حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ، حَدَّثَنَا زِيَادُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " دَخَلَتِ الْعُمْرَةُ فِي الْحَجِّ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ " . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ سُرَاقَةَ بْنِ مَالِكِ بْنِ جُعْشُمٍ وَجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ . وَمَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ أَنْ لاَ بَأْسَ بِالْعُمْرَةِ فِي أَشْهُرِ الْحَجِّ . وَهَكَذَا قَالَ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَاقُ . وَمَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ أَنَّ أَهْلَ الْجَاهِلِيَّةِ كَانُوا لاَ يَعْتَمِرُونَ فِي أَشْهُرِ الْحَجِّ فَلَمَّا جَاءَ الإِسْلاَمُ رَخَّصَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي ذَلِكَ فَقَالَ " دَخَلَتِ الْعُمْرَةُ فِي الْحَجِّ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ " . يَعْنِي لاَ بَأْسَ بِالْعُمْرَةِ فِي أَشْهُرِ الْحَجِّ . وَأَشْهُرُ الْحَجِّ شَوَّالٌ وَذُو الْقَعْدَةِ وَعَشْرٌ مِنْ ذِي الْحِجَّةِ لاَ يَنْبَغِي لِلرَّجُلِ أَنْ يُهِلَّ بِالْحَجِّ إِلاَّ فِي أَشْهُرِ الْحَجِّ . وَأَشْهُرُ الْحُرُمِ رَجَبٌ وَذُو الْقَعْدَةِ وَذُو الْحِجَّةِ وَالْمُحَرَّمُ . هَكَذَا قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمْ .
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: U zot: «Umra qiyomat kunigacha hajjning ichiga kirdi», dedilar. (Roviy) aytdi: Bu bobda Suroqa ibn Molik ibn Juʼshum va Jobir ibn Abdullohdan ham (rivoyatlar) bor. Abu Iso aytdi: Ibn Abbosning hadisi hasan hadisdir. Bu hadisning maʼnosi — haj oylarida umra qilishda hech qanday zarar yoʻqligidir. Shofiʼiy, Ahmad va Ishoq ham shunday deyishgan. Bu hadisning maʼnosi shuki, johiliyat ahli haj oylarida umra qilishmas edi. Islom kelganida Nabiy ﷺ bunga ruxsat berib: «Umra qiyomat kunigacha hajjning ichiga kirdi», dedilar. Yaʼni haj oylarida umra qilishda zarar yoʻqdir. Haj oylari — Shavvol, Zulqaʼda va Zulhijjadan oʻn (kun)dir; kishi hajga faqat haj oylarida ehrom bogʻlashi (kerak). Hurmatli oylar esa — Rajab, Zulqaʼda, Zulhijja va Muharramdir. Nabiy ﷺ sahobalaridan va boshqalaridan boʻlgan ilm ahllaridan bir nechtasi shunday deyishgan.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: У зот: «Умра қиёмат кунигача ҳажжнинг ичига кирди», дедилар. (Ровий) айтди: Бу бобда Суроқа ибн Молик ибн Жуъшум ва Жобир ибн Абдуллоҳдан ҳам (ривоятлар) бор. Абу Исо айтди: Ибн Аббоснинг ҳадиси ҳасан ҳадисдир. Бу ҳадиснинг маъноси — ҳаж ойларида умра қилишда ҳеч қандай зарар йўқлигидир. Шофиъий, Аҳмад ва Ишоқ ҳам шундай дейишган. Бу ҳадиснинг маъноси шуки, жоҳилият аҳли ҳаж ойларида умра қилишмас эди. Ислом келганида Набий ﷺ бунга рухсат бериб: «Умра қиёмат кунигача ҳажжнинг ичига кирди», дедилар. Яъни ҳаж ойларида умра қилишда зарар йўқдир. Ҳаж ойлари — Шаввол, Зулқаъда ва Зулҳижжадан ўн (кун)дир; киши ҳажга фақат ҳаж ойларида эҳром боғлаши (керак). Ҳурматли ойлар эса — Ражаб, Зулқаъда, Зулҳижжа ва Муҳаррамдир. Набий ﷺ саҳобаларидан ва бошқаларидан бўлган илм аҳлларидан бир нечтаси шундай дейишган.