حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَبِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ، قَالا‏:‏ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلاقَةَ، عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ، قَالَ‏:‏ صَلَّى رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم، حَتَّى انْتَفَخَتْ قَدَمَاهُ، فَقِيلَ لَهُ‏:‏ أَتَتَكَلَّفُ هَذَا، وَقَدْ غَفَرَ اللَّهُ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ‏؟‏ قَالَ‏:‏ أَفَلا أَكُونُ عَبْدًا شَكُورًا‏.‏

Mugʻiyra ibn Shuʼba (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ oyoqlari shishib ketguncha namoz oʻqirdilar. Shunda u zotga: «Avvalgi va keyingi gunohlaringiz magʻfirat qilingan boʻla turib, oʻzingizni shunchalik mashaqqatga solasizmi?» deyildi. U zot: «Shukr qiluvchi banda boʻlmayinmi?» dedilar. (Abu Iso) aytdi: Bu bobda Abu Hurayra va Oishadan ham (rivoyatlar) bor. Abu Iso aytdi: Mugʻiyra ibn Shuʼbaning hadisi hasan sahih hadisdir.Муғийра ибн Шуъба (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ оёқлари шишиб кетгунча намоз ўқирдилар. Шунда у зотга: «Аввалги ва кейинги гуноҳларингиз мағфират қилинган бўла туриб, ўзингизни шунчалик машаққатга соласизми?» дейилди. У зот: «Шукр қилувчи банда бўлмайинми?» дедилар. (Абу Исо) айтди: Бу бобда Абу Ҳурайра ва Оишадан ҳам (ривоятлар) бор. Абу Исо айтди: Муғийра ибн Шуъбанинг ҳадиси ҳасан саҳиҳ ҳадисдир.

حَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ‏:‏ كَانَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم، يُصَلِّي حَتَّى تَرِمَ قَدَمَاهُ، قَالَ‏:‏ فَقِيلَ لَهُ‏:‏ أَتَفْعَلُ هَذَا وَقَدْ جَاءَكَ أَنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَدْ غَفَرَ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ‏؟‏ قَالَ‏:‏ أَفَلا أَكُونُ عَبْدًا شَكُورًا‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ oyoqlari shishib ketguncha namoz oʻqir edilar. Shunda u zotga: «Alloh sizning oʻtgan va kelajakdagi gunohlaringizni kechirgan-ku», deyildi. U zot: «Shukr qiluvchi banda boʻlmaymanmi?» dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ оёқлари шишиб кетгунча намоз ўқир эдилар. Шунда у зотга: «Аллоҳ сизнинг ўтган ва келажакдаги гуноҳларингизни кечирган-ку», дейилди. У зот: «Шукр қилувчи банда бўлмайманми?» дедилар.

حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ عُثْمَانَ بْنِ عِيسَى بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الرَّمْلِيُّ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا عَمِّي يَحْيَى بْنُ عِيسَى الرَّمْلِيُّ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ‏:‏ كَانَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم يَقُومُ يُصَلِّي حَتَّى تَنْتَفِخَ قَدَمَاهُ فَيُقَالُ لَهُ‏:‏ يَا رَسُولَ اللهِ، تَفْعَلُ هَذَا وَقَدْ غَفَرَ اللَّهُ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ‏؟‏، قَالَ‏:‏ أَفَلا أَكُونُ عَبْدًا شَكُورًا‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ oyoqlari shishib ketguncha namoz oʻqir edilar. Shunda u zotga: «Alloh sizning oʻtgan va kelajakdagi gunohlaringizni kechirgan-ku», deyildi. U zot: «Shukr qiluvchi banda boʻlmaymanmi?» dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ оёқлари шишиб кетгунча намоз ўқир эдилар. Шунда у зотга: «Аллоҳ сизнинг ўтган ва келажакдаги гуноҳларингизни кечирган-ку», дейилди. У зот: «Шукр қилувчи банда бўлмайманми?» дедилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الأَسْوَدِ بْنِ يَزِيدَ، قَالَ‏:‏ سَأَلْتُ عَائِشَةَ، عَنْ صَلاةِ رَسُولِ اللهِ صلى الله عليه وسلم بِاللَّيْلِ‏؟‏ فَقَالَتْ‏:‏ كَانَ يَنَامُ أَوَّلَ اللَّيْلِ ثُمَّ يَقُومُ، فَإِذَا كَانَ مِنَ السَّحَرِ أَوْتَرَ، ثُمَّ أَتَى فِرَاشَهُ، فَإِذَا كَانَ لَهُ حَاجَةٌ أَلَمَّ بِأَهْلِهِ، فَإِذَا سَمِعَ الأَذَانَ وَثَبَ، فَإِنْ كَانَ جُنُبًا أَفَاضَ عَلَيْهِ مِنَ الْمَاءِ، وَإِلا تَوَضَّأَ وَخَرَجَ إِلَى الصَّلاةِ‏.‏

Aswad ibn Yazid (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: «Oisha (roziyallohu anho)dan Rasululloh ﷺning namozlari haqida soʻradim. U: ‹U zot kechaning avvalida uxlar, soʻng turar, sahar payti kelganida vitr oʻqir, soʻng oʻrniga qaytar edilar. Agar ehtiyoj boʻlsa, ahllariga yaqinlik qilar edilar. Azonni eshitganlarida esa sakrab turar, agar junub boʻlsalar ustlaridan suv quyar, boʻlmasa taharat qilar, soʻng namozga chiqar edilar›, dedi», dedi.Асwад ибн Язид (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: «Оиша (розияллоҳу анҳо)дан Расулуллоҳ ﷺнинг намозлари ҳақида сўрадим. У: ‹У зот кечанинг аввалида ухлар, сўнг турар, саҳар пайти келганида витр ўқир, сўнг ўрнига қайтар эдилар. Агар эҳтиёж бўлса, аҳлларига яқинлик қилар эдилар. Азонни эшитганларида эса сакраб турар, агар жунуб бўлсалар устларидан сув қуяр, бўлмаса таҳарат қилар, сўнг намозга чиқар эдилар›, деди», деди.

