حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنَا مُعَلَّى بْنُ مَنْصُورٍ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ مُسْهِرٍ، عَنِ الشَّيْبَانِيِّ، عَنْ عِكْرِمَةَ، قَالَ كَانَتْ أُمُّ حَبِيبَةَ تُسْتَحَاضُ فَكَانَ زَوْجُهَا يَغْشَاهَا . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَقَالَ يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ مُعَلَّى ثِقَةٌ . وَكَانَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ لاَ يَرْوِي عَنْهُ لأَنَّهُ كَانَ يَنْظُرُ فِي الرَّأْىِ .
Ikrima (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: U: «Ummu Habiba (roziyallohu anho)ga istihoza (toʻxtovsiz qon ketishi) boʻlardi, eri esa unga yaqinlik qilaverardi», dedi. Abu Dovud aytdi: Yahyo ibn Maʼin: «Muʼalla ishonchli (rovi)dir», dedi. Ahmad ibn Hanbal esa undan rivoyat qilmas edi, chunki u (oʻz) raʼyi bilan ish koʻrardi.Икрима (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: У: «Умму Ҳабиба (розияллоҳу анҳо)га истиҳоза (тўхтовсиз қон кетиши) бўларди, эри эса унга яқинлик қилаверарди», деди. Абу Довуд айтди: Яҳё ибн Маъин: «Муъалла ишончли (рови)дир», деди. Аҳмад ибн Ҳанбал эса ундан ривоят қилмас эди, чунки у (ўз) раъйи билан иш кўрарди.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبِي سُرَيْجٍ الرَّازِيُّ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْجَهْمِ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ أَبِي قَيْسٍ، عَنْ عَاصِمٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنْ حَمْنَةَ بِنْتِ جَحْشٍ، أَنَّهَا كَانَتْ مُسْتَحَاضَةً وَكَانَ زَوْجُهَا يُجَامِعُهَا .
Ikrima (rahimahulloh) Hamna binti Jahsh (roziyallohu anho)dan rivoyat qildiki, unga istihoza (toʻxtovsiz qon ketishi) boʻlardi, eri esa unga jimoʼ qilaverardi.Икрима (раҳимаҳуллоҳ) Ҳамна бинти Жаҳш (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилдики, унга истиҳоза (тўхтовсиз қон кетиши) бўларди, эри эса унга жимў қилаверарди.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ الطَّالْقَانِيُّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ أَبَانَ، عَنْ عِكْرِمَةَ، أَنَّ رَجُلاً، ظَاهَرَ مِنَ امْرَأَتِهِ ثُمَّ وَاقَعَهَا قَبْلَ أَنْ يُكَفِّرَ فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ " مَا حَمَلَكَ عَلَى مَا صَنَعْتَ " . قَالَ رَأَيْتُ بَيَاضَ سَاقَيْهَا فِي الْقَمَرِ . قَالَ " فَاعْتَزِلْهَا حَتَّى تُكَفِّرَ عَنْكَ " .
Ikrima (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, bir kishi xotiniga zihor qildi, soʻng kaffarot toʻlamasdan turib u bilan yaqinlik qildi. Keyin Nabiy ﷺ huzuriga kelib, bu haqda u zotga xabar berdi. U zot: «Qilgan ishingga seni nima undadi?», dedilar. U: «Oy yorugʻida uning boldirlarining oqligini koʻrib qoldim», dedi. U zot: «Sen kaffarot toʻlaguningcha undan uzoq boʻlib tur», dedilar.Икрима (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, бир киши хотинига зиҳор қилди, сўнг каффарот тўламасдан туриб у билан яқинлик қилди. Кейин Набий ﷺ ҳузурига келиб, бу ҳақда у зотга хабар берди. У зот: «Қилган ишингга сени нима ундади?», дедилар. У: «Ой ёруғида унинг болдирларининг оқлигини кўриб қолдим», деди. У зот: «Сен каффарот тўлагунингча ундан узоқ бўлиб тур», дедилар.
