حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ الأَسَدِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو هِلاَلٍ، عَنِ ابْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " سِبَابُ الْمُسْلِمِ فُسُوقٌ وَقِتَالُهُ كُفْرٌ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Musulmonni soʻkish fisq, u bilan urushish esa kufrdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Мусулмонни сўкиш фисқ, у билан урушиш эса куфрдир», дедилар.
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو الْمُهَزِّمِ، يَزِيدُ بْنُ سُفْيَانَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " الْمُؤْمِنُ أَكْرَمُ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ مِنْ بَعْضِ مَلاَئِكَتِهِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Moʻmin Alloh azza va jalla nazdida baʼzi farishtalaridan koʻra qadrliroqdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Мўмин Аллоҳ азза ва жалла наздида баъзи фаришталаридан кўра қадрлироқдир», дедилар.
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ هِلاَلٍ الصَّوَّافُ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ غَيْلاَنَ بْنِ جَرِيرٍ، عَنْ زِيَادِ بْنِ رِيَاحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " مَنْ قَاتَلَ تَحْتَ رَايَةٍ عِمِّيَّةٍ يَدْعُو إِلَى عَصَبِيَّةٍ أَوْ يَغْضَبُ لِعَصَبِيَّةٍ فَقِتْلَتُهُ جَاهِلِيَّةٌ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim asabiylikka chaqiruvchi adashgan bayroq ostida jang qilsa yoki asabiylik uchun gʻazablansa, uning oʻlimi johiliyat oʻlimidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким асабийликка чақирувчи адашган байроқ остида жанг қилса ёки асабийлик учун ғазабланса, унинг ўлими жоҳилият ўлимидир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو يُوسُفَ الصَّيْدَلاَنِيُّ، مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ الرَّقِّيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " إِنَّ الرَّجُلَ لَيَتَكَلَّمُ بِالْكَلِمَةِ مِنْ سَخَطِ اللَّهِ لاَ يَرَى بِهَا بَأْسًا فَيَهْوِي بِهَا فِي نَارِ جَهَنَّمَ سَبْعِينَ خَرِيفًا " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, kishi Allohning gʻazabiga sabab boʻladigan bir soʻzni, unda hech qanday zarar koʻrmasdan aytadi, ammo oʻsha soʻz sababli u jahannam oʻtida yetmish yil pastga qulab tushadi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, киши Аллоҳнинг ғазабига сабаб бўладиган бир сўзни, унда ҳеч қандай зарар кўрмасдан айтади, аммо ўша сўз сабабли у жаҳаннам ўтида етмиш йил пастга қулаб тушади», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ، حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنْ أَبِي حَصِينٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَسْكُتْ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kim Allohga va oxirat kuniga imon keltirsa, yaxshi soʻz aytsin yoki jim tursin», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким Аллоҳга ва охират кунига имон келтирса, яхши сўз айтсин ёки жим турсин», дедилар.
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ شَابُورَ، حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، عَنْ قُرَّةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حَيْوَئِيلَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " مِنْ حُسْنِ إِسْلاَمِ الْمَرْءِ تَرْكُهُ مَا لاَ يَعْنِيهِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kishining islomi goʻzalligidan biri oʻziga aloqasi boʻlmagan narsani tark qilishidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Кишининг исломи гўзаллигидан бири ўзига алоқаси бўлмаган нарсани тарк қилишидир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ، أَخْبَرَنِي أَبِي، عَنْ بَعْجَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَدْرٍ الْجُهَنِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " خَيْرُ مَعَايِشِ النَّاسِ لَهُمْ رَجُلٌ مُمْسِكٌ بِعِنَانِ فَرَسِهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَيَطِيرُ عَلَى مَتْنِهِ كُلَّمَا سَمِعَ هَيْعَةً أَوْ فَزْعَةً طَارَ عَلَيْهِ إِلَيْهَا يَبْتَغِي الْمَوْتَ أَوِ الْقَتْلَ مَظَانَّهُ وَرَجُلٌ فِي غُنَيْمَةٍ فِي رَأْسِ شَعَفَةٍ مِنْ هَذِهِ الشِّعَافِ أَوْ بَطْنِ وَادٍ مِنْ هَذِهِ الأَوْدِيَةِ يُقِيمُ الصَّلاَةَ وَيُؤْتِي الزَّكَاةَ وَيَعْبُدُ رَبَّهُ حَتَّى يَأْتِيَهُ الْيَقِينُ لَيْسَ مِنَ النَّاسِ إِلاَّ فِي خَيْرٍ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Odamlar uchun eng yaxshi hayot kechiruvchi kishi Alloh yoʻlida otining jilovini ushlab, uning ustida uchib yuradigan, har qachon jang ovozini yoki qichqiriqni eshitsa, oʻsha tomonga uchib borib, oʻlim yoki oʻldirilishni oʻzi kutilgan joydan qidiradigan kishidir. Yana bir kishi bu togʻ choʻqqilaridan biri ustida yoki bu vodiylardan birining tubida bir necha qoʻyi bilan namozni toʻkis ado etib, zakot berib, oʻziga aniq narsa (oʻlim) kelgunicha Rabbisiga ibodat qilib yashaydi; u odamlarga faqat yaxshilikdan boshqa hech narsa qilmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Одамлар учун энг яхши ҳаёт кечирувчи киши Аллоҳ йўлида отининг жиловини ушлаб, унинг устида учиб юрадиган, ҳар қачон жанг овозини ёки қичқириқни эшитса, ўша томонга учиб бориб, ўлим ёки ўлдирилишни ўзи кутилган жойдан қидирадиган кишидир. Яна бир киши бу тоғ чўққиларидан бири устида ёки бу водийлардан бирининг тубида бир неча қўйи билан намозни тўкис адо этиб, закот бериб, ўзига аниқ нарса (ўлим) келгунича Раббисига ибодат қилиб яшайди; у одамларга фақат яхшиликдан бошқа ҳеч нарса қилмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْحَارِثِ الْمِصْرِيُّ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ، أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " لاَ يُلْدَغُ الْمُؤْمِنُ مِنْ جُحْرٍ مَرَّتَيْنِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Moʻmin bir teshikdan ikki marta chaqilmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Мўмин бир тешикдан икки марта чақилмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، وَيَعْقُوبُ بْنُ حُمَيْدِ بْنِ كَاسِبٍ، وَسُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ، قَالُوا حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْفَزَارِيُّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ كَيْسَانَ، عَنْ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " بَدَأَ الإِسْلاَمُ غَرِيبًا وَسَيَعُودُ غَرِيبًا فَطُوبَى لِلْغُرَبَاءِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Islom gʻarib holda boshlandi va yana gʻarib holga qaytadi. Bas, gʻariblarga xushxabar boʻlsin!», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ислом ғариб ҳолда бошланди ва яна ғариб ҳолга қайтади. Бас, ғарибларга хушхабар бўлсин!», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " تَفَرَّقَتِ الْيَهُودُ عَلَى إِحْدَى وَسَبْعِينَ فِرْقَةً وَتَفْتَرِقُ أُمَّتِي عَلَى ثَلاَثٍ وَسَبْعِينَ فِرْقَةً " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Yahudiylar yetmish bir firqaga boʻlinib ketishdi, mening ummatim esa yetmish uch firqaga boʻlinadi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Яҳудийлар етмиш бир фирқага бўлиниб кетишди, менинг умматим эса етмиш уч фирқага бўлинади», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " لَتَتَّبِعُنَّ سُنَّةَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ بَاعًا بِبَاعٍ وَذِرَاعًا بِذِرَاعٍ وَشِبْرًا بِشِبْرٍ حَتَّى لَوْ دَخَلُوا فِي جُحْرِ ضَبٍّ لَدَخَلْتُمْ فِيهِ " . قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ الْيَهُودُ وَالنَّصَارَى قَالَ " فَمَنْ إِذًا " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Sizlar sizlardan oldingilarning yoʻliga qarich-baqarich, gaz-bagaz, quloch-bakuloch ergashasizlar, hatto ular kaltakesakning iniga kirsalar ham, sizlar ham unga kirasizlar», dedilar. Ular: «Yo Rasululloh, yahudiylar va nasorolarnimi?» dedilar. U zot: «Boshqa kim boʻlardi?», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Сизлар сизлардан олдингиларнинг йўлига қарич-бақарич, газ-багаз, қулоч-бакулоч эргашасизлар, ҳатто улар калтакесакнинг инига кирсалар ҳам, сизлар ҳам унга кирасизлар», дедилар. Улар: «Ё Расулуллоҳ, яҳудийлар ва насороларними?» дедилар. У зот: «Бошқа ким бўларди?», дедилар.
