حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عِيسَى بْنِ فَائِدٍ عَنْ رَجُلٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ مَا مِنْ أَمِيرِ عَشَرَةٍ إِلَّا أَتَى اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ مَغْلُولًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ لَا يُطْلِقُهُ إِلَّا الْعَدْلُ وَمَا مِنْ أَحَدٍ يَتَعَلَّمُ الْقُرْآنَ ثُمَّ نَسِيَهُ إِلَّا لَقِيَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَجْذَمَ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu)dan, Nabiy ﷺ dan rivoyat qilinadi: U zot shunday dedilar: «Oʻn kishiga amir boʻlgan hech kim yoʻqki, qiyomat kuni Alloh azza va jallaning huzuriga kishanlangan holda kelmasin; uni faqat adolat ozod qiladi. Qurʼonni oʻrganib, soʻng uni unutgan hech kim ham yoʻqki, Alloh azza va jallaga (qoʻli) kesilgan holda yoʻliqmasin».Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу)дан, Набий ﷺ дан ривоят қилинади: У зот шундай дедилар: «Ўн кишига амир бўлган ҳеч ким йўқки, қиёмат куни Аллоҳ азза ва жалланинг ҳузурига кишанланган ҳолда келмасин; уни фақат адолат озод қилади. Қуръонни ўрганиб, сўнг уни унутган ҳеч ким ҳам йўқки, Аллоҳ азза ва жаллага (қўли) кесилган ҳолда йўлиқмасин».

حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُرَحْبِيلَ بْنِ سَعِيدِ بْنِ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَأَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَخْبِرْنَا عَنْ يَوْمِ الْجُمُعَةِ مَاذَا فِيهِ مِنْ الْخَيْرِ قَالَ فِيهِ خَمْسُ خِلَالٍ فِيهِ خُلِقَ آدَمُ وَفِيهِ هَبَطَ آدَمُ وَفِيهِ تُوُفِّيَ آدَمُ وَفِيهِ سَاعَةٌ لَا يَسْأَلُ اللَّهَ عَبْدٌ فِيهَا شَيْئًا إِلَّا آتَاهُ اللَّهُ إِيَّاهُ مَا لَمْ يَسْأَلْ مَأْثَمًا أَوْ قَطِيعَةَ رَحِمٍ وَفِيهِ تَقُومُ السَّاعَةُ مَا مِنْ مَلَكٍ مُقَرَّبٍ وَلَا سَمَاءٍ وَلَا أَرْضٍ وَلَا جِبَالٍ وَلَا حَجَرٍ إِلَّا وَهُوَ يُشْفِقُ مِنْ يَوْمِ الْجُمُعَةِ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, ansorlardan bir kishi Nabiy ﷺ huzurlariga kelib: «Bizga juma kuni haqida xabar bering, unda qanday yaxshilik bor?» dedi. U zot: «Unda beshta xislat bor: unda Odam yaratildi, unda Odam (yerga) tushirildi, unda Odam vafot ettirildi. Unda shunday bir soat borki, banda unda Allohdan biror narsa soʻrasa — gunoh yoki qarindoshlik rishtasini uzishni soʻramagan boʻlsa — Alloh unga albatta beradi. Yana unda qiyomat qoyim boʻladi. Hech bir muqarrab farishta ham, osmon ham, yer ham, togʻlar ham, tosh ham yoʻqki, juma kunidan qoʻrqmasa», dedilar.Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, ансорлардан бир киши Набий ﷺ ҳузурларига келиб: «Бизга жума куни ҳақида хабар беринг, унда қандай яхшилик бор?» деди. У зот: «Унда бешта хислат бор: унда Одам яратилди, унда Одам (ерга) туширилди, унда Одам вафот эттирилди. Унда шундай бир соат борки, банда унда Аллоҳдан бирор нарса сўраса — гуноҳ ёки қариндошлик риштасини узишни сўрамаган бўлса — Аллоҳ унга албатта беради. Яна унда қиёмат қойим бўлади. Ҳеч бир муқарраб фаришта ҳам, осмон ҳам, ер ҳам, тоғлар ҳам, тош ҳам йўқки, жума кунидан қўрқмаса», дедилар.

حَدَّثَنَا هَاشِمٌ أَخْبَرَنَا الْمُبَارَكُ عَنِ الْحَسَنِ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ قَالَمَرَّ بِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ دُلَّنِي عَلَى صَدَقَةٍ قَالَ اسْقِ الْمَاءَ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ yonimdan oʻtdilar. Men: «Yo Rasululloh, menga bir sadaqani koʻrsating», dedim. U zot: «Suv ichir», dedilar.Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ ёнимдан ўтдилар. Мен: «Ё Расулуллоҳ, менга бир садақани кўрсатинг», дедим. У зот: «Сув ичир», дедилар.

حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ سَمِعْتُ شُعْبَةَ يُحَدِّثُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ يُحَدِّثُ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَأَنَّ أُمَّهُ مَاتَتْ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أُمِّي مَاتَتْ فَأَتَصَدَّقُ عَنْهَا قَالَ نَعَمْ قَالَ فَأَيُّ الصَّدَقَةِ أَفْضَلُ قَالَ سَقْيُ الْمَاءِقَالَ فَتِلْكَ سِقَايَةُ آلِ سَعْدٍ بِالْمَدِينَةِ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Uning onasi vafot etdi. U: «Yo Rasululloh, onam vafot etdi. Uning nomidan sadaqa qilaymi?» dedi. U zot: «Ha», dedilar. U: «Qaysi sadaqa afzalroq?» dedi. U zot: «Suv berish», dedilar. Madinadagi Saʼd oilasining sugʻorish inshooti (saqoya) ana shudir.Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Унинг онаси вафот этди. У: «Ё Расулуллоҳ, онам вафот этди. Унинг номидан садақа қилайми?» деди. У зот: «Ҳа», дедилар. У: «Қайси садақа афзалроқ?» деди. У зот: «Сув бериш», дедилар. Мадинадаги Саъд оиласининг суғориш иншооти (сақоя) ана шудир.

حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ الْخُزَاعِيُّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ عَمْرِو بْنِ قَيْسِ بْنِ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّهُمْ وَجَدُوا فِي كُتُبِ أَوْ فِي كِتَابِ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى بِالْيَمِينِ مَعَ الشَّاهِدِ

Ismoil ibn Amr ibn Qays ibn Saʼd ibn Uboda otasidan rivoyat qiladiki, ular Saʼd ibn Ubodaning kitoblarida — yoki kitobida — Rasululloh ﷺ bir guvoh bilan birga qasam asosida hukm qilganlarini topdilar.Исмоил ибн Амр ибн Қайс ибн Саъд ибн Убода отасидан ривоят қиладики, улар Саъд ибн Убоданинг китобларида — ёки китобида — Расулуллоҳ ﷺ бир гувоҳ билан бирга қасам асосида ҳукм қилганларини топдилар.

حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ قُمْ عَلَى صَدَقَةِ بَنِي فُلَانٍ وَانْظُرْ لَا تَأْتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِبَكْرٍ تَحْمِلُهُ عَلَى عَاتِقِكَ أَوْ عَلَى كَاهِلِكَ لَهُ رُغَاءٌ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اصْرِفْهَا عَنِّي فَصَرَفَهَا عَنْهُ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu)dan, Rasululloh ﷺ dan rivoyat qilinadiki, u zot unga: «Falon oʻgʻillarining sadaqasini (yigʻishga) tur. Ehtiyot boʻl, qiyomat kuni yelkangda — yoki kiftingda — boʻkirib turgan bir yosh tuyani koʻtarib kelmagin», dedilar. U: «Yo Rasululloh, buni mendan olib qoʻying», dedi. Bas, u zot uni undan olib qoʻydilar.Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу)дан, Расулуллоҳ ﷺ дан ривоят қилинадики, у зот унга: «Фалон ўғилларининг садақасини (йиғишга) тур. Эҳтиёт бўл, қиёмат куни елкангда — ёки кифтингда — бўкириб турган бир ёш туяни кўтариб келмагин», дедилар. У: «Ё Расулуллоҳ, буни мендан олиб қўйинг», деди. Бас, у зот уни ундан олиб қўйдилар.

حَدَّثَنَا يُونُسُ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي شُمَيْلَةَ عَنْ رَجُلٍ رَدَّهُ إِلَى سَعِيدٍ الصَّرَّافِ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ عَنْ أَبِيهِ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ هَذَا الْحَيَّ مِنْ الْأَنْصَارِ مِحْنَةٌ حُبُّهُمْ إِيمَانٌ وَبُغْضُهُمْ نِفَاقٌ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Ansorlarning bu qabilasi bir sinovdir: ularni sevish iymon, ularga nafrat qilish esa nifoqdir».Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Ансорларнинг бу қабиласи бир синовдир: уларни севиш иймон, уларга нафрат қилиш эса нифоқдир».

حَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا خَالِدٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عِيسَى بْنِ فَائدٍ عَنْ رَجُلٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ غَيْرَ مَرَّةٍ وَلَا مَرَّتَيْنِ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا مِنْ أَمِيرِ عَشَرَةٍ إِلَّا يُؤْتَى بِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مَغْلُولٌ لَا يَفُكُّهُ مِنْ ذَلِكَ الْغُلِّ إِلَّا الْعَدْلُ وَمَا مِنْ رَجُلٍ قَرَأَ الْقُرْآنَ فَنَسِيَهُ إِلَّا لَقِيَ اللَّهَ يَوْمَ يَلْقَاهُ وَهُوَ أَجْذَمُ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu) aytdi: Men bir marta ham, ikki marta ham emas, (koʻp bora) eshitdim: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Oʻn kishiga amir boʻlgan hech kim yoʻqki, qiyomat kuni kishanlangan holda keltirilmasin; uni oʻsha kishandan faqat adolat yechadi. Qurʼonni oʻqib, soʻng uni unutgan hech kim ham yoʻqki, Allohga yoʻliqqan kunida (qoʻli) kesilgan holda yoʻliqmasin».Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен бир марта ҳам, икки марта ҳам эмас, (кўп бора) эшитдим: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Ўн кишига амир бўлган ҳеч ким йўқки, қиёмат куни кишанланган ҳолда келтирилмасин; уни ўша кишандан фақат адолат ечади. Қуръонни ўқиб, сўнг уни унутган ҳеч ким ҳам йўқки, Аллоҳга йўлиққан кунида (қўли) кесилган ҳолда йўлиқмасин».

حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ سَمِعْتُ شُعْبَةَ يُحَدِّثُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ يُحَدِّثُ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَأَنَّ أُمَّهُ مَاتَتْ فَقَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أُمِّي مَاتَتْ أَفَأَتَصَدَّقُ عَنْهَا قَالَ نَعَمْ قَالَ فَأَيُّ الصَّدَقَةِ أَفْضَلُ قَالَ سَقْيُ الْمَاءِقَالَ فَتِلْكَ سِقَايَةُ آلِ سَعْدٍ بِالْمَدِينَةِ قَالَ شُعْبَةُ فَقُلْتُ لِقَتَادَةَ مَنْ يَقُولُ تِلْكَ سِقَايَةُ آلِ سَعْدٍ قَالَ الْحَسَنُ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Uning onasi vafot etdi. U Rasululloh ﷺga: «Onam vafot etdi, uning nomidan sadaqa qilaymi?» dedi. U zot: «Ha», dedilar. U: «Qaysi sadaqa afzalroq?» dedi. U zot: «Suv berish», dedilar. (Roviy) dedi: Madinadagi Saʼd oilasining sugʻorish inshooti (saqoya) ana shudir. Shuʼba dedi: Men Qatodaga: «Madinadagi Saʼd oilasining saqoyasi ana shudir, deb kim aytdi?» dedim. U: «Hasan», dedi.Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Унинг онаси вафот этди. У Расулуллоҳ ﷺга: «Онам вафот этди, унинг номидан садақа қилайми?» деди. У зот: «Ҳа», дедилар. У: «Қайси садақа афзалроқ?» деди. У зот: «Сув бериш», дедилар. (Ровий) деди: Мадинадаги Саъд оиласининг суғориш иншооти (сақоя) ана шудир. Шуъба деди: Мен Қатодага: «Мадинадаги Саъд оиласининг сақояси ана шудир, деб ким айтди?» дедим. У: «Ҳасан», деди.

حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ كَثِيرٍ أَبُو دَاوُدَ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَأَنَّهُ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنَّ أُمِّي مَاتَتْ وَعَلَيْهَا نَذْرٌ أَفَيُجْزِئُ عَنْهَا أَنْ أُعْتِقَ عَنْهَا قَالَ أَعْتِقْ عَنْ أُمِّكَ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U Nabiy ﷺ huzurlariga kelib: «Onam vafot etdi, uning zimmasida nazr bor edi. Uning nomidan bir qul ozod qilsam, kifoya qiladimi?» dedi. U zot: «Onang nomidan qul ozod qil», dedilar.Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У Набий ﷺ ҳузурларига келиб: «Онам вафот этди, унинг зиммасида назр бор эди. Унинг номидан бир қул озод қилсам, кифоя қиладими?» деди. У зот: «Онанг номидан қул озод қил», дедилар.

حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي شُمَيْلَةَ حَدَّثَنِي رَجُلٌ عَنْ سَعِيدٍ الصَّرَّافِ أَوْ هُوَ سَعِيدٌ الصَّرَّافُ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ هَذَا الْحَيَّ مِنْ الْأَنْصَارِ مِحْنَةٌ حُبُّهُمْ إِيمَانٌ وَبُغْضُهُمْ نِفَاقٌقَالَ عَفَّانُ وَقَدْ حَدَّثَنَا بِهِ مَرَّةً وَلَيْسَ فِيهِ شَكٌّ أَمَلَّهُ عَلَيَّ أَوَّلًا عَلَى الصِّحَّةِ

Saʼd ibn Uboda (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, ansorlardan boʻlgan mana bu qabila — sinovdir: ularni sevish iymon, ularga nafrat qilish esa nifoqdir», dedilar. Affon dedi: U buni bizga bir marta shubhasiz aytib bergan edi; menga avval uni sahih holda imlo qilgan edi.Саъд ибн Убода (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, ансорлардан бўлган мана бу қабила — синовдир: уларни севиш иймон, уларга нафрат қилиш эса нифоқдир», дедилар. Аффон деди: У буни бизга бир марта шубҳасиз айтиб берган эди; менга аввал уни саҳиҳ ҳолда имло қилган эди.