حَدَّثَنَا الزَّعْفَرَانِيُّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الْحَكَمِ بْنِ أَبَانَ، عَنْ عِكْرِمَةَ، أَنَّ رَجُلاً، ظَاهَرَ مِنَ امْرَأَتِهِ فَرَأَى بَرِيقَ سَاقِهَا فِي الْقَمَرِ فَوَقَعَ عَلَيْهَا فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَأَمَرَهُ أَنْ يُكَفِّرَ .
Ikrima (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, bir kishi xotiniga zihor qildi, soʻng oy yorugʻida uning boldirining yaltirashini koʻrib, u bilan yaqinlik qilib qoʻydi. Keyin Nabiy ﷺ huzuriga keldi, u zot unga kaffarot toʻlashni buyurdilar.Икрима (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, бир киши хотинига зиҳор қилди, сўнг ой ёруғида унинг болдирининг ялтирашини кўриб, у билан яқинлик қилиб қўйди. Кейин Набий ﷺ ҳузурига келди, у зот унга каффарот тўлашни буюрдилар.
حَدَّثَنِي مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، أَنَّهُمْ شَكُّوا فِي هِلاَلِ رَمَضَانَ مَرَّةً فَأَرَادُوا أَنْ لاَ يَقُومُوا وَلاَ يَصُومُوا فَجَاءَ أَعْرَابِيٌّ مِنَ الْحَرَّةِ فَشَهِدَ أَنَّهُ رَأَى الْهِلاَلَ فَأُتِيَ بِهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " أَتَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ " . قَالَ نَعَمْ . وَشَهِدَ أَنَّهُ رَأَى الْهِلاَلَ فَأَمَرَ بِلاَلاً فَنَادَى فِي النَّاسِ أَنْ يَقُومُوا وَأَنْ يَصُومُوا . قَالَ أَبُو دَاوُدَ رَوَاهُ جَمَاعَةٌ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ عِكْرِمَةَ مُرْسَلاً وَلَمْ يَذْكُرِ الْقِيَامَ أَحَدٌ إِلاَّ حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ .
Ikrima (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: Bir safar odamlar Ramazon hilolida shubhalanib qoldilar va (tarovehga) turmaslikni hamda roʻza tutmaslikni ixtiyor qildilar. Shunda Harra tomonidan bir aʼrobiy kelib, hilolni koʻrganiga guvohlik berdi. U Nabiy ﷺ huzurlariga keltirildi. U zot: «Allohdan oʻzga iloh yoʻq va men Allohning Rasuli ekanligimga guvohlik berasanmi?» dedilar. U: «Ha», dedi va hilolni koʻrganiga guvohlik berdi. Shunda u zot Bilolga buyurdilar, u esa odamlar orasida (tarovehga) turishlari va roʻza tutishlari haqida nido qildi. Abu Dovud aytadi: Buni bir jamoa Simokdan, u Ikrimadan mursal qilib rivoyat qilgan; (tarovehga) turishni esa Hammod ibn Salamadan boshqa hech kim zikr qilmagan.Икрима (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: Бир сафар одамлар Рамазон ҳилолида шубҳаланиб қолдилар ва (таровеҳга) турмасликни ҳамда рўза тутмасликни ихтиёр қилдилар. Шунда Ҳарра томонидан бир аъробий келиб, ҳилолни кўрганига гувоҳлик берди. У Набий ﷺ ҳузурларига келтирилди. У зот: «Аллоҳдан ўзга илоҳ йўқ ва мен Аллоҳнинг Расули эканлигимга гувоҳлик берасанми?» дедилар. У: «Ҳа», деди ва ҳилолни кўрганига гувоҳлик берди. Шунда у зот Билолга буюрдилар, у эса одамлар орасида (таровеҳга) туришлари ва рўза тутишлари ҳақида нидо қилди. Абу Довуд айтади: Буни бир жамоа Симокдан, у Икримадан мурсал қилиб ривоят қилган; (таровеҳга) туришни эса Ҳаммод ибн Саламадан бошқа ҳеч ким зикр қилмаган.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، أَخْبَرَنَا ابْنُ بِشْرٍ، عَنْ مِسْعَرٍ، عَنْ سِمَاكٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، يَرْفَعُهُ قَالَ : " وَاللَّهِ لأَغْزُوَنَّ قُرَيْشًا " . ثُمَّ قَالَ : " إِنْ شَاءَ اللَّهُ " . ثُمَّ قَالَ : " وَاللَّهِ لأَغْزُوَنَّ قُرَيْشًا إِنْ شَاءَ اللَّهُ " . ثُمَّ قَالَ : " وَاللَّهِ لأَغْزُوَنَّ قُرَيْشًا " . ثُمَّ سَكَتَ ثُمَّ قَالَ : " إِنْ شَاءَ اللَّهُ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ : زَادَ فِيهِ الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ شَرِيكٍ قَالَ : ثُمَّ لَمْ يَغْزُهُمْ .
