حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، حَدَّثَنَا بُرَيْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي مُوسَى ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَلَغَنَا مَخْرَجُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَنَحْنُ بِالْيَمَنِ، فَخَرَجْنَا مُهَاجِرِينَ إِلَيْهِ أَنَا، وَأَخَوَانِ لِي أَنَا أَصْغَرُهُمْ، أَحَدُهُمَا أَبُو بُرْدَةَ، وَالآخَرُ أَبُو رُهْمٍ ـ إِمَّا قَالَ بِضْعٌ وَإِمَّا قَالَ ـ فِي ثَلاَثَةٍ وَخَمْسِينَ أَوِ اثْنَيْنِ وَخَمْسِينَ رَجُلاً مِنْ قَوْمِي، فَرَكِبْنَا سَفِينَةً، فَأَلْقَتْنَا سَفِينَتُنَا إِلَى النَّجَاشِيِّ بِالْحَبَشَةِ، فَوَافَقْنَا جَعْفَرَ بْنَ أَبِي طَالِبٍ فَأَقَمْنَا مَعَهُ حَتَّى قَدِمْنَا جَمِيعًا، فَوَافَقْنَا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم حِينَ افْتَتَحَ خَيْبَرَ، وَكَانَ أُنَاسٌ مِنَ النَّاسِ يَقُولُونَ لَنَا ـ يَعْنِي لأَهْلِ السَّفِينَةِ ـ سَبَقْنَاكُمْ بِالْهِجْرَةِ، وَدَخَلَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ، وَهْىَ مِمَّنْ قَدِمَ مَعَنَا، عَلَى حَفْصَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم زَائِرَةً، وَقَدْ كَانَتْ هَاجَرَتْ إِلَى النَّجَاشِيِّ فِيمَنْ هَاجَرَ، فَدَخَلَ عُمَرُ عَلَى حَفْصَةَ وَأَسْمَاءُ عِنْدَهَا، فَقَالَ عُمَرُ حِينَ رَأَى أَسْمَاءَ مَنْ هَذِهِ قَالَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ. قَالَ عُمَرُ الْحَبَشِيَّةُ هَذِهِ الْبَحْرِيَّةُ هَذِهِ قَالَتْ أَسْمَاءُ نَعَمْ. قَالَ سَبَقْنَاكُمْ بِالْهِجْرَةِ، فَنَحْنُ أَحَقُّ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْكُمْ. فَغَضِبَتْ وَقَالَتْ كَلاَّ وَاللَّهِ، كُنْتُمْ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُطْعِمُ جَائِعَكُمْ، وَيَعِظُ جَاهِلَكُمْ، وَكُنَّا فِي دَارِ أَوْ فِي أَرْضِ الْبُعَدَاءِ الْبُغَضَاءِ بِالْحَبَشَةِ، وَذَلِكَ فِي اللَّهِ وَفِي رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم وَايْمُ اللَّهِ، لاَ أَطْعَمُ طَعَامًا، وَلاَ أَشْرَبُ شَرَابًا حَتَّى أَذْكُرَ مَا قُلْتَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَنَحْنُ كُنَّا نُؤْذَى وَنُخَافُ، وَسَأَذْكُرُ ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَأَسْأَلُهُ، وَاللَّهِ لاَ أَكْذِبُ وَلاَ أَزِيغُ وَلاَ أَزِيدُ عَلَيْهِ.
