حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ و حَدَّثَنَا عَبْد اللَّهِ قَالَ و حَدَّثَنَا الصَّلْتُ بْنُ مَسْعُودٍ الْجَحْدَرِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ قَالَوَقَفْتُ أَنَا وَأُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ فِي ظِلِّ أُجُمِ حَسَّانَ فَقَالَ لِي أُبَيٌّ أَلَا تَرَى النَّاسَ مُخْتَلِفَةً أَعْنَاقُهُمْ فِي طَلَبِ الدُّنْيَا قَالَ قُلْتُ بَلَى قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ يُوشِكُ الْفُرَاتُ أَنْ يَحْسِرَ عَنْ جَبَلٍ مِنْ ذَهَبٍ فَإِذَا سَمِعَ بِهِ النَّاسُ سَارُوا إِلَيْهِ فَيَقُولُ مَنْ عِنْدَهُ وَاللَّهِ لَئِنْ تَرَكْنَا النَّاسَ يَأْخُذُونَ فِيهِ لَيَذْهَبَنَّ فَيَقْتَتِلُ النَّاسُ حَتَّى يُقْتَلَ مِنْ كُلِّ مِائَةٍ تِسْعَةٌ وَتِسْعُونَ وَهَذَا لَفْظُ حَدِيثِ أُبَيٍّ عَنْ عَفَّانَ

Abdulloh ibn al-Horis aytdi: Men va Ubay ibn Kaʼb Hassonning qoʻrgʻoni soyasida turdik. Ubay menga: «Odamlarni koʻrmayapsanmi — dunyo talabida boʻyinlari turlicha choʻzilgan?» dedi. Men: «Ha», dedim. U: «Men Rasululloh ﷺning: ‹Furot yaqinda oltindan boʻlgan bir togʻni ochib qoʻyadi. Odamlar uni eshitsalar, unga tomon yoʻl oladilar. Uning yonidagilar: ‹Allohga qasamki, agar odamlarni undan oladigan qilib qoʻysak, uning hammasini olib ketishadi›, deyishadi. Bas, odamlar bir-birlari bilan urushadilar va har yuz kishidan toʻqson toʻqqiztasi oʻldiriladi›, deganlarini eshitdim», dedi. Bu — otamning Affondan (rivoyat qilgan) hadisining lafzidir.Абдуллоҳ ибн ал-Ҳорис айтди: Мен ва Убай ибн Каъб Ҳассоннинг қўрғони соясида турдик. Убай менга: «Одамларни кўрмаяпсанми — дунё талабида бўйинлари турлича чўзилган?» деди. Мен: «Ҳа», дедим. У: «Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Фурот яқинда олтиндан бўлган бир тоғни очиб қўяди. Одамлар уни эшитсалар, унга томон йўл оладилар. Унинг ёнидагилар: ‹Аллоҳга қасамки, агар одамларни ундан оладиган қилиб қўйсак, унинг ҳаммасини олиб кетишади›, дейишади. Бас, одамлар бир-бирлари билан урушадилар ва ҳар юз кишидан тўқсон тўққизтаси ўлдирилади›, деганларини эшитдим», деди. Бу — отамнинг Аффондан (ривоят қилган) ҳадисининг лафзидир.

حَدَّثَنَا شُجَاعُ بْنُ مَخْلَدٍ وَأَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُمْرَانَ الْحُمْرَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ قَالَوَقَفْتُ أَنَا وَأُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ فِي ظِلِّ أُجُمِ حَسَّانَ فَقَالَ لِي أُبَيٌّ أَلَا تَرَى النَّاسَ مُخْتَلِفَةً أَعْنَاقُهُمْ فِي طَلَبِ الدُّنْيَا قُلْتُ بَلَى قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ يُوشِكُ الْفُرَاتُ أَنْ يَحْسِرَ عَنْ جَبَلٍ مِنْ ذَهَبٍ فَإِذَا سَمِعَ بِهِ النَّاسُ سَارُوا إِلَيْهِ فَيَقُولُ مَنْ عِنْدَهُ وَاللَّهِ لَئِنْ تَرَكْنَا النَّاسَ يَأْخُذُونَ فِيهِ لَيَذْهَبَنَّ فَيَقْتَتِلُ النَّاسُ حَتَّى يُقْتَلَ مِنْ كُلِّ مِائَةٍ تِسْعَةٌ وَتِسْعُونَوَهَذَا لَفْظُ حَدِيثِ أَبِي عَنْ عَفَّانَ حَدَّثَنَا عَبْد اللَّهِ حَدَّثَنَا شُجَاعُ بْنُ مَخْلَدٍ وَأَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُمْرَانَ الْحُمْرَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ أَخْبَرَنِي أَبِي جَعْفَرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ يُوشِكُ الْفُرَاتُ أَنْ يَحْسِرَ عَنْ جَبَلٍ مِنْ ذَهَبٍ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ

Abdulloh ibn al-Horis aytdi: Men va Ubay ibn Kaʼb Hassonning qoʻrgʻoni soyasida turdik. Ubay menga: «Odamlarni koʻrmayapsanmi — dunyo talabida boʻyinlari turlicha choʻzilgan?» dedi. Men: «Ha», dedim. U: «Men Rasululloh ﷺning: ‹Furot yaqinda oltindan boʻlgan bir togʻni ochib qoʻyadi. Odamlar uni eshitsalar, unga tomon yoʻl oladilar. Uning yonidagilar: ‹Allohga qasamki, agar odamlarni undan oladigan qilib qoʻysak, uning hammasini olib ketishadi›, deyishadi. Bas, odamlar bir-birlari bilan urushadilar va har yuz kishidan toʻqson toʻqqiztasi oʻldiriladi›, deganlarini eshitdim», dedi. Bu — otamning Affondan (rivoyat qilgan) hadisining lafzidir. Yana bir yoʻldan Ubay ibn Kaʼb aytdi: Men Rasululloh ﷺning: «Furot yaqinda oltindan boʻlgan bir togʻni ochib qoʻyadi», deganlarini eshitdim — soʻng hadisni zikr qildi.Абдуллоҳ ибн ал-Ҳорис айтди: Мен ва Убай ибн Каъб Ҳассоннинг қўрғони соясида турдик. Убай менга: «Одамларни кўрмаяпсанми — дунё талабида бўйинлари турлича чўзилган?» деди. Мен: «Ҳа», дедим. У: «Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Фурот яқинда олтиндан бўлган бир тоғни очиб қўяди. Одамлар уни эшитсалар, унга томон йўл оладилар. Унинг ёнидагилар: ‹Аллоҳга қасамки, агар одамларни ундан оладиган қилиб қўйсак, унинг ҳаммасини олиб кетишади›, дейишади. Бас, одамлар бир-бирлари билан урушадилар ва ҳар юз кишидан тўқсон тўққизтаси ўлдирилади›, деганларини эшитдим», деди. Бу — отамнинг Аффондан (ривоят қилган) ҳадисининг лафзидир. Яна бир йўлдан Убай ибн Каъб айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Фурот яқинда олтиндан бўлган бир тоғни очиб қўяди», деганларини эшитдим — сўнг ҳадисни зикр қилди.