حَدَّثَنَا حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى، وَيُونُسُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ، وَسَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " نَحْنُ أَحَقُّ بِالشَّكِّ مِنْ إِبْرَاهِيمَ إِذْ قَالَ {رَبِّ أَرِنِي كَيْفَ تُحْيِي الْمَوْتَى قَالَ أَوَ لَمْ تُؤْمِنْ قَالَ بَلَى وَلَكِنْ لِيَطْمَئِنَّ قَلْبِي} وَيَرْحَمُ اللَّهُ لُوطًا لَقَدْ كَانَ يَأْوِي إِلَى رُكْنٍ شَدِيدٍ وَلَوْ لَبِثْتُ فِي السِّجْنِ طُولَ مَا لَبِثَ يُوسُفُ لأَجَبْتُ الدَّاعِيَ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Biz Ibrohimga qaraganda shak keltirishga haqliroqmiz. U: {Rabbim, oʻliklarni qanday tiriltirishingni menga koʻrsat, dedi. U: Ishonmadingmi? dedi. U: Yoʻq, ishondim, lekin qalbim taskin topsin deb, dedi} (Baqara 260). Alloh Lutga rahm qilsin, u chindan ham kuchli bir tayanchdan panoh istagan edi. Agar men Yusuf turgan muddat qadar zindonda tursam, chorlovchining chaqirigʻiga javob berardim», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Биз Иброҳимга қараганда шак келтиришга ҳақлироқмиз. У: {Раббим, ўликларни қандай тирилтиришингни менга кўрсат, деди. У: Ишонмадингми? деди. У: Йўқ, ишондим, лекин қалбим таскин топсин деб, деди} (Бақара 260). Аллоҳ Лутга раҳм қилсин, у чиндан ҳам кучли бир таянчдан паноҳ истаган эди. Агар мен Юсуф турган муддат қадар зиндонда турсам, чорловчининг чақириғига жавоб берардим», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ قُدَامَةَ الْجُمَحِيُّ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ أَبِي الْفُرَاتِ، عَنِ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " سَيَأْتِي عَلَى النَّاسِ سَنَوَاتٌ خَدَّاعَاتٌ يُصَدَّقُ فِيهَا الْكَاذِبُ وَيُكَذَّبُ فِيهَا الصَّادِقُ وَيُؤْتَمَنُ فِيهَا الْخَائِنُ وَيُخَوَّنُ فِيهَا الأَمِينُ وَيَنْطِقُ فِيهَا الرُّوَيْبِضَةُ قِيلَ وَمَا الرُّوَيْبِضَةُ قَالَ الرَّجُلُ التَّافِهُ فِي أَمْرِ الْعَامَّةِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Odamlar ustiga aldamchi yillar keladi, unda yolgʻonchi rostgoʻy sanaladi, rostgoʻy esa yolgʻonchi sanaladi; xiyonatchiga ishoniladi, ishonchli kishi esa xiyonatchi deb bilinadi; unda ‹ruvaybiza› gapiradi.» Deyildi: «Ruvaybiza kim?» U zot: «Umum ishlarida (soʻz yuritadigan) pastkash kishi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Одамлар устига алдамчи йиллар келади, унда ёлғончи ростгўй саналади, ростгўй эса ёлғончи саналади; хиёнатчига ишонилади, ишончли киши эса хиёнатчи деб билинади; унда ‹рувайбиза› гапиради.» Дейилди: «Рувайбиза ким?» У зот: «Умум ишларида (сўз юритадиган) пасткаш киши», дедилар.
حَدَّثَنَا وَاصِلُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ، عَنْ أَبِي إِسْمَاعِيلَ الأَسْلَمِيِّ، عَنْ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لاَ تَذْهَبُ الدُّنْيَا حَتَّى يَمُرَّ الرَّجُلُ عَلَى الْقَبْرِ فَيَتَمَرَّغَ عَلَيْهِ وَيَقُولُ يَا لَيْتَنِي كُنْتُ مَكَانَ صَاحِبِ هَذَا الْقَبْرِ وَلَيْسَ بِهِ الدِّينُ إِلاَّ الْبَلاَءُ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Jonim qoʻlida boʻlgan Zot bilan qasamki, kishi bir qabr yonidan oʻtib, unga agʻanab: ‹Qaniydi men shu qabr sohibining oʻrnida boʻlsam!› deydigan boʻlmaguncha dunyo ketmaydi. Bunga sabab din emas, balki faqat balodir.»Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Жоним қўлида бўлган Зот билан қасамки, киши бир қабр ёнидан ўтиб, унга ағанаб: ‹Қанийди мен шу қабр соҳибининг ўрнида бўлсам!› дейдиган бўлмагунча дунё кетмайди. Бунга сабаб дин эмас, балки фақат балодир.»
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا طَلْحَةُ بْنُ يَحْيَى، عَنْ يُونُسَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ، - يَعْنِي مَوْلَى مُسَافِعٍ - عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " لَتُنْتَقَوُنَّ كَمَا يُنْتَقَى التَّمْرُ مِنْ أَغْفَالِهِ فَلْيَذْهَبَنَّ خِيَارُكُمْ وَلَيَبْقَيَنَّ شِرَارُكُمْ فَمُوتُوا إِنِ اسْتَطَعْتُمْ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Xurmo oʻzining yaroqsizlaridan ajratib olingani kabi, siz ham albatta saralanasiz. Yaxshilaringiz ketib, yomonlaringiz qoladi. Bas, imkoningiz boʻlsa, oʻling», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Хурмо ўзининг яроқсизларидан ажратиб олингани каби, сиз ҳам албатта сараланасиз. Яхшиларингиз кетиб, ёмонларингиз қолади. Бас, имконингиз бўлса, ўлинг», дедилар.
