzahron degan joydan oʻtayotgan edik, bir quyonni hurkitib yubordik. Odamlar uning ketidan quvishdi, ammo charchab qolishdi. Men esa quvib borib, uni tutib oldim. Soʻng uni Abu Talha (roziyallohu anhu)ning oldiga olib keldim. U uni soʻydi va uning dumbasi bilan sonini Paygʻambar ﷺ ga yubordi, u zot uni qabul qildilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Биз Марруззаҳрон деган жойдан ўтаётган эдик, бир қуённи ҳуркитиб юбордик. Одамлар унинг кетидан қувишди, аммо чарчаб қолишди. Мен эса қувиб бориб, уни тутиб олдим. Сўнг уни Абу Талҳа (розияллоҳу анҳу)нинг олдига олиб келдим. У уни сўйди ва унинг думбаси билан сонини Пайғамбар ﷺ га юборди, у зот уни қабул қилдилар.

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ، أَنْبَأَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، حَدَّثَنِي حُسَيْنُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ لَمَّا أَرَادُوا أَنْ يَحْفِرُوا، لِرَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ بَعَثُوا إِلَى أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ الْجَرَّاحِ وَكَانَ يَضْرَحُ كَضَرِيحِ أَهْلِ مَكَّةَ وَبَعَثُوا إِلَى أَبِي طَلْحَةَ وَكَانَ هُوَ الَّذِي يَحْفِرُ لأَهْلِ الْمَدِينَةِ وَكَانَ يَلْحَدُ فَبَعَثُوا إِلَيْهِمَا رَسُولَيْنِ وَقَالُوا اللَّهُمَّ خِرْ لِرَسُولِكَ ‏.‏ فَوَجَدُوا أَبَا طَلْحَةَ فَجِيءَ بِهِ وَلَمْ يُوجَدْ أَبُو عُبَيْدَةَ فَلَحَدَ لِرَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ ‏.‏ قَالَ فَلَمَّا فَرَغُوا مِنْ جِهَازِهِ يَوْمَ الثُّلاَثَاءِ وُضِعَ عَلَى سَرِيرِهِ فِي بَيْتِهِ ‏.‏ ثُمَّ دَخَلَ النَّاسُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ أَرْسَالاً ‏.‏ يُصَلُّونَ عَلَيْهِ حَتَّى إِذَا فَرَغُوا أَدْخَلُوا النِّسَاءَ حَتَّى إِذَا فَرَغُوا أَدْخَلُوا الصِّبْيَانَ وَلَمْ يَؤُمَّ النَّاسَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ أَحَدٌ ‏.‏ لَقَدِ اخْتَلَفَ الْمُسْلِمُونَ فِي الْمَكَانِ الَّذِي يُحْفَرُ لَهُ فَقَالَ قَائِلُونَ يُدْفَنُ فِي مَسْجِدِهِ ‏.‏ وَقَالَ قَائِلُونَ يُدْفَنُ مَعَ أَصْحَابِهِ ‏.‏ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَقُولُ ‏"‏ مَا قُبِضَ نَبِيٌّ إِلاَّ دُفِنَ حَيْثُ يُقْبَضُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَرَفَعُوا فِرَاشَ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ الَّذِي تُوُفِّيَ عَلَيْهِ فَحَفَرُوا لَهُ ثُمَّ دُفِنَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَسْطَ اللَّيْلِ مِنْ لَيْلَةِ الأَرْبِعَاءِ ‏.‏ وَنَزَلَ فِي حُفْرَتِهِ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَالْفَضْلُ وَقُثَمُ ابْنَا الْعَبَّاسِ وَشُقْرَانُ مَوْلَى رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ ‏.‏ وَقَالَ أَوْسُ بْنُ خَوْلِيٍّ وَهُوَ أَبُو لَيْلَى لِعَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ أَنْشُدُكَ اللَّهَ وَحَظَّنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ ‏.‏ قَالَ لَهُ عَلِيٌّ انْزِلْ ‏.‏ وَكَانَ شُقْرَانُ مَوْلاَهُ أَخَذَ قَطِيفَةً كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَلْبَسُهَا فَدَفَنَهَا فِي الْقَبْرِ وَقَالَ وَاللَّهِ لاَ يَلْبَسُهَا أَحَدٌ بَعْدَكَ أَبَدًا ‏.