Xolid ibn Valid al-Maxzumiy (Sayfulloh)

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ، قَالَ سَمِعْتُ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ، يَقُولُ لَقَدِ انْقَطَعَتْ فِي يَدِي يَوْمَ مُوتَةَ تِسْعَةُ أَسْيَافٍ، فَمَا بَقِيَ فِي يَدِي إِلاَّ صَفِيحَةٌ يَمَانِيَةٌ‏.‏

(Xolid ibnul-Valid aytdi:) Mota kuni mening qoʻ limda toʻqqiz qilich sindi; qoʻ limda faqat bitta yamaniy (keng) tigʻ qoldi (xolos).(Холид ибнул-Валид айтди:) Мота куни менинг қў лимда тўққиз қилич синди; қў лимда фақат битта яманий (кенг) тиғ қолди (холос).

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ إِسْمَاعِيلَ، قَالَ حَدَّثَنِي قَيْسٌ، قَالَ سَمِعْتُ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ، يَقُولُ لَقَدْ دُقَّ فِي يَدِي يَوْمَ مُوتَةَ تِسْعَةُ أَسْيَافٍ، وَصَبَرَتْ فِي يَدِي صَفِيحَةٌ لِي يَمَانِيَةٌ‏.‏

(Xolid ibnul-Valid aytdi:) Mota kuni mening qoʻ limda toʻqqiz qilich parchalandi; qoʻ limda mening bir yamaniy (keng) tigʻim sabot qildi (qoldi).(Холид ибнул-Валид айтди:) Мота куни менинг қў лимда тўққиз қилич парчаланди; қў лимда менинг бир яманий (кенг) тиғим сабот қилди (қолди).

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ أَبُو الْحَسَنِ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو أُمَامَةَ بْنُ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ الأَنْصَارِيُّ، أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ الَّذِي يُقَالُ لَهُ سَيْفُ اللَّهِ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، دَخَلَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى مَيْمُونَةَ ـ وَهْىَ خَالَتُهُ وَخَالَةُ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ فَوَجَدَ عِنْدَهَا ضَبًّا مَحْنُوذًا، قَدِمَتْ بِهِ أُخْتُهَا حُفَيْدَةُ بِنْتُ الْحَارِثِ مِنْ نَجْدٍ، فَقَدَّمَتِ الضَّبَّ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَكَانَ قَلَّمَا يُقَدِّمُ يَدَهُ لِطَعَامٍ حَتَّى يُحَدَّثَ بِهِ وَيُسَمَّى لَهُ، فَأَهْوَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَهُ إِلَى الضَّبِّ، فَقَالَتِ امْرَأَةٌ مِنَ النِّسْوَةِ الْحُضُورِ أَخْبِرْنَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا قَدَّمْتُنَّ لَهُ، هُوَ الضَّبُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ فَرَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَهُ عَنِ الضَّبِّ، فَقَالَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ أَحَرَامٌ الضَّبُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ‏"‏ لاَ وَلَكِنْ لَمْ يَكُنْ بِأَرْضِ قَوْمِي فَأَجِدُنِي أَعَافُهُ ‏"‏‏.‏ قَالَ خَالِدٌ فَاجْتَرَرْتُهُ فَأَكَلْتُهُ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَنْظُرُ إِلَىَّ‏.‏

(Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) xabar berdi)ki, Sayfulloh (Allohning qilichi) deb ataladigan Xolid ibn al-Valid unga xabar berdi: U Rasululloh ﷺ bilan (birga) Maymuna(ning oldiga) kirdi — u (Maymuna) uning (Xolidning) xolasi va Ibn Abbosning (ham) xolasi (edi) — va uning huzurida qovurilgan bir dabb (kaltakesak) topdi — uni (Maymuna)ning singlisi Hufayda bint al-Horis Najddan olib kelgan edi. (Maymuna) dabbni Rasululloh ﷺga taqdim qildi. U zot — taom unga taʼriflab aytilmaguncha va nomi aytilmaguncha — qoʻ llarini taomga kam (kamdan-kam) uzatar edilar. Rasululloh ﷺ qoʻ llarini dabbga choʻ zdilar; (shunda) hozir boʻ lgan ayollardan biri: «Rasululloh ﷺga oʻ zlaringiz taqdim qilgan (narsa)ni xabar beringlar — u dabb, ey Allohning Rasuli» dedi. Rasululloh ﷺ qoʻ llarini dabbdan koʻ tardilar. Xolid ibn al-Valid: «Dabb harommi, ey Allohning Rasuli?» dedi. U zot: «Yoʻq; lekin u mening qavmimning yerida boʻ lmas edi; shu sababli men oʻ zimni undan hazar qilayotgan (jonim tortmayotgan) holda topyapman» dedilar. Xolid: «Bas, men uni (oʻ zimga) tortib (olib) yedim — Rasululloh ﷺ esa menga qarab turar edilar» dedi.(Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) хабар берди)ки, Сайфуллоҳ (Аллоҳнинг қиличи) деб аталадиган Холид ибн ал-Валид унга хабар берди: У Расулуллоҳ ﷺ билан (бирга) Маймуна(нинг олдига) кирди — у (Маймуна) унинг (Холиднинг) холаси ва Ибн Аббоснинг (ҳам) холаси (эди) — ва унинг ҳузурида қовурилган бир дабб (калтакесак) топди — уни (Маймуна)нинг синглиси Ҳуфайда бинт ал-Ҳорис Нажддан олиб келган эди. (Маймуна) даббни Расулуллоҳ ﷺга тақдим қилди. У зот — таом унга таърифлаб айтилмагунча ва номи айтилмагунча — қў лларини таомга кам (камдан-кам) узатар эдилар. Расулуллоҳ ﷺ қў лларини даббга чў здилар; (шунда) ҳозир бў лган аёллардан бири: «Расулуллоҳ ﷺга ў зларингиз тақдим қилган (нарса)ни хабар беринглар — у дабб, эй Аллоҳнинг Расули» деди. Расулуллоҳ ﷺ қў лларини даббдан кў тардилар. Холид ибн ал-Валид: «Дабб ҳаромми, эй Аллоҳнинг Расули?» деди. У зот: «Йўқ; лекин у менинг қавмимнинг ерида бў лмас эди; шу сабабли мен ў зимни ундан ҳазар қилаётган (жоним тортмаётган) ҳолда топяпман» дедилар. Холид: «Бас, мен уни (ў зимга) тортиб (олиб) едим — Расулуллоҳ ﷺ эса менга қараб турар эдилар» деди.

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي أُمَامَةَ بْنِ سَهْلٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ، قَالَ أُتِيَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِضَبٍّ مَشْوِيٍّ، فَأَهْوَى إِلَيْهِ لِيَأْكُلَ فَقِيلَ لَهُ إِنَّهُ ضَبٌّ، فَأَمْسَكَ يَدَهُ، فَقَالَ خَالِدٌ أَحَرَامٌ هُوَ قَالَ ‏"‏ لاَ، وَلَكِنَّهُ لاَ يَكُونُ بِأَرْضِ قَوْمِي، فَأَجِدُنِي أَعَافُهُ ‏"‏‏.‏ فَأَكَلَ خَالِدٌ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَنْظُرُ‏.‏ قَالَ مَالِكٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ بِضَبٍّ مَحْنُوذٍ‏.‏

