حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ، عَنْ عَمْرِو بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ دَخَلَ عَلَيْهَا فَاخْتَبَأَتْ مَوْلاَةٌ لَهَا فَقَالَ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " حَاضَتْ " . فَقَالَتْ نَعَمْ . فَشَقَّ لَهَا مِنْ عِمَامَتِهِ فَقَالَ " اخْتَمِرِي بِهَذَا " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ uning oldiga kirdilar, shunda uning bir choʻrisi bekinib oldi. Nabiy ﷺ: «Hayz koʻrdimi?» dedilar. U: «Ha», dedi. Shunda u zot sallalaridan bir parcha uzib berib: «Buni boshingga roʻmol qilib oʻra», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ унинг олдига кирдилар, шунда унинг бир чўриси бекиниб олди. Набий ﷺ: «Ҳайз кўрдими?» дедилар. У: «Ҳа», деди. Шунда у зот саллаларидан бир парча узиб бериб: «Буни бошингга рўмол қилиб ўра», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، وَأَبُو النُّعْمَانِ، قَالاَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، عَنْ صَفِيَّةَ بِنْتِ الْحَارِثِ، عَنْ عَائِشَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " لاَ يَقْبَلُ اللَّهُ صَلاَةَ حَائِضٍ إِلاَّ بِخِمَارٍ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Alloh hayz koʻradigan ayolning namozini roʻmolsiz qabul qilmaydi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Аллоҳ ҳайз кўрадиган аёлнинг намозини рўмолсиз қабул қилмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَتْ فَاطِمَةُ بِنْتُ قَيْسٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي أَخَافُ أَنْ يُقْتَحَمَ عَلَىَّ . فَأَمَرَهَا أَنْ تَتَحَوَّلَ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Fotima binti Qays: ‹Ey Allohning Rasuli, men huzurimga zoʻrlik bilan kimdir bostirib kirishidan qoʻrqaman›, dedi. Shunda u zot ﷺ unga koʻchib ketishni buyurdilar».Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Фотима бинти Қайс: ‹Эй Аллоҳнинг Расули, мен ҳузуримга зўрлик билан кимдир бостириб киришидан қўрқаман›, деди. Шунда у зот ﷺ унга кўчиб кетишни буюрдилар».
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ الْمِقْدَامِ أَبُو الأَشْعَثِ الْعِجْلِيُّ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ الْقَاسِمِ، حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ عَمْرَةَ بِنْتَ الْجَوْنِ، تَعَوَّذَتْ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ حِينَ أُدْخِلَتْ عَلَيْهِ فَقَالَ " لَقَدْ عُذْتِ بِمُعَاذٍ " . فَطَلَّقَهَا وَأَمَرَ أُسَامَةَ أَوْ أَنَسًا فَمَتَّعَهَا بِثَلاَثَةِ أَثْوَابٍ رَازِقِيَّةٍ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Amra binti Javn Allohning Rasuli ﷺ huzurlariga kelin qilib kiritilganda, u zotdan Allohga panoh soʻradi. Shunda u zot: «Sen panoh berguvchi Zotdan panoh soʻrading», dedilar. Soʻng u zot uni taloq qildilar va Usoma yoki Anasga buyurib, unga uch dona oq zigʻir matodan libos hadya qildirdilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Амра бинти Жавн Аллоҳнинг Расули ﷺ ҳузурларига келин қилиб киритилганда, у зотдан Аллоҳга паноҳ сўради. Шунда у зот: «Сен паноҳ бергувчи Зотдан паноҳ сўрадинг», дедилар. Сўнг у зот уни талоқ қилдилар ва Усома ёки Анасга буюриб, унга уч дона оқ зиғир матодан либос ҳадя қилдирдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ خَالِدِ بْنِ خِدَاشٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ حَمَّادٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، . أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " رُفِعَ الْقَلَمُ عَنْ ثَلاَثَةٍ عَنِ النَّائِمِ حَتَّى يَسْتَيْقِظَ وَعَنِ الصَّغِيرِ حَتَّى يَكْبَرَ وَعَنِ الْمَجْنُونِ حَتَّى يَعْقِلَ أَوْ يُفِيقَ " . قَالَ أَبُو بَكْرٍ فِي حَدِيثِهِ " وَعَنِ الْمُبْتَلَى حَتَّى يَبْرَأَ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Allohning Rasuli ﷺ: «Uch kishidan qalam koʻtarilgan (yaʼni ular masʼul emas): uygʻonguncha uxlab yotgandan, ulgʻayguncha yosh boladan va aqli joyiga kelguncha yoki hushiga kelguncha aqldan ozgandan», dedilar. Abu Bakr oʻz rivoyatida: «Va sogʻayguncha baloga giriftor boʻlgandan», deb qoʻshdi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Аллоҳнинг Расули ﷺ: «Уч кишидан қалам кўтарилган (яъни улар масъул эмас): уйғонгунча ухлаб ётгандан, улғайгунча ёш боладан ва ақли жойига келгунча ёки ҳушига келгунча ақлдан озгандан», дедилар. Абу Бакр ўз ривоятида: «Ва соғайгунча балога гирифтор бўлгандан», деб қўшди.