Fotima bint Qays

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، وَالْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ، قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، - وَاللَّفْظُ لِمُحَمَّدٍ - عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ، أَنَّ أَبَا عَمْرِو بْنَ حَفْصٍ، طَلَّقَهَا الْبَتَّةَ وَهُوَ غَائِبٌ فَأَرْسَلَ إِلَيْهَا وَكِيلُهُ بِشَعِيرٍ فَسَخِطَتْهُ ‏.‏ فَقَالَ وَاللَّهِ مَا لَكِ عَلَيْنَا مِنْ شَىْءٍ ‏.‏ فَجَاءَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَتْ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ ‏"‏ لَيْسَ لَكِ نَفَقَةٌ ‏"‏ ‏.‏ فَأَمَرَهَا أَنْ تَعْتَدَّ فِي بَيْتِ أُمِّ شَرِيكٍ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ تِلْكَ امْرَأَةٌ يَغْشَاهَا أَصْحَابِي فَاعْتَدِّي عِنْدَ ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍ فَإِنَّهُ رَجُلٌ أَعْمَى تَضَعِينَ ثِيَابَكِ فَإِذَا حَلَلْتِ فَآذِنِينِي ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَلَمَّا حَلَلْتُ ذَكَرْتُ لَهُ أَنَّ مُعَاوِيَةَ بْنَ أَبِي سُفْيَانَ وَأَبَا جَهْمٍ خَطَبَانِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَمَّا أَبُو جَهْمٍ فَلاَ يَضَعُ عَصَاهُ عَنْ عَاتِقِهِ وَأَمَّا مُعَاوِيَةُ فَصُعْلُوكٌ لاَ مَالَ لَهُ وَلَكِنِ انْكِحِي أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ ‏"‏ ‏.‏ فَكَرِهْتُهُ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ انْكِحِي أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ ‏"‏ ‏.‏ فَنَكَحْتُهُ فَجَعَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِيهِ خَيْرًا وَاغْتَبَطْتُ بِهِ ‏.‏

Fotima bint Qays (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Abu Amr ibn Hafs yoʻqligida uni qatʼiy taloq qildi. Uning vakili unga arpa yuborgan edi, u ayol undan norozi boʻldi. Vakil: «Allohga qasamki, sening bizning zimmamizda hech qanday haqqing yoʻq», dedi. Shunda u ayol Rasululloh ﷺ huzurlariga kelib, buni u zotga aytdi. U zot: «Senga nafaqa yoʻq», dedilar. Va uni Ummu Sharikning uyida iddasini oʻtkazishga buyurdilar. Soʻng: «U ayolning uyiga sahobalarim kelib turadi. Ibn Ummu Maktumning oldida iddangni oʻtkaz, chunki u koʻr kishidir, sen kiyimingni yechishing mumkin. Iddang tugagach, menga xabar ber», dedilar. U ayol dedi: «Iddam tugagach, unga Muoviya ibn Abu Sufyon va Abu Jahm menga sovchi qoʻyganini aytdim. Rasululloh ﷺ: ‹Abu Jahmga kelsak, u tayogʻini yelkasidan qoʻymaydi. Muoviyaga kelsak, u kambagʻal boʻlib, moli yoʻqdir. Lekin sen Usoma ibn Zaydga tegib ol›, dedilar. Men uni yoqtirmadim. Soʻng u zot: ‹Usoma ibn Zaydga tegib ol›, dedilar. Shunda men unga tegdim. Alloh azza va jalla unda yaxshilik ato etdi va men undan mamnun boʻldim».Фотима бинт Қайс (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Абу Амр ибн Ҳафс йўқлигида уни қатъий талоқ қилди. Унинг вакили унга арпа юборган эди, у аёл ундан норози бўлди. Вакил: «Аллоҳга қасамки, сенинг бизнинг зиммамизда ҳеч қандай ҳаққинг йўқ», деди. Шунда у аёл Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига келиб, буни у зотга айтди. У зот: «Сенга нафақа йўқ», дедилар. Ва уни Умму Шарикнинг уйида иддасини ўтказишга буюрдилар. Сўнг: «У аёлнинг уйига саҳобаларим келиб туради. Ибн Умму Мактумнинг олдида иддангни ўтказ, чунки у кўр кишидир, сен кийимингни ечишинг мумкин. Идданг тугагач, менга хабар бер», дедилар. У аёл деди: «Иддам тугагач, унга Муовия ибн Абу Суфён ва Абу Жаҳм менга совчи қўйганини айтдим. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Абу Жаҳмга келсак, у таёғини елкасидан қўймайди. Муовияга келсак, у камбағал бўлиб, моли йўқдир. Лекин сен Усома ибн Зайдга тегиб ол›, дедилар. Мен уни ёқтирмадим. Сўнг у зот: ‹Усома ибн Зайдга тегиб ол›, дедилар. Шунда мен унга тегдим. Аллоҳ азза ва жалла унда яхшилик ато этди ва мен ундан мамнун бўлдим».

أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَزِيدَ الأَحْمَسِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا الشَّعْبِيُّ، قَالَ حَدَّثَتْنِي فَاطِمَةُ بِنْتُ قَيْسٍ، قَالَتْ أَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ أَنَا بِنْتُ آلِ خَالِدٍ وَإِنَّ زَوْجِي فُلاَنًا أَرْسَلَ إِلَىَّ بِطَلاَقِي وَإِنِّي سَأَلْتُ أَهْلَهُ النَّفَقَةَ وَالسُّكْنَى فَأَبَوْا عَلَىَّ ‏.‏ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهُ قَدْ أَرْسَلَ إِلَيْهَا بِثَلاَثِ تَطْلِيقَاتٍ ‏.‏ قَالَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّمَا النَّفَقَةُ وَالسُّكْنَى لِلْمَرْأَةِ إِذَا كَانَ لِزَوْجِهَا عَلَيْهَا الرَّجْعَةُ ‏"‏ ‏.‏

Fotima bint Qays (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Men Paygʻambar ﷺ huzurlariga kelib: ‹Men falon oilaning qizidirman, erim falonchi menga taloqimni yuborib qoʻydi. Men uning oilasidan nafaqa va turar joy soʻradim, ular menga bermadilar›, dedim. Ular: ‹Ey Allohning Rasuli, u unga uch taloqni yuborgan›, deyishdi». U ayol dedi: «Shunda Allohning Rasuli ﷺ: ‹Nafaqa va turar joy ayolga faqat eri uni qaytarib olish huquqiga ega boʻlganda beriladi›, dedilar».Фотима бинт Қайс (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Мен Пайғамбар ﷺ ҳузурларига келиб: ‹Мен фалон оиланинг қизидирман, эрим фалончи менга талоқимни юбориб қўйди. Мен унинг оиласидан нафақа ва турар жой сўрадим, улар менга бермадилар›, дедим. Улар: ‹Эй Аллоҳнинг Расули, у унга уч талоқни юборган›, дейишди». У аёл деди: «Шунда Аллоҳнинг Расули ﷺ: ‹Нафақа ва турар жой аёлга фақат эри уни қайтариб олиш ҳуқуқига эга бўлганда берилади›, дедилар».

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ سَلَمَةَ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الْمُطَلَّقَةُ ثَلاَثًا لَيْسَ لَهَا سُكْنَى وَلاَ نَفَقَةٌ ‏"‏ ‏.‏

Fotima bint Qays (roziyallohu anho)dan, Paygʻambar ﷺdan rivoyat qilinadi: «Uch taloq berilgan ayolga turar joy ham, nafaqa ham yoʻqdir».Фотима бинт Қайс (розияллоҳу анҳо)дан, Пайғамбар ﷺдан ривоят қилинади: «Уч талоқ берилган аёлга турар жой ҳам, нафақа ҳам йўқдир».

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ، عَنْ أَبِي عَمْرٍو، - وَهُوَ الأَوْزَاعِيُّ - قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو سَلَمَةَ، قَالَ حَدَّثَتْنِي فَاطِمَةُ بِنْتُ قَيْسٍ، أَنَّ أَبَا عَمْرِو بْنَ حَفْصٍ الْمَخْزُومِيَّ، طَلَّقَهَا ثَلاَثًا فَانْطَلَقَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فِي نَفَرٍ مِنْ بَنِي مَخْزُومٍ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا عَمْرِو بْنَ حَفْصٍ طَلَّقَ فَاطِمَةَ ثَلاَثًا فَهَلْ لَهَا نَفَقَةٌ فَقَالَ ‏"‏ لَيْسَ لَهَا نَفَقَةٌ وَلاَ سُكْنَى ‏"‏ ‏.‏