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، وَأَبُو هِشَامٍ الرِّفَاعِيُّ مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ قَالاَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ، حَدَّثَنَا أَبُو حَصِينٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " بُعِثْتُ أَنَا وَالسَّاعَةُ كَهَاتَيْنِ " . وَجَمَعَ بَيْنَ إِصْبَعَيْهِ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Men va qiyomat mana bu ikkovi kabi (yaqin) yuborildik», deb ikki barmoqlarini birga qoʻshdilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Мен ва қиёмат мана бу иккови каби (яқин) юборилдик», деб икки бармоқларини бирга қўшдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ، عَنْ أَبِي حَيَّانَ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَوْمًا بَارِزًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ فَقَالَ " مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنَ السَّائِلِ وَلَكِنْ سَأُخْبِرُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتِ الأَمَةُ رَبَّتَهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا كَانَتِ الْحُفَاةُ الْعُرَاةُ رُءُوسَ النَّاسِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رِعَاءُ الْغَنَمِ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ لاَ يَعْلَمُهُنَّ إِلاَّ اللَّهُ " . فَتَلاَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ {إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الأَرْحَامِ} الآيَةَ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kuni Rasululloh ﷺ odamlarga koʻrinib turgan edilar. Bir kishi kelib: «Ey Rasululloh, qiyomat qachon boʻladi?» dedi. U zot: «Bu haqda soʻralgan kishi soʻragandan koʻra biladigan emas. Lekin men senga uning alomatlaridan xabar beray: Choʻri oʻz bekasini tuqqanida, bu uning alomatlaridandir. Yalangoyoq, yalangʻoch kimsalar odamlarning boshligʻi boʻlganida, bu uning alomatlaridandir. Qoʻy boquvchilar bino qurishda bir-biri bilan bellashganida, bu uning alomatlaridandir. (Qiyomat) beshta narsa ichida boʻlib, ularni Allohdan boshqa hech kim bilmaydi», dedilar. Soʻng Rasululloh ﷺ: {Albatta, qiyomat (haqidagi) ilm Allohning huzuridadir. U yomgʻirni yogʻdiradi va bachadonlardagini biladi} oyatini tilovat qildilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир куни Расулуллоҳ ﷺ одамларга кўриниб турган эдилар. Бир киши келиб: «Эй Расулуллоҳ, қиёмат қачон бўлади?» деди. У зот: «Бу ҳақда сўралган киши сўрагандан кўра биладиган эмас. Лекин мен сенга унинг аломатларидан хабар берай: Чўри ўз бекасини туққанида, бу унинг аломатларидандир. Ялангоёқ, яланғоч кимсалар одамларнинг бошлиғи бўлганида, бу унинг аломатларидандир. Қўй боқувчилар бино қуришда бир-бири билан беллашганида, бу унинг аломатларидандир. (Қиёмат) бешта нарса ичида бўлиб, уларни Аллоҳдан бошқа ҳеч ким билмайди», дедилар. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ: {Албатта, қиёмат (ҳақидаги) илм Аллоҳнинг ҳузуридадир. У ёмғирни ёғдиради ва бачадонлардагини билади} оятини тиловат қилдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَحْسِرَ الْفُرَاتُ عَنْ جَبَلٍ مِنْ ذَهَبٍ فَيَقْتَتِلُ النَّاسُ عَلَيْهِ فَيُقْتَلُ مِنْ كُلِّ عَشَرَةٍ تِسْعَةٌ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Toki Furot daryosi bir oltin togʻni ochib bermaguncha, qiyomat qoyim boʻlmaydi. Odamlar uning ustida jang qiladilar va har oʻn kishidan toʻqqiztasi oʻldiriladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Токи Фурот дарёси бир олтин тоғни очиб бермагунча, қиёмат қойим бўлмайди. Одамлар унинг устида жанг қиладилар ва ҳар ўн кишидан тўққизтаси ўлдирилади», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو مَرْوَانَ الْعُثْمَانِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ، عَنِ الْعَلاَءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَفِيضَ الْمَالُ وَتَظْهَرَ الْفِتَنُ وَيَكْثُرَ الْهَرْجُ " . قَالُوا وَمَا الْهَرْجُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ " الْقَتْلُ الْقَتْلُ الْقَتْلُ " . ثَلاَثًا .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Toki mol koʻpaymaguncha, fitnalar zohir boʻlmaguncha va harj koʻpaymaguncha, qiyomat qoyim boʻlmaydi», dedilar. Ular: «Harj nima, ey Rasululloh?» deyishdi. U zot: «Oʻldirish, oʻldirish, oʻldirish», deb uch marta aytdilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Токи мол кўпаймагунча, фитналар зоҳир бўлмагунча ва ҳарж кўпаймагунча, қиёмат қойим бўлмайди», дедилар. Улар: «Ҳарж нима, эй Расулуллоҳ?» дейишди. У зот: «Ўлдириш, ўлдириш, ўлдириш», деб уч марта айтдилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ، عَنْ أَوْسِ بْنِ خَالِدٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " تَخْرُجُ الدَّابَّةُ وَمَعَهَا خَاتَمُ سُلَيْمَانَ بْنِ دَاوُدَ وَعَصَا مُوسَى بْنِ عِمْرَانَ عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ فَتَجْلُو وَجْهَ الْمُؤْمِنِ بِالْعَصَا وَ تَخْطِمُ أَنْفَ الْكَافِرِ بِالْخَاتَمِ حَتَّى أَنَّ أَهْلَ الْحِوَاءِ لَيَجْتَمِعُونَ فَيَقُولُ هَذَا يَا مُؤْمِنُ وَيَقُولُ هَذَا يَا كَافِرُ " .
