حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ حُمَيْدِ بْنِ كَاسِبٍ الْمَدَنِيُّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ أَتَى النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ رَجُلٌ مُنْصَرَفَهُ مِنْ أُحُدٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي رَأَيْتُ فِي الْمَنَامِ ظُلَّةً تَنْطِفُ سَمْنًا وَعَسَلاً وَرَأَيْتُ النَّاسَ يَتَكَفَّفُونَ مِنْهَا فَالْمُسْتَكْثِرُ وَالْمُسْتَقِلُّ وَرَأَيْتُ سَبَبًا وَاصِلاً إِلَى السَّمَاءِ رَأَيْتُكَ أَخَذْتَ بِهِ فَعَلَوْتَ بِهِ ثُمَّ أَخَذَ بِهِ رَجُلٌ بَعْدَكَ فَعَلاَ بِهِ ثُمَّ أَخَذَ بِهِ رَجُلٌ بَعْدَهُ فَعَلاَ بِهِ ثُمَّ أَخَذَ بِهِ رَجُلٌ بَعْدَهُ فَانْقَطَعَ بِهِ ثُمَّ وُصِلَ لَهُ فَعَلاَ بِهِ . فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ دَعْنِي أَعْبُرْهَا يَا رَسُولَ اللَّهِ . قَالَ " اعْبُرْهَا " . قَالَ أَمَّا الظُّلَّةُ فَالإِسْلاَمُ وَأَمَّا مَا يَنْطِفُ مِنْهَا مِنَ الْعَسَلِ وَالسَّمْنِ فَهُوَ الْقُرْآنُ حَلاَوَتُهُ وَلِينُهُ وَأَمَّا مَا يَتَكَفَّفُ مِنْهُ النَّاسُ فَالآخِذُ مِنَ الْقُرْآنِ كَثِيرًا وَقَلِيلاً وَأَمَّا السَّبَبُ الْوَاصِلُ إِلَى السَّمَاءِ فَمَا أَنْتَ عَلَيْهِ مِنَ الْحَقِّ أَخَذْتَ بِهِ فَعَلاَ بِكَ ثُمَّ يَأْخُذُهُ رَجُلٌ مِنْ بَعْدِكَ فَيَعْلُو بِهِ ثُمَّ آخَرُ فَيَعْلُو بِهِ ثُمَّ آخَرُ فَيَنْقَطِعُ بِهِ ثُمَّ يُوَصَّلُ لَهُ فَيَعْلُو بِهِ . قَالَ " أَصَبْتَ بَعْضًا وَأَخْطَأْتَ بَعْضًا " . قَالَ أَبُو بَكْرٍ أَقْسَمْتُ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَتُخْبِرَنِّي بِالَّذِي أَصَبْتُ مِنَ الَّذِي أَخْطَأْتُ . فَقَالَ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " لاَ تُقْسِمْ يَا أَبَا بَكْرٍ " . حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَنْبَأَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ كَانَ أَبُو هُرَيْرَةَ يُحَدِّثُ أَنَّ رَجُلاً، أَتَى رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ رَأَيْتُ ظُلَّةً بَيْنَ السَّمَاءِ وَالأَرْضِ تَنْطِفُ سَمْنًا وَعَسَلاً فَذَكَرَ الْحَدِيثَ نَحْوَهُ .
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Uhud jangidan qaytishida bir kishi Nabiy ﷺ huzuriga kelib: «Ey Rasululloh, men tushimda soya berayotgan bir bulutni koʻrdim, undan yogʻ va asal tomib turardi, odamlar esa undan kaftlari bilan olayotganini koʻrdim; kimdir koʻp, kimdir oz olardi. Yana osmonga ulangan bir arqonni koʻrdim, siz uni tutib, u bilan yuqoriga koʻtarildingiz, soʻng sizdan keyin bir kishi uni tutib, u bilan koʻtarildi, soʻng undan keyin yana bir kishi uni tutib, u bilan koʻtarildi, soʻng undan keyin yana bir kishi uni tutdi, ammo u uzilib ketdi, keyin unga ulanib, u bilan koʻtarildi», dedi. Shunda Abu Bakr: «Ey Rasululloh, ruxsat bering, men uni taʼbir qilay», dedi. U zot: «Taʼbir qil», dedilar. U: «Soya beruvchi bulut — Islomdir, undan tomayotgan asal va yogʻ — Qurʼondir, uning shirinligi va yumshoqligidir. Odamlarning undan kaftlari bilan olayotgani — Qurʼondan kimdir koʻp, kimdir oz olayotganidir. Osmonga ulangan arqon esa — siz uning ustida turgan haqdir, siz uni tutdingiz va u sizni koʻtardi, soʻng sizdan keyin uni bir kishi tutadi va u bilan koʻtariladi, soʻng boshqasi, u ham koʻtariladi, soʻng boshqasi tutadi, ammo u uziladi, keyin unga ulanadi va u bilan koʻtariladi», dedi. U zot: «Bir qismini toʻgʻri, bir qismini xato taʼbir qilding», dedilar. Abu Bakr: «Ey Rasululloh, sizni qasam ichirib soʻrayman, menga nimani toʻgʻri, nimani xato qilganimni aytib bering», dedi. Shunda Nabiy ﷺ: «Qasam ichma, ey Abu Bakr», dedilar.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Уҳуд жангидан қайтишида бир киши Набий ﷺ ҳузурига келиб: «Эй Расулуллоҳ, мен тушимда соя бераётган бир булутни кўрдим, ундан ёғ ва асал томиб турарди, одамлар эса ундан кафтлари билан олаётганини кўрдим; кимдир кўп, кимдир оз оларди. Яна осмонга уланган бир арқонни кўрдим, сиз уни тутиб, у билан юқорига кўтарилдингиз, сўнг сиздан кейин бир киши уни тутиб, у билан кўтарилди, сўнг ундан кейин яна бир киши уни тутиб, у билан кўтарилди, сўнг ундан кейин яна бир киши уни тутди, аммо у узилиб кетди, кейин унга уланиб, у билан кўтарилди», деди. Шунда Абу Бакр: «Эй Расулуллоҳ, рухсат беринг, мен уни таъбир қилай», деди. У зот: «Таъбир қил», дедилар. У: «Соя берувчи булут — Исломдир, ундан томаётган асал ва ёғ — Қуръондир, унинг ширинлиги ва юмшоқлигидир. Одамларнинг ундан кафтлари билан олаётгани — Қуръондан кимдир кўп, кимдир оз олаётганидир. Осмонга уланган арқон эса — сиз унинг устида турган ҳақдир, сиз уни тутдингиз ва у сизни кўтарди, сўнг сиздан кейин уни бир киши тутади ва у билан кўтарилади, сўнг бошқаси, у ҳам кўтарилади, сўнг бошқаси тутади, аммо у узилади, кейин унга уланади ва у билан кўтарилади», деди. У зот: «Бир қисмини тўғри, бир қисмини хато таъбир қилдинг», дедилар. Абу Бакр: «Эй Расулуллоҳ, сизни қасам ичириб сўрайман, менга нимани тўғри, нимани хато қилганимни айтиб беринг», деди. Шунда Набий ﷺ: «Қасам ичма, эй Абу Бакр», дедилар.