حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ ابْنِ أَبِي نُعْمٍ ـ أَوْ أَبِي نُعْمٍ شَكَّ قَبِيصَةُ ـ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ، قَالَ بُعِثَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِذُهَيْبَةٍ فَقَسَمَهَا بَيْنَ أَرْبَعَةٍ. وَحَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ نَصْرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِيهِ عَنِ ابْنِ أَبِي نُعْمٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ بَعَثَ عَلِيٌّ وَهْوَ بِالْيَمَنِ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِذُهَيْبَةٍ فِي تُرْبَتِهَا، فَقَسَمَهَا بَيْنَ الأَقْرَعِ بْنِ حَابِسٍ الْحَنْظَلِيِّ ثُمَّ أَحَدِ بَنِي مُجَاشِعٍ، وَبَيْنَ عُيَيْنَةَ بْنِ بَدْرٍ الْفَزَارِيِّ، وَبَيْنَ عَلْقَمَةَ بْنِ عُلاَثَةَ الْعَامِرِيِّ ثُمَّ أَحَدِ بَنِي كِلاَبٍ، وَبَيْنَ زَيْدِ الْخَيْلِ الطَّائِيِّ ثُمَّ أَحَدِ بَنِي نَبْهَانَ، فَتَغَضَّبَتْ قُرَيْشٌ وَالأَنْصَارُ فَقَالُوا يُعْطِيهِ صَنَادِيدَ أَهْلِ نَجْدٍ وَيَدَعُنَا قَالَ " إِنَّمَا أَتَأَلَّفُهُمْ ". فَأَقْبَلَ رَجُلٌ غَائِرُ الْعَيْنَيْنِ، نَاتِئُ الْجَبِينِ، كَثُّ اللِّحْيَةِ، مُشْرِفُ الْوَجْنَتَيْنِ، مَحْلُوقُ الرَّأْسِ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ اتَّقِ اللَّهَ. فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " فَمَنْ يُطِيعُ اللَّهَ إِذَا عَصَيْتُهُ فَيَأْمَنِّي عَلَى أَهْلِ الأَرْضِ، وَلاَ تَأْمَنُونِي ". فَسَأَلَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ ـ قَتْلَهُ أُرَاهُ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ ـ فَمَنَعَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا وَلَّى قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ مِنْ ضِئْضِئِ هَذَا قَوْمًا يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لاَ يُجَاوِزُ حَنَاجِرَهُمْ، يَمْرُقُونَ مِنَ الإِسْلاَمِ مُرُوقَ السَّهْمِ مِنَ الرَّمِيَّةِ، يَقْتُلُونَ أَهْلَ الإِسْلاَمِ وَيَدَعُونَ أَهْلَ الأَوْثَانِ، لَئِنْ أَدْرَكْتُهُمْ لأَقْتُلَنَّهُمْ قَتْلَ عَادٍ ".