Ikrima (rahimahulloh)dan marfuʼ tarzda rivoyat qilinadiki, u zot: «Allohga qasamki, Qurayshga albatta gʻazot qilaman», dedilar. Soʻng: «Inshaalloh», dedilar. Soʻng: «Allohga qasamki, Qurayshga albatta gʻazot qilaman, inshaalloh», dedilar. Soʻng: «Allohga qasamki, Qurayshga albatta gʻazot qilaman», dedilar. Soʻng jim turdilar, keyin: «Inshaalloh», dedilar. Abu Dovud aytdi: Valid ibn Muslim Sharikdan unga (quyidagini) qoʻshdi: «Soʻng ularga gʻazot qilmadilar».Икрима (раҳимаҳуллоҳ)дан марфуъ тарзда ривоят қилинадики, у зот: «Аллоҳга қасамки, Қурайшга албатта ғазот қиламан», дедилар. Сўнг: «Иншааллоҳ», дедилар. Сўнг: «Аллоҳга қасамки, Қурайшга албатта ғазот қиламан, иншааллоҳ», дедилар. Сўнг: «Аллоҳга қасамки, Қурайшга албатта ғазот қиламан», дедилар. Сўнг жим турдилар, кейин: «Иншааллоҳ», дедилар. Абу Довуд айтди: Валид ибн Муслим Шарикдан унга (қуйидагини) қўшди: «Сўнг уларга ғазот қилмадилар».
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ سَعِيدٍ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ عِكْرِمَةَ، أَنَّ أُخْتَ، عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ بِمَعْنَى هِشَامٍ وَلَمْ يَذْكُرِ الْهَدْىَ وَقَالَ فِيهِ : " مُرْ أُخْتَكَ فَلْتَرْكَبْ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ : رَوَاهُ خَالِدٌ عَنْ عِكْرِمَةَ بِمَعْنَى هِشَامٍ .
Ikrima (rahimahulloh)dan Uqba ibn Omirning singlisi haqidagi rivoyat Hishomning hadisidagidek (keltirildi), faqat unda hadya (qurbonlik) zikr qilinmadi. Unda: «Singlingga buyur, mingashib (yurib) borsin», deyilgan. Abu Dovud aytdi: Buni Xolid ham Ikrimadan Hishomning hadisidagi maʼnoda rivoyat qilgan.Икрима (раҳимаҳуллоҳ)дан Уқба ибн Омирнинг синглиси ҳақидаги ривоят Ҳишомнинг ҳадисидагидек (келтирилди), фақат унда ҳадя (қурбонлик) зикр қилинмади. Унда: «Синглингга буюр, мингашиб (юриб) борсин», дейилган. Абу Довуд айтди: Буни Холид ҳам Икримадан Ҳишомнинг ҳадисидаги маънода ривоят қилган.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ عِكْرِمَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ لَهُ يَعْنِي لاِبْنِ صُورِيَا " أُذَكِّرُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي نَجَّاكُمْ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ وَأَقْطَعَكُمُ الْبَحْرَ وَظَلَّلَ عَلَيْكُمُ الْغَمَامَ وَأَنْزَلَ عَلَيْكُمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوَى وَأَنْزَلَ عَلَيْكُمُ التَّوْرَاةَ عَلَى مُوسَى أَتَجِدُونَ فِي كِتَابِكُمُ الرَّجْمَ " . قَالَ ذَكَّرْتَنِي بِعَظِيمٍ وَلاَ يَسَعُنِي أَنْ أَكْذِبَكَ . وَسَاقَ الْحَدِيثَ .