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ مُسْلِمٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ خَيَّرَنَا رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَاخْتَرْنَاهُ . فَلَمْ نَرَهُ شَيْئًا .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bizni ixtiyorli qildilar, biz esa u zotni ixtiyor qildik. Shunda u zot buni hech narsa deb hisoblamadilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бизни ихтиёрли қилдилар, биз эса у зотни ихтиёр қилдик. Шунда у зот буни ҳеч нарса деб ҳисобламадилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَنْبَأَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ لَمَّا نَزَلَتْ {وَإِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ} دَخَلَ عَلَىَّ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَقَالَ " يَا عَائِشَةُ إِنِّي ذَاكِرٌ لَكِ أَمْرًا فَلاَ عَلَيْكِ أَنْ لاَ تَعْجَلِي فِيهِ حَتَّى تَسْتَأْمِرِي أَبَوَيْكِ قَالَتْ قَدْ عَلِمَ وَاللَّهِ أَنَّ أَبَوَىَّ لَمْ يَكُونَا لِيَأْمُرَانِي بِفِرَاقِهِ . قَالَتْ فَقَرَأَ عَلَىَّ {يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لأَزْوَاجِكَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ الْحَيَاةَ الدُّنْيَا وَزِينَتَهَا } . الآيَاتِ . فَقُلْتُ فِي هَذَا أَسْتَأْمِرُ أَبَوَىَّ قَدِ اخْتَرْتُ اللَّهَ وَرَسُولَهُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: {Agar sizlar Alloh va Uning Rasulini istasangiz} degan oyat nozil boʻlganida, Rasululloh ﷺ huzurimga kirib: «Ey Oisha, men senga bir ishni aytmoqchiman, ota-onang bilan maslahatlashmaguningcha unda shoshilmasang boʻladi», dedilar. U: «Alloh haqqi, u zot ota-onam meni u zotdan ajralishga buyurmasliklarini yaxshi bilar edilar», dedi. Soʻng u zot menga {Ey Nabiy, ayollaringizga ayting: agar sizlar dunyo hayoti va uning ziynatini istasangiz} oyatlarini oʻqib berdilar. Men: «Bu haqda ota-onam bilan maslahatlashamanmi? Men Alloh va Uning Rasulini ixtiyor qildim», dedim.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: {Агар сизлар Аллоҳ ва Унинг Расулини истасангиз} деган оят нозил бўлганида, Расулуллоҳ ﷺ ҳузуримга кириб: «Эй Оиша, мен сенга бир ишни айтмоқчиман, ота-онанг билан маслаҳатлашмагунингча унда шошилмасанг бўлади», дедилар. У: «Аллоҳ ҳаққи, у зот ота-онам мени у зотдан ажралишга буюрмасликларини яхши билар эдилар», деди. Сўнг у зот менга {Эй Набий, аёлларингизга айтинг: агар сизлар дунё ҳаёти ва унинг зийнатини истасангиз} оятларини ўқиб бердилар. Мен: «Бу ҳақда ота-онам билан маслаҳатлашаманми? Мен Аллоҳ ва Унинг Расулини ихтиёр қилдим», дедим.
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الرِّجَالِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ أَقْسَمَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ أَنْ لاَ يَدْخُلَ عَلَى نِسَائِهِ شَهْرًا فَمَكَثَ تِسْعَةً وَعِشْرِينَ يَوْمًا حَتَّى إِذَا كَانَ مَسَاءَ ثَلاَثِينَ دَخَلَ عَلَىَّ فَقُلْتُ إِنَّكَ أَقْسَمْتَ أَنْ لاَ تَدْخُلَ عَلَيْنَا شَهْرًا . فَقَالَ " شَهْرٌ هَكَذَا " . يُرْسِلُ أَصَابِعَهُ فِيهَا ثَلاَثَ مَرَّاتٍ " وَشَهْرٌ هَكَذَا " . وَأَرْسَلَ أَصَابِعَهُ كُلَّهَا وَأَمْسَكَ إِصْبَعًا وَاحِدًا فِي الثَّالِثَةِ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bir oy davomida ayollarining oldiga kirmaslikka qasam ichdilar. Yigirma toʻqqiz kun turib, oʻttizinchi kunning kechasi boʻlganda mening oldimga kirdilar. Men: «Siz bir oy davomida bizning oldimizga kirmaslikka qasam ichgan edingiz», dedim. U zot: «Oy mana bunday boʻladi», deb barmoqlarini uch marta yoydilar, «yana oy mana bunday ham boʻladi», deb barmoqlarining hammasini yoyib, uchinchisida bitta barmoqlarini yigʻib qoldilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бир ой давомида аёлларининг олдига кирмасликка қасам ичдилар. Йигирма тўққиз кун туриб, ўттизинчи куннинг кечаси бўлганда менинг олдимга кирдилар. Мен: «Сиз бир ой давомида бизнинг олдимизга кирмасликка қасам ичган эдингиз», дедим. У зот: «Ой мана бундай бўлади», деб бармоқларини уч марта ёйдилар, «яна ой мана бундай ҳам бўлади», деб бармоқларининг ҳаммасини ёйиб, учинчисида битта бармоқларини йиғиб қолдилар.