قَالَ أَبُو الْحَسَنِ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَاهُ إِبْرَاهِيمُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، فَذَكَرَ نَحْوَهُ وَقَالَ فِيهِ مَرَّةً فَيَقُولُ هَذَا يَا مُؤْمِنُ . وَهَذَا يَا كَافِرُ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Dobba (yer jonivori) chiqadi, uning yonida Sulaymon ibn Dovud (alayhissalom)ning uzugi va Muso ibn Imron (alayhissalom)ning hassasi boʻladi. U hassa bilan moʻminning yuzini yoritadi va uzuk bilan kofirning burnini togʻlaydi. Hatto bir joyda yashovchilar toʻplanib, biri: ‹Ey moʻmin!› deb, biri: ‹Ey kofir!› deb aytadigan boʻladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Добба (ер жонивори) чиқади, унинг ёнида Сулаймон ибн Довуд (алайҳиссалом)нинг узуги ва Мусо ибн Имрон (алайҳиссалом)нинг ҳассаси бўлади. У ҳасса билан мўминнинг юзини ёритади ва узук билан кофирнинг бурнини тоғлайди. Ҳатто бир жойда яшовчилар тўпланиб, бири: ‹Эй мўмин!› деб, бири: ‹Эй кофир!› деб айтадиган бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَقُولُ " لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ مِنْ مَغْرِبِهَا فَإِذَا طَلَعَتْ وَرَآهَا النَّاسُ آمَنَ مَنْ عَلَيْهَا فَذَلِكَ حِينَ لاَ يَنْفَعُ نَفْسًا إِيمَانُهَا لَمْ تَكُنْ آمَنَتْ مِنْ قَبْلُ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shunday deganlarini eshitdim: «Quyosh magʻribdan (botadigan tomonidan) chiqmaguncha qiyomat qoim boʻlmaydi. U chiqib, odamlar uni koʻrganlarida, yer yuzidagilarning hammasi iymon keltiradi. Ammo bu — ilgari iymon keltirmagan kishiga iymoni foyda bermaydigan payt boʻladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шундай деганларини эшитдим: «Қуёш мағрибдан (ботадиган томонидан) чиқмагунча қиёмат қоим бўлмайди. У чиқиб, одамлар уни кўрганларида, ер юзидагиларнинг ҳаммаси иймон келтиради. Аммо бу — илгари иймон келтирмаган кишига иймони фойда бермайдиган пайт бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَنْزِلَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ حَكَمًا مُقْسِطًا وَإِمَامًا عَدْلاً فَيَكْسِرُ الصَّلِيبَ وَيَقْتُلُ الْخِنْزِيرَ وَيَضَعُ الْجِزْيَةَ وَيَفِيضُ الْمَالُ حَتَّى لاَ يَقْبَلَهُ أَحَدٌ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Iyso ibn Maryam adolatli hakam va odil imom boʻlib tushmaguncha qiyomat qoim boʻlmaydi. U xochni sindiradi, choʻchqani oʻldiradi, jizyani (soliqni) bekor qiladi va mol shunchalik koʻpayadiki, hatto uni hech kim qabul qilmaydigan boʻladi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Ийсо ибн Марям адолатли ҳакам ва одил имом бўлиб тушмагунча қиёмат қоим бўлмайди. У хочни синдиради, чўчқани ўлдиради, жизяни (солиқни) бекор қилади ва мол шунчалик кўпаядики, ҳатто уни ҳеч ким қабул қилмайдиган бўлади», дедилар.
