قَالَ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ قَالَ حَدَّثَنِي أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي الزُّهْرِيُّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَزْهَرَ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَخَلَّلُ النَّاسَ يَوْمَ حُنَيْنٍ يَسْأَلُ عَنْ مَنْزِلِ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ فَأُتِيَ بِسَكْرَانَ فَأَمَرَ مَنْ كَانَ مَعَهُ أَنْ يَضْرِبُوهُ بِمَا كَانَ فِي أَيْدِيهِمْ

Abdurrahmon ibn Azhar (roziyallohu anhu) aytdi: Men Hunayn kuni Rasululloh ﷺni koʻrdim — u zot Xolid ibn al-Validning manzilini soʻrab, odamlar orasidan oʻtib borardilar. Shu payt (oldilariga) mast bir kishi keltirildi. U zot oʻzlari bilan birga boʻlganlarga uni qoʻllaridagi narsalar bilan urishga buyurdilar.Абдурраҳмон ибн Азҳар (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен Ҳунайн куни Расулуллоҳ ﷺни кўрдим — у зот Холид ибн ал-Валиднинг манзилини сўраб, одамлар орасидан ўтиб борардилар. Шу пайт (олдиларига) маст бир киши келтирилди. У зот ўзлари билан бирга бўлганларга уни қўлларидаги нарсалар билан уришга буюрдилар.

قَالَ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَزْهَرَ يَقُولُرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَزَاةَ يَوْمِ الْفَتْحِ وَأَنَا غُلَامٌ شَابٌّ يَتَخَلَّلُ النَّاسَ يَسْأَلُ عَنْ مَنْزِلِ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ فَأُتِيَ بِشَارِبٍ فَأَمَرَهُمْ فَضَرَبُوهُ بِمَا فِي أَيْدِيهِمْ فَمِنْهُمْ مَنْ ضَرَبَهُ بِعَصًا وَمِنْهُمْ مَنْ ضَرَبَهُ بِسَوْطٍ وَحَثَى عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ التُّرَابَ

Abdurrahmon ibn Azhar (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U aytadi: Men yosh bola edim, fath kuni gʻazotida Rasululloh ﷺni koʻrdim — u zot Xolid ibn al-Validning manzilini soʻrab, odamlar orasidan oʻtib borardilar. Shu payt oldilariga aroq ichgan bir kishi keltirildi. U zot ularga buyurdilar, ular esa uni qoʻllaridagi narsalar bilan urdilar: ulardan baʼzisi uni hassa bilan urdi, baʼzisi qamchi bilan urdi. Rasululloh ﷺ esa uning ustiga tuproq sepdilar.Абдурраҳмон ибн Азҳар (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У айтади: Мен ёш бола эдим, фатҳ куни ғазотида Расулуллоҳ ﷺни кўрдим — у зот Холид ибн ал-Валиднинг манзилини сўраб, одамлар орасидан ўтиб борардилар. Шу пайт олдиларига ароқ ичган бир киши келтирилди. У зот уларга буюрдилар, улар эса уни қўлларидаги нарсалар билан урдилар: улардан баъзиси уни ҳасса билан урди, баъзиси қамчи билан урди. Расулуллоҳ ﷺ эса унинг устига тупроқ сепдилар.

قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ قَالَ وَكَانَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الْأَزْهَرِ يُحَدِّثُأَنَّ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ بْنِ الْمُغِيرَةِ جُرِحَ يَوْمَئِذٍ وَكَانَ عَلَى الْخَيْلِ خَيْلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ابْنُ الْأَزْهَرِ قَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَمَا هَزَمَ اللَّهُ الْكُفَّارَ وَرَجَعَ الْمُسْلِمُونَ إِلَى رِحَالِهِمْ يَمْشِي فِي الْمُسْلِمِينَ وَيَقُولُ مَنْ يَدُلُّ عَلَى رَحْلِ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ قَالَ فَمَشَيْتُ أَوْ قَالَ فَسَعَيْتُ بَيْنَ يَدَيْهِ وَأَنَا مُحْتَلِمٌ أَقُولُ مَنْ يَدُلُّ عَلَى رَحْلِ خَالِدٍ حَتَّى حَلَلْنَا عَلَى رَحْلِهِ فَإِذَا خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ مُسْتَنِدٌ إِلَى مُؤْخِرَةِ رَحْلِهِ فَأَتَاهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَظَرَ إِلَى جُرْحِهِ قَالَ الزُّهْرِيُّ وَحَسِبْتُ أَنَّهُ قَالَ وَنَفَثَ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَآخِرُ مُسْنَدِ الْمَكِّيِّينَ وَالْمَدَنِيِّينَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَضِيَ اللَّهُ تَعَالَى عَنْهُمْ

Zuhriy aytdi: Abdurrahmon ibn al-Azhar shunday hadis soʻzlar edi: Xolid ibn al-Valid ibn al-Mugʻira oʻsha kuni yaralangan edi; u Rasululloh ﷺning otliqlari ustidan (qoʻmondon) edi. Ibn al-Azhar dedi: Men Rasululloh ﷺni — Alloh kofirlarni magʻlub qilgach va musulmonlar qoʻnalgʻalariga qaytgach — musulmonlar orasida yurib: «Kim Xolid ibn al-Validning qoʻnalgʻasini koʻrsatadi?» deb aytayotganlarini koʻrdim. Men esa — balogʻatga yetgan edim — u zotning oldilarida yurdim, yoki: yugurdim, dedi: «Kim Xolidning qoʻnalgʻasini koʻrsatadi?» der edim; toki uning qoʻnalgʻasiga tushdik. Qarasak, Xolid ibn al-Valid egarining orqasiga suyanib turibdi. Rasululloh ﷺ uning oldiga kelib, yarasiga nazar soldilar. Zuhriy dedi: Menimcha, u: «Rasululloh ﷺ unga puflab (duo) qildilar», dedi. Makkaliklar va madinaliklarning Nabiy ﷺdan (rivoyat qilgan) musnadi tamom boʻldi — Alloh taolo ulardan rozi boʻlsin.Зуҳрий айтди: Абдурраҳмон ибн ал-Азҳар шундай ҳадис сўзлар эди: Холид ибн ал-Валид ибн ал-Муғира ўша куни яраланган эди; у Расулуллоҳ ﷺнинг отлиқлари устидан (қўмондон) эди. Ибн ал-Азҳар деди: Мен Расулуллоҳ ﷺни — Аллоҳ кофирларни мағлуб қилгач ва мусулмонлар қўналғаларига қайтгач — мусулмонлар орасида юриб: «Ким Холид ибн ал-Валиднинг қўналғасини кўрсатади?» деб айтаётганларини кўрдим. Мен эса — балоғатга етган эдим — у зотнинг олдиларида юрдим, ёки: югурдим, деди: «Ким Холиднинг қўналғасини кўрсатади?» дер эдим; токи унинг қўналғасига тушдик. Қарасак, Холид ибн ал-Валид эгарининг орқасига суяниб турибди. Расулуллоҳ ﷺ унинг олдига келиб, ярасига назар солдилар. Зуҳрий деди: Менимча, у: «Расулуллоҳ ﷺ унга пуфлаб (дуо) қилдилар», деди. Маккаликлар ва мадиналикларнинг Набий ﷺдан (ривоят қилган) муснади тамом бўлди — Аллоҳ таоло улардан рози бўлсин.