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ ‏(‏ح‏)‏ وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مُوسَى الأَنْصَارِيُّ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَعْنٌ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ مَخْرَمَةَ بْنِ سُلَيْمَانَ، عَنْ كُرَيْبٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّهُ أَخْبَرَهُ، أَنَّهُ بَاتَ عِنْدَ مَيْمُونَةَ وَهِيَ خَالَتُهُ، قَالَ‏:‏ فَاضْطَجَعْتُ فِي عَرْضِ الْوِسَادَةِ، وَاضْطَجَعَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم فِي طُولِهَا، فَنَامَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم، حَتَّى إِذَا انْتَصَفَ اللَّيْلُ أَوْ قَبْلَهُ بِقَلِيلٍ أَوْ بَعْدَهُ بِقَلِيلٍ، فَاسْتَيْقَظَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم، فَجَعَلَ يَمْسَحُ النَّوْمَ عَنْ وَجْهِهِ، ثُمَّ قَرَأَ الْعَشْرَ الآيَاتِ الْخَوَاتِيمَ مِنْ سُورَةِ آلِ عِمْرَانَ، ثُمَّ قَامَ إِلَى شَنٍّ مُعَلَّقٍ فَتَوَضَّأَ مِنْهَا، فَأَحْسَنَ الْوُضُوءَ، ثُمَّ قَامَ يُصَلِّي، قَالَ عَبْدُ اللهِ بْنُ عَبَّاسٍ‏:‏ فَقُمْتُ إِلَى جَنْبِهِ فَوَضَعَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم، يَدَهُ الْيُمْنَى عَلَى رَأْسِي ثُمَّ أَخَذَ بِأُذُنِي الْيُمْنَى، فَفَتَلَهَا فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ، ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ، ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ، ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ، ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ، ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ، قَالَ مَعْنٌ‏:‏ سِتَّ مَرَّاتٍ ثُمَّ أَوْتَرَ، ثُمَّ اضْطَجَعَ حَتَّى جَاءَهُ الْمُؤَذِّنُ، فَقَامَ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ خَفِيفَتَيْنِ، ثُمَّ خَرَجَ فَصَلَّى الصُّبْحَ‏.‏

Abdulloh ibn Abbos (roziyallohu anhumo) xabar berib aytadi: U Nabiy ﷺning zavjalari Maymuna (roziyallohu anho)nikida tunadi — u (Maymuna) uning xolasi edi. (Ibn Abbos) aytadi: Men yostiqning eni boʻylab yotdim, Rasululloh ﷺ va ahllari esa uning uzunligi boʻylab yotdilar. Rasululloh ﷺ uxladilar, tun yarmiga yetganda — yoki undan biroz oldin, yoki undan biroz keyin — Rasululloh ﷺ uygʻondilar-da, oʻtirib, qoʻllari bilan yuzlaridan uyquni artdilar. Soʻngra Ol-i Imron surasining oxirgi oʻn oyatini oʻqidilar. Soʻngra osigʻliq turgan mesh tomon turib bordilar-da, undan taharat olib, taharatlarini chiroyli qildilar. Soʻngra turib namoz oʻqiy boshladilar. Abdulloh aytadi: Men ham turib, u zot qilgan ishni qildim. Soʻngra borib, yonlarida turdim. Rasululloh ﷺ oʻng qoʻllarini boshimga qoʻyib, qulogʻimdan ushlab, uni burab qoʻydilar. Soʻngra ikki rakaat, yana ikki rakaat, yana ikki rakaat, yana ikki rakaat, yana ikki rakaat, yana ikki rakaat oʻqidilar — Qaʼnabiy: «olti marta», — dedi. Soʻngra vitr oʻqidilar. Soʻngra yonboshlab yotdilar, toki muazzin u zotning huzurlariga kelguncha. Shunda turib, ikki yengil rakaat oʻqidilar. Soʻngra chiqib, bomdod (namozini) oʻqidilar.Абдуллоҳ ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) хабар бериб айтади: У Набий ﷺнинг завжалари Маймуна (розияллоҳу анҳо)никида тунади — у (Маймуна) унинг холаси эди. (Ибн Аббос) айтади: Мен ёстиқнинг эни бўйлаб ётдим, Расулуллоҳ ﷺ ва аҳллари эса унинг узунлиги бўйлаб ётдилар. Расулуллоҳ ﷺ ухладилар, тун ярмига етганда — ёки ундан бироз олдин, ёки ундан бироз кейин — Расулуллоҳ ﷺ уйғондилар-да, ўтириб, қўллари билан юзларидан уйқуни артдилар. Сўнгра Ол-и Имрон сурасининг охирги ўн оятини ўқидилар. Сўнгра осиғлиқ турган меш томон туриб бордилар-да, ундан таҳарат олиб, таҳаратларини чиройли қилдилар. Сўнгра туриб намоз ўқий бошладилар. Абдуллоҳ айтади: Мен ҳам туриб, у зот қилган ишни қилдим. Сўнгра бориб, ёнларида турдим. Расулуллоҳ ﷺ ўнг қўлларини бошимга қўйиб, қулоғимдан ушлаб, уни бураб қўйдилар. Сўнгра икки ракаат, яна икки ракаат, яна икки ракаат, яна икки ракаат, яна икки ракаат, яна икки ракаат ўқидилар — Қаънабий: «олти марта», — деди. Сўнгра витр ўқидилар. Сўнгра ёнбошлаб ётдилар, токи муаззин у зотнинг ҳузурларига келгунча. Шунда туриб, икки енгил ракаат ўқидилар. Сўнгра чиқиб, бомдод (намозини) ўқидилар.

