Abdulloh ibn Umar ibn al-Xattob

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا نُودِيَ أَحَدُكُمْ إِلَى وَلِيمَةٍ فَلْيَأْتِهَا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: «Biringiz valimaga chaqirilsa, unga borsin».Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: «Бирингиз валимага чақирилса, унга борсин».

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ عُمَرَ رَأَى حُلَّةَ سِيَرَاءَ أَوْ حَرِيرٍ تُبَاعُ فَقَالَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ اشْتَرَيْتَ هَذِهِ تَلْبَسُهَا يَوْمَ الْجُمُعَةِ أَوْ لِلْوُفُودِ قَالَ إِنَّمَا يَلْبَسُ هَذِهِ مَنْ لَا خَلَاقَ لَهُ قَالَ فَأُهْدِيَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهَا حُلَلٌ فَبَعَثَ إِلَى عُمَرَ مِنْهَا بِحُلَّةٍ قَالَ سَمِعْتُ مِنْكَ تَقُولُ مَا قُلْتَ وَبَعَثْتَ إِلَيَّ بِهَا قَالَ إِنَّمَا بَعَثْتُ بِهَا إِلَيْكَ لِتَبِيعَهَا أَوْ تَكْسُوَهَا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Umar sotilayotgan siyaro yoki ipak hullani koʻrib qoldi-da, Nabiy ﷺga: «Koshki, buni sotib olsangiz, juma kuni yoki elchilar (kelganda) kiysangiz», dedi. U zot: «Buni faqat (oxiratda) nasibasi yoʻq kishi kiyadi», dedilar. (Ibn Umar) aytdi: Soʻng Rasululloh ﷺga oʻshanday hullalardan hadya qilindi va u zot Umarga ulardan bir hulla yubordilar. U: «Men Sizdan aytgan gapingizni eshitgan edim, oʻzingiz esa menga buni yuboribsiz», dedi. U zot: «Men uni senga sotishing yoki (boshqaga) kiydirishing uchun yubordim», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Умар сотилаётган сияро ёки ипак ҳуллани кўриб қолди-да, Набий ﷺга: «Кошки, буни сотиб олсангиз, жума куни ёки элчилар (келганда) кийсангиз», деди. У зот: «Буни фақат (охиратда) насибаси йўқ киши кияди», дедилар. (Ибн Умар) айтди: Сўнг Расулуллоҳ ﷺга ўшандай ҳуллалардан ҳадя қилинди ва у зот Умарга улардан бир ҳулла юбордилар. У: «Мен Сиздан айтган гапингизни эшитган эдим, ўзингиз эса менга буни юборибсиз», деди. У зот: «Мен уни сенга сотишинг ёки (бошқага) кийдиришинг учун юбордим», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي عَلَى رَاحِلَتِهِ مُقْبِلًا مِنْ مَكَّةَ إِلَى الْمَدِينَةِ حَيْثُ تَوَجَّهَتْ بِهِ وَفِيهِ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ {فَأَيْنَمَا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ}

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdilar: Rasululloh ﷺ Makkadan Madinaga kelayotganlarida ulovlari ustida, u qaysi tomonga yuzlansa, oʻsha tomonga (qarab) namoz oʻqir edilar. Shu haqda {Qaysi tomonga yuzlansangiz, Allohning yuzi oʻsha tomondadir} degan oyat nozil boʻldi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ Маккадан Мадинага келаётганларида уловлари устида, у қайси томонга юзланса, ўша томонга (қараб) намоз ўқир эдилар. Шу ҳақда {Қайси томонга юзлансангиз, Аллоҳнинг юзи ўша томондадир} деган оят нозил бўлди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَكَلَ مِنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَلَا يَأْتِيَنَّ الْمَسَاجِدَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinishicha, Nabiy ﷺ: «Kim mana bu oʻsimlikdan yegan boʻlsa, masjidlarga aslo yaqinlashmasin», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинишича, Набий ﷺ: «Ким мана бу ўсимликдан еган бўлса, масжидларга асло яқинлашмасин», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَكَانُوا يَتَبَايَعُونَ الطَّعَامَ جُزَافًا بِأَعْلَى السُّوقِ فَنَهَاهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَبِيعُوهُ حَتَّى يَنْقُلُوهُ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdilar: Odamlar bozorning yuqori (qismi)da taomni oʻlchamasdan choptirib sotib-olar edilar. Shunda Rasululloh ﷺ uni (oʻsha joyidan) koʻchirib olmaguncha sotishlarini taqiqladilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтдилар: Одамлар бозорнинг юқори (қисми)да таомни ўлчамасдан чоптириб сотиб-олар эдилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ уни (ўша жойидан) кўчириб олмагунча сотишларини тақиқладилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَفَلَ مِنْ الْجُيُوشِ أَوْ السَّرَايَا أَوْ الْحَجِّ أَوْ الْعُمْرَةِ أَوْ إِذَا أَوْفَى عَلَى ثَنِيَّةٍ أَوْ فَدْفَدٍ كَبَّرَ ثَلَاثًا وَيَقُولُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ آيِبُونَ تَائِبُونَ عَابِدُونَ سَاجِدُونَ لِرَبِّنَا حَامِدُونَ صَدَقَ اللَّهُ وَعْدَهُ وَنَصَرَ عَبْدَهُ وَهَزَمَ الْأَحْزَابَ وَحْدَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdilar: Rasululloh ﷺ qoʻshinlardan yoki sariyalardan yoki hajdan yoxud umradan qaytayotganlarida, biror dovon yoki balandlikka chiqib yetganlarida, uch marta takbir aytar, soʻng: «Yagona Allohdan oʻzga iloh yoʻq, Uning sherigi yoʻq, mulk Unikidir, hamd Unikidir va U har narsaga qodirdir. (Biz) qaytguvchimiz, tavba qilguvchimiz, ibodat qilguvchimiz, sajda qilguvchimiz, Robbimizga hamd aytguvchimiz. Alloh vaʼdasini rost qildi, bandasiga nusrat berdi va (dushman) lashkarlarini yolgʻiz Oʻzi tor-mor qildi», der edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ қўшинлардан ёки сариялардан ёки ҳаждан ёхуд умрадан қайтаётганларида, бирор довон ёки баландликка чиқиб етганларида, уч марта такбир айтар, сўнг: «Ягона Аллоҳдан ўзга илоҳ йўқ, Унинг шериги йўқ, мулк Уникидир, ҳамд Уникидир ва У ҳар нарсага қодирдир. (Биз) қайтгувчимиз, тавба қилгувчимиз, ибодат қилгувчимиз, сажда қилгувчимиз, Роббимизга ҳамд айтгувчимиз. Аллоҳ ваъдасини рост қилди, бандасига нусрат берди ва (душман) лашкарларини ёлғиз Ўзи тор-мор қилди», дер эдилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمُؤْمِنُ يَأْكُلُ فِي مِعًى وَاحِدٍ وَالْكَافِرُ يَأْكُلُ فِي سَبْعَةِ أَمْعَاءٍ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Moʼmin bir ichakka (toʻyadigan miqdorda) yeydi, kofir esa yetti ichakka (toʻyadigan miqdorda) yeydi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Мўмин бир ичакка (тўядиган миқдорда) ейди, кофир эса етти ичакка (тўядиган миқдорда) ейди», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحُمَّى مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَأَبْرِدُوهَا بِالْمَاءِ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Isitma jahannamning qizigʻidandir, bas, uni suv bilan sovutinglar», — dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Иситма жаҳаннамнинг қизиғидандир, бас, уни сув билан совутинглар», — дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ نَهَى يَوْمَ خَيْبَرَ عَنْ لُحُومِ الْحُمُرِ الْأَهْلِيَّةِ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ Xaybar kuni xonaki (uy) eshaklari goʻshtidan qaytardilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ Хайбар куни хонаки (уй) эшаклари гўштидан қайтардилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَوَاصَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي رَمَضَانَ فَوَاصَلَ النَّاسُ فَقَالُوا نَهَيْتَنَا عَنْ الْوِصَالِ وَأَنْتَ تُوَاصِلُ قَالَ إِنِّي لَسْتُ كَأَحَدٍ مِنْكُمْ إِنِّي أُطْعَمُ وَأُسْقَى

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ ramazonda visol qildilar (iftorsiz ketma-ket roʻza tutdilar), odamlar ham visol qildilar. Shunda ular: «Siz bizni visoldan qaytargan edingiz, oʻzingiz esa visol qilyapsizmi?» dedilar. U zot: «Men sizlardan birortangizga oʻxshamayman; albatta, menga taom beriladi va suv ichiriladi», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ рамазонда висол қилдилар (ифторсиз кетма-кет рўза тутдилар), одамлар ҳам висол қилдилар. Шунда улар: «Сиз бизни висолдан қайтарган эдингиз, ўзингиз эса висол қиляпсизми?» дедилар. У зот: «Мен сизлардан бирортангизга ўхшамайман; албатта, менга таом берилади ва сув ичирилади», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَبِعْ أَحَدُكُمْ عَلَى بَيْعِ أَخِيهِ وَلَا يَخْطُبْ عَلَى خِطْبَةِ أَخِيهِ إِلَّا أَنْ يَأْذَنَ لَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Kishi birodarining savdosi ustiga savdo qilmasin va birodarining sovchiligi ustiga sovchilik qilmasin, faqat (birodari) unga izn bersagina (mumkin)», — dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Киши биродарининг савдоси устига савдо қилмасин ва биродарининг совчилиги устига совчилик қилмасин, фақат (биродари) унга изн берсагина (мумкин)», — дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ أَمَامَكُمْ حَوْضًا مَا بَيْنَ جَرْبَاءَ وَأَذْرُحَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Albatta, oldingizda bir hovz bordir, (uning kengligi) Jarbo bilan Azruh