حَدَّثَنَا مُوسَى، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، قَالَ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَبَا مُوسَى وَمُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ إِلَى الْيَمَنِ، قَالَ وَبَعَثَ كُلَّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا عَلَى مِخْلاَفٍ قَالَ وَالْيَمَنُ مِخْلاَفَانِ ثُمَّ قَالَ " يَسِّرَا وَلاَ تُعَسِّرَا، وَبَشِّرَا وَلاَ تُنَفِّرَا ". فَانْطَلَقَ كُلُّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا إِلَى عَمَلِهِ، وَكَانَ كُلُّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا إِذَا سَارَ فِي أَرْضِهِ كَانَ قَرِيبًا مِنْ صَاحِبِهِ أَحْدَثَ بِهِ عَهْدًا، فَسَلَّمَ عَلَيْهِ، فَسَارَ مُعَاذٌ فِي أَرْضِهِ قَرِيبًا مِنْ صَاحِبِهِ أَبِي مُوسَى، فَجَاءَ يَسِيرُ عَلَى بَغْلَتِهِ حَتَّى انْتَهَى إِلَيْهِ، وَإِذَا هُوَ جَالِسٌ، وَقَدِ اجْتَمَعَ إِلَيْهِ النَّاسُ، وَإِذَا رَجُلٌ عِنْدَهُ قَدْ جُمِعَتْ يَدَاهُ إِلَى عُنُقِهِ فَقَالَ لَهُ مُعَاذٌ يَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ قَيْسٍ، أَيَّمَ هَذَا قَالَ هَذَا رَجُلٌ كَفَرَ بَعْدَ إِسْلاَمِهِ. قَالَ لاَ أَنْزِلُ حَتَّى يُقْتَلَ. قَالَ إِنَّمَا جِيءَ بِهِ لِذَلِكَ فَانْزِلْ. قَالَ مَا أَنْزِلُ حَتَّى يُقْتَلَ فَأَمَرَ بِهِ فَقُتِلَ ثُمَّ نَزَلَ فَقَالَ يَا عَبْدَ اللَّهِ، كَيْفَ تَقْرَأُ الْقُرْآنَ قَالَ أَتَفَوَّقُهُ تَفَوُّقًا. قَالَ فَكَيْفَ تَقْرَأُ أَنْتَ يَا مُعَاذُ قَالَ أَنَامُ أَوَّلَ اللَّيْلِ فَأَقُومُ وَقَدْ قَضَيْتُ جُزْئِي مِنَ النَّوْمِ، فَأَقْرَأُ مَا كَتَبَ اللَّهُ لِي، فَأَحْتَسِبُ نَوْمَتِي كَمَا أَحْتَسِبُ قَوْمَتِي.
(Abu Burda aytdi:) Rasululloh ﷺ Abu Muso va Muoz ibn Jabalni Yamanga yubordilar; ularning har birini bir mixlaf (viloyat)ga (amir qilib) yubordilar — Yaman ikki mixlaf edi. Soʻng: «Yengillatinglar, qiyinlashtirmanglar; xushxabar beringlar, (odamlarni) nafratlantirmanglar; oʻzaro kelishib (itoatda) boʻ linglar», dedilar. Har biri oʻz ishiga (viloyatiga) joʻnadi. Ulardan biri oʻz yerida yurib, sherikiga yaqin joyga kelsa, unga yaqin (kelib) salom berib (didorlashib) turardi. Muoz oʻz yerida — sheriki Abu Muso(ning yeri)ga yaqin joyda yurib, xachiri ustida keldi, to uning oldiga yetdi. Qarasa, u (Abu Muso) oʻtirgan, oldiga odamlar toʻplangan, yonida bir kishi — qoʻ llari boʻ yniga (bogʻlab) jamlangan (holda turibdi). Muoz unga: «Ey Abdulloh ibn Qays, bu nima (qanday holat)?» dedi. U: «Bu — islomdan keyin kufrga qaytgan kishidir», dedi. (Muoz:) «Men (xachirdan) tushmaymain, to u oʻldirilguncha», dedi. (Abu Muso:) «U faqat shu(jazo) uchun keltirildi, tush», dedi. (Muoz:) «Men tushmaymain, to u oʻldirilguncha», dedi. Shunda u (haqida) buyurildi, u oʻldirildi. Soʻng (Muoz) tushdi va: «Ey Abdulloh, Qurʼonni qanday qiroat qilasan?» dedi. U: «Men uni tadrijan (vaqt-vaqti bilan, qism-qism) qiroat qilaman», dedi. (Muoz:) «Sen-chi, qanday qiroat qilasan, ey Muoz?» dedi. (Muoz:) «Men kechaning avvalida uxlab, soʻng uyqudan ulushimni ado etgan holda turaman va Alloh menga (taqdir) yozgan (miqdor)ni qiroat qilaman; uyqumni ham — turishimni (ibodatimni) savobga hisoblaganimdek — savobga hisoblayman», dedi.(Абу Бурда айтди:) Расулуллоҳ ﷺ Абу Мусо ва Муоз ибн Жабални Яманга юбордилар; уларнинг ҳар бирини бир михлаф (вилоят)га (амир қилиб) юбордилар — Яман икки михлаф эди. Сўнг: «Енгиллатинглар, қийинлаштирманглар; хушхабар беринглар, (одамларни) нафратлантирманглар; ўзаро келишиб (итоатда) бў линглар», дедилар. Ҳар бири ўз ишига (вилоятига) жўнади. Улардан бири ўз ерида юриб, шерикига яқин жойга келса, унга яқин (келиб) салом бериб (дидорлашиб) турарди. Муоз ўз ерида — шерики Абу Мусо(нинг ери)га яқин жойда юриб, хачири устида келди, то унинг олдига етди. Қараса, у (Абу Мусо) ўтирган, олдига одамлар тўпланган, ёнида бир киши — қў ллари бў йнига (боғлаб) жамланган (ҳолда турибди). Муоз унга: «Эй Абдуллоҳ ибн Қайс, бу нима (қандай ҳолат)?» деди. У: «Бу — исломдан кейин куфрга қайтган кишидир», деди. (Муоз:) «Мен (хачирдан) тушмаймаин, то у ўлдирилгунча», деди. (Абу Мусо:) «У фақат шу(жазо) учун келтирилди, туш», деди. (Муоз:) «Мен тушмаймаин, то у ўлдирилгунча», деди. Шунда у (ҳақида) буюрилди, у ўлдирилди. Сўнг (Муоз) тушди ва: «Эй Абдуллоҳ, Қуръонни қандай қироат қиласан?» деди. У: «Мен уни тадрижан (вақт-вақти билан, қисм-қисм) қироат қиламан», деди. (Муоз:) «Сен-чи, қандай қироат қиласан, эй Муоз?» деди. (Муоз:) «Мен кечанинг аввалида ухлаб, сўнг уйқудан улушимни адо этган ҳолда тураман ва Аллоҳ менга (тақдир) ёзган (миқдор)ни қироат қиламан; уйқумни ҳам — туришимни (ибодатимни) савобга ҳисоблаганимдек — савобга ҳисоблайман», деди.