حَدَّثَنَا كَثِيرُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ صَاحِبُ الدَّسْتُوَائِيِّ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيِّ قَالَخَسَفَتْ الشَّمْسُ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي يَوْمٍ شَدِيدِ الْحَرِّ فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِأَصْحَابِهِ فَأَطَالَ الْقِيَامَ حَتَّى جَعَلُوا يَخِرُّونَ ثُمَّ رَكَعَ فَأَطَالَ الرُّكُوعَ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَأَطَالَ ثُمَّ رَكَعَ فَأَطَالَ الرُّكُوعَ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَأَطَالَ ثُمَّ سَجَدَ سَجْدَتَيْنِ ثُمَّ قَامَ فَصَنَعَ مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ جَعَلَ يَتَقَدَّمُ ثُمَّ جَعَلَ يَتَأَخَّرُ فَكَانَتْ أَرْبَعَ رَكَعَاتٍ وَأَرْبَعَ سَجَدَاتٍ ثُمَّ قَالَ إِنَّهُ عُرِضَ عَلَيَّ كُلُّ شَيْءٍ تُوعَدُونَهُ فَعُرِضَتْ عَلَيَّ الْجَنَّةُ حَتَّى لَوْ تَنَاوَلْتُ مِنْهَا قِطْفًا أَخَذْتُهُ أَوْ قَالَ تَنَاوَلْتُ مِنْهَا قِطْفًا فَقَصُرَتْ يَدِي عَنْهُ شَكَّ هِشَامٌ وَعُرِضَتْ عَلَيَّ النَّارُ فَجَعَلْتُ أَتَأَخَّرُ رَهْبَةَ أَنْ تَغْشَاكُمْ فَرَأَيْتُ فِيهَا امْرَأَةً حِمْيَرِيَّةً سَوْدَاءَ طَوِيلَةً تُعَذَّبُ فِي هِرَّةٍ لَهَا رَبَطَتْهَا فَلَمْ تُطْعِمْهَا وَلَمْ تَسْقِهَا وَلَمْ تَدَعْهَا تَأْكُلُ مِنْ خَشَاشِ الْأَرْضِ وَرَأَيْتُ أَبَا ثُمَامَةَ عَمْرَو بْنَ مَالِكٍ يَجُرُّ قُصْبَهُ فِي النَّارِ وَإِنَّهُمَا آيَتَانِ مِنْ آيَاتِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ يُرِيكُمُوهَا فَإِذَا خَسَفَتْ فَصَلُّوا حَتَّى تَنْجَلِيَ
Jobir ibn Abdulloh al-Ansoriy (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺ zamonlarida juda issiq bir kunda quyosh tutildi. Shunda Rasululloh ﷺ ashoblari bilan namoz oʻqidilar va qiyomni shunchalik uzaytirdilarki, hatto (odamlar holdan toyib) yiqila boshladilar. Soʻng rukuʼ qilib, rukuʼni uzaytirdilar, soʻng boshlarini koʻtarib, uni uzaytirdilar, soʻng rukuʼ qilib, rukuʼni uzaytirdilar, soʻng boshlarini koʻtarib, uni uzaytirdilar, soʻng ikki sajda qildilar. Soʻng turib, xuddi shunday qildilar. Soʻng oldinga yura boshladilar, keyin orqaga chekina boshladilar. Shunday qilib (namoz) toʻrt rukuʼ va toʻrt sajda boʻldi. Soʻng u zot dedilar: «Menga sizlarga vaʼda qilinayotgan har bir narsa koʻrsatildi. Menga jannat koʻrsatildi — hatto undan bir shingil olmoqchi boʻlganimda, uni olardim» — yoki: «undan bir shingil olmoqchi boʻldim, ammo qoʻlim unga yetmadi», dedilar; bunda Hishom shubha qildi. «Va menga doʻzax koʻrsatildi; men sizlarni oʻrab olishidan qoʻrqib, orqaga chekina boshladim. Unda qora, uzun boʻyli himyarlik bir ayolni koʻrdim: u oʻzi bogʻlab qoʻygan, na ovqat bergan, na suv bergan va na yer hasharotlaridan yesin deb qoʻyib yuborgan bir mushugi sababli azoblanar edi. Va Abu Sumoma Amr ibn Molikni doʻzaxda oʻz ichaklarini sudrab yurganini koʻrdim. Albatta, bu ikkovi Alloh azza va jallaning oyatlaridan ikki oyatdir, U ularni sizlarga koʻrsatadi. Bas, (quyosh yoki oy) tutilsa, ochilguncha namoz oʻqinglar».Жобир ибн Абдуллоҳ ал-Ансорий (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ замонларида жуда иссиқ бир кунда қуёш тутилди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ ашоблари билан намоз ўқидилар ва қиёмни шунчалик узайтирдиларки, ҳатто (одамлар ҳолдан тойиб) йиқила бошладилар. Сўнг рукуъ қилиб, рукуъни узайтирдилар, сўнг бошларини кўтариб, уни узайтирдилар, сўнг рукуъ қилиб, рукуъни узайтирдилар, сўнг бошларини кўтариб, уни узайтирдилар, сўнг икки сажда қилдилар. Сўнг туриб, худди шундай қилдилар. Сўнг олдинга юра бошладилар, кейин орқага чекина бошладилар. Шундай қилиб (намоз) тўрт рукуъ ва тўрт сажда бўлди. Сўнг у зот дедилар: «Менга сизларга ваъда қилинаётган ҳар бир нарса кўрсатилди. Менга жаннат кўрсатилди — ҳатто ундан бир шингил олмоқчи бўлганимда, уни олардим» — ёки: «ундан бир шингил олмоқчи бўлдим, аммо қўлим унга етмади», дедилар; бунда Ҳишом шубҳа қилди. «Ва менга дўзах кўрсатилди; мен сизларни ўраб олишидан қўрқиб, орқага чекина бошладим. Унда қора, узун бўйли ҳимярлик бир аёлни кўрдим: у ўзи боғлаб қўйган, на овқат берган, на сув берган ва на ер ҳашаротларидан есин деб қўйиб юборган бир мушуги сабабли азобланар эди. Ва Абу Сумома Амр ибн Моликни дўзахда ўз ичакларини судраб юрганини кўрдим. Албатта, бу иккови Аллоҳ азза ва жалланинг оятларидан икки оятдир, У уларни сизларга кўрсатади. Бас, (қуёш ёки ой) тутилса, очилгунча намоз ўқинглар».