orasichalikdir», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Албатта, олдингизда бир ҳовз бордир, (унинг кенглиги) Жарбо билан Азруҳ орасичаликдир», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَلَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَاصِلَةَ وَالْمُسْتَوْصِلَةَ وَالْوَاشِمَةَ وَالْمُسْتَوْشِمَةَ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ soch ulovchi va soch ulatuvchi (ayol)ni, badanga naqsh soluvchi va naqsh soldiruvchi (ayol)ni laʼnatladilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ соч уловчи ва соч улатувчи (аёл)ни, баданга нақш солувчи ва нақш солдирувчи (аёл)ни лаънатладилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَدَخَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَّةَ مِنْ الثَّنِيَّةِ الْعُلْيَا الَّتِي بِالْبَطْحَاءِ وَخَرَجَ مِنْ الثَّنِيَّةِ السُّفْلَى

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Nabiy ﷺ Makkaga Bathodagi yuqori dovondan kirdilar va quyi dovondan chiqdilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Набий ﷺ Маккага Батҳодаги юқори довондан кирдилар ва қуйи довондан чиқдилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ مَالِكٍ يَعْنِي ابْنَ مِغْوَلٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سُوقَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَإِنْ كُنَّا لَنَعُدُّ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَجْلِسِ يَقُولُ رَبِّ اغْفِرْ لِي وَتُبْ عَلَيَّ إِنَّكَ أَنْتَ التَّوَّابُ الْغَفُورُ مِائَةَ مَرَّةٍ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Biz Rasululloh ﷺning bir majlisda: «Robbigʻfir liy va tub alayya innaka antat-Tavvobul-Gʻafur (Ey Robbim, meni magʻfirat qil va tavbamni qabul et. Albatta, Sen tavbalarni koʻp qabul etuvchi, magʻfirat qiluvchisan)», deb yuz marta aytganlarini sanardik.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Биз Расулуллоҳ ﷺнинг бир мажлисда: «Роббиғфир лий ва туб алайя иннака антат-Таввобул-Ғафур (Эй Роббим, мени мағфират қил ва тавбамни қабул эт. Албатта, Сен тавбаларни кўп қабул этувчи, мағфират қилувчисан)», деб юз марта айтганларини санардик.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا فُضَيْلٌ يَعْنِي ابْنَ غَزْوَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى فَاطِمَةَ فَوَجَدَ عَلَى بَابِهَا سِتْرًا فَلَمْ يَدْخُلْ عَلَيْهَا وَقَلَّمَا كَانَ يَدْخُلُ إِلَّا بَدَأَ بِهَا قَالَ فَجَاءَ عَلِيٌّ فَرَآهَا مُهْتَمَّةً فَقَالَ مَا لَكِ فَقَالَتْ جَاءَ إِلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يَدْخُلْ عَلَيَّ فَأَتَاهُ عَلِيٌّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ فَاطِمَةَ اشْتَدَّ عَلَيْهَا أَنَّكَ جِئْتَهَا فَلَمْ تَدْخُلْ عَلَيْهَا فَقَالَ وَمَا أَنَا وَالدُّنْيَا وَمَا أَنَا وَالرَّقْمُ قَالَ فَذَهَبَ إِلَى فَاطِمَةَ فَأَخْبَرَهَا بِقَوْلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ فَقُلْ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَمَا تَأْمُرُنِي بِهِ فَقَالَ قُلْ لَهَا تُرْسِلُ بِهِ إِلَى بَنِي فُلَانٍ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Fotima (roziyallohu anho)nikiga bordilar va uning eshigida osigʻliq pardani koʻrib, uning oldiga kirmadilar. U zot (biror joyga) kirganlarida, kamdan-kam hollardagina avval undan boshlamas edilar. (Roviy) aytdi: Soʻng Ali (roziyallohu anhu) keldi va uni gʻamgin holda koʻrib: «Senga nima boʻldi?» dedi. U: «Rasululloh ﷺ menikiga keldilar-u, oldimga kirmadilar», dedi. Shunda Ali u zotning huzurlariga borib: «Yo Rasululloh, sizning Fotimanikiga kelib, uning oldiga kirmaganingiz unga ogʻir botdi», dedi. U zot: «Mening dunyo bilan nima ishim bor, mening naqshu nigor bilan nima ishim bor?» dedilar. (Roviy) aytdi: Bas, u Fotimaning oldiga borib, unga Rasululloh ﷺning soʻzlarini yetkazdi. U: «Rasululloh ﷺga ayting, menga nima qilishimni buyuradilar?» dedi. U zot: «Unga ayt, uni falon (qabila) odamlariga yuborsin», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Фотима (розияллоҳу анҳо)никига бордилар ва унинг эшигида осиғлиқ пардани кўриб, унинг олдига кирмадилар. У зот (бирор жойга) кирганларида, камдан-кам ҳоллардагина аввал ундан бошламас эдилар. (Ровий) айтди: Сўнг Али (розияллоҳу анҳу) келди ва уни ғамгин ҳолда кўриб: «Сенга нима бўлди?» деди. У: «Расулуллоҳ ﷺ меникига