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاءِ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ أَبِي جَمْرَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ‏:‏ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي مِنَ اللَّيْلِ ثَلاثَ عَشْرَةَ رَكْعَةً‏.‏

Abu Kurayb bizga aytib berdi: Vakiʼ bizga Shuʼbadan, u Abu Jamra az-Zubaʼiydan, u Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qildi. U (Ibn Abbos) dedi: Nabiy ﷺ kechasi oʻn uch rakaʼat namoz oʻqir edilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahihdir. Abu Jamra az-Zubaʼiyning ismi Nasr ibn Imron az-Zubaʼiydir.Абу Курайб бизга айтиб берди: Вакиъ бизга Шуъбадан, у Абу Жамра аз-Зубаъийдан, у Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилди. У (Ибн Аббос) деди: Набий ﷺ кечаси ўн уч ракаъат намоз ўқир эдилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Абу Жамра аз-Зубаъийнинг исми Наср ибн Имрон аз-Зубаъийдир.

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى، عَنْ سَعْدِ بْنِ هِشَامٍ، عَنْ عَائِشَةَ‏:‏ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا لَمْ يُصَلِّ بِاللَّيْلِ، مَنَعَهُ مِنْ ذَلِكَ النَّوْمُ، أَوْ غَلَبَتْهُ عَيْنَاهُ، صَلَّى مِنَ النَّهَارِ ثِنْتَيْ عَشْرَةَ رَكْعَةً‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ uyqu toʻsqinlik qilgani yoki koʻzlari uyquga gʻolib kelgani sababli kechasi namoz oʻqiy olmasalar, kunduzi oʻn ikki rakaat namoz oʻqirdilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ уйқу тўсқинлик қилгани ёки кўзлари уйқуга ғолиб келгани сабабли кечаси намоз ўқий олмасалар, кундузи ўн икки ракаат намоз ўқирдилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاءِ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ هِشَامٍ يَعْنِي ابْنَ حَسَّانَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، قَالَ‏:‏ إِذَا قَامَ أَحَدُكُمْ مِنَ اللَّيْلِ فَلْيَفْتَتِحْ صَلاتَهُ بِرَكْعَتَيْنِ خَفِيفَتَيْنِ‏.‏

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: (Nabiy ﷺ): «Sizlardan biringiz tunda (namozga) turganida, namozini ikki yengil rakaat bilan boshlasin», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: (Набий ﷺ): «Сизлардан бирингиз тунда (намозга) турганида, намозини икки енгил ракаат билан бошласин», дедилар.

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ ‏(‏ح‏)‏ وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مُوسَى، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَعْنٌ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ عَبْدَ اللهِ بْنَ قَيْسِ بْنِ مَخْرَمَةَ أَخْبَرَهُ، عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، أَنَّهُ قَالَ‏:‏ لأَرْمُقَنَّ صَلاةَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، فَتَوَسَّدْتُ عَتَبَتَهُ، أَوْ فُسْطَاطَهُ فَصَلَّى رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم، رَكْعَتَيْنِ خَفِيفَتَيْنِ، ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ طَوِيلَتَيْنِ، طَوِيلَتَيْنِ، طَوِيلَتَيْنِ، ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَهُمَا دَونَ اللَّتَيْنِ قَبْلَهُمَا، ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَهُمَا دُونَ اللَّتَيْنِ قَبْلَهُمَا، ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَهُمَا دُونَ اللَّتَيْنِ قَبْلَهُمَا، ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَهُمَا دُونَ اللَّتَيْنِ قَبْلَهُمَا، ثُمَّ أَوْتَرَ فَذَلِكَ ثَلاثَ عَشْرَةَ رَكْعَةً‏.‏

Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu) aytadi: «Men albatta bu kecha Rasululloh ﷺning namozlarini kuzataman», — dedim. (U) aytadi: Men u zotning ostonalarini yoki chodirlarini yostiq qilib (yotdim). Rasululloh ﷺ ikki yengil rakaat oʻqidilar, soʻngra ikki uzun, uzun, uzun rakaat oʻqidilar. Soʻngra ulardan oldingi ikkisidan qisqaroq ikki rakaat oʻqidilar, soʻngra undan oldingi ikkisidan qisqaroq ikki rakaat oʻqidilar, soʻngra undan oldingi ikkisidan qisqaroq ikki rakaat oʻqidilar, soʻngra undan oldingi ikkisidan qisqaroq ikki rakaat oʻqidilar. Soʻngra vitr oʻqidilar. Bularning hammasi oʻn uch rakaat boʻldi.Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу) айтади: «Мен албатта бу кеча Расулуллоҳ ﷺнинг намозларини кузатаман», — дедим. (У) айтади: Мен у зотнинг остоналарини ёки чодирларини ёстиқ қилиб (ётдим). Расулуллоҳ ﷺ икки енгил ракаат ўқидилар, сўнгра икки узун, узун, узун ракаат ўқидилар. Сўнгра улардан олдинги иккисидан қисқароқ икки ракаат ўқидилар, сўнгра ундан олдинги иккисидан қисқароқ икки ракаат ўқидилар, сўнгра ундан олдинги иккисидан қисқароқ икки ракаат ўқидилар, сўнгра ундан олдинги иккисидан қисқароқ икки ракаат ўқидилар. Сўнгра витр ўқидилар. Буларнинг ҳаммаси ўн уч ракаат бўлди.

