Salama ibnul-Akva'

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ الْحَنَفِيُّ، حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنِي إِيَاسُ بْنُ سَلَمَةَ، حَدَّثَنِي أَبِي سَلَمَةُ بْنُ الأَكْوَعِ، قَالَ غَزَوْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم هَوَازِنَ فَبَيْنَا نَحْنُ نَتَضَحَّى مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذْ جَاءَ رَجُلٌ عَلَى جَمَلٍ أَحْمَرَ فَأَنَاخَهُ ثُمَّ انْتَزَعَ طَلَقًا مِنْ حَقَبِهِ فَقَيَّدَ بِهِ الْجَمَلَ ثُمَّ تَقَدَّمَ يَتَغَدَّى مَعَ الْقَوْمِ وَجَعَلَ يَنْظُرُ وَفِينَا ضَعْفَةٌ وَرِقَّةٌ فِي الظَّهْرِ وَبَعْضُنَا مُشَاةٌ إِذْ خَرَجَ يَشْتَدُّ فَأَتَى جَمَلَهُ فَأَطْلَقَ قَيْدَهُ ثُمَّ أَنَاخَهُ وَقَعَدَ عَلَيْهِ فَأَثَارَهُ فَاشْتَدَّ بِهِ الْجَمَلُ فَاتَّبَعَهُ رَجُلٌ عَلَى نَاقَةٍ وَرْقَاءَ ‏.‏ قَالَ سَلَمَةُ وَخَرَجْتُ أَشْتَدُّ فَكُنْتُ عِنْدَ وَرِكِ النَّاقَةِ ‏.‏ ثُمَّ تَقَدَّمْتُ حَتَّى كُنْتُ عِنْدَ وَرِكِ الْجَمَلِ ثُمَّ تَقَدَّمْتُ حَتَّى أَخَذْتُ بِخِطَامِ الْجَمَلِ فَأَنَخْتُهُ فَلَمَّا وَضَعَ رُكْبَتَهُ فِي الأَرْضِ اخْتَرَطْتُ سَيْفِي فَضَرَبْتُ رَأْسَ الرَّجُلِ فَنَدَرَ ثُمَّ جِئْتُ بِالْجَمَلِ أَقُودُهُ عَلَيْهِ رَحْلُهُ وَسِلاَحُهُ فَاسْتَقْبَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَالنَّاسُ مَعَهُ فَقَالَ ‏"‏ مَنْ قَتَلَ الرَّجُلَ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا ابْنُ الأَكْوَعِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ لَهُ سَلَبُهُ أَجْمَعُ ‏"‏ ‏.‏

