Bahz ibn Hakim

حَدَّثَنَا ابْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ حَكِيمٍ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ جَدِّي، قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ نِسَاؤُنَا مَا نَأْتِي مِنْهُنَّ وَمَا نَذَرُ قَالَ ‏"‏ ائْتِ حَرْثَكَ أَنَّى شِئْتَ وَأَطْعِمْهَا إِذَا طَعِمْتَ وَاكْسُهَا إِذَا اكْتَسَيْتَ وَلاَ تُقَبِّحِ الْوَجْهَ وَلاَ تَضْرِبْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ رَوَى شُعْبَةُ ‏"‏ تُطْعِمُهَا إِذَا طَعِمْتَ وَتَكْسُوهَا إِذَا اكْتَسَيْتَ ‏"‏ ‏.‏

Ibn Bashshor Yahyo ibn Saiddan, u Bahz ibn Hakimdan, u otasidan, u bobosi (Muoviya ibn Hayda) (roziyallohu anhu)dan rivoyat qiladi. U dedi: «Men: ‹Ey Rasululloh, xotinlarimizga qanday yaqinlashamiz va ulardan nimani tark etamiz?› dedim. U zot: «Ekinzoringga (yaʼni xotiningga) xohlaganingcha (yoʻl orqali) kelgin, oʻzing yeganingda unga taom bergin, oʻzing kiyganingda unga kiydirgin, yuzini qabihlama va urma», dedilar. Abu Dovud aytdi: Shuʼba: «Oʻzing yeganingda unga taom berishing va oʻzing kiyganingda unga kiydirishing», deb rivoyat qildi.Ибн Башшор Яҳё ибн Саиддан, у Баҳз ибн Ҳакимдан, у отасидан, у бобоси (Муовия ибн Ҳайда) (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилади. У деди: «Мен: ‹Эй Расулуллоҳ, хотинларимизга қандай яқинлашамиз ва улардан нимани тарк этамиз?› дедим. У зот: «Экинзорингга (яъни хотинингга) хоҳлаганингча (йўл орқали) келгин, ўзинг еганингда унга таом бергин, ўзинг кийганингда унга кийдиргин, юзини қабиҳлама ва урма», дедилар. Абу Довуд айтди: Шуъба: «Ўзинг еганингда унга таом беришинг ва ўзинг кийганингда унга кийдиришинг», деб ривоят қилди.

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى الرَّازِيُّ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنْ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم حَبَسَ رَجُلاً فِي تُهْمَةٍ ‏.‏

Bahz ibn Hakim otasidan, u bobosidan rivoyat qilishicha, Paygʻambar ﷺ bir kishini gumon (ayb taqalishi) sababli hibsga oldilar.Баҳз ибн Ҳаким отасидан, у бобосидан ривоят қилишича, Пайғамбар ﷺ бир кишини гумон (айб тақалиши) сабабли ҳибсга олдилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ، وَمُؤَمَّلُ بْنُ هِشَامٍ، - قَالَ ابْنُ قُدَامَةَ - حَدَّثَنِي إِسْمَاعِيلُ، عَنْ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، - قَالَ ابْنُ قُدَامَةَ - إِنَّ أَخَاهُ أَوْ عَمَّهُ وَقَالَ مُؤَمَّلٌ - إِنَّهُ قَامَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ يَخْطُبُ فَقَالَ جِيرَانِي بِمَا أَخَذُوا ‏.‏ فَأَعْرَضَ عَنْهُ مَرَّتَيْنِ ثُمَّ ذَكَرَ شَيْئًا فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ خَلُّوا لَهُ عَنْ جِيرَانِهِ ‏"‏ ‏.‏ لَمْ يَذْكُرْ مُؤَمَّلٌ وَهُوَ يَخْطُبُ ‏.‏

Bahz ibn Hakim otasidan, u bobosidan rivoyat qiladi — Ibn Qudoma (rivoyatida): «uning (bobosining) birodari yoki amakisi» dedi, Muammal esa: «u (kishi)» dedi — u (kishi) Paygʻambar ﷺ xutba qilib turgan paytlarida oʻrnidan turib: «Qoʻshnilarimni nima sababdan (ushlab) olib ketishdi?» dedi. U zot ﷺ undan ikki marta yuz oʻgirdilar. Soʻngra u (kishi) bir narsani eslatdi. Shunda Paygʻambar ﷺ: «Uning qoʻshnilarini qoʻyib yuboringlar», dedilar. Muammal «xutba qilib turgan paytlarida» (degan soʻzlarni) zikr qilmadi.Баҳз ибн Ҳаким отасидан, у бобосидан ривоят қилади — Ибн Қудома (ривоятида): «унинг (бобосининг) биродари ёки амакиси» деди, Муаммал эса: «у (киши)» деди — у (киши) Пайғамбар ﷺ хутба қилиб турган пайтларида ўрнидан туриб: «Қўшниларимни нима сабабдан (ушлаб) олиб кетишди?» деди. У зот ﷺ ундан икки марта юз ўгирдилар. Сўнгра у (киши) бир нарсани эслатди. Шунда Пайғамбар ﷺ: «Унинг қўшниларини қўйиб юборинглар», дедилар. Муаммал «хутба қилиб турган пайтларида» (деган сўзларни) зикр қилмади.