Fotima bint Qays (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Abu Amr ibn Hafs al-Maxzumiy uni uch taloq bilan taloq qildi. Xolid ibn al-Valid Banu Maxzumdan bir necha kishi bilan Allohning Rasuli ﷺ huzuriga borib: «Ey Allohning Rasuli, Abu Amr ibn Hafs Fotimani uch taloq bilan taloq qildi, unga nafaqa bormi?» dedi. U zot: «Unga nafaqa ham, turar joy ham yoʻq», dedilar.Фотима бинт Қайс (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Абу Амр ибн Ҳафс ал-Махзумий уни уч талоқ билан талоқ қилди. Холид ибн ал-Валид Бану Махзумдан бир неча киши билан Аллоҳнинг Расули ﷺ ҳузурига бориб: «Эй Аллоҳнинг Расули, Абу Амр ибн Ҳафс Фотимани уч талоқ билан талоқ қилди, унга нафақа борми?» деди. У зот: «Унга нафақа ҳам, турар жой ҳам йўқ», дедилар.

أَخْبَرَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَاقَ الصَّاغَانِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو الْجَوَّابِ، قَالَ حَدَّثَنَا عَمَّارٌ، - هُوَ ابْنُ رُزَيْقٍ - عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ، قَالَتْ طَلَّقَنِي زَوْجِي فَأَرَدْتُ النُّقْلَةَ فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ انْتَقِلِي إِلَى بَيْتِ ابْنِ عَمِّكِ عَمْرِو ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍ فَاعْتَدِّي فِيهِ ‏"‏ ‏.‏ فَحَصَبَهُ الأَسْوَدُ وَقَالَ وَيْلَكَ لِمَ تُفْتِي بِمِثْلِ هَذَا ‏.‏ قَالَ عُمَرُ إِنْ جِئْتِ بِشَاهِدَيْنِ يَشْهَدَانِ أَنَّهُمَا سَمِعَاهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَإِلاَّ لَمْ نَتْرُكْ كِتَابَ اللَّهِ لِقَوْلِ امْرَأَةٍ ‏{‏ لاَ تُخْرِجُوهُنَّ مِنْ بُيُوتِهِنَّ وَلاَ يَخْرُجْنَ إِلاَّ أَنْ يَأْتِينَ بِفَاحِشَةٍ مُبَيِّنَةٍ ‏}‏ ‏.‏

Fotima binti Qays (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Erim meni taloq qildi va men koʻchishni istadim, shunda Rasululloh ﷺ huzuriga keldim. U zot: ‹Amakingning oʻgʻli Amr ibn Ummu Maktumning uyiga koʻch va oʻsha yerda idda oʻtir›, dedilar». Shunda Aswad unga tosh otib: «Voy senga, nega bunday fatvo berasan!» dedi. Umar (roziyallohu anhu): «Agar buni Rasululloh ﷺ dan eshitganliklariga guvohlik beradigan ikki guvoh keltirsang (tasdiqlaymiz), aks holda bir ayolning soʻzi uchun Allohning Kitobini tark etmaymiz», dedi: {Ularni uylaridan chiqarmang, ochiq-oydin fohishalik qilmaguncha oʻzlari ham chiqmasin}.Фотима бинти Қайс (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Эрим мени талоқ қилди ва мен кўчишни истадим, шунда Расулуллоҳ ﷺ ҳузурига келдим. У зот: ‹Амакингнинг ўғли Амр ибн Умму Мактумнинг уйига кўч ва ўша ерда идда ўтир›, дедилар». Шунда Асwад унга тош отиб: «Вой сенга, нега бундай фатво берасан!» деди. Умар (розияллоҳу анҳу): «Агар буни Расулуллоҳ ﷺ дан эшитганликларига гувоҳлик берадиган икки гувоҳ келтирсанг (тасдиқлаймиз), акс ҳолда бир аёлнинг сўзи учун Аллоҳнинг Китобини тарк этмаймиз», деди: {Уларни уйларидан чиқарманг, очиқ-ойдин фоҳишалик қилмагунча ўзлари ҳам чиқмасин}.