келдилар-у, олдимга кирмадилар», деди. Шунда Али у зотнинг ҳузурларига бориб: «Ё Расулуллоҳ, сизнинг Фотиманикига келиб, унинг олдига кирмаганингиз унга оғир ботди», деди. У зот: «Менинг дунё билан нима ишим бор, менинг нақшу нигор билан нима ишим бор?» дедилар. (Ровий) айтди: Бас, у Фотиманинг олдига бориб, унга Расулуллоҳ ﷺнинг сўзларини етказди. У: «Расулуллоҳ ﷺга айтинг, менга нима қилишимни буюрадилар?» деди. У зот: «Унга айт, уни фалон (қабила) одамларига юборсин», дедилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا فُضَيْلٌ يَعْنِي ابْنَ غَزْوَانَ حَدَّثَنِي أَبُو دُهْقَانَةَ قَالَكُنْتُ جَالِسًا عِنْدَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ فَقَالَ أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ضَيْفٌ فَقَالَ لِبِلَالٍ ائْتِنَا بِطَعَامٍ فَذَهَبَ بِلَالٌ فَأَبْدَلَ صَاعَيْنِ مِنْ تَمْرٍ بِصَاعٍ مِنْ تَمْرٍ جَيِّدٍ وَكَانَ تَمْرُهُمْ دُونًا فَأَعْجَبَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ التَّمْرُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَيْنَ هَذَا التَّمْرُ فَأَخْبَرَهُ أَنَّهُ أَبْدَلَ صَاعًا بِصَاعَيْنِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدَّ عَلَيْنَا تَمْرَنَا

Abu Dahqona (rahimahulloh) aytdi: Men Abdulloh ibn Umarning huzurida oʻtirgan edim. U dedi: Rasululloh ﷺning huzurlariga bir mehmon keldi. U zot Bilolga: «Bizga taom keltir», dedilar. Bilol borib, ikki soʼ xurmoni bir soʼ yaxshi xurmoga almashtirdi — ularning xurmosi pastroq (nav) edi. Xurmo Nabiy ﷺga maʼqul tushdi va Nabiy ﷺ: «Bu xurmo qayerdan?» dedilar. U (Bilol) bir soʼni ikki soʼga almashtirganini xabar berdi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Xurmomizni bizga qaytar», dedilar.Абу Даҳқона (раҳимаҳуллоҳ) айтди: Мен Абдуллоҳ ибн Умарнинг ҳузурида ўтирган эдим. У деди: Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига бир меҳмон келди. У зот Билолга: «Бизга таом келтир», дедилар. Билол бориб, икки сў хурмони бир сў яхши хурмога алмаштирди — уларнинг хурмоси пастроқ (нав) эди. Хурмо Набий ﷺга маъқул тушди ва Набий ﷺ: «Бу хурмо қаердан?» дедилар. У (Билол) бир сўни икки сўга алмаштирганини хабар берди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Хурмомизни бизга қайтар», дедилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ شَرِبَ الْخَمْرَ فِي الدُّنْيَا لَمْ يَشْرَبْهَا فِي الْآخِرَةِ إِلَّا أَنْ يَتُوبَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim dunyoda xamr ichsa, tavba qilmasa, oxiratda uni icha olmaydi», — dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким дунёда хамр ичса, тавба қилмаса, охиратда уни ича олмайди», — дедилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا دُعِيَ أَحَدُكُمْ إِلَى وَلِيمَةِ عُرْسٍ فَلْيُجِبْ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Sizlardan biringiz nikoh valimasiga chaqirilsa, uni ijobat etsin (borsin)», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Сизлардан бирингиз никоҳ валимасига чақирилса, уни ижобат этсин (борсин)», дедилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَاسْتَأْذَنَ الْعَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَبِيتَ بِمَكَّةَ لَيَالِيَ مِنًى مِنْ أَجْلِ سِقَايَتِهِ فَأَذِنَ لَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Abbos ibn Abdulmuttalib Rasululloh ﷺ dan — hojilarga (ichish uchun) suv berish (saqoya) uchun, Mino kechalarida Makkada qolishga — ruxsat soʻradi; bas, Paygʻambar ﷺ unga ruxsat berdilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Аббос ибн Абдулмутталиб Расулуллоҳ ﷺ дан — ҳожиларга (ичиш учун) сув бериш (сақоя) учун, Мино кечаларида Маккада қолишга — рухсат сўради; бас, Пайғамбар ﷺ унга рухсат бердилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَلَ أَهْلَ خَيْبَرَ بِشَطْرِ مَا خَرَجَ مِنْ زَرْعٍ أَوْ تَمْرٍ فَكَانَ يُعْطِي أَزْوَاجَهُ كُلَّ عَامٍ مِائَةَ وَسْقٍ وَثَمَانِينَ وَسْقًا مِنْ تَمْرٍ وَعِشْرِينَ وَسْقًا مِنْ شَعِيرٍ فَلَمَّا قَامَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَسَمَ خَيْبَرَ فَخَيَّرَ أَزْوَاجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُقْطِعَ لَهُنَّ مِنْ الْأَرْضِ أَوْ يَضْمَنَ لَهُنَّ الْوُسُوقَ كُلَّ عَامٍ فَاخْتَلَفُوا فَمِنْهُنَّ مَنْ اخْتَارَ أَنْ يُقْطِعَ لَهَا الْأَرْضَ وَمِنْهُنَّ مَنْ اخْتَارَ الْوُسُوقَ وَكَانَتْ حَفْصَةُ وَعَائِشَةُ مِمَّنْ اخْتَارَ الْوُسُوقَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Xaybar ahli bilan (yerdan) chiqadigan ekin yoki xurmoning yarmi (sherikligi) asosida muomala qildilar. U zot har yili ayollariga yuz vasq — sakson vasq xurmo va yigirma vasq arpa — berar edilar. Umar ibn Xattob (ishni) qoʻlga olgach, Xaybarni taqsimladi va Nabiy ﷺning ayollarini ixtiyorga qoʻydi: yo ularga yerdan ulush ajratilsin, yo har yili oʻsha vasqlar (ularga) kafolatlansin. Ular ixtilof qildilar: ulardan baʼzisi yer ajratilishini, baʼzisi esa vasqlarni ixtiyor qildi. Hafsa bilan Oisha (roziyallohu anhumo) vasqlarni ixtiyor qilganlardan edi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Хайбар аҳли билан (ердан) чиқадиган экин ёки хурмонинг ярми (шериклиги) асосида муомала қилдилар. У зот ҳар йили аёлларига юз васқ — саксон васқ хурмо ва йигирма васқ арпа — берар эдилар. Умар ибн Хаттоб (ишни) қўлга олгач, Хайбарни тақсимлади ва Набий ﷺнинг аёлларини ихтиёрга қўйди: ё уларга ердан улуш ажратилсин, ё ҳар йили ўша васқлар (уларга) кафолатлансин. Улар ихтилоф қилдилар: улардан баъзиси ер ажратилишини, баъзиси эса васқларни ихтиёр қилди. Ҳафса билан Оиша (розияллоҳу анҳумо) васқларни ихтиёр қилганлардан эди.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ قَالَغَدَوْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ مِنًى إِلَى عَرَفَاتٍ مِنَّا الْمُلَبِّي وَمِنَّا الْمُكَبِّرُ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Biz Rasululloh ﷺ bilan birga Minodan Arafotga ertalab yoʻlga chiqdik. Bizdan baʼzimiz talbiya aytar, baʼzimiz takbir aytardik.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Биз Расулуллоҳ ﷺ билан бирга Минодан Арафотга эрталаб йўлга чиқдик. Биздан баъзимиз талбия айтар, баъзимиз такбир айтардик.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَاتَّخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَاتَمًا مِنْ وَرِقٍ فَكَانَ فِي يَدِهِ ثُمَّ كَانَ فِي يَدِ أَبِي بَكْرٍ مِنْ بَعْدِهِ ثُمَّ كَانَ فِي يَدِ عُمَرَ ثُمَّ كَانَ فِي يَدِ عُثْمَانَ نَقْشُهُ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ kumushdan uzuk yasattirdilar. U zotning qoʻlida boʻlar edi, soʻng u zotdan keyin Abu Bakrning qoʻlida boʻldi, soʻng Umarning qoʻlida boʻldi, soʻng Usmonning qoʻlida boʻldi. Uning naqshi «Muhammad Rasululloh» (deb yozilgan) edi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ кумушдан узук ясаттирдилар. У зотнинг қўлида бўлар эди, сўнг у зотдан кейин Абу Бакрнинг қўлида бўлди, сўнг Умарнинг қўлида бўлди, сўнг Усмоннинг қўлида бўлди. Унинг нақши «Муҳаммад Расулуллоҳ» (деб ёзилган) эди.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُقِيمُ الرَّجُلُ الرَّجُلَ عَنْ مَقْعَدِهِ يَقْعُدُ فِيهِ وَلَكِنْ تَفَسَّحُوا وَتَوَسَّعُوا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Kishi (boshqa) kishini oʻzi oʻtirish uchun uning joyidan turgʻizmasin, balki joy bering va kengaytiring», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Киши (бошқа) кишини ўзи ўтириш учун унинг жойидан турғизмасин, балки жой беринг ва кенгайтиринг», дедилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ اشْتَرَى طَعَامًا فَلَا يَبِعْهُ حَتَّى يَسْتَوْفِيَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim taom (oziq-ovqat) sotib olsa, uni oʻz tasarrufiga toʻliq olib boʻlguniga qadar sotmasin», — dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким таом (озиқ-овқат) сотиб олса, уни ўз тасарруфига тўлиқ олиб бўлгунига қадар сотмасин», — дедилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ أَخْبَرَنَا حَجَّاجٌ عَنْ وَبَرَةَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَتْلِ الْفَأْرَةِ وَالْغُرَابِ وَالذِّئْبِ قَالَ قِيلَ لِابْنِ عُمَرَ الْحَيَّةُ وَالْعَقْرَبُ قَالَ قَدْ كَانَ يُقَالُ ذَلِكَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Rasululloh ﷺ sichqon, qargʻa va boʻrini oʻldirishga buyurdilar. (Roviy) aytdi: Ibn Umarga: «Ilon va chayonchi?» deyildi. U: «(Ilgari) shunday deyilar edi», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ сичқон, қарға ва бўрини ўлдиришга буюрдилар. (Ровий) айтди: Ибн Умарга: «Илон ва чаёнчи?» дейилди. У: «(Илгари) шундай дейилар эди», деди.