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّا بْنِ أَبِي زَائِدَةَ، عَنْ حَارِثَةَ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ إِنَّمَا آلَى لأَنَّ زَيْنَبَ رَدَّتْ عَلَيْهِ هَدِيَّتَهُ . فَقَالَتْ عَائِشَةُ لَقَدْ أَقْمَأَتْكَ . فَغَضِبَ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَآلَى مِنْهُنَّ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ayollaridan iyloʻ qilishlari faqat Zaynab u zotning hadyasini qaytarib yuborgani sababli edi. Oisha: «Zaynab seni xor qildi», dedi. Shunda u zot ﷺ gʻazablandilar va ulardan iyloʻ qildilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ аёлларидан ийлў қилишлари фақат Зайнаб у зотнинг ҳадясини қайтариб юборгани сабабли эди. Оиша: «Зайнаб сени хор қилди», деди. Шунда у зот ﷺ ғазабландилар ва улардан ийлў қилдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُبَيْدَةَ، حَدَّثَنَا أَبِي، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ تَمِيمِ بْنِ سَلَمَةَ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُ تَبَارَكَ الَّذِي وَسِعَ سَمْعُهُ كُلَّ شَىْءٍ . إِنِّي لأَسْمَعُ كَلاَمَ خَوْلَةَ بِنْتِ ثَعْلَبَةَ وَيَخْفَى عَلَىَّ بَعْضُهُ وَهِيَ تَشْتَكِي زَوْجَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَهِيَ تَقُولُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَكَلَ شَبَابِي وَنَثَرْتُ لَهُ بَطْنِي حَتَّى إِذَا كَبِرَتْ سِنِّي وَانْقَطَعَ وَلَدِي ظَاهَرَ مِنِّي اللَّهُمَّ إِنِّي أَشْكُو إِلَيْكَ . فَمَا بَرِحَتْ حَتَّى نَزَلَ جِبْرَائِيلُ بِهَؤُلاَءِ الآيَاتِ {قَدْ سَمِعَ اللَّهُ قَوْلَ الَّتِي تُجَادِلُكَ فِي زَوْجِهَا وَتَشْتَكِي إِلَى اللَّهِ}.
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Eshitishi har bir narsani qamrab olgan Zot ulugʻdir. Men Xavla bint Saʼlabaning gapini eshitib turardim, garchi baʼzisi menga yashirin qolgan boʻlsa-da. U eriga qarshi Rasululloh ﷺga shikoyat qilib turib: «Yo Rasululloh, u yoshligimni yeb bitirdi, men unga qornimni sochdim (koʻp bola tugʻib berdim), yoshim ulgʻayib, tugʻishdan qolganimda esa mendan zihor qildi. Ey Alloh, men Senga shikoyat qilaman», derdi. U ayol shu holatda turgan edi, Jabroil ushbu oyatlarni olib nozil boʻldi: {Alloh eri haqida sen bilan tortishayotgan va Allohga shikoyat qilayotgan ayolning gapini eshitdi} (Mujodala 1).Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Эшитиши ҳар бир нарсани қамраб олган Зот улуғдир. Мен Хавла бинт Саълабанинг гапини эшитиб турардим, гарчи баъзиси менга яширин қолган бўлса-да. У эрига қарши Расулуллоҳ ﷺга шикоят қилиб туриб: «Ё Расулуллоҳ, у ёшлигимни еб битирди, мен унга қорнимни сочдим (кўп бола туғиб бердим), ёшим улғайиб, туғишдан қолганимда эса мендан зиҳор қилди. Эй Аллоҳ, мен Сенга шикоят қиламан», дерди. У аёл шу ҳолатда турган эди, Жаброил ушбу оятларни олиб нозил бўлди: {Аллоҳ эри ҳақида сен билан тортишаётган ва Аллоҳга шикоят қилаётган аёлнинг гапини эшитди} (Мужодала 1).
