Abu Sa'laba al-Xushaniy

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ الْحِمْصِيُّ، وَيَزِيدُ بْنُ قُبَيْسٍ، - مِنْ أَهْلِ جَبَلَةَ سَاحِلِ حِمْصٍ وَهَذَا لَفْظُ يَزِيدَ - قَالاَ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْعَلاَءِ أَنَّهُ سَمِعَ مُسْلِمَ بْنَ مِشْكَمٍ أَبَا عُبَيْدِ اللَّهِ يَقُولُ حَدَّثَنَا أَبُو ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيُّ قَالَ كَانَ النَّاسُ إِذَا نَزَلُوا مَنْزِلاً - قَالَ عَمْرٌو كَانَ النَّاسُ إِذَا نَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَنْزِلاً - تَفَرَّقُوا فِي الشِّعَابِ وَالأَوْدِيَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّ تَفَرُّقَكُمْ فِي هَذِهِ الشِّعَابِ وَالأَوْدِيَةِ إِنَّمَا ذَلِكُمْ مِنَ الشَّيْطَانِ ‏"‏ ‏.‏ فَلَمْ يَنْزِلْ بَعْدَ ذَلِكَ مَنْزِلاً إِلاَّ انْضَمَّ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ حَتَّى يُقَالُ لَوْ بُسِطَ عَلَيْهِمْ ثَوْبٌ لَعَمَّهُمْ ‏.‏

Abu Saʼlaba al-Xushaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Odamlar bir manzilga tushganlarida — Amr (roviy): «Odamlar Rasululloh ﷺ bir manzilga tushganlarida», dedi — togʻ darasi va vodiylarga tarqalib ketar edilar. Shunda Rasululloh ﷺ: «Sizlarning bu darai-vodiylarga tarqalib ketishingiz, albatta, shaytondandir», dedilar. Shundan keyin ular qaysi bir manzilga tushsalar, bir-birlariga shunday zich joylashar edilarki, hatto: «Agar ularning ustiga bir mato yoyilsa, hammasini qoplab oladi», deyilar edi.Абу Саълаба ал-Хушаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Одамлар бир манзилга тушганларида — Амр (ровий): «Одамлар Расулуллоҳ ﷺ бир манзилга тушганларида», деди — тоғ дараси ва водийларга тарқалиб кетар эдилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Сизларнинг бу дараи-водийларга тарқалиб кетишингиз, албатта, шайтондандир», дедилар. Шундан кейин улар қайси бир манзилга тушсалар, бир-бирларига шундай зич жойлашар эдиларки, ҳатто: «Агар уларнинг устига бир мато ёйилса, ҳаммасини қоплаб олади», дейилар эди.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ عَمْرٍو، عَنْ بُسْرِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيِّ، عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيِّ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي صَيْدِ الْكَلْبِ ‏"‏ إِذَا أَرْسَلْتَ كَلْبَكَ وَذَكَرْتَ اسْمَ اللَّهِ فَكُلْ وَإِنْ أَكَلَ مِنْهُ وَكُلْ مَا رَدَّتْ عَلَيْكَ يَدَاكَ ‏"‏ ‏.‏

Abu Saʼlaba al-Xushaniy (roziyallohu anhu) aytadi: Rasululloh ﷺ it ovi haqida: «Itingni qoʻyib yuborib, Allohning nomini zikr qilgan boʻlsang, yeyaver — garchi u (ovdan) yegan boʻlsa ham. Qoʻllaring senga qaytargan (ovni) ham yeyaver», dedilar.Абу Саълаба ал-Хушаний (розияллоҳу анҳу) айтади: Расулуллоҳ ﷺ ит ови ҳақида: «Итингни қўйиб юбориб, Аллоҳнинг номини зикр қилган бўлсанг, еявер — гарчи у (овдан) еган бўлса ҳам. Қўлларинг сенга қайтарган (овни) ҳам еявер», дедилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُصَفَّى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَرْبٍ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُصَفَّى، حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ، عَنِ الزُّبَيْدِيِّ، حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ سَيْفٍ، حَدَّثَنَا أَبُو إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيُّ، حَدَّثَنِي أَبُو ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيُّ، قَالَ قَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا أَبَا ثَعْلَبَةَ كُلْ مَا رَدَّتْ عَلَيْكَ قَوْسُكَ وَكَلْبُكَ ‏"‏ ‏.‏ زَادَ عَنِ ابْنِ حَرْبٍ ‏"‏ الْمُعَلَّمُ وَيَدُكَ فَكُلْ ذَكِيًّا وَغَيْرَ ذَكِيٍّ ‏"‏ ‏.‏

