حَدَّثَنَا حُجَيْنُ بْنُ الْمُثَنَّى أَبُو عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْفَضْلِ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَمْرٍو الضَّمْرِيِّ قَالَخَرَجْتُ مَعَ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَدِيِّ بْنِ الْخِيَارِ إِلَى الشَّامِ فَلَمَّا قَدِمْنَا حِمْصَ قَالَ لِي عُبَيْدُ اللَّهِ هَلْ لَكَ فِي وَحْشِيٍّ نَسْأَلُهُ عَنْ قَتْلِ حَمْزَةَ قُلْتُ نَعَمْ وَكَانَ وَحْشِيٌّ يَسْكُنُ حِمْصَ قَالَ فَسَأَلْنَا عَنْهُ فَقِيلَ لَنَا هُوَ ذَاكَ فِي ظِلِّ قَصْرِهِ كَأَنَّهُ حَمِيتٌ قَالَ فَجِئْنَا حَتَّى وَقَفْنَا عَلَيْهِ فَسَلَّمْنَا فَرَدَّ عَلَيْنَا السَّلَامَ قَالَ وَعُبَيْدُ اللَّهِ مُعْتَجِرٌ بِعِمَامَتِهِ مَا يَرَى وَحْشِيٌّ إِلَّا عَيْنَيْهِ وَرِجْلَيْهِ فَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ يَا وَحْشِيُّ أَتَعْرِفُنِي قَالَ فَنَظَرَ إِلَيْهِ ثُمَّ قَالَ لَا وَاللَّهِ إِلَّا أَنِّي أَعْلَمُ أَنَّ عَدِيَّ بْنَ الْخِيَارِ تَزَوَّجَ امْرَأَةً يُقَالُ لَهَا أُمُّ قِتَالٍ ابْنَةُ أَبِي الْعِيصِ فَوَلَدَتْ لَهُ غُلَامًا بِمَكَّةَ فَاسْتَرْضَعَهُ فَحَمَلْتُ ذَلِكَ الْغُلَامَ مَعَ أُمِّهِ فَنَاوَلْتُهَا إِيَّاهُ فَلَكَأَنِّي نَظَرْتُ إِلَى قَدَمَيْكَ قَالَ فَكَشَفَ عُبَيْدُ اللَّهِ وَجْهَهُ ثُمَّ قَالَ أَلَا تُخْبِرُنَا بِقَتْلِ حَمْزَةَ قَالَ نَعَمْ إِنَّ حَمْزَةَ قَتَلَ طُعَيْمَةَ بْنَ عَدِيٍّ بِبَدْرٍ فَقَالَ لِي مَوْلَايَ جُبَيْرُ بْنُ مُطْعِمٍ إِنْ قَتَلْتَ حَمْزَةَ بِعَمِّي فَأَنْتَ حُرٌّ فَلَمَّا خَرَجَ النَّاسُ يَوْمَ عِينِينَ قَالَ وَعِينِينُ جُبَيْلٌ تَحْتَ أُحُدٍ وَبَيْنَهُ وَادٍ خَرَجْتُ مَعَ النَّاسِ إِلَى الْقِتَالِ فَلَمَّا أَنْ اصْطَفُّوا لِلْقِتَالِ قَالَ خَرَجَ سِبَاعٌ مَنْ مُبَارِزٌ
Jaʼfar ibn Amr az-Zamriy aytdi: Men Ubaydulloh ibn Adiy ibnul-Xiyor bilan Shomga chiqdim. Himsga yetganimizda, Ubaydulloh menga: «Vahshiyning oldiga borib, undan Hamzaning oʻldirilishi haqida soʻrasakmikan?» dedi. Men: «Ha», dedim. Vahshiy Himsda yashardi. Biz uni soʻradik, bizga: «U mana, qasrining soyasida, goʻyo (toʻla) meshdek», deyildi. Biz kelib, uning oldida turdik va salom berdik, u salomga alik qaytardi. Ubaydulloh sallasi bilan yuzini oʻrab olgan, Vahshiy faqat uning koʻzlari va oyoqlarini koʻrardi. Ubaydulloh: «Ey Vahshiy, meni tanaysanmi?» dedi. U unga qarab, soʻng: «Yoʻq, Allohga qasamki, faqat shuni bilamanki, Adiy ibnul-Xiyor Ummu Qitol bint Abul-Iys degan bir ayolga uylanib, u unga Makkada bir oʻgʻil tugʻib bergan edi; u bola uchun emizuvchi izlandi. Men oʻsha bolani onasi bilan koʻtarib borib, uni unga topshirgan edim. Goʻyo men sening oyoqlaringga qaragandekman», dedi. Shunda Ubaydulloh yuzini ochib: «Bizga Hamzaning oʻldirilishini xabar bermaysanmi?» dedi. U: «Ha. Hamza Badrda Tuʼayma ibn Adiyni oʻldirgan edi. Xoʻjayinim Jubayr ibn Mutʼim menga: ‹Agar Hamzani amakim (oʻrniga) oʻldirsang, sen ozodsan›, dedi», dedi. (Vahshiy davom etdi:) Aynayn kuni odamlar chiqqanda — Aynayn Uhud tagidagi bir togʻcha boʻlib, u bilan uning orasida bir vodiy bor — men ham odamlar bilan jangga chiqdim. Ular jangga saf tortganlarida, Sibo chiqib: «Yakkama-yakka (chiqadigan) bormi?» dedi.Жаъфар ибн Амр аз-Замрий айтди: Мен Убайдуллоҳ ибн Адий ибнул-Хиёр билан Шомга чиқдим. Ҳимсга етганимизда, Убайдуллоҳ менга: «Ваҳшийнинг олдига бориб, ундан Ҳамзанинг ўлдирилиши ҳақида сўрасакмикан?» деди. Мен: «Ҳа», дедим. Ваҳший Ҳимсда яшарди. Биз уни сўрадик, бизга: «У мана, қасрининг соясида, гўё (тўла) мешдек», дейилди. Биз келиб, унинг олдида турдик ва салом бердик, у саломга алик қайтарди. Убайдуллоҳ салласи билан юзини ўраб олган, Ваҳший фақат унинг кўзлари ва оёқларини кўрарди. Убайдуллоҳ: «Эй Ваҳший, мени танайсанми?» деди. У унга қараб, сўнг: «Йўқ, Аллоҳга қасамки, фақат шуни биламанки, Адий ибнул-Хиёр Умму Қитол бинт Абул-Ийс деган бир аёлга уйланиб, у унга Маккада бир ўғил туғиб берган эди; у бола учун эмизувчи изланди. Мен ўша болани онаси билан кўтариб бориб, уни унга топширган эдим. Гўё мен сенинг оёқларингга қарагандекман», деди. Шунда Убайдуллоҳ юзини очиб: «Бизга Ҳамзанинг ўлдирилишини хабар бермайсанми?» деди. У: «Ҳа. Ҳамза Бадрда Туъайма ибн Адийни ўлдирган эди. Хўжайиним Жубайр ибн Мутъим менга: ‹Агар Ҳамзани амаким (ўрнига) ўлдирсанг, сен озодсан›, деди», деди. (Ваҳший давом этди:) Айнайн куни одамлар чиққанда — Айнайн Уҳуд тагидаги бир тоғча бўлиб, у билан унинг орасида бир водий бор — мен ҳам одамлар билан жангга чиқдим. Улар жангга саф тортганларида, Сибо чиқиб: «Яккама-якка (чиқадиган) борми?» деди.