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَنَهَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ تُتَلَقَّى السِّلَعُ حَتَّى تَدْخُلَ الْأَسْوَاقَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Nabiy ﷺ mollar bozorlarga kirib kelmasidan avval (yoʻlda) kutib olinishidan qaytardilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Набий ﷺ моллар бозорларга кириб келмасидан аввал (йўлда) кутиб олинишидан қайтардилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى فِي بَعْضِ مَغَازِيهِ امْرَأَةً مَقْتُولَةً فَنَهَى عَنْ قَتْلِ النِّسَاءِ وَالصِّبْيَانِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ baʼzi gʻazotlarining birida oʻldirilgan bir ayolni koʻrdilar va ayollar hamda bolalarni oʻldirishdan qaytardilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ баъзи ғазотларининг бирида ўлдирилган бир аёлни кўрдилар ва аёллар ҳамда болаларни ўлдиришдан қайтардилар.

حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْهَى النِّسَاءَ فِي الْإِحْرَامِ عَنْ الْقُفَّازِ وَالنِّقَابِ وَمَا مَسَّ الْوَرْسُ وَالزَّعْفَرَانُ مِنْ الثِّيَابِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Men Rasululloh ﷺning ayollarni ehromda qoʻlqop kiyishdan, yuzga niqob tutishdan va vars hamda zaʼfaron tekkan kiyimlardan qaytarayotganlarini eshitdim.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг аёлларни эҳромда қўлқоп кийишдан, юзга ниқоб тутишдан ва варс ҳамда заъфарон теккан кийимлардан қайтараётганларини эшитдим.

حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ يَعْنِي ابْنَ إِسْحَاقَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا نَعَسَ أَحَدُكُمْ فِي مَجْلِسِهِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فَلْيَتَحَوَّلْ إِلَى غَيْرِهِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ: «Biringiz juma kuni oʻtirgan joyida mudrab qolsa, boshqa joyga koʻchsin», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Бирингиз жума куни ўтирган жойида мудраб қолса, бошқа жойга кўчсин», дедилар.

حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الَّذِي يَكْذِبُ عَلَيَّ يُبْنَى لَهُ بَيْتٌ فِي النَّارِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ: «Albatta, menga nisbatan yolgʻon toʻqiydigan kishiga doʻzaxda bir uy quriladi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, менга нисбатан ёлғон тўқийдиган кишига дўзахда бир уй қурилади», дедилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ حَنْظَلَةَ عَنْ سَالِمٍ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَقُولُإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَأَيْتُ عِنْدَ الْكَعْبَةِ رَجُلًا آدَمَ سَبْطَ الرَّأْسِ وَاضِعًا يَدَهُ عَلَى رَجُلَيْنِ يَسْكُبُ رَأْسُهُ أَوْ يَقْطُرُ رَأْسُهُ فَسَأَلْتُ مَنْ هَذَا فَقَالُوا عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ أَوْ الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ وَلَا أَدْرِي أَيَّ ذَلِكَ قَالَ وَرَأَيْتُ وَرَاءَهُ رَجُلًا أَحْمَرَ جَعْدَ الرَّأْسِ أَعْوَرَ عَيْنِ الْيُمْنَى أَشْبَهُ مَنْ رَأَيْتُ بِهِ ابْنُ قَطَنٍ فَسَأَلْتُ مَنْ هَذَا فَقَالُوا الْمَسِيحُ الدَّجَّالُ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Men Kaʼba yonida bir bugʻdayrang, tep-tekis (yoyiq) sochli kishini koʻrdim — u qoʻllarini ikki kishiga qoʻygan (edi); boshidan suv quyilar — yoki: boshidan suv tomar — edi. Men: ‹Bu kim?› deb soʻradim. Ular: ‹Iso ibn Maryam›, yoki: ‹al-Masih ibn Maryam›, dedilar — buning qaysisini aytganini bilmaymiz —. Va uning ortidan bir qizil, jingalak sochli, oʻng koʻzi koʻr kishini koʻrdim — men koʻrgan(lar)dan unga eng oʻxshashi Ibn Qatan (edi). Men: ‹Bu kim?› deb soʻradim. Ular: ‹al-Masih ad-Dajjol›, dedilar», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Мен Каъба ёнида бир буғдайранг, теп-текис (ёйиқ) сочли кишини кўрдим — у қўлларини икки кишига қўйган (эди); бошидан сув қуйилар — ёки: бошидан сув томар — эди. Мен: ‹Бу ким?› деб сўрадим. Улар: ‹Исо ибн Марям›, ёки: ‹ал-Масиҳ ибн Марям›, дедилар — бунинг қайсисини айтганини билмаймиз —. Ва унинг ортидан бир қизил, жингалак сочли, ўнг кўзи кўр кишини кўрдим — мен кўрган(лар)дан унга энг ўхшаши Ибн Қатан (эди). Мен: ‹Бу ким?› деб сўрадим. Улар: ‹ал-Масиҳ ад-Дажжол›, дедилар», дедилар.

حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الْحَفَرِيُّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ إِسْمَاعِيلَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ بِقَتْلِ الْكِلَابِ حَتَّى قَتَلْنَا كَلْبَ امْرَأَةٍ جَاءَتْ مِنْ الْبَادِيَةِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ itlarni oʻldirishga buyurdilar; hatto biz choʻldan kelgan bir ayolning itini ham oʻldirdik.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ итларни ўлдиришга буюрдилар; ҳатто биз чўлдан келган бир аёлнинг итини ҳам ўлдирдик.

حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا فُضَيْلٌ يَعْنِي ابْنَ غَزْوَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّمَا رَجُلٍ كَفَّرَ رَجُلًا فَإِنْ كَانَ كَمَا قَالَ وَإِلَّا فَقَدْ بَاءَ بِالْكُفْرِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ: «Qaysi bir kishi (boshqa) bir kishini kofirga chiqarsa, agar u aytganidek boʻlsa (soʻzi joyida); aks holda, oʻzi kufr bilan qaytadi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Қайси бир киши (бошқа) бир кишини кофирга чиқарса, агар у айтганидек бўлса (сўзи жойида); акс ҳолда, ўзи куфр билан қайтади», дедилар.

حَدَّثَنَا عَتَّابُ بْنُ زِيَادٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ مُبَارَكٍ أَنْبَأَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى فِي بَعْضِ مَغَازِيهِ امْرَأَةً مَقْتُولَةً فَأَنْكَرَ ذَاكَ وَنَهَى عَنْ قَتْلِ النِّسَاءِ وَالصِّبْيَانِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ baʼzi gʻazotlarining birida oʻldirilgan bir ayolni koʻrdilar-da, buni inkor qildilar va ayollar hamda bolalarni oʻldirishdan qaytardilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ баъзи ғазотларининг бирида ўлдирилган бир аёлни кўрдилар-да, буни инкор қилдилар ва аёллар ҳамда болаларни ўлдиришдан қайтардилар.

حَدَّثَنَا أَسْبَاطُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ سَعْدٍ مَوْلَى طَلْحَةَ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَلَقَدْ سَمِعْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثًا لَوْ لَمْ أَسْمَعْهُ إِلَّا مَرَّةً أَوْ مَرَّتَيْنِ حَتَّى عَدَّ سَبْعَ مِرَارٍ وَلَكِنْ قَدْ سَمِعْتُهُ أَكْثَرَ مِنْ ذَلِكَ قَالَ كَانَ الْكِفْلُ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ لَا يَتَوَرَّعُ مِنْ ذَنْبٍ عَمِلَهُ فَأَتَتْهُ امْرَأَةٌ فَأَعْطَاهَا سِتِّينَ دِينَارًا عَلَى أَنْ يَطَأَهَا فَلَمَّا قَعَدَ مِنْهَا مَقْعَدَ الرَّجُلِ مِنْ امْرَأَتِهِ أَرْعَدَتْ وَبَكَتْ فَقَالَ مَا يُبْكِيكِ أَكْرَهْتُكِ قَالَتْ لَا وَلَكِنْ هَذَا عَمَلٌ لَمْ أَعْمَلْهُ قَطُّ وَإِنَّمَا حَمَلَنِي عَلَيْهِ الْحَاجَةُ قَالَ فَتَفْعَلِينَ هَذَا وَلَمْ تَفْعَلِيهِ قَطُّ قَالَ ثُمَّ نَزَلَ فَقَالَ اذْهَبِي فَالدَّنَانِيرُ لَكِ ثُمَّ قَالَ وَاللَّهِ لَا يَعْصِي اللَّهَ الْكِفْلُ أَبَدًا فَمَاتَ مِنْ لَيْلَتِهِ فَأَصْبَحَ مَكْتُوبًا عَلَى بَابِهِ قَدْ غَفَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِلْكِفْلِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdi: Men Rasululloh ﷺdan shunday bir hadis eshitdimki, uni bir marta yoki ikki marta — hatto yetti martagacha sanadi — eshitgan boʻlsam ham (kifoya qilardi), lekin men uni bundan ham koʻproq eshitdim. U zot dedilar: «Bani Isroildan boʻlgan Kifl qilgan biron gunohdan oʻzini tiymas edi. Uning oldiga bir ayol keldi, u esa ayolga u bilan yaqinlik qilishi evaziga oltmish dinor berdi. Erkak oʻz xotiniga yaqinlik qilgan tarzda undan (foydalanmoqchi boʻlib) oʻtirganida, ayol qaltirab yigʻlab yubordi. U: ‹Nega yigʻlayapsan, seni majburladimmi?