حَدَّثَنَا أَزْهَرُ بْنُ مَرْوَانَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، عَنْ قَتَادَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو رَافِعٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " إِنَّ يَأْجُوجَ وَمَأْجُوجَ يَحْفِرُونَ كُلَّ يَوْمٍ حَتَّى إِذَا كَادُوا يَرَوْنَ شُعَاعَ الشَّمْسِ قَالَ الَّذِي عَلَيْهِمُ ارْجِعُوا فَسَنَحْفِرُهُ غَدًا . فَيُعِيدُهُ اللَّهُ أَشَدَّ مَا كَانَ حَتَّى إِذَا بَلَغَتْ مُدَّتُهُمْ وَأَرَادَ اللَّهُ أَنْ يَبْعَثَهُمْ عَلَى النَّاسِ حَفَرُوا حَتَّى إِذَا كَادُوا يَرَوْنَ شُعَاعَ الشَّمْسِ قَالَ الَّذِي عَلَيْهِمُ ارْجِعُوا فَسَتَحْفِرُونَهُ غَدًا إِنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَى وَاسْتَثْنَوْا فَيَعُودُونَ إِلَيْهِ وَهُوَ كَهَيْئَتِهِ حِينَ تَرَكُوهُ فَيَحْفِرُونَهُ وَيَخْرُجُونَ عَلَى النَّاسِ فَيَنْشِفُونَ الْمَاءَ وَيَتَحَصَّنُ النَّاسُ مِنْهُمْ فِي حُصُونِهِمْ فَيَرْمُونَ بِسِهَامِهِمْ إِلَى السَّمَاءِ فَتَرْجِعُ عَلَيْهَا الدَّمُ الَّذِي اجْفَظَّ فَيَقُولُونَ قَهَرْنَا أَهْلَ الأَرْضِ وَعَلَوْنَا أَهْلَ السَّمَاءِ فَيَبْعَثُ اللَّهُ نَغَفًا فِي أَقْفَائِهِمْ فَيَقْتُلُهُمْ بِهَا " . قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنَّ دَوَابَّ الأَرْضِ لَتَسْمَنُ وَتَشْكَرُ شَكَرًا مِنْ لُحُومِهِمْ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Yaʼjuj va Maʼjuj har kuni qaziydilar, quyosh nurini koʻrishga yaqinlashganlarida ustidagi kishisi: ‹Qaytinglar, uni ertaga qazamiz›, deydi. Shunda Alloh uni avvalgidan ham mustahkamroq qilib qoʻyadi. Toki ularning muddati kelib, Alloh ularni odamlar ustiga yubormoqchi boʻlganida, ular qaziydilar, quyosh nurini koʻrishga yaqinlashganlarida ustidagi kishisi: ‹Qaytinglar, uni ertaga qazamiz, agar Alloh taolo xohlasa›, deb istisno qiladi. Soʻng ular uning oldiga qaytadilar va u ular tashlab ketgan holicha turgan boʻladi. Bas, uni qazib, odamlar ustiga chiqadilar va suvni qurgʻoq qiladilar. Odamlar ulardan qalʼalarida himoyalanadilar. Ular oʻqlarini osmonga otadilar, oʻqlar ustiga qotgan qon bilan qaytadi. Shunda: ‹Yer ahlini yengdik, osmon ahlidan ustun keldik›, deydilar. Bas, Alloh ularning ensalariga qurt yuboradi va shu bilan ularni oʻldiradi», dedilar. Rasululloh ﷺ: «Jonim qoʻlida boʻlgan Zot bilan qasamki, yer jonivorlari ularning goʻshtlaridan semirib, toʻyib ketadilar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Яъжуж ва Маъжуж ҳар куни қазийдилар, қуёш нурини кўришга яқинлашганларида устидаги кишиси: ‹Қайтинглар, уни эртага қазамиз›, дейди. Шунда Аллоҳ уни аввалгидан ҳам мустаҳкамроқ қилиб қўяди. Токи уларнинг муддати келиб, Аллоҳ уларни одамлар устига юбормоқчи бўлганида, улар қазийдилар, қуёш нурини кўришга яқинлашганларида устидаги кишиси: ‹Қайтинглар, уни эртага қазамиз, агар Аллоҳ таоло хоҳласа›, деб истисно қилади. Сўнг улар унинг олдига қайтадилар ва у улар ташлаб кетган ҳолича турган бўлади. Бас, уни қазиб, одамлар устига чиқадилар ва сувни қурғоқ қиладилар. Одамлар улардан қалъаларида ҳимояланадилар. Улар ўқларини осмонга отадилар, ўқлар устига қотган қон билан қайтади. Шунда: ‹Ер аҳлини енгдик, осмон аҳлидан устун келдик›, дейдилар. Бас, Аллоҳ уларнинг энсаларига қурт юборади ва шу билан уларни ўлдиради», дедилар. Расулуллоҳ ﷺ: «Жоним қўлида бўлган Зот билан қасамки, ер жониворлари уларнинг гўштларидан семириб, тўйиб кетадилар», дедилар.