(Abu Muso (roziyallohu anhu) aytdi:) Bizga — biz Yamanda ekanimizda — Paygʻambar ﷺning (Madinaga) chiqgani (haqidagi xabar) yetdi. Biz u zot tomon muhojir (hijrat qiluvchi) boʻ lib chiqdik — men va ikki akam (men ularning eng kichigi edim) — biri Abu Burda, ikkinchisi Abu Ruhm — qavmimdan ellik uch yoki ellik ikki kishi ichida. Biz bir kemaga mindik, kemamiz bizni Habashistonda (Efiopiyada) Najoshiyning (huzuriga) tashlab (eltib) qoʻydi. U yerda biz Jaʼfar ibn Abu Tolibga roʻbaroʻ keldik (uchrashdik) va u bilan turdik, to barchamiz birga (Madinaga) keldik. Biz Paygʻambar ﷺga — u zot Xaybarni fath qilayotgan paytda — roʻbaroʻ keldik. Odamlardan baʼzilari bizga — yaʼni kema ahliga: «Biz sizdan hijratda oldin ketdik (oldinroq hijrat qildik)», deyishardi. Asmo bint Umays — u biz bilan kelganlardan edi — Paygʻambar ﷺning zavjasi Hafsaning oldiga ziyoratga kirdi — u Najoshiyga hijrat qilganlar ichida hijrat qilgan edi. Umar Hafsaning oldiga kirdi — Asmo uning yonida edi. Umar Asmoni koʻrib: «Bu kim?» dedi. (Hafsa:) «Asmo bint Umays», dedi. Umar: «Bu habashalikmi? Bu dengizda (kemada) kelganmi?» dedi. Asmo: «Ha», dedi. Umar: «Biz sizdan hijratda oldin ketdik, bas biz sizdan koʻ ra Rasululloh ﷺga haqliroqmiz», dedi. (Asmo) gʻazablandi va: «Yoʻq, Allohga qasamki! Sizlar Rasululloh ﷺ bilan edingiz — u zot ochingizni taʼminlar, johilingizni vaʼz (nasihat) qilardilar; biz esa uzoq, yomon koʻruvchilar(ning) yurtida — Habashistonda edik, va bu (mashaqqat) Alloh va Rasuli ﷺ (yoʻ li) uchun edi. Allohga qasamki, men sen aytgan (gap)ni Rasululloh ﷺga zikr qilmagunimcha, na taom yeyman, na (biror) ichimlik ichaman. Biz ozorlanar va qoʻrqitilar edik. Men buni Paygʻambar ﷺga albatta zikr qilaman va u zotdan soʻrayman. Allohga qasamki, men yolgʻon aytmayman, (haqdan) ogʻmayman va unga (u zot deganiga) ziyoda qilmayman», dedi.(Абу Мусо (розияллоҳу анҳу) айтди:) Бизга — биз Яманда эканимизда — Пайғамбар ﷺнинг (Мадинага) чиқгани (ҳақидаги хабар) етди. Биз у зот томон муҳожир (ҳижрат қилувчи) бў либ чиқдик — мен ва икки акам (мен уларнинг энг кичиги эдим) — бири Абу Бурда, иккинчиси Абу Руҳм — қавмимдан эллик уч ёки эллик икки киши ичида. Биз бир кемага миндик, кемамиз бизни Ҳабашистонда (Эфиопияда) Нажошийнинг (ҳузурига) ташлаб (элтиб) қўйди. У ерда биз Жаъфар ибн Абу Толибга рўбарў келдик (учрашдик) ва у билан турдик, то барчамиз бирга (Мадинага) келдик. Биз Пайғамбар ﷺга — у зот Хайбарни фатҳ қилаётган пайтда — рўбарў келдик. Одамлардан баъзилари бизга — яъни кема аҳлига: «Биз сиздан ҳижратда олдин кетдик (олдинроқ ҳижрат қилдик)», дейишарди. Асмо бинт Умайс — у биз билан келганлардан эди — Пайғамбар ﷺнинг завжаси Ҳафсанинг олдига зиёратга кирди — у Нажошийга ҳижрат қилганлар ичида ҳижрат қилган эди. Умар Ҳафсанинг олдига кирди — Асмо унинг ёнида эди. Умар Асмони кўриб: «Бу ким?» деди. (Ҳафса:) «Асмо бинт Умайс», деди. Умар: «Бу ҳабашаликми? Бу денгизда (кемада) келганми?» деди. Асмо: «Ҳа», деди. Умар: «Биз сиздан ҳижратда олдин кетдик, бас биз сиздан кў ра Расулуллоҳ ﷺга ҳақлироқмиз», деди. (Асмо) ғазабланди ва: «Йўқ, Аллоҳга қасамки! Сизлар Расулуллоҳ ﷺ билан эдингиз — у зот очингизни таъминлар, жоҳилингизни ваъз (насиҳат) қилардилар; биз эса узоқ, ёмон кўрувчилар(нинг) юртида — Ҳабашистонда эдик, ва бу (машаққат) Аллоҳ ва Расули ﷺ (йў ли) учун эди. Аллоҳга қасамки, мен сен айтган (гап)ни Расулуллоҳ ﷺга зикр қилмагунимча, на таом ейман, на (бирор) ичимлик ичаман. Биз озорланар ва қўрқитилар эдик. Мен буни Пайғамбар ﷺга албатта зикр қиламан ва у зотдан сўрайман. Аллоҳга қасамки, мен ёлғон айтмайман, (ҳақдан) оғмайман ва унга (у зот деганига) зиёда қилмайман», деди.