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ وَوَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ إِيَاسَ بْنَ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ قَيْسِ بْنِ عُبَادٍ قَالَأَتَيْتُ الْمَدِينَةَ لِلُقِيِّ أَصْحَابِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يَكُنْ فِيهِمْ رَجُلٌ أَلْقَاهُ أَحَبَّ إِلَيَّ مِنْ أُبَيٍّ فَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ وَخَرَجَ عُمَرُ مَعَ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُمْتُ فِي الصَّفِّ الْأَوَّلِ فَجَاءَ رَجُلٌ فَنَظَرَ فِي وُجُوهِ الْقَوْمِ فَعَرَفَهُمْ غَيْرِي فَنَحَّانِي وَقَامَ فِي مَكَانِي فَمَا عَقِلْتُ صَلَاتِي فَلَمَّا صَلَّى قَالَ يَا بُنَيَّ لَا يَسُوءُكَ اللَّهُ فَإِنِّي لَمْ آتِكَ الَّذِي أَتَيْتُكَ بِجَهَالَةٍ وَلَكِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَنَا كُونُوا فِي الصَّفِّ الَّذِي يَلِينِي وَإِنِّي نَظَرْتُ فِي وُجُوهِ الْقَوْمِ فَعَرَفْتُهُمْ غَيْرَكَ ثُمَّ حَدَّثَ فَمَا رَأَيْتُ الرِّجَالَ مَتَحَتْ أَعْنَاقَهَا إِلَى شَيْءٍ مُتُوحَهَا إِلَيْهِ قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ هَلَكَ أَهْلُ الْعُقْدَةِ وَرَبِّ الْكَعْبَةِ أَلَا لَا عَلَيْهِمْ آسَى وَلَكِنْ آسَى عَلَى مَنْ يَهْلِكُونَ مِنْ الْمُسْلِمِينَ وَإِذَا هُوَ أُبَيٌّ وَالْحَدِيثُ عَلَى لَفْظِ سُلَيْمَانَ بْنِ دَاوُدَ

Qays ibn Ubod aytdi: Men Muhammad ﷺning ashoblarini uchratish uchun Madinaga keldim. Ular ichida men uchrashishni Ubaydan koʻra suyukliroq koʻrgan kishi yoʻq edi. Namozga iqoma aytildi va Umar Rasululloh ﷺning ashoblari bilan chiqdi. Men birinchi safda turdim. Shunda bir kishi kelib, qavmning yuzlariga qaradi va mendan boshqa hammasini tanidi, meni surib qoʻydi-da, mening oʻrnimda turdi. Men namozimni anglamay qoldim. Namozni oʻqib boʻlgach, u: «Ey oʻgʻilcham, Alloh seni ranjitmasin. Men senga qilganimni bilmasdan qilganim yoʻq. Lekin Rasululloh ﷺ bizga: ‹Menga yaqin safda boʻlinglar›, deganlar. Men qavmning yuzlariga qaradim va sendan boshqa hammasini tanidim», dedi. Soʻng soʻzladi, va men kishilarning bir narsaga boʻyinlarini choʻzganini — unga choʻzganlaridek — hech koʻrmaganman. U: «Men u zotning: ‹Kaʼbaning Robbiga qasamki, tugun ahli halok boʻldi! Ogoh boʻlinglar, men ularga achinmayman, lekin ular halok qiladigan musulmonlarga achinaman›, deganlarini eshitdim», dedi. Qarasam, u Ubay ekan. Hadis Sulaymon ibn Dovudning lafzi bilandir.Қайс ибн Убод айтди: Мен Муҳаммад ﷺнинг ашобларини учратиш учун Мадинага келдим. Улар ичида мен учрашишни Убайдан кўра суюклироқ кўрган киши йўқ эди. Намозга иқома айтилди ва Умар Расулуллоҳ ﷺнинг ашоблари билан чиқди. Мен биринчи сафда турдим. Шунда бир киши келиб, қавмнинг юзларига қаради ва мендан бошқа ҳаммасини таниди, мени суриб қўйди-да, менинг ўрнимда турди. Мен намозимни англамай қолдим. Намозни ўқиб бўлгач, у: «Эй ўғилчам, Аллоҳ сени ранжитмасин. Мен сенга қилганимни билмасдан қилганим йўқ. Лекин Расулуллоҳ ﷺ бизга: ‹Менга яқин сафда бўлинглар›, деганлар. Мен қавмнинг юзларига қарадим ва сендан бошқа ҳаммасини танидим», деди. Сўнг сўзлади, ва мен кишиларнинг бир нарсага бўйинларини чўзганини — унга чўзганларидек — ҳеч кўрмаганман. У: «Мен у зотнинг: ‹Каъбанинг Роббига қасамки, тугун аҳли ҳалок бўлди! Огоҳ бўлинглар, мен уларга ачинмайман, лекин улар ҳалок қиладиган мусулмонларга ачинаман›, деганларини эшитдим», деди. Қарасам, у Убай экан. Ҳадис Сулаймон ибн Довуднинг лафзи биландир.