حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ، أَخْبَرَنَا صَالِحُ بْنُ أَبِي الأَخْضَرِ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ لَمَّا قَفَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ خَيْبَرَ أَسْرَى لَيْلَةً حَتَّى أَدْرَكَهُ الْكَرَى أَنَاخَ فَعَرَّسَ ثُمَّ قَالَ " يَا بِلاَلُ اكْلأْ لَنَا اللَّيْلَةَ " . قَالَ فَصَلَّى بِلاَلٌ ثُمَّ تَسَانَدَ إِلَى رَاحِلَتِهِ مُسْتَقْبَلَ الْفَجْرِ فَغَلَبَتْهُ عَيْنَاهُ فَنَامَ فَلَمْ يَسْتَيْقِظْ أَحَدٌ مِنْهُمْ وَكَانَ أَوَّلَهُمُ اسْتِيقَاظًا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم . فَقَالَ " أَىْ بِلاَلُ " . فَقَالَ بِلاَلٌ بِأَبِي أَنْتَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَخَذَ بِنَفْسِي الَّذِي أَخَذَ بِنَفْسِكَ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اقْتَادُوا " . ثُمَّ أَنَاخَ فَتَوَضَّأَ فَأَقَامَ الصَّلاَةَ ثُمَّ صَلَّى مِثْلَ صَلاَتِهِ لِلْوَقْتِ فِي تَمَكُّثٍ ثُمَّ قَالَ : (وأقِمِ الصَّلاَةَ لِذِكْرِي ) . قَالَ هَذَا حَدِيثٌ غَيْرُ مَحْفُوظٍ رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنَ الْحُفَّاظِ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ . وَصَالِحُ بْنُ أَبِي الأَخْضَرِ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ ضَعَّفَهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ وَغَيْرُهُ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ Xaybardan qaytayotganlarida tunda yurdilar, hatto uyqu ularni bosganda tushib, dam olish uchun toʻxtadilar, soʻng: «Ey Bilol, bu kecha biz uchun (uygʻoq turib) qorovullik qil», dedilar. Bilol namoz oʻqidi, soʻng tongga yuzlanib uloviga suyandi, koʻzlari uni yengib, uxlab qoldi va ulardan hech kim uygʻonmadi. Ularning birinchi boʻlib uygʻongani Nabiy ﷺ edilar. U zot: «Ey Bilol!» dedilar. Bilol: «Otam sizga fido boʻlsin, ey Rasululloh! Sizning joningizni olgan narsa mening ham jonimni oldi (uyqu bosdi)», dedi. Rasululloh ﷺ: «Ulovlaringizni yetaklab (bu yerdan) chiqinglar», dedilar. Soʻng tushib, tahorat oldilar va namozga iqomat aytib, vaqtida oʻqigan namozlaridek shoshmasdan namoz oʻqidilar, soʻng: {Meni eslash uchun namozni toʻkis ado et} (Toha 14) (oyatini oʻqidilar). Abu Iso aytdi: Bu hadis (bu yoʻl bilan) mahfuz emas. Huffozdan koʻplari uni az-Zuhriydan, u Said ibn al-Musayyabdan, Nabiy ﷺdan deb rivoyat qilganlar va unda Abu Hurayrani zikr qilmaganlar. Solih ibn Abil-Axzar esa hadisda zaif sanaladi; uni Yahyo ibn Said al-Qatton va boshqalar hifzi (yodlash quvvati) jihatidan zaif deganlar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ Хайбардан қайтаётганларида тунда юрдилар, ҳатто уйқу уларни босганда тушиб, дам олиш учун тўхтадилар, сўнг: «Эй Билол, бу кеча биз учун (уйғоқ туриб) қоровуллик қил», дедилар. Билол намоз ўқиди, сўнг тонгга юзланиб уловига суянди, кўзлари уни енгиб, ухлаб қолди ва улардан ҳеч ким уйғонмади. Уларнинг биринчи бўлиб уйғонгани Набий ﷺ эдилар. У зот: «Эй Билол!» дедилар. Билол: «Отам сизга фидо бўлсин, эй Расулуллоҳ! Сизнинг жонингизни олган нарса менинг ҳам жонимни олди (уйқу босди)», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Уловларингизни етаклаб (бу ердан) чиқинглар», дедилар. Сўнг тушиб, таҳорат олдилар ва намозга иқомат айтиб, вақтида ўқиган намозларидек шошмасдан намоз ўқидилар, сўнг: {Мени эслаш учун намозни тўкис адо эт} (Тоҳа 14) (оятини ўқидилар). Абу Исо айтди: Бу ҳадис (бу йўл билан) маҳфуз эмас. Ҳуффоздан кўплари уни аз-Зуҳрийдан, у Саид ибн ал-Мусайябдан, Набий ﷺдан деб ривоят қилганлар ва унда Абу Ҳурайрани зикр қилмаганлар. Солиҳ ибн Абил-Ахзар эса ҳадисда заиф саналади; уни Яҳё ибн Саид ал-Қаттон ва бошқалар ҳифзи (ёдлаш қуввати) жиҳатидан заиф деганлар.