› dedi. Ayol: ‹Yoʻq, lekin bu men hech qachon qilmagan ish; meni bunga faqat ehtiyoj majbur qildi›, dedi. U: ‹Sen buni qilyapsanu, hech qachon qilmaganmiding?› dedi. (Roviy) aytdi: Soʻng u (undan) tushdi-da: ‹Ket, dinorlar seniki›, dedi. Keyin: ‹Allohga qasamki, Kifl bundan keyin Allohga hech qachon osiy boʻlmaydi›, dedi. Bas, u oʻsha kechasi vafot etdi. Tongda uning eshigiga: ‹Alloh azza va jalla Kiflni magʻfirat qildi›, deb yozib qoʻyilgan edi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺдан шундай бир ҳадис эшитдимки, уни бир марта ёки икки марта — ҳатто етти мартагача санади — эшитган бўлсам ҳам (кифоя қиларди), лекин мен уни бундан ҳам кўпроқ эшитдим. У зот дедилар: «Бани Исроилдан бўлган Кифл қилган бирон гуноҳдан ўзини тиймас эди. Унинг олдига бир аёл келди, у эса аёлга у билан яқинлик қилиши эвазига олтмиш динор берди. Эркак ўз хотинига яқинлик қилган тарзда ундан (фойдаланмоқчи бўлиб) ўтирганида, аёл қалтираб йиғлаб юборди. У: ‹Нега йиғлаяпсан, сени мажбурладимми?› деди. Аёл: ‹Йўқ, лекин бу мен ҳеч қачон қилмаган иш; мени бунга фақат эҳтиёж мажбур қилди›, деди. У: ‹Сен буни қиляпсану, ҳеч қачон қилмаганмидинг?› деди. (Ровий) айтди: Сўнг у (ундан) тушди-да: ‹Кет, динорлар сеники›, деди. Кейин: ‹Аллоҳга қасамки, Кифл бундан кейин Аллоҳга ҳеч қачон осий бўлмайди›, деди. Бас, у ўша кечаси вафот этди. Тонгда унинг эшигига: ‹Аллоҳ азза ва жалла Кифлни мағфират қилди›, деб ёзиб қўйилган эди», дедилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا عَاصِمٌ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ يَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِي الْوَحْدَةِ مَا سَارَ أَحَدٌ وَحْدَهُ بِلَيْلٍ أَبَدًا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ: «Agar odamlar yolgʻizlikda nima borligini bilganlarida edi, hech kim kechasi yolgʻiz yoʻlga chiqmas edi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Агар одамлар ёлғизликда нима борлигини билганларида эди, ҳеч ким кечаси ёлғиз йўлга чиқмас эди», дедилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ عَنْ يُوسُفَ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ زَيْدٍ الْعَمِّىِّ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَرَادَ أَنْ تُسْتَجَابَ دَعْوَتُهُ وَأَنْ تُكْشَفَ كُرْبَتُهُ فَلْيُفَرِّجْ عَنْ مُعْسِرٍ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ: «Kim duosi ijobat boʻlishini va gʻam-anduhi ketishini istasa, qiynalgan (qarzdor)ga yengillik bersin», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким дуоси ижобат бўлишини ва ғам-андуҳи кетишини истаса, қийналган (қарздор)га енгиллик берсин», дедилар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّهُ قَبَّلَ يَدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, u Nabiy ﷺning qoʻllarini oʻpdi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, у Набий ﷺнинг қўлларини ўпди.

حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنِي عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ بَيْتِ عَائِشَةَ فَقَالَ رَأْسُ الْكُفْرِ مِنْ هَاهُنَا مِنْ حَيْثُ يَطْلُعُ قَرْنُ الشَّيْطَانِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Oishaning uyidan chiqib: «Kufrning boshi ana shu yerdan — shayton shoxi koʻtariladigan tomondan (boshlanadi)», — dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Оишанинг уйидан чиқиб: «Куфрнинг боши ана шу ердан — шайтон шохи кўтариладиган томондан (бошланади)», — дедилар.