Zayd ibn Xolid al-Juhaniy

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْجُعْفِيُّ، قَالاَ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ الْعُكْلِيُّ، أَخْبَرَنِي أُبَىُّ بْنُ عَبَّاسِ بْنِ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ، حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ، حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ، حَدَّثَنِي خَارِجَةُ بْنُ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ، أَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي عَمْرَةَ الأَنْصَارِيُّ، أَنَّهُ سَمِعَ زَيْدَ بْنَ خَالِدٍ الْجُهَنِيَّ، يَقُولُ إِنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ خَيْرُ الشُّهُودِ مَنْ أَدَّى شَهَادَتَهُ قَبْلَ أَنْ يُسْأَلَهَا ‏"‏ ‏.‏

Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U Rasululloh ﷺdan eshitdim, u zot: «Guvohlarning yaxshisi soʻralmasidan oldin oʻz guvohligini bergan kishidir», dedilar.Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У Расулуллоҳ ﷺдан эшитдим, у зот: «Гувоҳларнинг яхшиси сўралмасидан олдин ўз гувоҳлигини берган кишидир», дедилар.

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْنِ الْعَلاَءِ الأَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ يَزِيدَ، مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، فَلَقِيتُ رَبِيعَةَ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ، عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ سُئِلَ عَنْ ضَالَّةِ الإِبِلِ فَغَضِبَ وَاحْمَرَّتْ وَجْنَتَاهُ وَقَالَ ‏"‏ مَالَكَ وَلَهَا مَعَهَا الْحِذَاءُ وَالسِّقَاءُ تَرِدُ الْمَاءَ وَتَأْكُلُ الشَّجَرَ حَتَّى يَلْقَاهَا رَبُّهَا ‏"‏ ‏.‏ وَسُئِلَ عَنْ ضَالَّةِ الْغَنَمِ فَقَالَ ‏"‏ خُذْهَا فَإِنَّمَا هِيَ لَكَ أَوْ لأَخِيكَ أَوْ لِلذِّئْبِ ‏"‏ ‏.‏ وَسُئِلَ عَنِ اللُّقَطَةِ فَقَالَ ‏"‏ اعْرِفْ عِفَاصَهَا وَوِكَاءَهَا وَعَرِّفْهَا سَنَةً فَإِنِ اعْتُرِفَتْ وَإِلاَّ فَاخْلِطْهَا بِمَالِكَ ‏"‏ ‏.‏

Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Paygʻambar ﷺdan yoʻqolgan tuya haqida soʻralganda, gʻazablanib, ikki yonogʻi qizarib ketdi va: «Uning senga nima daxli bor? Uning tuyogʻi ham, suv ombori ham oʻzi bilan. Egasi topguncha suvga borib ichaveradi, daraxtdan yeyaveradi», dedilar. Yoʻqolgan qoʻy haqida soʻralganda esa: «Uni ol, chunki u yo senga, yo birodaringga, yo boʻriga boʻladi», dedilar. Topib olingan narsa (luqata) haqida soʻralganda: «Uning idishi va bogʻichini bilib ol, soʻng bir yil eʼlon qil. Egasi topilsa (bergin), boʻlmasa oʻz molingga qoʻshib ol», dedilar.Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Пайғамбар ﷺдан йўқолган туя ҳақида сўралганда, ғазабланиб, икки ёноғи қизариб кетди ва: «Унинг сенга нима дахли бор? Унинг туёғи ҳам, сув омбори ҳам ўзи билан. Эгаси топгунча сувга бориб ичаверади, дарахтдан еяверади», дедилар. Йўқолган қўй ҳақида сўралганда эса: «Уни ол, чунки у ё сенга, ё биродарингга, ё бўрига бўлади», дедилар. Топиб олинган нарса (луқата) ҳақида сўралганда: «Унинг идиши ва боғичини билиб ол, сўнг бир йил эълон қил. Эгаси топилса (бергин), бўлмаса ўз молингга қўшиб ол», дедилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ الْحَنَفِيُّ، ح وَحَدَّثَنَا حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا الضَّحَّاكُ بْنُ عُثْمَانَ الْقُرَشِيُّ، حَدَّثَنِي سَالِمٌ أَبُو النَّضْرِ، عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، ‏.‏ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سُئِلَ عَنِ اللُّقَطَةِ فَقَالَ ‏"‏ عَرِّفْهَا سَنَةً فَإِنِ اعْتُرِفَتْ فَأَدِّهَا فَإِنْ لَمْ تُعْرَفْ فَاعْرِفْ عِفَاصَهَا وَوِعَاءَهَا ثُمَّ كُلْهَا فَإِنْ جَاءَ صَاحِبُهَا فَأَدِّهَا إِلَيْهِ ‏"‏ ‏.‏

Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺdan topib olingan narsa (luqata) haqida soʻralganda: «Uni bir yil eʼlon qil. Agar egasi belgilarini aytib tanib olsa, unga qaytar. Egasi topilmasa, uning idishi va bogʻichini bilib ol, soʻng undan foydalan. Egasi kelib qolsa, unga qaytar», dedilar.Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺдан топиб олинган нарса (луқата) ҳақида сўралганда: «Уни бир йил эълон қил. Агар эгаси белгиларини айтиб таниб олса, унга қайтар. Эгаси топилмаса, унинг идиши ва боғичини билиб ол, сўнг ундан фойдалан. Эгаси келиб қолса, унга қайтар», дедилар.

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ، عَنْ عَطَاءٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ جَهَّزَ غَازِيًا فِي سَبِيلِ اللَّهِ كَانَ لَهُ مِثْلُ أَجْرِهِ مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ أَجْرِ الْغَازِي شَيْئًا ‏"‏ ‏.‏

Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim Alloh yoʻlida gʻozini jihozlab qoʻysa, gʻozining ajridan hech narsa kamaymagan holda unga ham oʻsha ajr kabi ajr boʻladi», dedilar.Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким Аллоҳ йўлида ғозини жиҳозлаб қўйса, ғозининг ажридан ҳеч нарса камаймаган ҳолда унга ҳам ўша ажр каби ажр бўлади», дедилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ، أَنْبَأَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ، عَنْ أَبِي عَمْرَةَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، قَالَ تُوُفِّيَ رَجُلٌ مِنْ أَشْجَعَ بِخَيْبَرَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ صَلُّوا عَلَى صَاحِبِكُمْ ‏"‏ ‏.‏ فَأَنْكَرَ النَّاسُ ذَلِكَ وَتَغَيَّرَتْ لَهُ وُجُوهُهُمْ فَلَمَّا رَأَى ذَلِكَ قَالَ ‏"‏ إِنَّ صَاحِبَكُمْ غَلَّ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ زَيْدٌ فَالْتَمَسُوا فِي مَتَاعِهِ فَإِذَا خَرَزَاتٌ مِنْ خَرَزِ يَهُودَ مَا تُسَاوِي دِرْهَمَيْنِ ‏.‏

Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Xaybarda Ashjaʼ qabilasidan bir kishi vafot etdi. Shunda Nabiy ﷺ: «Sheriklaringizga janoza oʻqinglar», dedilar. Odamlar buni yoqtirmadilar va yuzlari oʻzgarib ketdi. U zot buni koʻrib: «Sheriklaringiz Alloh yoʻlida (jang qilib turib) oʻljadan oʻgʻirlik qilgan (gʻulul)», dedilar. Zayd aytdi: «Shunda uning ashyolarini axtarib koʻrdilar, unda ikki dirhamga ham arzimaydigan yahudiylarning munchoqlaridan bir necha munchoq bor edi».Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Хайбарда Ашжаъ қабиласидан бир киши вафот этди. Шунда Набий ﷺ: «Шерикларингизга жаноза ўқинглар», дедилар. Одамлар буни ёқтирмадилар ва юзлари ўзгариб кетди. У зот буни кўриб: «Шерикларингиз Аллоҳ йўлида (жанг қилиб туриб) ўлжадан ўғирлик қилган (ғулул)», дедилар. Зайд айтди: «Шунда унинг ашёларини ахтариб кўрдилар, унда икки дирҳамга ҳам арзимайдиган яҳудийларнинг мунчоқларидан бир неча мунчоқ бор эди».