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ قَزَعَةَ، حَدَّثَنَا مَسْلَمَةُ بْنُ عَلْقَمَةَ، حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ أَبِي هِنْدٍ، عَنْ عَامِرٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ آلَى رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ مِنْ نِسَائِهِ وَحَرَّمَ فَجَعَلَ الْحَرَامَ حَلاَلاً . وَجَعَلَ فِي الْيَمِينِ كَفَّارَةً .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ayollaridan uzoqlashish haqida qasam ichdilar va (ularni oʻzlariga) harom qildilar. Shunday qilib, u zot haromni halol qildilar va qasam uchun kafforat toʻladilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ аёлларидан узоқлашиш ҳақида қасам ичдилар ва (уларни ўзларига) ҳаром қилдилар. Шундай қилиб, у зот ҳаромни ҳалол қилдилар ва қасам учун каффорат тўладилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ بْنِ يَزِيدَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا أَعْتَقَتْ بَرِيرَةَ فَخَيَّرَهَا رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَكَانَ لَهَا زَوْجٌ حُرٌّ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: U Barirani ozod qildi. Shunda Rasululloh ﷺ unga (nikohda qolish yoki qolmaslik) ixtiyorini berdilar. Uning eri esa hur (ozod) kishi edi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: У Барирани озод қилди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ унга (никоҳда қолиш ёки қолмаслик) ихтиёрини бердилар. Унинг эри эса ҳур (озод) киши эди.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ مَضَى فِي بَرِيرَةَ ثَلاَثُ سُنَنٍ خُيِّرَتْ حِينَ أُعْتِقَتْ وَكَانَ زَوْجُهَا مَمْلُوكًا وَكَانُوا يَتَصَدَّقُونَ عَلَيْهَا فَتُهْدِي إِلَى النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَيَقُولُ " هُوَ عَلَيْهَا صَدَقَةٌ وَهُوَ لَنَا هَدِيَّةٌ " . وَقَالَ " الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ " .
Iyos ibn Abd al-Muzaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U odamlarning suv sotayotganini koʻrib: «Suvni sotmanglar, chunki men Rasululloh ﷺ suvni sotishdan qaytarganlarini eshitganman», dedi.Иёс ибн Абд ал-Музаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У одамларнинг сув сотаётганини кўриб: «Сувни сотманглар, чунки мен Расулуллоҳ ﷺ сувни сотишдан қайтарганларини эшитганман», деди.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ أُمِرَتْ بَرِيرَةُ أَنْ تَعْتَدَّ، بِثَلاَثِ حِيَضٍ .
Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ortiqcha suvni sotishdan qaytardilar.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ортиқча сувни сотишдан қайтардилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، عَنْ مُظَاهِرِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنِ الْقَاسِمِ، عَنْ عَائِشَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " طَلاَقُ الأَمَةِ تَطْلِيقَتَانِ وَقُرْؤُهَا حَيْضَتَانِ " . قَالَ أَبُو عَاصِمٍ فَذَكَرْتُهُ لِمُظَاهِرٍ فَقُلْتُ حَدِّثْنِي كَمَا حَدَّثْتَ ابْنَ جُرَيْجٍ . فَأَخْبَرَنِي عَنِ الْقَاسِمِ عَنْ عَائِشَةَ عَنِ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " طَلاَقُ الأَمَةِ تَطْلِيقَتَانِ وَقُرْؤُهَا حَيْضَتَانِ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: «Choʻrining taloqi ikki marta, iddasi esa ikki hayz (davri)dir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: «Чўрининг талоқи икки марта, иддаси эса икки ҳайз (даври)дир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " لاَ يَحِلُّ لاِمْرَأَةٍ أَنْ تُحِدَّ عَلَى مَيِّتٍ فَوْقَ ثَلاَثٍ إِلاَّ عَلَى زَوْجٍ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: «Bir ayolga eridan boshqa oʻlgan kishi uchun uch kundan ortiq aza tutish halol emas», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: «Бир аёлга эридан бошқа ўлган киши учун уч кундан ортиқ аза тутиш ҳалол эмас», дедилар.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ، عَنْ حَارِثَةَ بْنِ أَبِي الرِّجَالِ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " مَنْ حَلَفَ فِي قَطِيعَةِ رَحِمٍ أَوْ فِيمَا لاَ يَصْلُحُ فَبِرُّهُ أَنْ لاَ يَتِمَّ عَلَى ذَلِكَ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim qarindoshlik rishtasini uzishga yoki toʻgʻri boʻlmagan bir ishga qasam ichsa, uning yaxshiligi oʻsha qasamni bajarmasligidadir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким қариндошлик риштасини узишга ёки тўғри бўлмаган бир ишга қасам ичса, унинг яхшилиги ўша қасамни бажармаслигидадир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ السَّرْحِ الْمِصْرِيُّ أَبُو طَاهِرٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَنْبَأَنَا يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " لاَ نَذْرَ فِي مَعْصِيَةٍ وَكَفَّارَتُهُ كَفَّارَةُ يَمِينٍ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Maʼsiyatda (gunoh ishda) nazr yoʻq va uning kafforati qasam