حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا الْأَسْوَدُ بْنُ قَيْسٍ حَدَّثَنَا ثَعْلَبَةُ بْنُ عَبَّادٍ الْعَبْدِيُّ مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ قَالَ شَهِدْتُ يَوْمًا خُطْبَةً لِسَمُرَةَ بْنِ جُنْدُبٍ فَذَكَرَ فِي خُطْبَتِهِ حَدِيثًاعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ بَيْنَا أَنَا وَغُلَامٌ مِنْ الْأَنْصَارِ نَرْمِي فِي غَرَضَيْنِ لَنَا عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَتْ الشَّمْسُ قِيدَ رُمْحَيْنِ أَوْ ثَلَاثَةٍ فِي عَيْنِ النَّاظِرِ اسْوَدَّتْ حَتَّى آضَتْ كَأَنَّهَا تَنُّومَةٌ قَالَ فَقَالَ أَحَدُنَا لِصَاحِبِهِ انْطَلِقْ بِنَا إِلَى الْمَسْجِدِ فَوَاللَّهِ لَيُحْدِثَنَّ شَأْنُ هَذِهِ الشَّمْسِ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي أُمَّتِهِ حَدَثًا قَالَ فَدَفَعْنَا إِلَى الْمَسْجِدِ فَإِذَا هُوَ بَارِزٌ قَالَ وَوَافَقْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ خَرَجَ إِلَى النَّاسِ فَاسْتَقْدَمَ فَقَامَ بِنَا كَأَطْوَلِ مَا قَامَ بِنَا فِي صَلَاةٍ قَطُّ لَا نَسْمَعُ لَهُ صَوْتًا ثُمَّ رَكَعَ كَأَطْوَلِ مَا رَكَعَ بِنَا فِي صَلَاةٍ قَطُّ لَا نَسْمَعُ لَهُ صَوْتًا ثُمَّ فَعَلَ فِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ مِثْلَ ذَلِكَ فَوَافَقَ تَجَلِّيَ الشَّمْسِ جُلُوسُهُ فِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ قَالَ زُهَيْرٌ حَسِبْتُهُ قَالَ فَسَلَّمَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَشَهِدَ أَنَّهُ عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ ثُمَّ قَالَ أَيُّهَا النَّاسُ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ أَنِّي قَصَّرْتُ عَنْ شَيْءٍ مِنْ تَبْلِيغِ رِسَالَاتِ رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ لَمَا أَخْبَرْتُمُونِي ذَاكَ فَبَلَّغْتُ رِسَالَاتِ رَبِّي كَمَا يَنْبَغِي لَهَا أَنْ
Saʼlaba ibn Abbod al-Abdiy — basra ahlidan — aytdi: Men bir kuni Samura ibn Jundubning xutbasida hozir boʻldim. U xutbasida Rasululloh ﷺdan bir hadisni zikr qilib dedi: Bir kuni men ansorlardan boʻlgan bir bola bilan Rasululloh ﷺ zamonlarida oʻzimizning ikki nishonimizga oʻq otib turgan edik. Quyosh qarab turuvchining koʻzida ikki yoki uch nayza boʻyi boʻlganida, u shunchalik qorayib ketdiki, goʻyo tannum oʻsimligi kabi boʻlib qoldi. Shunda birimiz sherigiga: «Yur, masjidga boraylik. Allohga qasamki, bu quyoshning ahvoli Rasululloh ﷺ uchun u zotning ummatlarida bir hodisani yuzaga chiqaradi», dedi. Bas, biz masjidga bordik va u zot tashqariga chiqib turgan edilar. Biz Rasululloh ﷺga odamlar oldiga chiqqan paytlarida duch keldik. U zot oldinga oʻtib, biz bilan birga hech qachon turmagancha uzoq turdilar, u zotning ovozlarini eshitmadik. Soʻng biz bilan birga hech qachon rukuʼ qilmagancha uzoq rukuʼ qildilar, u zotning ovozlarini eshitmadik. Soʻng ikkinchi rakaatda ham shunday qildilar. Quyoshning ochilishi u zotning ikkinchi rakaatdagi oʻtirishlariga toʻgʻri keldi. Zuhayr aytdi: Oʻylaymanki, u: «Soʻng salom berdilar», dedi. Soʻng u zot Allohga hamd va sano aytdilar, Uning bandasi va rasuli ekaniga guvohlik berdilar. Soʻng: «Ey odamlar! Men sizlardan Alloh nomi bilan soʻrayman: agar men Robbim azza va jallaning risolatlarini yetkazishda biror narsani kam qilganimni bilsangiz, buni menga xabar qilinglar. Men Robbimning risolatlarini ularga lozim boʻlganidek yetkazdim», dedilar.Саълаба ибн Аббод ал-Абдий — басра аҳлидан — айтди: Мен бир куни Самура ибн Жундубнинг хутбасида ҳозир бўлдим. У хутбасида Расулуллоҳ ﷺдан бир ҳадисни зикр қилиб деди: Бир куни мен ансорлардан бўлган бир бола билан Расулуллоҳ ﷺ замонларида ўзимизнинг икки нишонимизга ўқ отиб турган эдик. Қуёш қараб турувчининг кўзида икки ёки уч найза бўйи бўлганида, у шунчалик қорайиб кетдики, гўё таннум ўсимлиги каби бўлиб қолди. Шунда биримиз шеригига: «Юр, масжидга борайлик. Аллоҳга қасамки, бу қуёшнинг аҳволи Расулуллоҳ ﷺ учун у зотнинг умматларида бир ҳодисани юзага чиқаради», деди. Бас, биз масжидга бордик ва у зот ташқарига чиқиб турган эдилар. Биз Расулуллоҳ ﷺга одамлар олдига чиққан пайтларида дуч келдик. У зот олдинга ўтиб, биз билан бирга ҳеч қачон турмаганча узоқ турдилар, у зотнинг овозларини эшитмадик. Сўнг биз билан бирга ҳеч қачон рукуъ қилмаганча узоқ рукуъ қилдилар, у зотнинг овозларини эшитмадик. Сўнг иккинчи ракаатда ҳам шундай қилдилар. Қуёшнинг очилиши у зотнинг иккинчи ракаатдаги ўтиришларига тўғри келди. Зуҳайр айтди: Ўйлайманки, у: «Сўнг салом бердилар», деди. Сўнг у зот Аллоҳга ҳамд ва сано айтдилар, Унинг бандаси ва расули эканига гувоҳлик бердилар. Сўнг: «Эй одамлар! Мен сизлардан Аллоҳ номи билан сўрайман: агар мен Роббим азза ва жалланинг рисолатларини етказишда бирор нарсани кам қилганимни билсангиз, буни менга хабар қилинглар. Мен Роббимнинг рисолатларини уларга лозим бўлганидек етказдим», дедилар.