Muhammad ibn al-Musanno bizga aytib berdi: Abdulaʼlo bizga aytib berdi: Said bizga Qatodadan, u Ikrimadan rivoyat qildiki, Nabiy ﷺ unga — yaʼni Ibn Suriyoga — dedilar: «Sizlarni Firʼavn xonadonidan najot bergan, sizlar uchun dengizni boʻlib bergan, ustingizga bulutni soyabon qilgan, ustingizga mann va salvoni tushirgan va Musoga ustingizga Tavrotni nozil qilgan Alloh bilan sizlarga eslataman: Kitobingizda rajm (toshboʻron)ni topasizlarmi?» U: «Sen menga ulugʻ (zot) bilan eslatding, sening yoldoshlaringga yolgʻon gapirishim menga ravo emas», dedi. Va u (rovi) hadisni (toʻliq) keltirdi.Муҳаммад ибн ал-Мусанно бизга айтиб берди: Абдулаъло бизга айтиб берди: Саид бизга Қатодадан, у Икримадан ривоят қилдики, Набий ﷺ унга — яъни Ибн Суриёга — дедилар: «Сизларни Фиръавн хонадонидан нажот берган, сизлар учун денгизни бўлиб берган, устингизга булутни соябон қилган, устингизга манн ва салвони туширган ва Мусога устингизга Тавротни нозил қилган Аллоҳ билан сизларга эслатаман: Китобингизда ражм (тошбўрон)ни топасизларми?» У: «Сен менга улуғ (зот) билан эслатдинг, сенинг ёлдошларингга ёлғон гапиришим менга раво эмас», деди. Ва у (рови) ҳадисни (тўлиқ) келтирди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ أَبِي صَفْوَانَ الثَّقَفِيُّ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ كَثِيرٍ، حَدَّثَنَا سَلْمُ بْنُ جَعْفَرٍ، عَنِ الْحَكَمِ بْنِ أَبَانَ، عَنْ عِكْرِمَةَ، قَالَ قِيلَ لاِبْنِ عَبَّاسٍ مَاتَتْ فُلاَنَةُ بَعْضُ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَخَرَّ سَاجِدًا فَقِيلَ لَهُ أَتَسْجُدُ هَذِهِ السَّاعَةَ فَقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِذَا رَأَيْتُمْ آيَةً فَاسْجُدُوا " . وَأَىُّ آيَةٍ أَعْظَمُ مِنْ ذَهَابِ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم
Ikrima (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)ga: «Falon ayol — Nabiy ﷺ ning xotinlaridan biri vafot etdi», — deyildi. Shunda u sajdaga yiqildi. Unga: «Shu vaqtda sajda qilyapsizmi?» — deyildi. U: «Rasululloh ﷺ: ‹Qachon (Allohning qudratidan dalolat beruvchi) bir alomatni koʻrsangiz, sajda qilinglar›, — deganlar. Nabiy ﷺ ning xotinlaridan birining ketishidan (vafotidan) koʻra qaysi alomat ulkanroq boʻladi?» — dedi.Икрима (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)га: «Фалон аёл — Набий ﷺ нинг хотинларидан бири вафот этди», — дейилди. Шунда у саждага йиқилди. Унга: «Шу вақтда сажда қиляпсизми?» — дейилди. У: «Расулуллоҳ ﷺ: ‹Қачон (Аллоҳнинг қудратидан далолат берувчи) бир аломатни кўрсангиз, сажда қилинглар›, — деганлар. Набий ﷺ нинг хотинларидан бирининг кетишидан (вафотидан) кўра қайси аломат улканроқ бўлади?» — деди.