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مُوسَى، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَعْنٌ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّهُ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ، كَيْفَ كَانَتْ صَلاةُ رَسُولِ اللهِ صلى الله عليه وسلم فِي رَمَضَانَ‏؟‏ فَقَالَتْ‏:‏ مَا كَانَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم لِيَزِيدَ فِي رَمَضَانَ وَلا فِي غَيْرِهِ عَلَى إِحْدَى عَشْرَةَ رَكْعَةً، يُصَلِّي أَرْبَعًا، لا تَسْأَلْ عَنْ حُسْنِهِنَّ، وَطُولِهِنَّ، ثُمَّ يُصَلِّي أَرْبَعًا لا تَسْأَلْ عَنْ حُسْنِهِنَّ وَطُولِهِنَّ، ثُمَّ يُصَلِّي ثَلاثًا، قَالَتْ عَائِشَةُ‏:‏ قُلْتُ‏:‏ يَا رَسُولَ اللهِ، أَتَنَامُ قَبْلَ أَنْ تُوتِرَ‏؟‏ فَقَالَ‏:‏ يَا عَائِشَةُ، إِنَّ عَيْنَيَّ تَنَامَانِ، وَلا يَنَامُ قَلْبِي‏.‏

Abu Salama ibn Abdurrahmon (Oishadan) rivoyat qiladi: Men Oishadan: «Rasululloh ﷺ ning Ramazon oyidagi namozi qanday edi?» — deb soʻradim. U: «Rasululloh ﷺ Ramazonda yoki boshqa oylarda oʻn bir rakatdan oshirmas edilar; u zot toʻrt rakat oʻqir — ularning goʻzalligi va uzunligini mendan soʻrama — soʻng (yana) toʻrt rakat — ularning goʻzalligi va uzunligini mendan soʻrama — soʻng uch rakat (oʻqir edilar)», — dedi. Oisha yana dedi: «Men: ‹Yo Rasululloh, siz vitr namozini oʻqishdan oldin uxlaysizmi?› — dedim. U zot: ‹Ey Oisha, mening koʻzlarim uxlaydi, lekin qalbim uygʻoq (qoladi)›, — dedilar».Абу Салама ибн Абдурраҳмон (Оишадан) ривоят қилади: Мен Оишадан: «Расулуллоҳ ﷺ нинг Рамазон ойидаги намози қандай эди?» — деб сўрадим. У: «Расулуллоҳ ﷺ Рамазонда ёки бошқа ойларда ўн бир ракатдан оширмас эдилар; у зот тўрт ракат ўқир — уларнинг гўзаллиги ва узунлигини мендан сўрама — сўнг (яна) тўрт ракат — уларнинг гўзаллиги ва узунлигини мендан сўрама — сўнг уч ракат (ўқир эдилар)», — деди. Оиша яна деди: «Мен: ‹Ё Расулуллоҳ, сиз витр намозини ўқишдан олдин ухлайсизми?› — дедим. У зот: ‹Эй Оиша, менинг кўзларим ухлайди, лекин қалбим уйғоқ (қолади)›, — дедилар».

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مُوسَى، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَعْنٌ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ‏:‏ أَنَّ رَسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم، كَانَ يُصَلِّي مِنَ اللَّيْلِ إِحْدَى عَشْرَةَ رَكْعَةً، يُوتِرُ مِنْهَا بِوَاحِدَةٍ، فَإِذَا فَرَغَ مِنْهَا، اضْطَجَعَ عَلَى شِقِّهِ الأَيْمَنِ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinishicha, Rasululloh ﷺ kechasi oʻn bir rakaat oʻqir, ulardan bittasi bilan vitr qilar, undan boʻshagach, oʻng yonboshlariga yotar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинишича, Расулуллоҳ ﷺ кечаси ўн бир ракаат ўқир, улардан биттаси билан витр қилар, ундан бўшагач, ўнг ёнбошларига ётар эдилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَعْنٌ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، نَحْوَهُ ‏(‏ح‏)‏ وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، نَحْوَهُ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ kechasi oʻn bir rakaat namoz oʻqir, ulardan bittasini vitr qilardilar. Undan boʻshaganlaridan soʻng, oʻng yonboshlariga yotardilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ кечаси ўн бир ракаат намоз ўқир, улардан биттасини витр қилардилар. Ундан бўшаганларидан сўнг, ўнг ёнбошларига ётардилар.

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ‏:‏ كَانَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم، يُصَلِّي مِنَ اللَّيْلِ تِسْعَ رَكَعَاتٍ‏.‏ حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلانَ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ، عَنِ الأَعْمَشِ، نَحْوَهُ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ kechasi toʻqqiz rakaat namoz oʻqirdilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ кечаси тўққиз ракаат намоз ўқирдилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ، عَنْ أَبِي حَمْزَةَ، رَجُلٍ مِنَ الأَنْصَارِ، عَنْ رَجُلٍ مِنْ بَنِي عَبْسٍ، عَنْ حُذَيْفَةَ بْنِ الْيَمَانِ، أَنَّهُ صَلَّى مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنَ اللَّيْلِ، قَالَ‏:‏ فَلَمَّا دَخَلَ فِي الصَّلاةِ، قَالَ‏:‏ اللَّهُ أَكْبَرُ ذُو الْمَلَكُوتِ وَالْجَبَرُوتِ، وَالْكِبْرِيَاءِ وَالْعَظَمَةِ، قَالَ‏:‏ ثُمَّ قَرَأَ الْبَقَرَةَ، ثُمَّ رَكَعَ رُكُوعَهُ نَحْوًا مِنْ قِيَامِهِ، وَكَانَ يَقُولُ‏:‏ سُبْحَانَ رَبِّيَ الْعَظِيمِ، سُبْحَانَ رَبِّيَ الْعَظِيمِ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ، فَكَانَ قِيَامُهُ نَحْوًا مِنْ رُكُوعِهِ، وَكَانَ يَقُولُ‏:‏ لِرَبِّيَ الْحَمْدُ، لِرَبِّيَ الْحَمْدُ ثُمَّ سَجَدَ، فَكَانَ سُجُودُهُ نَحْوًا مِنْ قِيَامِهِ، وَكَانَ يَقُولُ‏:‏ سُبْحَانَ رَبِّيَ الأَعْلَى، سُبْحَانَ رَبِّيَ الأَعْلَى ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ، فَكَانَ مَا بَيْنَ السَّجْدَتَيْنِ نَحْوًا مِنَ السُّجُودِ، وَكَانَ يَقُولُ‏:‏ رَبِّ اغْفِرْ لِي، رَبِّ اغْفِرْ لِي حَتَّى قَرَأَ الْبَقَرَةَ، وَآلَ عِمْرَانَ، وَالنِّسَاءَ، وَالْمَائِدَةَ، أَوِ الأَنْعَامَ، شُعْبَةُ الَّذِي شَكَّ فِي الْمَائِدَةِ، وَالأَنْعَامِ‏.‏

Zayd ibn Arqam (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u: «Birinchi boʻlib islomni qabul qilgan kishi Ali edi», der edi. Amr ibn Murra aytdi: Men buni Ibrohim Naxaʼiyga aytgan edim, u buni inkor qilib: «Birinchi boʻlib islomni qabul qilgan kishi Abu Bakr Siddiqdir», dedi. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahihdir. Abu Hamzaning ismi Talha ibn Yaziddir.Зайд ибн Арқам (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у: «Биринчи бўлиб исломни қабул қилган киши Али эди», дер эди. Амр ибн Мурра айтди: Мен буни Иброҳим Нахаъийга айтган эдим, у буни инкор қилиб: «Биринчи бўлиб исломни қабул қилган киши Абу Бакр Сиддиқдир», деди. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Абу Ҳамзанинг исми Талҳа ибн Язиддир.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ نَافِعٍ الْبَصْرِيُّ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ، عَنِ إِسْمَاعِيلَ بْنِ مُسْلِمٍ الْعَبْدِيِّ، عَنْ أَبِي الْمُتَوَكِّلِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ‏:‏ قَامَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم بِآيَةٍ مِنَ الْقُرْآنِ لَيْلَةً‏.‏

Abu Bakr Muhammad ibn Nofiʼ al-Basriy bizga aytib berdi: Abdussamad ibn Abdulvoris bizga Ismoil ibn Muslim al-Abdiydan, u Abul Mutavakkil an-Najiydan, u Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qildi. U (Oisha) dedi: Nabiy ﷺ bir kechani Qurʼondan (bir) oyat bilan (oʻqib) tik turdilar. Abu Iso aytdi: Bu bu yoʻnalishdan hasan gʻarib hadisdir.Абу Бакр Муҳаммад ибн Нофиъ ал-Басрий бизга айтиб берди: Абдуссамад ибн Абдулворис бизга Исмоил ибн Муслим ал-Абдийдан, у Абул Мутаваккил ан-Нажийдан, у Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилди. У (Оиша) деди: Набий ﷺ бир кечани Қуръондан (бир) оят билан (ўқиб) тик турдилар. Абу Исо айтди: Бу бу йўналишдан ҳасан ғариб ҳадисдир.

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلانَ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ مَسْعُودٍ، قَالَ‏:‏ صَلَّيْتُ لَيْلَةً مَعَ رَسُولِ اللهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ يَزَلْ قَائِمًا حَتَّى هَمَمْتُ بِأَمْرِ سُوءٍ قِيلَ لَهُ‏:‏ وَمَا هَمَمْتَ بِهِ‏؟‏ قَالَ‏:‏ هَمَمْتُ أَنْ أَقْعُدَ وَأَدَعَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم‏.‏ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، نَحْوَهُ‏.‏

Abdulloh ibn Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kecha Rasululloh ﷺ bilan namoz oʻqidim. U zot shu qadar uzoq qiyomda turdilarki, oxiri men yomon bir ishga niyat qildim. Undan: «Nimaga niyat qilding?» — deb soʻralganda, u: «Oʻtirib olib, Nabiy ﷺni (yolgʻiz) tashlab qoʻyishga niyat qildim», dedi.Абдуллоҳ ибн Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир кеча Расулуллоҳ ﷺ билан намоз ўқидим. У зот шу қадар узоқ қиёмда турдиларки, охири мен ёмон бир ишга ният қилдим. Ундан: «Нимага ният қилдинг?» — деб сўралганда, у: «Ўтириб олиб, Набий ﷺни (ёлғиз) ташлаб қўйишга ният қилдим», деди.