Salama ibnul-Akva (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bilan birga Havozin (urushi)ga gʻazot qildik. Biz Rasululloh ﷺ bilan birga choshgoh taomini yeb oʻtirganimizda, qizil bir tuyada bir kishi keldi-da, tuyasini choʻktirdi. Soʻng egar tasmasidan bir arqon olib, tuyani bogʻlab qoʻydi. Keyin oldinga oʻtib, jamoa bilan birga ovqatlana boshladi va (atrofga) qaray boshladi. Bizning (oramizda) zaiflik va ulovlarda kamchilik bor edi, baʼzilarimiz piyoda edik. Birdan u shoshib chiqib, tuyasi oldiga keldi-da, bogʻini yechib, uni choʻktirdi va ustiga mindi, soʻng uni qoʻzgʻatdi. Tuya uni olib (tez) yugurib ketdi. Boz rangli urgʻochi tuyada bir kishi uning ortidan quvdi. Salama dedi: Men ham yugurib chiqib, urgʻochi tuyaning yoni (son tomoni)ga yetib oldim. Soʻng oldinga oʻtib, (haligi qochayotgan) tuyaning yoniga yetdim. Yana oldinga oʻtib, tuyaning jilovidan ushladim-da, uni choʻktirdim. U tizzasini yerga qoʻyishi bilan men qilichimni sugʻurib, haligi kishining boshiga urdim, (boshi) uchib ketdi. Soʻng tuyani — ustida egari va quroli bilan — yetaklab keldim. Rasululloh ﷺ va u zot bilan birga odamlar meni qarshi olib chiqishdi. (U zot): «Bu kishini kim oʻldirdi?» dedilar. Ular: Ibnul-Akva, dedilar. (U zot): «Uning hamma buyumlari oʻshaniki», dedilar.Салама ибнул-Аква (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ билан бирга Ҳавозин (уруши)га ғазот қилдик. Биз Расулуллоҳ ﷺ билан бирга чошгоҳ таомини еб ўтирганимизда, қизил бир туяда бир киши келди-да, туясини чўктирди. Сўнг эгар тасмасидан бир арқон олиб, туяни боғлаб қўйди. Кейин олдинга ўтиб, жамоа билан бирга овқатлана бошлади ва (атрофга) қарай бошлади. Бизнинг (орамизда) заифлик ва уловларда камчилик бор эди, баъзиларимиз пиёда эдик. Бирдан у шошиб чиқиб, туяси олдига келди-да, боғини ечиб, уни чўктирди ва устига минди, сўнг уни қўзғатди. Туя уни олиб (тез) югуриб кетди. Боз рангли урғочи туяда бир киши унинг ортидан қувди. Салама деди: Мен ҳам югуриб чиқиб, урғочи туянинг ёни (сон томони)га етиб олдим. Сўнг олдинга ўтиб, (ҳалиги қочаётган) туянинг ёнига етдим. Яна олдинга ўтиб, туянинг жиловидан ушладим-да, уни чўктирдим. У тиззасини ерга қўйиши билан мен қиличимни суғуриб, ҳалиги кишининг бошига урдим, (боши) учиб кетди. Сўнг туяни — устида эгари ва қуроли билан — етаклаб келдим. Расулуллоҳ ﷺ ва у зот билан бирга одамлар мени қарши олиб чиқишди. (У зот): «Бу кишини ким ўлдирди?» дедилар. Улар: Ибнул-Аква, дедилар. (У зот): «Унинг ҳамма буюмлари ўшаники», дедилар.

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنِي إِيَاسُ بْنُ سَلَمَةَ، حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ، غَزَوْنَا فَزَارَةَ وَعَلَيْنَا أَبُو بَكْرٍ أَمَّرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَيْنَا فَلَمَّا كَانَ بَيْنَنَا وَبَيْنَ الْمَاءِ سَاعَةٌ أَمَرَنَا أَبُو بَكْرٍ فَعَرَّسْنَا ثُمَّ شَنَّ الْغَارَةَ فَوَرَدَ الْمَاءَ فَقَتَلَ مَنْ قَتَلَ عَلَيْهِ وَسَبَى وَأَنْظُرُ إِلَى عُنُقٍ مِنَ النَّاسِ فِيهِمُ الذَّرَارِيُّ فَخَشِيتُ أَنْ يَسْبِقُونِي إِلَى الْجَبَلِ فَرَمَيْتُ بِسَهْمٍ بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ الْجَبَلِ فَلَمَّا رَأَوُا السَّهْمَ وَقَفُوا فَجِئْتُ بِهِمْ أَسُوقُهُمْ وَفِيهِمُ امْرَأَةٌ مِنْ بَنِي فَزَارَةَ عَلَيْهَا قِشْعٌ مِنْ أَدَمٍ - قَالَ الْقِشْعُ النِّطَعُ - مَعَهَا ابْنَةٌ لَهَا مِنْ أَحْسَنِ الْعَرَبِ فَسُقْتُهُمْ حَتَّى أَتَيْتُ بِهِمْ أَبَا بَكْرٍ فَنَفَّلَنِي أَبُو بَكْرٍ ابْنَتَهَا فَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ وَمَا كَشَفْتُ لَهَا ثَوْبًا فَلَقِيَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي السُّوقِ فَقَالَ ‏"‏ يَا سَلَمَةُ هَبْ لِي الْمَرْأَةَ ‏"‏ ‏.‏ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاللَّهِ لَقَدْ أَعْجَبَتْنِي وَمَا كَشَفْتُ لَهَا ثَوْبًا ثُمَّ لَقِيَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنَ الْغَدِ فِي السُّوقِ فَقَالَ لِي ‏"‏ يَا سَلَمَةُ هَبْ لِي الْمَرْأَةَ لِلَّهِ أَبُوكَ ‏"‏ ‏.‏ فَقُلْتُ هِيَ لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَوَاللَّهِ مَا كَشَفْتُ لَهَا ثَوْبًا فَبَعَثَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى أَهْلِ مَكَّةَ فَفَدَى بِهَا نَاسًا مِنَ الْمُسْلِمِينَ كَانُوا أُسِرُوا بِمَكَّةَ ‏.‏