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي الْعَاتِكَةِ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ حَبِيبٍ الْمُحَارِبِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " إِذَا وَقَعَتِ الْمَلاَحِمُ بَعَثَ اللَّهُ بَعْثًا مِنَ الْمَوَالِي هُمْ أَكْرَمُ الْعَرَبِ فَرَسًا وَأَجْوَدُهُ سِلاَحًا يُؤَيِّدُ اللَّهُ بِهِمُ الدِّينَ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Katta janglar boʻlganida, Alloh mavlolardan bir qoʻshin yuboradi. Ular arablarning oti eng olijanobi va quroli eng yaxshisidir. Alloh ular bilan dinni quvvatlaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Катта жанглар бўлганида, Аллоҳ мавлолардан бир қўшин юборади. Улар арабларнинг оти энг олижаноби ва қуроли энг яхшисидир. Аллоҳ улар билан динни қувватлайди», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى تُقَاتِلُوا قَوْمًا صِغَارَ الأَعْيُنِ ذُلْفَ الأُنُوفِ كَأَنَّ وُجُوهَهُمُ الْمَجَانُّ الْمُطْرَقَةُ وَلاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى تُقَاتِلُوا قَوْمًا نِعَالُهُمُ الشَّعَرُ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Koʻzlari kichkina, burunlari yassi, yuzlari qoplangan qalqonga oʻxshagan bir qavm bilan urushmaguningizcha qiyomat qoyim boʻlmaydi va oyoq kiyimlari junadan boʻlgan bir qavm bilan urushmaguningizcha qiyomat qoyim boʻlmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Кўзлари кичкина, бурунлари ясси, юзлари қопланган қалқонга ўхшаган бир қавм билан урушмагунингизча қиёмат қойим бўлмайди ва оёқ кийимлари жунадан бўлган бир қавм билан урушмагунингизча қиёмат қойим бўлмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مَيْمُونٍ الرَّقِّيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو خُلَيْدٍ، عُتْبَةُ بْنُ حَمَّادٍ الدِّمَشْقِيُّ عَنِ ابْنِ ثَوْبَانَ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ قُرَّةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ ضَمْرَةَ السَّلُولِيِّ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَهُوَ يَقُولُ " الدُّنْيَا مَلْعُونَةٌ مَلْعُونٌ مَا فِيهَا إِلاَّ ذِكْرَ اللَّهِ وَمَا وَالاَهُ أَوْ عَالِمًا أَوْ مُتَعَلِّمًا " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺ ning shunday deganlarini eshitdim: «Dunyo laʼnatlangandir, undagi narsalar ham laʼnatlangandir, faqat Allohni zikr qilish va unga yaqinlashtiradigan narsa, yoki olim, yoki ilm oʻrganuvchidan boshqasi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺ нинг шундай деганларини эшитдим: «Дунё лаънатлангандир, ундаги нарсалар ҳам лаънатлангандир, фақат Аллоҳни зикр қилиш ва унга яқинлаштирадиган нарса, ёки олим, ёки илм ўрганувчидан бошқаси», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو مَرْوَانَ، مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ الْعُثْمَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ، عَنِ الْعَلاَءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " الدُّنْيَا سِجْنُ الْمُؤْمِنِ وَجَنَّةُ الْكَافِرِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Dunyo moʻminning zindoni va kofirning jannatidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Дунё мўминнинг зиндони ва кофирнинг жаннатидир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " يَدْخُلُ فُقَرَاءُ الْمُؤْمِنِينَ الْجَنَّةَ قَبْلَ الأَغْنِيَاءِ بِنِصْفِ يَوْمٍ خَمْسِمِائَةِ عَامٍ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kambagʻal moʻminlar boylardan yarim kun — besh yuz yil oldin jannatga kiradilar», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Камбағал мўминлар бойлардан ярим кун — беш юз йил олдин жаннатга кирадилар», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيُّ أَبُو يَحْيَى، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ أَبُو إِسْحَاقَ الْمَخْزُومِيُّ، عَنِ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ كَانَ جَعْفَرُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ يُحِبُّ الْمَسَاكِينَ وَيَجْلِسُ إِلَيْهِمْ وَيُحَدِّثُهُمْ وَيُحَدِّثُونَهُ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَكْنِيهِ أَبَا الْمَسَاكِينِ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Jaʼfar ibn Abu Tolib miskinlarni yaxshi koʻrar, ular bilan oʻtirar, ularga soʻzlar va ular ham unga soʻzlar edilar. Rasululloh ﷺ uni Abul-Masokin (miskinlarning otasi) deb kunya berardilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Жаъфар ибн Абу Толиб мискинларни яхши кўрар, улар билан ўтирар, уларга сўзлар ва улар ҳам унга сўзлар эдилар. Расулуллоҳ ﷺ уни Абул-Масокин (мискинларнинг отаси) деб куня берардилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَكِيمٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلاَنَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " الأَكْثَرُونَ هُمُ الأَسْفَلُونَ إِلاَّ مَنْ قَالَ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا " . ثَلاَثًا .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Moli koʻp boʻlganlar eng past boʻluvchilardir, faqat mana bunday, mana bunday va mana bunday qilganlar bundan mustasno», deb uch marta aytdilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Моли кўп бўлганлар энг паст бўлувчилардир, фақат мана бундай, мана бундай ва мана бундай қилганлар бундан мустасно», деб уч марта айтдилар.
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ حُمَيْدِ بْنِ كَاسِبٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ، عَنْ أَبِي سُهَيْلِ بْنِ مَالِكٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " مَا أُحِبُّ أَنَّ أُحُدًا عِنْدِي ذَهَبًا فَتَأْتِي عَلَىَّ ثَالِثَةٌ وَعِنْدِي مِنْهُ شَىْءٌ إِلاَّ شَىْءٌ أُرْصِدُهُ فِي قَضَاءِ دَيْنٍ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Mening huzurimda Uhud togʻicha oltin boʻlib, uch kun oʻtganidan keyin ham undan menda biror narsa qolishini yoqtirmasman, faqat qarz toʻlash uchun ajratib qoʻygan narsam bundan mustasno», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Менинг ҳузуримда Уҳуд тоғича олтин бўлиб, уч кун ўтганидан кейин ҳам ундан менда бирор нарса қолишини ёқтирмасман, фақат қарз тўлаш учун ажратиб қўйган нарсам бундан мустасно», дедилар.
