HadislarҲадисларPaygʻambarlar vorislariПайғамбарлар ворислари
Sahih Ibn Xuzayma · HadisСаҳиҳ Ибн Хузайма · Ҳадис2711

ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ الأَشَجُّ ، ثنا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ ، عَنْ جَعْفَرٍ ، عَنْ أَبِيهِ ، عَنْ جَابِرٍ ، قَالَ : ذَبَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِنًى ، قَالَ : " وَمِنًى كُلُّهَا مَنْحَرٌ " ، قَالَ أَبُو بَكْرٍ : هَذِهِ اللَّفْظَةُ " وَمِنًى كُلُّهَا مَنْحَرٌ " مِنَ الْجِنْسِ الَّذِي أَعْلَمْتُ فِي غَيْرِ مَوْضِعٍ مِنْ كُتُبِي أَنَّ الْحُكْمَ بِالنَّظَرِ وَالشَّبِيهِ وَاجِبٌ ، لأَنَّ فِي قَوْلِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : مِنًى كُلُّهَا مَنْحَرٌ دَلالَةٌ عَلَى أَنَّهُ أَبَاحَ الذَّبْحَ أَيْضًا إِنْ شَاءَ الذَّابِحُ مِنْ مِنًى ، وَلَوْ كَانَ عَلَى خِلافِ مَذْهَبِنَا فِي الْحُكْمِ بِالنَّظِيرِ وَالشَّبِيهِ ، وَكَانَ عَلَى مَا زَعَمَ بَعْضُ أَصْحَابِنَا مِمَّنْ خَالَفَ الْمُطَّلِبِيَّ فِي هَذِهِ الْمَسْأَلَةِ ، وَزَعَمَ أَنَّ الدَّلِيلَ الَّذِي لا يُحْتَمَلُ غَيْرُهُ أَنَّهُ إِذَا خَصَّ فِي إِبَاحَةِ شَيْءٍ بِعَيْنِهِ كَانَ الدَّلِيلُ الَّذِي لا يُحْتَمَلُ غَيْرُهُ مَنْ زَعَمَ أَنَّ مَا كَانَ غَيْرَ ذَلِكَ الشَّيْءَ بِعَيْنِهِ مَحْظُورٌ كَانَ فِي قَوْلِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : مِنًى كُلُّهَا مَنْحَرٌ دَلالَةٌ عَلَى أَنَّ كُلَّهَا لَيْسَ بِمَذْبَحٍ وَاتِّفَاقِ الْجَمِيعِ مِنَ الْعُلَمَاءِ عَلَى أَنَّ جَمِيعَ مِنًى مَذْبَحٌ ، كَمَا خَبَّرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهَا مَنْحَرٌ دَالٌ عَلَى صِحَّةِ مَذْهَبِنَا ، وَبُطْلانِ مَذْهَبِ مُخَالِفِينَا إِذْ مُحَالٌ أَنْ يَتَّفِقَ الْجَمِيعُ مِنَ الْعُلَمَاءِ عَلَى خِلافِ دَلِيلِ قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لا يَجُوزُ غَيْرُهُ

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ Minoda (qurbonlik) soʻydilar va: «Minoning hammasi soʻyish joyidir», dedilar. Abu Bakr aytdi: «Minoning hammasi soʻyish joyidir» degan bu lafz kitoblarimning bir necha oʻrnida bayon qilganim — nazir va shabihga qarab hukm chiqarish vojibligi haqidagi — jinsdandir. Chunki u zot ﷺning «Minoning hammasi soʻyish joyidir» degan soʻzlarida, soʻyuvchi xohlasa, Minoda soʻyishni muboh qilganlariga dalolat bor. Agar nazir va shabihga koʻra hukm qilish borasidagi mazhabimizga xilof boʻlganida va ashoblarimizdan baʼzilarining — bu masalada Muttalibiyga xolif boʻlganlarning — daʼvosicha, yaʼni bir narsa ayni oʻzi bilan mubohlikda xoslangan boʻlsa, oʻzgasi mahzur boʻladi, degan boʻlsa, u holda u zot ﷺning «Minoning hammasi soʻyish joyidir» degan soʻzlarida uning hammasi soʻyish joyi emasligiga dalolat boʻlar edi. Holbuki, olimlarning barchasi Minoning hammasi soʻyish joyi ekaniga ittifoq qilganlar — Nabiy ﷺ uning manhar ekanini xabar berganlaridek. Bu bizning mazhabimiz sahihligiga va muxoliflarimiz mazhabi botilligiga dalolat qiladi; zero, olimlarning barchasi Nabiy ﷺ soʻzlarining oʻzgasi joiz boʻlmaydigan dalolatiga xilof boʻlgan narsaga ittifoq qilishlari maholdir.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ Минода (қурбонлик) сўйдилар ва: «Минонинг ҳаммаси сўйиш жойидир», дедилар. Абу Бакр айтди: «Минонинг ҳаммаси сўйиш жойидир» деган бу лафз китобларимнинг бир неча ўрнида баён қилганим — назир ва шабиҳга қараб ҳукм чиқариш вожиблиги ҳақидаги — жинсдандир. Чунки у зот ﷺнинг «Минонинг ҳаммаси сўйиш жойидир» деган сўзларида, сўювчи хоҳласа, Минода сўйишни мубоҳ қилганларига далолат бор. Агар назир ва шабиҳга кўра ҳукм қилиш борасидаги мазҳабимизга хилоф бўлганида ва ашобларимиздан баъзиларининг — бу масалада Мутталибийга холиф бўлганларнинг — даъвосича, яъни бир нарса айни ўзи билан мубоҳликда хосланган бўлса, ўзгаси маҳзур бўлади, деган бўлса, у ҳолда у зот ﷺнинг «Минонинг ҳаммаси сўйиш жойидир» деган сўзларида унинг ҳаммаси сўйиш жойи эмаслигига далолат бўлар эди. Ҳолбуки, олимларнинг барчаси Минонинг ҳаммаси сўйиш жойи эканига иттифоқ қилганлар — Набий ﷺ унинг манҳар эканини хабар берганларидек. Бу бизнинг мазҳабимиз саҳиҳлигига ва мухолифларимиз мазҳаби ботиллигига далолат қилади; зеро, олимларнинг барчаси Набий ﷺ сўзларининг ўзгаси жоиз бўлмайдиган далолатига хилоф бўлган нарсага иттифоқ қилишлари маҳолдир.

Rivoyat qildi:Ривоят қилди: Jobir ibn Abdulloh