kafforatidir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Маъсиятда (гуноҳ ишда) назр йўқ ва унинг каффорати қасам каффоратидир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " مَنْ نَذَرَ أَنْ يُطِيعَ اللَّهَ فَلْيُطِعْهُ وَمَنْ نَذَرَ أَنْ يَعْصِيَ اللَّهَ فَلاَ يَعْصِهِ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim Allohga itoat qilishga nazr qilsa, Unga itoat qilsin. Kim Allohga isyon qilishga nazr qilsa, Unga isyon qilmasin», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким Аллоҳга итоат қилишга назр қилса, Унга итоат қилсин. Ким Аллоҳга исён қилишга назр қилса, Унга исён қилмасин», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، وَإِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ حَبِيبٍ، قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " إِنَّ أَطْيَبَ مَا أَكَلَ الرَّجُلُ مِنْ كَسْبِهِ وَإِنَّ وَلَدَهُ مِنْ كَسْبِهِ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, kishi yegan eng halol narsa oʻz mehnati bilan topganidir. Uning bolasi ham oʻz kasbidandir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, киши еган энг ҳалол нарса ўз меҳнати билан топганидир. Унинг боласи ҳам ўз касбидандир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " إِنَّ أَصْحَابَ الصُّوَرِ يُعَذَّبُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يُقَالُ لَهُمْ أَحْيُوا مَا خَلَقْتُمْ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, surat chizuvchilar qiyomat kuni azoblanadilar. Ularga: ‹Yaratgan narsalaringizga jon bagʻishlanglar!› deyiladi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, сурат чизувчилар қиёмат куни азобланадилар. Уларга: ‹Яратган нарсаларингизга жон бағишланглар!› дейилади», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنِ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ، عَنْ مَخْلَدِ بْنِ خُفَافِ بْنِ إِيمَاءَ بْنِ رَحَضَةَ الْغِفَارِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَضَى أَنَّ خَرَاجَ الْعَبْدِ بِضَمَانِهِ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ qulning daromadi uning zaminini olganning (yaʼni javobgarligini oʻz zimmasiga olganning) haqqi ekaniga hukm qildilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ қулнинг даромади унинг заминини олганнинг (яъни жавобгарлигини ўз зиммасига олганнинг) ҳаққи эканига ҳукм қилдилар.
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ خَالِدٍ الزَّنْجِيُّ، حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَجُلاً، اشْتَرَى عَبْدًا فَاسْتَغَلَّهُ ثُمَّ وَجَدَ بِهِ عَيْبًا فَرَدَّهُ . فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهُ قَدِ اسْتَغَلَّ غُلاَمِي . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " الْخَرَاجُ بِالضَّمَانِ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi qul sotib olib, uni ishlatdi, soʻng unda bir ayb topib, uni qaytardi. Sotuvchi: «Ey Rasululloh, u qulimni ishlatib oldi-ku!» dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Daromad javobgarlik evaziga tegishlidir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Бир киши қул сотиб олиб, уни ишлатди, сўнг унда бир айб топиб, уни қайтарди. Сотувчи: «Эй Расулуллоҳ, у қулимни ишлатиб олди-ку!» деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Даромад жавобгарлик эвазига тегишлидир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي زَائِدَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ عَمَّتِهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " إِنَّ أَطْيَبَ مَا أَكَلْتُمْ مِنْ كَسْبِكُمْ وَإِنَّ أَوْلاَدَكُمْ مِنْ كَسْبِكُمْ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Yeganlaringizning eng pokizasi oʻz mehnatingiz bilan topganingizdir. Farzandlaringiz ham sizning kasbingizdandir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Еганларингизнинг энг покизаси ўз меҳнатингиз билан топганингиздир. Фарзандларингиз ҳам сизнинг касбингиздандир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَعَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، وَأَبُو عُمَرَ الضَّرِيرُ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ جَاءَتْ هِنْدٌ إِلَى النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا سُفْيَانَ رَجُلٌ شَحِيحٌ وَلاَ يُعْطِينِي مَا يَكْفِينِي وَوَلَدِي إِلاَّ مَا أَخَذْتُ مِنْ مَالِهِ وَهُوَ لاَ يَعْلَمُ . فَقَالَ " خُذِي مَا يَكْفِيكِ وَوَلَدَكِ بِالْمَعْرُوفِ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Hind Nabiy ﷺ huzuriga kelib: «Yo Rasululloh, Abu Sufyon xasis kishi boʻlib, menga va bolamga yetadigan narsani bermaydi, faqat men uning molidan u bilmagan holda olganimgina yetadi», dedi. Shunda u zot ﷺ: «Oʻzingga va bolangga yetadigan narsani maʼqul yoʻsinda ol», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Ҳинд Набий ﷺ ҳузурига келиб: «Ё Расулуллоҳ, Абу Суфён хасис киши бўлиб, менга ва боламга етадиган нарсани бермайди, фақат мен унинг молидан у билмаган