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي لَبِيدٍ، عَنِ الْمُطَّلِبِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَنْطَبٍ، عَنْ خَلاَّدِ بْنِ السَّائِبِ، عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ ‏"‏ جَاءَنِي جِبْرِيلُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ مُرْ أَصْحَابَكَ فَلْيَرْفَعُوا أَصْوَاتَهُمْ بِالتَّلْبِيَةِ فَإِنَّهَا مِنْ شِعَارِ الْحَجِّ ‏"‏ ‏.‏

Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Menga Jibril kelib: ‹Ey Muhammad, ashoblaringga buyur, talbiyani baland ovoz bilan aytsinlar, chunki u hajning shiorlaridandir›, dedi», dedilar.Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Менга Жибрил келиб: ‹Эй Муҳаммад, ашобларингга буюр, талбияни баланд овоз билан айтсинлар, чунки у ҳажнинг шиорларидандир›, деди», дедилар.

حَدَّثَنَا عَبْدُ السَّلاَمِ بْنُ عَاصِمٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نَافِعِ بْنِ ثَابِتٍ الزُّبَيْرِيُّ، حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ قَيْسِ بْنِ مَخْرَمَةَ، أَخْبَرَهُ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، قَالَ قُلْتُ لأَرْمُقَنَّ صَلاَةَ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ اللَّيْلَةَ ‏.‏ قَالَ فَتَوَسَّدْتُ عَتَبَتَهُ أَوْ فُسْطَاطَهُ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ خَفِيفَتَيْنِ ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ طَوِيلَتَيْنِ طَوِيلَتَيْنِ طَوِيلَتَيْنِ ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ وَهُمَا دُونَ اللَّتَيْنِ قَبْلَهُمَا ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ وَهُمَا دُونَ اللَّتَيْنِ قَبْلَهُمَا ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ وَهُمَا دُونَ اللَّتَيْنِ قَبْلَهُمَا ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ أَوْتَرَ فَتِلْكَ ثَلاَثَ عَشْرَةَ رَكْعَةً ‏.‏

Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Bugun kechasi Rasululloh ﷺ ning namozlarini albatta kuzataman, dedim. Bas, ostonalari yoki chodirlari yoniga yostiq qoʻyib yotdim. Rasululloh ﷺ turib, ikki qisqa rakat oʻqidilar, soʻng juda-juda uzun ikki rakat oʻqidilar, soʻng ulardan avvalgisidan qisqaroq ikki rakat oʻqidilar, soʻng ulardan avvalgisidan qisqaroq ikki rakat oʻqidilar, soʻng ulardan avvalgisidan qisqaroq ikki rakat oʻqidilar, soʻng ikki rakat oʻqidilar, soʻng vitr qildilar. Mana shu oʻn uch rakat boʻldi».Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Бугун кечаси Расулуллоҳ ﷺ нинг намозларини албатта кузатаман, дедим. Бас, остоналари ёки чодирлари ёнига ёстиқ қўйиб ётдим. Расулуллоҳ ﷺ туриб, икки қисқа ракат ўқидилар, сўнг жуда-жуда узун икки ракат ўқидилар, сўнг улардан аввалгисидан қисқароқ икки ракат ўқидилар, сўнг улардан аввалгисидан қисқароқ икки ракат ўқидилар, сўнг улардан аввалгисидан қисқароқ икки ракат ўқидилар, сўнг икки ракат ўқидилар, сўнг витр қилдилар. Мана шу ўн уч ракат бўлди».

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى، وَخَالِي، يَعْلَى عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ، وَأَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ حَجَّاجٍ، كُلُّهُمْ عَنْ عَطَاءٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ ‏"‏ مَنْ فَطَّرَ صَائِمًا كَانَ لَهُ مِثْلُ أَجْرِهِمْ مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ أُجُورِهِمْ شَيْئًا ‏"‏ ‏.‏

Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim bir rozadorga iftorlik bersa, ularning ajridan hech narsa kamaymagan holda unga ular kabi ajr boʻladi», dedilar.Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким бир розадорга ифторлик берса, уларнинг ажридан ҳеч нарса камаймаган ҳолда унга улар каби ажр бўлади», дедилар.