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مُوسَى الأَنْصَارِيُّ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَعْنٌ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنْ أَبِي النَّضْرِ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ عَائِشَةَ‏:‏ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يُصَلِّي جَالِسًا، فَيَقْرَأُ وَهُوَ جَالِسٌ، فَإِذَا بَقِيَ مِنْ قِرَاءَتِهِ قَدْرُ مَا يَكُونُ ثَلاثِينَ أَوْ أَرْبَعِينَ آيَةً، قَامَ فَقَرَأَ وَهُوَ قَائِمٌ، ثُمَّ رَكَعَ وَسَجَدَ، ثُمَّ صَنَعَ فِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ مِثْلَ ذَلِكَ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Paygʻambar ﷺ oʻtirgan holda namoz oʻqir, oʻtirgan holda qiroat qilardilar. Qiroatlaridan oʻttiz yoki qirq oyatcha qolganda turib, tik turgan holda qiroat qilardilar, soʻng rukuʼ va sajda qilardilar, soʻng ikkinchi rakaatda ham shunday qilardilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahih hadisdir.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Пайғамбар ﷺ ўтирган ҳолда намоз ўқир, ўтирган ҳолда қироат қилардилар. Қироатларидан ўттиз ёки қирқ оятча қолганда туриб, тик турган ҳолда қироат қилардилар, сўнг рукуъ ва сажда қилардилар, сўнг иккинчи ракаатда ҳам шундай қилардилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳ ҳадисдир.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا خَالِدٌ الْحَذَّاءُ، عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ شَقِيقٍ، قَالَ‏:‏ سَأَلْتُ عَائِشَةَ، عَنْ صَلاةِ رَسُولِ اللهِ صلى الله عليه وسلم، عَنْ تَطَوُّعِهِ، فَقَالَتْ‏:‏ كَانَ يُصَلِّي لَيْلا طَوِيلا قَائِمًا، وَلَيْلا طَوِيلا قَاعِدًا، فَإِذَا قَرَأَ وَهُوَ قَائِمٌ رَكَعَ وَسَجَدَ وَهُوَ قَائِمٌ، وَإِذَا قَرَأَ وَهُوَ جَالِسٌ رَكَعَ وَسَجَدَ وَهُوَ جَالِسٌ‏.‏

Abdulloh ibn Shaqiq (rahimahulloh) aytdi: Men Oisha (roziyallohu anho)dan Rasululloh ﷺning namozlari — nafllari haqida soʻradim. U: «Ular kechasi uzoq vaqt tik turgan holda, kechasi uzoq vaqt oʻtirgan holda namoz oʻqirdilar. Tik turgan holda qiroat qilsalar, tik turgan holda rukuʼ va sajda qilardilar, oʻtirgan holda qiroat qilsalar, oʻtirgan holda rukuʼ va sajda qilardilar», dedi. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahih hadisdir.Абдуллоҳ ибн Шақиқ (раҳимаҳуллоҳ) айтди: Мен Оиша (розияллоҳу анҳо)дан Расулуллоҳ ﷺнинг намозлари — нафллари ҳақида сўрадим. У: «Улар кечаси узоқ вақт тик турган ҳолда, кечаси узоқ вақт ўтирган ҳолда намоз ўқирдилар. Тик турган ҳолда қироат қилсалар, тик турган ҳолда рукуъ ва сажда қилардилар, ўтирган ҳолда қироат қилсалар, ўтирган ҳолда рукуъ ва сажда қилардилар», деди. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳ ҳадисдир.

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مُوسَى الأَنْصَارِيُّ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَعْنٌ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ، عَنِ الْمُطَّلِبِ بْنِ أَبِي وَدَاعَةَ، عَنْ حَفْصَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، قَالَتْ‏:‏ كَانَ رَسُولُ اللهِ يُصَلِّي فِي سُبْحَتِهِ قَاعِدًا، وَيَقْرَأُ بِالسُّورَةِ وَيُرَتِّلُهَا، حَتَّى تَكُونَ أَطْوَلَ مِنْ أَطْوَلَ مِنْهَا‏.‏