ҳолда олганимгина етади», деди. Шунда у зот ﷺ: «Ўзингга ва болангга етадиган нарсани маъқул йўсинда ол», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي وَأَبُو مُعَاوِيَةَ عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " إِذَا أَنْفَقَتِ الْمَرْأَةُ - وَقَالَ أَبِي فِي حَدِيثِهِ إِذَا أَطْعَمَتِ الْمَرْأَةُ - مِنْ بَيْتِ زَوْجِهَا غَيْرَ مُفْسِدَةٍ كَانَ لَهَا أَجْرُهَا وَلَهُ مِثْلُهُ بِمَا اكْتَسَبَ وَلَهَا بِمَا أَنْفَقَتْ وَلِلْخَازِنِ مِثْلُ ذَلِكَ مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ أُجُوِرِهِمْ شَيْئًا " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Ayol kishi buzgʻunchilik qilmagan holda eri uyidan (sadaqa) qilib xarj qilsa, oʻziga xarj qilgani uchun ajr boʻladi, eriga esa topganidan bergani uchun shunga oʻxshash ajr boʻladi, xazinabonga ham xuddi shunday ajr boʻladi — ularning ajrlaridan hech narsa kamaymaydi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Аёл киши бузғунчилик қилмаган ҳолда эри уйидан (садақа) қилиб харж қилса, ўзига харж қилгани учун ажр бўлади, эрига эса топганидан бергани учун шунга ўхшаш ажр бўлади, хазинабонга ҳам худди шундай ажр бўлади — уларнинг ажрларидан ҳеч нарса камаймайди», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَمَانٍ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا سَافَرَ أَقْرَعَ بَيْنَ نِسَائِهِ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ safarga chiqmoqchi boʻlganlarida, ayollari oʻrtasida qurʼa tashlar edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ сафарга чиқмоқчи бўлганларида, аёллари ўртасида қуръа ташлар эдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَهِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ، قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ دَخَلَ عَلَىَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ذَاتَ يَوْمٍ مَسْرُورًا وَهُوَ يَقُولُ " يَا عَائِشَةُ أَلَمْ تَرَىْ أَنَّ مُجَزِّزًا الْمُدْلِجِيَّ دَخَلَ عَلَىَّ فَرَأَى أُسَامَةَ وَزَيْدًا عَلَيْهِمَا قَطِيفَةٌ قَدْ غَطَّيَا رُءُوسَهُمَا وَقَدْ بَدَتْ أَقْدَامُهُمَا فَقَالَ " إِنَّ هَذِهِ الأَقْدَامَ بَعْضُهَا مِنْ بَعْضٍ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Bir kuni Rasululloh ﷺ oldimga xursand holda kirib keldilar va: «Ey Oisha, Mujazziz al-Mudlijiy oldimga kirib, Usoma bilan Zaydni koʻrganini bilmadingmi? Ular ustiga choyshab yopib, boshlarini bekitgan, oyoqlari esa ochilib qolgan edi. Shunda u: ‹Bu oyoqlarning baʼzisi baʼzisidan›, dedi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Бир куни Расулуллоҳ ﷺ олдимга хурсанд ҳолда кириб келдилар ва: «Эй Оиша, Мужаззиз ал-Мудлижий олдимга кириб, Усома билан Зайдни кўрганини билмадингми? Улар устига чойшаб ёпиб, бошларини бекитган, оёқлари эса очилиб қолган эди. Шунда у: ‹Бу оёқларнинг баъзиси баъзисидан›, деди», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنِي الأَسْوَدُ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم اشْتَرَى مِنْ يَهُودِيٍّ طَعَامًا إِلَى أَجَلٍ وَأَرْهَنَهُ دِرْعَهُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ bir yahudiydan muddatga taomni sotib olib, sovutini unga garovga qoʻydilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ бир яҳудийдан муддатга таомни сотиб олиб, совутини унга гаровга қўйдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَفَّانُ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، حَدَّثَنَا ثَابِتٌ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، وَهِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم سَمِعَ أَصْوَاتًا . فَقَالَ " مَا هَذَا الصَّوْتُ " . قَالُوا النَّخْلُ يُؤَبِّرُونَهُ فَقَالَ " لَوْ لَمْ يَفْعَلُوا لَصَلَحَ " . فَلَمْ يُؤَبِّرُوا عَامَئِذٍ فَصَارَ شِيصًا فَذَكَرُوا لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " إِنْ كَانَ شَيْئًا مِنْ أَمْرِ دُنْيَاكُمْ فَشَأْنَكُمْ بِهِ وَإِنْ كَانَ شَيْئًا مِنْ أُمُورِ دِينِكُمْ فَإِلَىَّ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ baʼzi ovozlarni eshitib: «Bu qanday ovoz?» dedilar. Ular: «Xurmoni changlatayotgan odamlarning ovozi», deyishdi. U zot: «Buni qilmasalar ham yaxshi boʻlardi», dedilar. Shundan soʻng ular oʻsha yili changlatishmadi, natijada xurmo puch boʻlib qoldi. Buni Paygʻambar ﷺga aytishganda, u zot: «Agar dunyoyingiz ishlaridan bir narsa boʻlsa, uni oʻzingiz bilasiz; agar dininigiz ishlaridan bir narsa boʻlsa, u menga tegishli», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ баъзи овозларни эшитиб: «Бу қандай овоз?» дедилар. Улар: «Хурмони чанглатаётган одамларнинг овози», дейишди. У зот: «Буни қилмасалар ҳам яхши бўларди», дедилар. Шундан сўнг улар ўша йили чанглатишмади, натижада хурмо пуч бўлиб қолди. Буни Пайғамбар ﷺга айтишганда, у зот: «Агар дунёйингиз ишларидан бир нарса бўлса, уни ўзингиз биласиз; агар дининигиз ишларидан бир нарса бўлса, у менга тегишли», дедилар.