(Xolid ibn al-Valid (roziyallohu anhu) aytdi:) Paygʻambar ﷺga qovurilgan bir dabb (kaltakesak) keltirildi; u zot yeyish uchun unga (qoʻ l) choʻ zdilar. Unga: «Bu — dabb» deyildi; (shunda) u zot qoʻ llarini tortdilar. Xolid: «U harommi?» dedi. U zot: «Yoʻq; lekin u mening qavmimning yerida boʻ lmas edi; shu sababli men oʻ zimni undan hazar qilayotgan (jonim tortmayotgan) holda topyapman» dedilar. Bas, Xolid (uni) yedi — Rasululloh ﷺ esa qarab turar edilar. (Molik, Ibn Shihobdan: ‹qovurilgan (mahnuz) bir dabb› (deb rivoyat qildi).)(Холид ибн ал-Валид (розияллоҳу анҳу) айтди:) Пайғамбар ﷺга қовурилган бир дабб (калтакесак) келтирилди; у зот ейиш учун унга (қў л) чў здилар. Унга: «Бу — дабб» дейилди; (шунда) у зот қў лларини тортдилар. Холид: «У ҳаромми?» деди. У зот: «Йўқ; лекин у менинг қавмимнинг ерида бў лмас эди; шу сабабли мен ў зимни ундан ҳазар қилаётган (жоним тортмаётган) ҳолда топяпман» дедилар. Бас, Холид (уни) еди — Расулуллоҳ ﷺ эса қараб турар эдилар. (Молик, Ибн Шиҳобдан: ‹қовурилган (маҳнуз) бир дабб› (деб ривоят қилди).)

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي أُمَامَةَ بْنِ سَهْلٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ عَنْ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ، أَنَّهُ دَخَلَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَيْتَ مَيْمُونَةَ فَأُتِيَ بِضَبٍّ مَحْنُوذٍ، فَأَهْوَى إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِيَدِهِ فَقَالَ بَعْضُ النِّسْوَةِ أَخْبِرُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِمَا يُرِيدُ أَنْ يَأْكُلَ‏.‏ فَقَالُوا هُوَ ضَبٌّ يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ فَرَفَعَ يَدَهُ، فَقُلْتُ أَحَرَامٌ هُوَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ ‏"‏ لاَ، وَلَكِنْ لَمْ يَكُنْ بِأَرْضِ قَوْمِي فَأَجِدُنِي أَعَافُهُ ‏"‏‏.‏ قَالَ خَالِدٌ فَاجْتَرَرْتُهُ فَأَكَلْتُهُ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَنْظُرُ‏.‏

(Xolid ibn al-Valid (roziyallohu anhu) rivoyat qildi)ki, u Rasululloh ﷺ bilan (birga) Maymunaning uyiga kirdi; (shu payt) qovurilgan bir dabb (kaltakesak) keltirildi. Rasululloh ﷺ qoʻ llarini unga choʻ zdilar; (shunda) ayollardan baʼzisi: «Rasululloh ﷺga — u zot nima yemoqchi ekanini — xabar beringlar» dedi. Ular: «U — dabb, ey Allohning Rasuli» dedi. U zot qoʻ llarini koʻ tardilar. Men: «U harommi, ey Allohning Rasuli?» dedim. U zot: «Yoʻq; lekin u mening qavmimning yerida boʻ lmas edi; shu sababli men oʻ zimni undan hazar qilayotgan (jonim tortmayotgan) holda topyapman» dedilar. Xolid: «Bas, men uni (oʻ zimga) tortib yedim — Rasululloh ﷺ esa qarab turar edilar» dedi.(Холид ибн ал-Валид (розияллоҳу анҳу) ривоят қилди)ки, у Расулуллоҳ ﷺ билан (бирга) Маймунанинг уйига кирди; (шу пайт) қовурилган бир дабб (калтакесак) келтирилди. Расулуллоҳ ﷺ қў лларини унга чў здилар; (шунда) аёллардан баъзиси: «Расулуллоҳ ﷺга — у зот нима емоқчи эканини — хабар беринглар» деди. Улар: «У — дабб, эй Аллоҳнинг Расули» деди. У зот қў лларини кў тардилар. Мен: «У ҳаромми, эй Аллоҳнинг Расули?» дедим. У зот: «Йўқ; лекин у менинг қавмимнинг ерида бў лмас эди; шу сабабли мен ў зимни ундан ҳазар қилаётган (жоним тортмаётган) ҳолда топяпман» дедилар. Холид: «Бас, мен уни (ў зимга) тортиб едим — Расулуллоҳ ﷺ эса қараб турар эдилар» деди.