حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، وَيُوسُفُ بْنُ عِيسَى، قَالاَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، حَدَّثَنَا أَبُو هِلاَلٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَوَادَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، رَجُلٌ مِنْ بَنِي عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ قَالَ أَغَارَتْ عَلَيْنَا خَيْلُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَوَجَدْتُهُ يَتَغَدَّى فَقَالَ " ادْنُ فَكُلْ " . فَقُلْتُ إِنِّي صَائِمٌ . فَقَالَ " ادْنُ أُحَدِّثْكَ عَنِ الصَّوْمِ أَوِ الصِّيَامِ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى وَضَعَ عَنِ الْمُسَافِرِ الصَّوْمَ وَشَطْرَ الصَّلاَةِ وَعَنِ الْحَامِلِ أَوِ الْمُرْضِعِ الصَّوْمَ أَوِ الصِّيَامَ " . وَاللَّهِ لَقَدْ قَالَهُمَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم كِلْتَيْهِمَا أَوْ إِحْدَاهُمَا فَيَا لَهْفَ نَفْسِي أَنْ لاَ أَكُونَ طَعِمْتُ مِنْ طَعَامِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي أُمَيَّةَ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ الْكَعْبِيِّ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَلاَ نَعْرِفُ لأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ هَذَا عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ الْوَاحِدِ . وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ . وَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْحَامِلُ وَالْمُرْضِعُ تُفْطِرَانِ وَتَقْضِيَانِ وَتُطْعِمَانِ . وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ وَمَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ . وَقَالَ بَعْضُهُمْ تُفْطِرَانِ وَتُطْعِمَانِ وَلاَ قَضَاءَ عَلَيْهِمَا وَإِنْ شَاءَتَا قَضَتَا وَلاَ إِطْعَامَ عَلَيْهِمَا . وَبِهِ يَقُولُ إِسْحَاقُ .
Banu Abdulloh ibn Kaʼb (qabilasi)dan boʻlgan Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Ustimizga Rasululloh ﷺning otliq qoʻshini hujum qildi. Men Rasululloh ﷺning oldilariga keldim va u zotni tushlik qilayotgan holatda topdim. U zot: «Yaqin kelib, (ovqatdan) ye», dedilar. Men: «Men roʻzadorman», dedim. U zot: «Yaqin kel, men senga roʻza haqida gapirib beray. Albatta, Alloh taolo musofirdan roʻzani va namozning yarmini soqit qilgan, homiladordan yoki emizikli ayoldan ham roʻzani soqit qilgan», dedilar. Alloh nomiga qasamki, Nabiy ﷺ buning ikkalasini ham yoki bittasini aytdilar. Eh, afsuski, men Nabiy ﷺning taomlaridan tanovul qilmaganimga afsus chekaman! Abu Iso aytdi: Anas ibn Molik al-Kaʼbiyning hadisi hasan hadisdir va biz bu Anas ibn Molikdan Nabiy ﷺdan (rivoyat qilingan) shu yagona hadisdan boshqasini bilmaymiz. Ilm ahlining amali shunga binoandir. Baʼzi ilm ahli: «Homilador va emizikli ayol roʻzasini ochadi, qazo qiladi va taom ham beradi», deganlar. Buni Sufyon, Molik, Shofiiy va Ahmad aytadilar. Baʼzilari esa: «Ular roʻzasini ochadi va taom beradi, ularga qazo lozim emas, agar xohlasalar qazo qiladilar, ularga taom berish lozim emas», deganlar. Buni Ishoq aytadi.Бану Абдуллоҳ ибн Каъб (қабиласи)дан бўлган Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Устимизга Расулуллоҳ ﷺнинг отлиқ қўшини ҳужум қилди. Мен Расулуллоҳ ﷺнинг олдиларига келдим ва у зотни тушлик қилаётган ҳолатда топдим. У зот: «Яқин келиб, (овқатдан) е», дедилар. Мен: «Мен рўзадорман», дедим. У зот: «Яқин кел, мен сенга рўза ҳақида гапириб берай. Албатта, Аллоҳ таоло мусофирдан рўзани ва намознинг ярмини соқит қилган, ҳомиладордан ёки эмизикли аёлдан ҳам рўзани соқит қилган», дедилар. Аллоҳ номига қасамки, Набий ﷺ бунинг иккаласини ҳам ёки биттасини айтдилар. Эҳ, афсуски, мен Набий ﷺнинг таомларидан тановул қилмаганимга афсус чекаман! Абу Исо айтди: Анас ибн Молик ал-Каъбийнинг ҳадиси ҳасан ҳадисдир ва биз бу Анас ибн Моликдан Набий ﷺдан (ривоят қилинган) шу ягона ҳадисдан бошқасини билмаймиз. Илм аҳлининг амали шунга биноандир. Баъзи илм аҳли: «Ҳомиладор ва эмизикли аёл рўзасини очади, қазо қилади ва таом ҳам беради», деганлар. Буни Суфён, Молик, Шофиий ва Аҳмад айтадилар. Баъзилари эса: «Улар рўзасини очади ва таом беради, уларга қазо лозим эмас, агар хоҳласалар қазо қиладилар, уларга таом бериш лозим эмас», деганлар. Буни Ишоқ айтади.