حَدَّثَنَا عَمَّارُ بْنُ خَالِدٍ الْوَاسِطِيُّ، حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ غُرَابٍ، عَنْ زُهَيْرِ بْنِ مَرْزُوقٍ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدِ بْنِ جُدْعَانَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الشَّىْءُ الَّذِي لاَ يَحِلُّ مَنْعُهُ قَالَ الْمَاءُ وَالْمِلْحُ وَالنَّارُ " . قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الْمَاءُ قَدْ عَرَفْنَاهُ فَمَا بَالُ الْمِلْحِ وَالنَّارِ قَالَ " يَا حُمَيْرَاءُ مَنْ أَعْطَى نَارًا فَكَأَنَّمَا تَصَدَّقَ بِجَمِيعِ مَا أَنْضَجَتْ تِلْكَ النَّارُ وَمَنْ أَعْطَى مِلْحًا . فَكَأَنَّمَا تَصَدَّقَ بِجَمِيعِ مَا طَيَّبَ ذَلِكَ الْمِلْحُ وَمَنْ سَقَى مُسْلِمًا شَرْبَةً مِنْ مَاءٍ حَيْثُ يُوجَدُ الْمَاءُ فَكَأَنَّمَا أَعْتَقَ رَقَبَةً وَمَنْ سَقَى مُسْلِمًا شَرْبَةً مِنْ مَاءٍ حَيْثُ لاَ يُوجَدُ الْمَاءُ فَكَأَنَّمَا أَحْيَاهَا " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Men: «Yo Rasululloh, taqiq qilinishi joiz boʻlmagan narsa nima?» dedim. U zot: «Suv, tuz va olov», dedilar. Men: «Yo Rasululloh, suvni bildik, ammo tuz va olov nega bunday?» dedim. U zot: «Ey Humayro, kim olov bersa, oʻsha olovda pishirilgan barcha narsani sadaqa qilgandek boʻladi; kim tuz bersa, oʻsha tuz maza-taʼmini yaxshilagan barcha narsani sadaqa qilgandek boʻladi; kim suv topiladigan joyda bir musulmonga bir hoʻplam suv ichirsa, goʻyo bir qulni ozod qilgandek boʻladi; kim suv topilmaydigan joyda bir musulmonga bir hoʻplam suv ichirsa, goʻyo uni tiriltirgandek boʻladi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Мен: «Ё Расулуллоҳ, тақиқ қилиниши жоиз бўлмаган нарса нима?» дедим. У зот: «Сув, туз ва олов», дедилар. Мен: «Ё Расулуллоҳ, сувни билдик, аммо туз ва олов нега бундай?» дедим. У зот: «Эй Ҳумайро, ким олов берса, ўша оловда пиширилган барча нарсани садақа қилгандек бўлади; ким туз берса, ўша туз маза-таъмини яхшилаган барча нарсани садақа қилгандек бўлади; ким сув топиладиган жойда бир мусулмонга бир ҳўплам сув ичирса, гўё бир қулни озод қилгандек бўлади; ким сув топилмайдиган жойда бир мусулмонга бир ҳўплам сув ичирса, гўё уни тирилтиргандек бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ حَارِثَةَ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ يُمْنَعُ فَضْلُ الْمَاءِ وَلاَ يُمْنَعُ نَقْعُ الْبِئْرِ " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Ortiqcha suv man qilinmaydi va quduqning ortiqcha suvi ham man qilinmaydi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ортиқча сув ман қилинмайди ва қудуқнинг ортиқча суви ҳам ман қилинмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كُنَّ نِسَاءُ الْمُؤْمِنَاتِ يُصَلِّينَ مَعَ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ صَلاَةَ الصُّبْحِ ثُمَّ يَرْجِعْنَ إِلَى أَهْلِهِنَّ فَلاَ يَعْرِفُهُنَّ أَحَدٌ . تَعْنِي مِنَ الْغَلَسِ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Muʼmina ayollar Nabiy ﷺ bilan bomdod namozini oʻqib, soʻngra oilalari huzuriga qaytishar edi, qorongʻilik sababli ularni hech kim tanimasdi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Муъмина аёллар Набий ﷺ билан бомдод намозини ўқиб, сўнгра оилалари ҳузурига қайтишар эди, қоронғилик сабабли уларни ҳеч ким танимасди.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ صَلَّى النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ فِي حُجْرَتِي لَمْ يُظْهِرْهَا الْفَىْءُ بَعْدُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ asr namozini quyosh hujramga tushib turganida, uni soya hali koʻtarib ketmaganida oʻqidilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ аср намозини қуёш ҳужрамга тушиб турганида, уни соя ҳали кўтариб кетмаганида ўқидилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ السَّرْحِ، وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى الْمِصْرِيَّانِ، قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " مَنْ أَدْرَكَ مِنَ الصُّبْحِ رَكْعَةً قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ فَقَدْ أَدْرَكَهَا وَمَنْ أَدْرَكَ مِنَ الْعَصْرِ رَكْعَةً قَبْلَ أَنْ تَغِيبَ الشَّمْسُ فَقَدْ أَدْرَكَهَا " .