Paygʻambar ﷺning zavjalari Hafsa (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: U: «Men Rasululloh ﷺni vafotlaridan bir yil oldingacha nafl namozlarini oʻtirgan holda oʻqiyotganlarini koʻrmaganman. (Oxir umrlarida) ular nafl namozlarini oʻtirgan holda oʻqiydigan, surani oʻqib, uni tartil bilan (shoshilmay) ado etadigan boʻldilar, hatto u (sura) oʻzidan uzunroq suralardan ham uzunroq boʻlib ketardi», dedi. Bu bobda Ummu Salama va Anas ibn Molikdan ham (rivoyat) bor. Abu Iso aytdi: Hafsaning hadisi hasan sahih hadisdir. Paygʻambar ﷺdan rivoyat qilinishicha, ular kechasi oʻtirgan holda namoz oʻqirdilar, qiroatlaridan oʻttiz yoki qirq oyatcha qolganda turib, oʻqib, soʻng rukuʼga borardilar, soʻng ikkinchi rakaatda ham shunday qilardilar. Yana ulardan rivoyat qilinishicha, ular oʻtirgan holda namoz oʻqirdilar, agar tik turgan holda qiroat qilsalar, tik turgan holda rukuʼ va sajda qilardilar, oʻtirgan holda qiroat qilsalar, oʻtirgan holda rukuʼ va sajda qilardilar. Ahmad va Ishoq aytdilar: Amal har ikkala hadisga muvofiqdir. Goʻyo ular har ikkala hadisni ham sahih va amal qilinadigan deb bilganlar.Пайғамбар ﷺнинг завжалари Ҳафса (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: У: «Мен Расулуллоҳ ﷺни вафотларидан бир йил олдингача нафл намозларини ўтирган ҳолда ўқиётганларини кўрмаганман. (Охир умрларида) улар нафл намозларини ўтирган ҳолда ўқийдиган, сурани ўқиб, уни тартил билан (шошилмай) адо этадиган бўлдилар, ҳатто у (сура) ўзидан узунроқ суралардан ҳам узунроқ бўлиб кетарди», деди. Бу бобда Умму Салама ва Анас ибн Моликдан ҳам (ривоят) бор. Абу Исо айтди: Ҳафсанинг ҳадиси ҳасан саҳиҳ ҳадисдир. Пайғамбар ﷺдан ривоят қилинишича, улар кечаси ўтирган ҳолда намоз ўқирдилар, қироатларидан ўттиз ёки қирқ оятча қолганда туриб, ўқиб, сўнг рукуъга борардилар, сўнг иккинчи ракаатда ҳам шундай қилардилар. Яна улардан ривоят қилинишича, улар ўтирган ҳолда намоз ўқирдилар, агар тик турган ҳолда қироат қилсалар, тик турган ҳолда рукуъ ва сажда қилардилар, ўтирган ҳолда қироат қилсалар, ўтирган ҳолда рукуъ ва сажда қилардилар. Аҳмад ва Ишоқ айтдилар: Амал ҳар иккала ҳадисга мувофиқдир. Гўё улар ҳар иккала ҳадисни ҳам саҳиҳ ва амал қилинадиган деб билганлар.

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُحَمَّدٍ الزَّعْفَرَانِيُّ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، قَالَ‏:‏ أَخْبَرَنِي عُثْمَانُ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ، أَنَّ أَبَا سَلَمَةَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَهُ، أَنَّ عَائِشَةَ أَخْبَرَتْهُ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم، لَمْ يَمُتْ، حَتَّى كَانَ أَكْثَرُ صَلاتِهِ وَهُوَ جَالِسٌ‏.‏

Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ vafot etgunlaricha namozlarining koʻpini oʻtirgan holda (oʻqiydigan) boʻlib qoldilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ вафот этгунларича намозларининг кўпини ўтирган ҳолда (ўқийдиган) бўлиб қолдилар.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا أَيُّوبَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ‏:‏ صَلَّيْتُ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، رَكْعَتَيْنِ قَبْلَ الظُّهْرِ، وَرَكْعَتَيْنِ بَعْدَهَا، وَرَكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْمَغْرِبِ فِي بَيْتِهِ، وَرَكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْعِشَاءِ فِي بَيْتِهِ‏.‏

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Men Paygʻambar ﷺ bilan birga peshindan oldin ikki rakaat va undan keyin ikki rakaat oʻqidim. (Abu Iso) aytdi: Bu bobda Ali va Oishadan ham (rivoyatlar bor). Abu Iso aytdi: Ibn Umarning hadisi sahih hadisdir.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Мен Пайғамбар ﷺ билан бирга пешиндан олдин икки ракаат ва ундан кейин икки ракаат ўқидим. (Абу Исо) айтди: Бу бобда Али ва Оишадан ҳам (ривоятлар бор). Абу Исо айтди: Ибн Умарнинг ҳадиси саҳиҳ ҳадисдир.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَتْنِي حَفْصَةُ‏:‏ أَنَّ رَسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم، كَانَ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ حِينَ يَطْلُعُ الْفَجْرُ وَيُنَادِي الْمُنَادِي، قَالَ أَيُّوبُ‏:‏ وَأُرَاهُ، قَالَ‏:‏ خَفِيفَتَيْنِ‏.‏

Hafsa (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bomdod namozining azoni bilan iqomasi orasida ikki rakat yengil namoz oʻqir edilar.Ҳафса (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бомдод намозининг азони билан иқомаси орасида икки ракат енгил намоз ўқир эдилар.

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْفَزَارِيُّ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ بُرْقَانَ، عَنْ مَيْمُونِ بْنِ مِهْرَانَ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ‏:‏ حَفِظْتُ مِنْ رَسُولِ اللهِ صلى الله عليه وسلم، ثَمَانِيَ رَكَعَاتٍ‏:‏ رَكْعَتَيْنِ قَبْلَ الظُّهْرِ، وَرَكْعَتَيْنِ بَعْدَهَا، وَرَكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْمَغْرِبِ، وَرَكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْعِشَاءِ، قَالَ ابْنُ عُمَرَ‏:‏ وَحَدَّثَتْنِي حَفْصَةُ بِرَكْعَتَيِ الْغَدَاةِ، وَلَمْ أَكُنْ أَرَاهُمَا مِنَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺdan oʻn rakaatni yodlab oldim, u zot uni kechasi va kunduzi oʻqirdilar: peshindan oldin ikki rakaat va undan keyin ikki rakaat, shomdan keyin ikki rakaat, oxirgi xufton (namozi)dan keyin ikki rakaat. (Ibn Umar) aytdi: Hafsa (roziyallohu anho) menga u zotning bomdoddan oldin ikki rakaat oʻqir edilar, deb soʻzlab berdi. Bu hadis hasan sahih hadisdir.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺдан ўн ракаатни ёдлаб олдим, у зот уни кечаси ва кундузи ўқирдилар: пешиндан олдин икки ракаат ва ундан кейин икки ракаат, шомдан кейин икки ракаат, охирги хуфтон (намози)дан кейин икки ракаат. (Ибн Умар) айтди: Ҳафса (розияллоҳу анҳо) менга у зотнинг бомдоддан олдин икки ракаат ўқир эдилар, деб сўзлаб берди. Бу ҳадис ҳасан саҳиҳ ҳадисдир.

حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ يَحْيَى بْنُ خَلَفٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ، عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ، عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ شَقِيقٍ، قَالَ‏:‏ سَأَلتُ عَائِشَةَ، عَنْ صَلاةِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، قَالَتْ‏:‏ كَانَ يُصَلِّي قَبْلَ الظُّهْرِ رَكْعَتَيْنِ وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ، وَبَعْدَ الْمَغْرِبِ رَكْعَتَيْنِ، وَبَعْدَ الْعِشَاءِ رَكْعَتَيْنِ، وَقَبْلَ الْفَجْرِ ثِنْتَيْنِ‏.‏

Abdulloh ibn Shaqiq aytdi: Oisha (roziyallohu anho)dan Rasululloh ﷺning namozlari haqida soʻradim. U: «(U zot) peshindan oldin ikki rakaat va undan keyin ikki rakaat, shomdan keyin ikkitani, xuftondan keyin ikki rakaat va bomdoddan oldin ikkitani oʻqir edilar», dedi. (Rovi) aytdi: Bu bobda Ali va Ibn Umardan ham (rivoyat) bor. Abu Iso aytdi: Abdulloh ibn Shaqiqning Oishadan (qilgan) hadisi hasan sahih hadisdir.Абдуллоҳ ибн Шақиқ айтди: Оиша (розияллоҳу анҳо)дан Расулуллоҳ ﷺнинг намозлари ҳақида сўрадим. У: «(У зот) пешиндан олдин икки ракаат ва ундан кейин икки ракаат, шомдан кейин иккитани, хуфтондан кейин икки ракаат ва бомдоддан олдин иккитани ўқир эдилар», деди. (Рови) айтди: Бу бобда Али ва Ибн Умардан ҳам (ривоят) бор. Абу Исо айтди: Абдуллоҳ ибн Шақиқнинг Оишадан (қилган) ҳадиси ҳасан саҳиҳ ҳадисдир.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، قَالَ‏:‏ سَمِعْتُ عَاصِمَ بْنَ ضَمْرَةَ، يَقُولُ‏:‏ سَأَلْنَا عَلِيًّا، عَنْ صَلاةِ رَسُولِ اللهِ صلى الله عليه وسلم مِنَ النَّهَارِ، فَقَالَ‏:‏ إِنَّكُمْ لا تُطِيقُونَ ذَلِكَ، قَالَ‏:‏ فَقُلْنَا‏:‏ مِنْ أَطَاقَ ذَلِكَ مِنَّا صَلَّى، فَقَالَ‏:‏ كَانَ إِذَا كَانَتِ الشَّمْسُ مِنْ هَهُنَا كَهَيْئَتِهَا مِنْ هَهُنَا عِنْدَ الْعَصْرِ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ، وَإِذَا كَانَتِ الشَّمْسُ مِنْ هَهُنَا، كَهَيْئَتِهَا مِنْ هَهُنَا عِنْدَ الظُّهْرِ صَلَّى أَرْبَعًا، وَيُصَلِّي قَبْلَ الظُّهْرِ أَرْبَعًا، وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ، وَقَبْلَ الْعَصْرِ أَرْبَعًا، يَفْصِلُ بَيْنَ كُلِّ رَكْعَتَيْنِ بِالتَّسْلِيمِ عَلَى الْمَلائِكَةِ الْمُقَرَّبِينَ وَالنَّبِيِّينَ، وَمَنْ تَبِعَهُمْ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُسْلِمِينَ‏.‏

Ali (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Biz undan Rasululloh ﷺning kunduzgi namozlari haqida soʻradik. U kishi: «Sizlar bunga kuchingiz yetmaydi», dedilar. Biz: «Bizdan kimningki kuchi yetsa (qiladi)», dedik. U kishi dedilar: «Quyosh mana bu yerdan (koʻtarilib) asr paytida mana bu yerda boʻlgandek boʻlganida u zot ikki rakat oʻqirdilar, quyosh mana bu yerdan (koʻtarilib) peshin paytida mana bu yerda boʻlgandek boʻlganida u zot toʻrt rakat oʻqirdilar. Peshindan oldin toʻrt rakat, keyin ikki rakat, asrdan oldin toʻrt rakat oʻqirdilar va har ikki rakat orasini muqarrab farishtalarga, paygʻambarlarga va ularga ergashgan moʻminu musulmonlarga salom aytish bilan ajratardilar.»Али (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Биз ундан Расулуллоҳ ﷺнинг кундузги намозлари ҳақида сўрадик. У киши: «Сизлар бунга кучингиз етмайди», дедилар. Биз: «Биздан кимнингки кучи етса (қилади)», дедик. У киши дедилар: «Қуёш мана бу ердан (кўтарилиб) аср пайтида мана бу ерда бўлгандек бўлганида у зот икки ракат ўқирдилар, қуёш мана бу ердан (кўтарилиб) пешин пайтида мана бу ерда бўлгандек бўлганида у зот тўрт ракат ўқирдилар. Пешиндан олдин тўрт ракат, кейин икки ракат, асрдан олдин тўрт ракат ўқирдилар ва ҳар икки ракат орасини муқарраб фаришталарга, пайғамбарларга ва уларга эргашган мўмину мусулмонларга салом айтиш билан ажратардилар.»