(Abu Said al-Xudriy (roziyallohu anhu) aytdi:) Ali Yamanda (turgan) holatda Paygʻambar ﷺga — (hali) tuprogʻidan (tozalanmagan) bir parcha oltinni — yubordi. Bas, U zot uni toʻrt (kishi) orasida taqsimladilar: Aqraʼ ibn Hobis al-Hanzaliy — Banu Mujoshiʼdan — bilan, Uyayna ibn Badr al-Fazoriy bilan, Alqama ibn Uloasa al-Omiriy — Banu Kilobdan — bilan va Zaydul-Xayl at-Toiy — Banu Nabhondan — orasida. Shunda Quraysh va ansorlar gʻazablanib: «U (Paygʻambar) Najd ahlining boshliqlariga (oltin) beradi-yu, bizni tashlab qoʻyadi (bermaydi)?!» dedilar. U zot: «Men faqat ularning (qalbini Islomga) yaqinlashtirayapman (xolos)», dedilar. Shu payt bir kishi — koʻzlari ichiga botgan, peshonasi boʻrtgan, soqoli quyuq, yonoqlari koʻtarilgan (chiqib turgan), boshi qirilgan — kelib: «Ey Muhammad, Allohdan qoʻrq!» dedi. Paygʻambar ﷺ: «Bas, agar men Allohga osiy boʻlsam, kim Unga itoat qiladi?! U meni yer ahli ustida (omonatdor qilib) ishonadi-yu, sizlar meni ishonmaysizmi?!» dedilar. Qavmdan bir kishi — uni (oʻsha odamni) oʻldirishni — soʻradi (men uni Xolid ibn Validdir deb oʻylayman); bas, Paygʻambar ﷺ uni (oʻldirishdan) qaytardilar. U (odam) orqasiga burilib (ketganida), Paygʻambar ﷺ: «Albatta, mana shuning zurriyotidan (nasl-nasabidan) bir qavm (chiqadiki,) ular Qurʼonni oʻqiydilar — (lekin u) ularning halqumlaridan (boʻgʻizlaridan) oʻtmaydi; ular Islomdan — oʻq ovdan (otilgan hayvon tanasidan) teshib oʻtib chiqqani kabi — chiqib ketadilar; ular Islom ahlini oʻldiradilar va but (sanam) ahlini (esa) tark qiladilar. Agar men ularga yetsam (ularni topsam), albatta ularni Od (qavmi) qatlidek qatl qilardim», dedilar.(Абу Саид ал-Худрий (розияллоҳу анҳу) айтди:) Али Яманда (турган) ҳолатда Пайғамбар ﷺга — (ҳали) тупроғидан (тозаланмаган) бир парча олтинни — юборди. Бас, У зот уни тўрт (киши) орасида тақсимладилар: Ақраъ ибн Ҳобис ал-Ҳанзалий — Бану Мужошиъдан — билан, Уяйна ибн Бадр ал-Фазорий билан, Алқама ибн Улоаса ал-Омирий — Бану Килобдан — билан ва Зайдул-Хайл ат-Тоий — Бану Набҳондан — орасида. Шунда Қурайш ва ансорлар ғазабланиб: «У (Пайғамбар) Нажд аҳлининг бошлиқларига (олтин) беради-ю, бизни ташлаб қўяди (бермайди)?!» дедилар. У зот: «Мен фақат уларнинг (қалбини Исломга) яқинлаштираяпман (холос)», дедилар. Шу пайт бир киши — кўзлари ичига ботган, пешонаси бўртган, соқоли қуюқ, ёноқлари кўтарилган (чиқиб турган), боши қирилган — келиб: «Эй Муҳаммад, Аллоҳдан қўрқ!» деди. Пайғамбар ﷺ: «Бас, агар мен Аллоҳга осий бўлсам, ким Унга итоат қилади?! У мени ер аҳли устида (омонатдор қилиб) ишонади-ю, сизлар мени ишонмайсизми?!» дедилар. Қавмдан бир киши — уни (ўша одамни) ўлдиришни — сўради (мен уни Холид ибн Валиддир деб ўйлайман); бас, Пайғамбар ﷺ уни (ўлдиришдан) қайтардилар. У (одам) орқасига бурилиб (кетганида), Пайғамбар ﷺ: «Албатта, мана шунинг зурриётидан (насл-насабидан) бир қавм (чиқадики,) улар Қуръонни ўқийдилар — (лекин у) уларнинг ҳалқумларидан (бўғизларидан) ўтмайди; улар Исломдан — ўқ овдан (отилган ҳайвон танасидан) тешиб ўтиб чиққани каби — чиқиб кетадилар; улар Ислом аҳлини ўлдирадилар ва бут (санам) аҳлини (эса) тарк қиладилар. Агар мен уларга ецам (уларни топсам), албатта уларни Од (қавми) қатлидек қатл қилардим», дедилар.