Abu Saʼlaba al-Xushaniy (roziyallohu anhu) aytadi: Rasululloh ﷺ menga: «Ey Abu Saʼlaba, kamoning va iting senga qaytargan narsani yeyaver», dedilar. Ibn Harb (rivoyatida) shu qoʻshimchani keltirdi: «(Yaʼni) oʻrgatilgan (it) va qoʻling (qaytargan narsani). Bas, boʻgʻizlanganini ham, boʻgʻizlanmaganini ham yeyaver».Абу Саълаба ал-Хушаний (розияллоҳу анҳу) айтади: Расулуллоҳ ﷺ менга: «Эй Абу Саълаба, камонинг ва итинг сенга қайтарган нарсани еявер», дедилар. Ибн Ҳарб (ривоятида) шу қўшимчани келтирди: «(Яъни) ўргатилган (ит) ва қўлинг (қайтарган нарсани). Бас, бўғизланганини ҳам, бўғизланмаганини ҳам еявер».

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ خَالِدٍ الْخَيَّاطُ، عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيِّ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا رَمَيْتَ الصَّيْدَ فَأَدْرَكْتَهُ بَعْدَ ثَلاَثِ لَيَالٍ وَسَهْمُكَ فِيهِ فَكُلْهُ مَا لَمْ يُنْتِنْ ‏"‏ ‏.‏

Abu Saʼlaba al-Xushaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Ovni otib, uch kechadan keyin oʻqing unga (sanchilgan) holida unga yetib borsang, sasib qolmagan boʻlsa, uni yegin», dedilar.Абу Саълаба ал-Хушаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Овни отиб, уч кечадан кейин ўқинг унга (санчилган) ҳолида унга етиб борсанг, сасиб қолмаган бўлса, уни егин», дедилар.

حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيِّ، عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيِّ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَهَى عَنْ أَكْلِ كُلِّ ذِي نَابٍ مِنَ السَّبُعِ ‏.‏

Abu Saʼlaba al-Xushaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ yirtqich hayvonlardan tishli (qozigʻ tishli) boʻlgan har bir hayvonni yeyishni man qildilar.Абу Саълаба ал-Хушаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ йиртқич ҳайвонлардан тишли (қозиғ тишли) бўлган ҳар бир ҳайвонни ейишни ман қилдилар.

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَاصِمٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ شُعَيْبٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْعَلاَءِ بْنِ زَبْرٍ، عَنْ أَبِي عُبَيْدِ اللَّهِ، مُسْلِمِ بْنِ مِشْكَمٍ عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيِّ، أَنَّهُ سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ إِنَّا نُجَاوِرُ أَهْلَ الْكِتَابِ وَهُمْ يَطْبُخُونَ فِي قُدُورِهِمُ الْخِنْزِيرَ وَيَشْرَبُونَ فِي آنِيَتِهِمُ الْخَمْرَ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنْ وَجَدْتُمْ غَيْرَهَا فَكُلُوا فِيهَا وَاشْرَبُوا وَإِنْ لَمْ تَجِدُوا غَيْرَهَا فَارْحَضُوهَا بِالْمَاءِ وَكُلُوا وَاشْرَبُوا ‏"‏ ‏.‏

Abu Saʼlaba al-Xushaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u Rasululloh ﷺdan soʻrab: «Biz ahli kitob bilan qoʻshni boʻlib yashaymiz, ular qozonlarida choʻchqa pishirishadi va idishlarida xamr ichishadi», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Agar boshqasini topsangiz, oʻshanda yeb-iching. Agar boshqasini topa olmasangiz, ularni suv bilan yuvib, yeb-iching», dedilar.Абу Саълаба ал-Хушаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у Расулуллоҳ ﷺдан сўраб: «Биз аҳли китоб билан қўшни бўлиб яшаймиз, улар қозонларида чўчқа пиширишади ва идишларида хамр ичишади», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Агар бошқасини топсангиз, ўшанда еб-ичинг. Агар бошқасини топа олмасангиз, уларни сув билан ювиб, еб-ичинг», дедилар.