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا أَبِي ح، وَحَدَّثَنَا ابْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، نَحْوَهُ عَنْ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ عَوْرَاتُنَا مَا نَأْتِي مِنْهَا وَمَا نَذَرُ قَالَ ‏"‏ احْفَظْ عَوْرَتَكَ إِلاَّ مِنْ زَوْجَتِكَ أَوْ مَا مَلَكَتْ يَمِينُكَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِذَا كَانَ الْقَوْمُ بَعْضُهُمْ فِي بَعْضٍ قَالَ ‏"‏ إِنِ اسْتَطَعْتَ أَنْ لاَ يَرَيَنَّهَا أَحَدٌ فَلاَ يَرَيَنَّهَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِذَا كَانَ أَحَدُنَا خَالِيًا قَالَ ‏"‏ اللَّهُ أَحَقُّ أَنْ يُسْتَحْيَا مِنْهُ مِنَ النَّاسِ ‏"‏ ‏.‏

Bahz ibn Hakim otasidan, u bobosidan rivoyat qiladi, u aytadi: Men: «Yo Rasululloh, avratlarimizni qaysisidan ochaylik-u qaysisini yashiraylik?» dedim. (U zot): «Avratingni saqla, faqat ayoling yoki qoʻl ostingdagi (chorisi)dan boshqadan», dedilar. Men: «Yo Rasululloh, qavm bir-birining ichida (bir joyda) boʻlsachi?» dedim. (U zot): «Agar uni hech kim koʻrmasligiga qodir boʻlsang, hech kim uni koʻrmasin», dedilar. Men: «Yo Rasululloh, birimiz yolgʻiz boʻlsachi?» dedim. (U zot): «Alloh Undan hayo qilinishga odamlardan koʻra haqliroqdir», dedilar.Баҳз ибн Ҳаким отасидан, у бобосидан ривоят қилади, у айтади: Мен: «Ё Расулуллоҳ, авратларимизни қайсисидан очайлик-у қайсисини яширайлик?» дедим. (У зот): «Авратингни сақла, фақат аёлинг ёки қўл остингдаги (чориси)дан бошқадан», дедилар. Мен: «Ё Расулуллоҳ, қавм бир-бирининг ичида (бир жойда) бўлсачи?» дедим. (У зот): «Агар уни ҳеч ким кўрмаслигига қодир бўлсанг, ҳеч ким уни кўрмасин», дедилар. Мен: «Ё Расулуллоҳ, биримиз ёлғиз бўлсачи?» дедим. (У зот): «Аллоҳ Ундан ҳаё қилинишга одамлардан кўра ҳақлироқдир», дедилар.

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، أَخْبَرَنَا بَهْزُ بْنُ حَكِيمٍ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، أَخْبَرَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ فِي كُلِّ سَائِمَةِ إِبِلٍ فِي أَرْبَعِينَ بِنْتُ لَبُونٍ وَلاَ يُفَرَّقُ إِبِلٌ عَنْ حِسَابِهَا مَنْ أَعْطَاهَا مُؤْتَجِرًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ابْنُ الْعَلاَءِ ‏"‏ مُؤْتَجِرًا بِهَا ‏"‏ ‏.‏ ‏"‏ فَلَهُ أَجْرُهَا وَمَنْ مَنَعَهَا فَإِنَّا آخِذُوهَا وَشَطْرَ مَالِهِ عَزْمَةً مِنْ عَزَمَاتِ رَبِّنَا عَزَّ وَجَلَّ لَيْسَ لآلِ مُحَمَّدٍ مِنْهَا شَىْءٌ ‏"‏ ‏.‏

Muoviya ibn Hayda (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ dedilar: «Yaylovda boqiladigan har qirq tuyada bitta ikki yashar urgʻochi tuya (binta labun) boʻladi, tuyalar oʻz hisobidan ajratilmaydi. Kim uni (zakotni) savob umid qilib bersa…» — Ibn al-Aloʼ: «uning evaziga savob umid qilib» dedi — «…unga uning ajri boʻladi. Kim uni bermay (taqib) qoʻysa, biz uni va molining yarmini olamiz, bu Robbimiz azza va jallaning hukmlaridan bir hukmdir. Muhammad oilasiga undan hech narsa (yaʼni zakotdan) yoʻq».Муовия ибн Ҳайда (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ дедилар: «Яйловда боқиладиган ҳар қирқ туяда битта икки яшар урғочи туя (бинта лабун) бўлади, туялар ўз ҳисобидан ажратилмайди. Ким уни (закотни) савоб умид қилиб берса…» — Ибн ал-Алў: «унинг эвазига савоб умид қилиб» деди — «…унга унинг ажри бўлади. Ким уни бермай (тақиб) қўйса, биз уни ва молининг ярмини оламиз, бу Роббимиз азза ва жалланинг ҳукмларидан бир ҳукмдир. Муҳаммад оиласига ундан ҳеч нарса (яъни закотдан) йўқ».