‏ فَدُفِنَتْ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasulullohga ﷺ qabr qazmoqchi boʻlganlarida, Makka ahli qabri kabi lahadsiz qabr qazadigan Abu Ubayda ibn Jarrohga odam yubordilar, hamda Madina ahliga qabr qazadigan va lahad qiladigan Abu Talhaga ham odam yubordilar. Ularga ikki elchi yubordilar va: «Ey Alloh, Rasuling uchun yaxshisini ixtiyor qil», dedilar. Ular Abu Talhani topdilar va uni olib keldilar, Abu Ubaydani esa topolmadilar. Shunday qilib, u Rasulullohga ﷺ lahadli qabr qazdi. Seshanba kuni u zotni kafanlab boʻlganlaridan soʻng, u zotni uylarida soʻriga qoʻydilar. Soʻng odamlar Rasulullohning ﷺ oldilariga guruh-guruh boʻlib kirib, u zotga namoz oʻqiy boshladilar, to faragʻat boʻlgach ayollarni kirgizdilar, ular ham faragʻat boʻlgach bolalarni kirgizdilar. Rasulullohga ﷺ hech kim imom boʻlmadi. Musulmonlar u zotga qabr qazilajak joy haqida ixtilof qildilar: baʼzilar «Masjidlarida dafn etilsin» dedi, baʼzilar «Ashoblari bilan birga dafn etilsin» dedi. Shunda Abu Bakr: «Men Rasulullohning ﷺ: ‹Hech bir paygʻambar vafot etmadi, magar oʻzi vafot etgan joyda dafn etildi›, deganlarini eshitganman», dedi. Soʻng ular Rasulullohning ﷺ oʻzi vafot etgan toʻshaklarini koʻtarib, uning ostiga qabr qazdilar, keyin Rasululloh ﷺ chorshanba kechasi yarmida dafn etildilar. U zotning qabrlariga Ali ibn Abu Tolib, Abbosning ikki oʻgʻli Fazl va Qusam, hamda Rasulullohning ﷺ ozod qilgan quli Shuqron tushdi. Abu Layla deb ataladigan Avs ibn Xavli Ali ibn Abu Tolibga: «Alloh haqqi, Rasulullohdan ﷺ boʻlgan ulushimizni (ber), deb soʻrayman», dedi. Ali unga: «Tush», dedi. U zotning quli Shuqron Rasululloh ﷺ kiydigan bir palakni olib, uni qabrga koʻmdi va: «Vallohi, sendan keyin uni hech kim hech qachon kiymaydi», dedi. Shunday qilib, u Rasululloh ﷺ bilan birga koʻmildi.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳга ﷺ қабр қазмоқчи бўлганларида, Макка аҳли қабри каби лаҳадсиз қабр қазадиган Абу Убайда ибн Жарроҳга одам юбордилар, ҳамда Мадина аҳлига қабр қазадиган ва лаҳад қиладиган Абу Талҳага ҳам одам юбордилар. Уларга икки элчи юбордилар ва: «Эй Аллоҳ, Расулинг учун яхшисини ихтиёр қил», дедилар. Улар Абу Талҳани топдилар ва уни олиб келдилар, Абу Убайдани эса тополмадилар. Шундай қилиб, у Расулуллоҳга ﷺ лаҳадли қабр қазди. Сешанба куни у зотни кафанлаб бўлганларидан сўнг, у зотни уйларида сўрига қўйдилар. Сўнг одамлар Расулуллоҳнинг ﷺ олдиларига гуруҳ-гуруҳ бўлиб кириб, у зотга намоз ўқий бошладилар, то фарағат бўлгач аёлларни киргиздилар, улар ҳам фарағат бўлгач болаларни киргиздилар. Расулуллоҳга ﷺ ҳеч ким имом бўлмади. Мусулмонлар у зотга қабр қазилажак жой ҳақида ихтилоф қилдилар: баъзилар «Масжидларида дафн этилсин» деди, баъзилар «Ашоблари билан бирга дафн этилсин» деди. Шунда Абу Бакр: «Мен Расулуллоҳнинг ﷺ: ‹Ҳеч бир пайғамбар вафот этмади, магар ўзи вафот этган жойда дафн этилди›, деганларини эшитганман», деди. Сўнг улар Расулуллоҳнинг ﷺ ўзи вафот этган тўшакларини кўтариб, унинг остига қабр қаздилар, кейин Расулуллоҳ ﷺ чоршанба кечаси ярмида дафн этилдилар. У зотнинг қабрларига Али ибн Абу Толиб, Аббоснинг икки ўғли Фазл ва Қусам, ҳамда Расулуллоҳнинг ﷺ озод қилган қули Шуқрон тушди. Абу Лайла деб аталадиган Авс ибн Хавли Али ибн Абу Толибга: «Аллоҳ ҳаққи, Расулуллоҳдан ﷺ бўлган улушимизни (бер), деб сўрайман», деди. Али унга: «Туш», деди. У зотнинг қули Шуқрон Расулуллоҳ ﷺ кийдиган бир палакни олиб, уни қабрга кўмди ва: «Валлоҳи, сендан кейин уни ҳеч ким ҳеч қачон киймайди», деди. Шундай қилиб, у Расулуллоҳ ﷺ билан бирга кўмилди.