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنِي عِكْرِمَةُ، أَنَّهُ رَأَى ابْنَ عَبَّاسٍ يَأْتَزِرُ فَيَضَعُ حَاشِيَةَ إِزَارِهِ مِنْ مُقَدَّمِهِ عَلَى ظَهْرِ قَدَمَيْهِ وَيَرْفَعُ مِنْ مُؤَخَّرِهِ . قُلْتُ لِمَ تَأْتَزِرُ هَذِهِ الإِزْرَةَ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَأْتَزِرُهَا .
Ikrima (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, u Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)ning izor bogʻlayotganlarini koʻrdi: u zot izorining old etagini ikki oyogʻining ustiga qoʻyar, orqasini esa koʻtarar edilar. (Ikrima) dedi: «Nega izorni shu tarzda bogʻlaysiz?» Ibn Abbos: «Men Rasululloh ﷺ ning uni shunday bogʻlaganlarini koʻrganman», dedi.Икрима (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, у Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)нинг изор боғлаётганларини кўрди: у зот изорининг олд этагини икки оёғининг устига қўяр, орқасини эса кўтарар эдилар. (Икрима) деди: «Нега изорни шу тарзда боғлайсиз?» Ибн Аббос: «Мен Расулуллоҳ ﷺ нинг уни шундай боғлаганларини кўрганман», деди.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا أَيُّوبُ، عَنْ عِكْرِمَةَ، أَنَّ عَلِيًّا، عَلَيْهِ السَّلاَمُ أَحْرَقَ نَاسًا ارْتَدُّوا عَنِ الإِسْلاَمِ فَبَلَغَ ذَلِكَ ابْنَ عَبَّاسٍ فَقَالَ لَمْ أَكُنْ لأَحْرِقَهُمْ بِالنَّارِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ تُعَذِّبُوا بِعَذَابِ اللَّهِ " . وَكُنْتُ قَاتِلَهُمْ بِقَوْلِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ بَدَّلَ دِينَهُ فَاقْتُلُوهُ " . فَبَلَغَ ذَلِكَ عَلِيًّا عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَقَالَ وَيْحَ ابْنَ عَبَّاسٍ .
Ikrima (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, Ali (roziyallohu anhu) Islomdan qaytgan (murtad boʻlgan) bir necha kishini olovda yoqib yubordi. Bu xabar Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)ga yetib bordi va u: «Men boʻlganimda ularni olov bilan yoqmagan boʻlardim, chunki Rasululloh ﷺ: ‹Allohning azobi bilan azoblamanglar›, deganlar. Lekin men ularni Rasululloh ﷺning soʻzlari bilan oʻldirgan boʻlardim, chunki Rasululloh ﷺ: ‹Kim oʻz dinini oʻzgartirsa, uni oʻldiringlar›, deganlar», dedi. Bu xabar Aliga yetib borgach, u: «Ibn Abbos toʻgʻri aytibdi!» dedi.Икрима (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, Али (розияллоҳу анҳу) Исломдан қайтган (муртад бўлган) бир неча кишини оловда ёқиб юборди. Бу хабар Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)га етиб борди ва у: «Мен бўлганимда уларни олов билан ёқмаган бўлардим, чунки Расулуллоҳ ﷺ: ‹Аллоҳнинг азоби билан азобламанглар›, деганлар. Лекин мен уларни Расулуллоҳ ﷺнинг сўзлари билан ўлдирган бўлардим, чунки Расулуллоҳ ﷺ: ‹Ким ўз динини ўзгартирса, уни ўлдиринглар›, деганлар», деди. Бу хабар Алига етиб боргач, у: «Ибн Аббос тўғри айтибди!» деди.