Salama ibnul-Akva (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Biz Fazora (qabilasi)ga gʻazot qildik, ustimizdan amir Abu Bakr edi — uni Rasululloh ﷺ bizga amir qilib tayinlagan edilar. Biz bilan (dushmanning) suvi orasida bir soatlik (masofa) qolganda, Abu Bakr bizga buyurdi-da, biz (tunning oxirida) tushib dam oldik. Soʻng (Abu Bakr) tomonlardan hujum boshladi va suvga yetib bordi, oʻsha yerda oʻldiriladiganlarni oʻldirdi va asir oldi. Men odamlardan bir guruhga — ular orasida bola-chaqalar bor edi — qarab turardim. Ular mendan oldin togʻga yetib olishlaridan qoʻrqib, ular bilan togʻ orasiga bir oʻq otdim. Ular oʻqni koʻrishlari bilan toʻxtashdi. Men ularni haydab keldim. Ular orasida Banu Fazoradan bir ayol bor edi, ustida terili kiyim — qishʼ (yaʼni teri yopgʻich) — bor edi, oʻzi bilan birga arablarning eng goʻzallaridan biri boʻlgan qizi bor edi. Men ularni haydab, Abu Bakr huzuriga olib keldim. Abu Bakr uning qizini menga nafl (mukofot) qilib berdi. Soʻng Madinaga keldik, men hali unga (qiz) bironta kiyimini ham yechmagan edim (unga yaqinlashmagan edim). Shunda Rasululloh ﷺ bozorda menga uchrab qoldilar-da: «Ey Salama, u ayolni menga hadya qil», dedilar. Men: Yo Rasululloh, Allohga qasamki, u menga juda yoqib qolgan, men hali unga bironta kiyimini ham yechmaganman, dedim. Soʻng ertasi kuni Rasululloh ﷺ bozorda menga yana uchrab qolib: «Ey Salama, u ayolni menga hadya qil, otangga (Allohning rahmati boʻlsin)», dedilar. Men: U sizniki, yo Rasululloh! Allohga qasamki, men hali unga bironta kiyimini ham yechmaganman, dedim. Shunda Rasululloh ﷺ uni Makka ahliga joʻnatib, u (ayol) evaziga Makkada asir tutilgan bir necha musulmonni fido qilib (asirlikdan ozod qilib) oldilar.Салама ибнул-Аква (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Биз Фазора (қабиласи)га ғазот қилдик, устимиздан амир Абу Бакр эди — уни Расулуллоҳ ﷺ бизга амир қилиб тайинлаган эдилар. Биз билан (душманнинг) суви орасида бир соатлик (масофа) қолганда, Абу Бакр бизга буюрди-да, биз (туннинг охирида) тушиб дам олдик. Сўнг (Абу Бакр) томонлардан ҳужум бошлади ва сувга етиб борди, ўша ерда ўлдириладиганларни ўлдирди ва асир олди. Мен одамлардан бир гуруҳга — улар орасида бола-чақалар бор эди — қараб турардим. Улар мендан олдин тоғга етиб олишларидан қўрқиб, улар билан тоғ орасига бир ўқ отдим. Улар ўқни кўришлари билан тўхташди. Мен уларни ҳайдаб келдим. Улар орасида Бану Фазорадан бир аёл бор эди, устида терили кийим — қишъ (яъни тери ёпғич) — бор эди, ўзи билан бирга арабларнинг энг гўзалларидан бири бўлган қизи бор эди. Мен уларни ҳайдаб, Абу Бакр ҳузурига олиб келдим. Абу Бакр унинг қизини менга нафл (мукофот) қилиб берди. Сўнг Мадинага келдик, мен ҳали унга (қиз) биронта кийимини ҳам ечмаган эдим (унга яқинлашмаган эдим). Шунда Расулуллоҳ ﷺ бозорда менга учраб қолдилар-да: «Эй Салама, у аёлни менга ҳадя қил», дедилар. Мен: Ё Расулуллоҳ, Аллоҳга қасамки, у менга жуда ёқиб қолган, мен ҳали унга биронта кийимини ҳам ечмаганман, дедим. Сўнг эртаси куни Расулуллоҳ ﷺ бозорда менга яна учраб қолиб: «Эй Салама, у аёлни менга ҳадя қил, отангга (Аллоҳнинг раҳмати бўлсин)», дедилар. Мен: У сизники, ё Расулуллоҳ! Аллоҳга қасамки, мен ҳали унга биронта кийимини ҳам ечмаганман, дедим. Шунда Расулуллоҳ ﷺ уни Макка аҳлига жўнатиб, у (аёл) эвазига Маккада асир тутилган бир неча мусулмонни фидо қилиб (асирликдан озод қилиб) олдилар.

وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا حَاتِمٌ، - يَعْنِي ابْنَ إِسْمَاعِيلَ - عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي، عُبَيْدٍ مَوْلَى سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ قَالَ قُلْتُ لِسَلَمَةَ عَلَى أَىِّ شَىْءٍ بَايَعْتُمْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ الْحُدَيْبِيَةِ قَالَ عَلَى الْمَوْتِ ‏.‏

Salama ibnul-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men unga: «Hudaybiya kuni siz Rasululloh ﷺ ga nima ustiga bayʼat qilgan edingiz?» dedim. U: «Oʻlim ustiga», dedi.Салама ибнул-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен унга: «Ҳудайбия куни сиз Расулуллоҳ ﷺ га нима устига байъат қилган эдингиз?» дедим. У: «Ўлим устига», деди.

وَحَدَّثَنَاهُ إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ مَسْعَدَةَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ، عَنْ سَلَمَةَ، بِمِثْلِهِ ‏.‏

Salama ibnul-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men unga: «Hudaybiya kuni siz Rasululloh ﷺ ga nima ustiga bayʼat qilgan edingiz?» dedim. U: «Oʻlim ustiga», dedi.Салама ибнул-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен унга: «Ҳудайбия куни сиз Расулуллоҳ ﷺ га нима устига байъат қилган эдингиз?» дедим. У: «Ўлим устига», деди.

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا حَاتِمٌ، - يَعْنِي ابْنَ إِسْمَاعِيلَ - عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي، عُبَيْدٍ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، أَنَّهُ دَخَلَ عَلَى الْحَجَّاجِ فَقَالَ يَا ابْنَ الأَكْوَعِ ارْتَدَدْتَ عَلَى عَقِبَيْكَ تَعَرَّبْتَ قَالَ لاَ وَلَكِنْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَذِنَ لِي فِي الْبَدْوِ ‏.‏

Salama ibnul-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u Hajjojning huzuriga kirdi. (Hajjoj): «Ey Ibnul-Akvaʼ, sen orqangga qaytib (hijratdan keyin) badaviylarga qoʻshilib choʻlga chiqib ketdingmi?» dedi. U: «Yoʻq, balki Rasululloh ﷺ menga choʻlda (yashashga) izn berganlar», dedi.Салама ибнул-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у Ҳажжожнинг ҳузурига кирди. (Ҳажжож): «Эй Ибнул-Акваъ, сен орқангга қайтиб (ҳижратдан кейин) бадавийларга қўшилиб чўлга чиқиб кетдингми?» деди. У: «Йўқ, балки Расулуллоҳ ﷺ менга чўлда (яшашга) изн берганлар», деди.