حَدَّثَنَا جَمِيلُ بْنُ الْحَسَنِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى، حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim quyosh chiqishidan avval bomdod namozidan bir rakaatga yetishsa, unga yetishibdi. Kim quyosh botishidan avval asr namozidan bir rakaatga yetishsa, unga yetishibdi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким қуёш чиқишидан аввал бомдод намозидан бир ракаатга етишса, унга етишибди. Ким қуёш ботишидан аввал аср намозидан бир ракаатга етишса, унга етишибди», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَعْلَى الطَّائِفِيُّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ مَا نَامَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَبْلَ الْعِشَاءِ وَلاَ سَمَرَ بَعْدَهَا .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ xuftondan avval uxlamas va undan keyin (suhbatlashib) tunni oʻtkazmas edilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ хуфтондан аввал ухламас ва ундан кейин (суҳбатлашиб) тунни ўтказмас эдилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ، عَنْ عَمَّارِ بْنِ أَبِي فَرْوَةَ، أَنَّ مُحَمَّدَ بْنَ مُسْلِمٍ، حَدَّثَهُ أَنَّ عُرْوَةَ حَدَّثَهُ أَنَّ عَمْرَةَ بِنْتَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَتْهُ أَنَّ عَائِشَةَ حَدَّثَتْهَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِذَا زَنَتِ الأَمَةُ فَاجْلِدُوهَا فَإِنْ زَنَتْ فَاجْلِدُوهَا فَإِنْ زَنَتْ فَاجْلِدُوهَا فَإِنْ زَنَتْ فَاجْلِدُوهَا ثُمَّ بِيعُوهَا وَلَوْ بِضَفِيرٍ " . وَالضَّفِيرُ الْحَبْلُ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Choʻri zino qilsa, uni darralanglar. Agar yana zino qilsa, uni darralanglar. Agar yana zino qilsa, uni darralanglar. Agar yana zino qilsa, uni darralanglar. Soʻng uni soting, garchi bir arqonga boʻlsa ham», dedilar. Zafiyr — arqon degani.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Чўри зино қилса, уни дарраланглар. Агар яна зино қилса, уни дарраланглар. Агар яна зино қилса, уни дарраланглар. Агар яна зино қилса, уни дарраланглар. Сўнг уни сотинг, гарчи бир арқонга бўлса ҳам», дедилар. Зафийр — арқон дегани.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ لَمَّا نَزَلَ عُذْرِي قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْمِنْبَرِ فَذَكَرَ ذَلِكَ وَتَلاَ الْقُرْآنَ فَلَمَّا نَزَلَ أَمَرَ بِرَجُلَيْنِ وَامْرَأَةٍ فَضُرِبُوا حَدَّهُمْ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadiki, u shunday dedi: Mening pokligim haqidagi oyat nozil boʻlganida, Rasululloh ﷺ minbarga chiqib, bu haqda gapirdilar va Qurʼon tilovat qildilar. Minbardan tushganlarida esa ikki erkak va bir ayolga had jazosini oʻtkazishga buyurdilar, ularga had jazosi berildi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинадики, у шундай деди: Менинг поклигим ҳақидаги оят нозил бўлганида, Расулуллоҳ ﷺ минбарга чиқиб, бу ҳақда гапирдилар ва Қуръон тиловат қилдилар. Минбардан тушганларида эса икки эркак ва бир аёлга ҳад жазосини ўтказишга буюрдилар, уларга ҳад жазоси берилди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالاَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ أَبِي الْوَزِيرِ، حَدَّثَنَا الدَّرَاوَرْدِيُّ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ قَوْمًا، أَغَارُوا عَلَى لِقَاحِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَطَعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَيْدِيَهُمْ وَأَرْجُلَهُمْ وَسَمَلَ أَعْيُنَهُمْ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Baʼzi kishilar Rasululloh ﷺning sut beruvchi tuyalariga bostirib kelib, ularni haydab ketishdi. Shunda Nabiy ﷺ ularning qoʻl-oyoqlarini kesib, koʻzlarini oʻydilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Баъзи кишилар Расулуллоҳ ﷺнинг сут берувчи туяларига бостириб келиб, уларни ҳайдаб кетишди. Шунда Набий ﷺ уларнинг қўл-оёқларини кесиб, кўзларини ўйдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو مَرْوَانَ الْعُثْمَانِيُّ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَنَّ عَمْرَةَ، أَخْبَرَتْهُ عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تُقْطَعُ الْيَدُ إِلاَّ فِي رُبُعِ دِينَارٍ فَصَاعِدًا " .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qoʻl faqat chorak dinor va undan yuqori qiymat uchun kesiladi», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қўл фақат чорак динор ва ундан юқори қиймат учун кесилади», дедилар.