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ حَمَّادٍ، حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ، عَنْ أَبِي حَصِينٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " تَعِسَ عَبْدُ الدِّينَارِ وَعَبْدُ الدِّرْهَمِ وَعَبْدُ الْقَطِيفَةِ وَعَبْدُ الْخَمِيصَةِ إِنْ أُعْطِيَ رَضِيَ وَإِنْ لَمْ يُعْطَ لَمْ يَفِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Dinorning quli, dirhamning quli, gilamning quli va chiroyli kiyimning quli halok boʻlsin! Agar berilsa, rozi boʻladi, berilmasa, ahdiga vafo qilmaydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Динорнинг қули, дирҳамнинг қули, гиламнинг қули ва чиройли кийимнинг қули ҳалок бўлсин! Агар берилса, рози бўлади, берилмаса, аҳдига вафо қилмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ حُمَيْدٍ، حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ صَفْوَانَ بْنِ سُلَيْمٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " تَعِسَ عَبْدُ الدِّينَارِ وَعَبْدُ الدِّرْهَمِ وَعَبْدُ الْخَمِيصَةِ تَعِسَ وَانْتَكَسَ وَإِذَا شِيكَ فَلاَ انْتَقَشَ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Dinorning quli, dirhamning quli va chiroyli kiyimning quli halok boʻlsin! U halok boʻldi va yuztuban yiqildi. Agar tikonga sanchilsa, undan qutulmasin», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Динорнинг қули, дирҳамнинг қули ва чиройли кийимнинг қули ҳалок бўлсин! У ҳалок бўлди ва юзтубан йиқилди. Агар тиконга санчилса, ундан қутулмасин», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " لَيْسَ الْغِنَى عَنْ كَثْرَةِ الْعَرَضِ وَلَكِنَّ الْغِنَى غِنَى النَّفْسِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Boylik molning koʻpligi bilan emas, balki haqiqiy boylik koʻngil boyligidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бойлик молнинг кўплиги билан эмас, балки ҳақиқий бойлик кўнгил бойлигидир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، وَأَبُو مُعَاوِيَةَ عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " انْظُرُوا إِلَى مَنْ هُوَ أَسْفَلَ مِنْكُمْ وَلاَ تَنْظُرُوا إِلَى مَنْ هُوَ فَوْقَكُمْ فَإِنَّهُ أَجْدَرُ أَنْ لاَ تَزْدَرُوا نِعْمَةَ اللَّهِ " . قَالَ أَبُو مُعَاوِيَةَ " عَلَيْكُمْ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Oʻzingizdan pastdagilarga qarang, oʻzingizdan yuqoridagilarga qaramang. Zero, bu Allohning neʼmatini kamsitmasligingizga koʻproq loyiqdir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ўзингиздан пастдагиларга қаранг, ўзингиздан юқоридагиларга қараманг. Зеро, бу Аллоҳнинг неъматини камситмаслигингизга кўпроқ лойиқдир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سِنَانٍ، حَدَّثَنَا كَثِيرُ بْنُ هِشَامٍ، حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ بُرْقَانَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ الأَصَمِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، رَفَعَهُ إِلَى النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " إِنَّ اللَّهَ لاَ يَنْظُرُ إِلَى صُوَرِكُمْ وَأَمْوَالِكُمْ وَلَكِنْ إِنَّمَا يَنْظُرُ إِلَى أَعْمَالِكُمْ وَقُلُوبِكُمْ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Albatta, Alloh sizlarning suratlaringizga va mollaringizga qaramaydi, balki U faqat amallaringizga va qalblaringizga qaraydi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Албатта, Аллоҳ сизларнинг суратларингизга ва молларингизга қарамайди, балки У фақат амалларингизга ва қалбларингизга қарайди», дедилар.
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ أُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَوْمًا بِطَعَامٍ سُخْنٍ فَأَكَلَ فَلَمَّا فَرَغَ قَالَ " الْحَمْدُ لِلَّهِ مَا دَخَلَ بَطْنِي طَعَامٌ سُخْنٌ مُنْذُ كَذَا وَكَذَا " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Bir kuni Rasululloh ﷺ ga issiq taom keltirildi. U zot yedilar. Yeb boʻlgach: ‹Alhamdulillah, mana shuncha vaqtdan buyon qornimga issiq taom kirmagan edi›, dedilar», dedi.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Бир куни Расулуллоҳ ﷺ га иссиқ таом келтирилди. У зот едилар. Еб бўлгач: ‹Алҳамдулиллаҳ, мана шунча вақтдан буён қорнимга иссиқ таом кирмаган эди›, дедилар», деди.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ عَبَّاسٍ الْجُرَيْرِيِّ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عُثْمَانَ، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّهُمْ أَصَابَهُمْ جُوعٌ وَهُمْ سَبْعَةٌ قَالَ فَأَعْطَانِي النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ سَبْعَ تَمَرَاتٍ لِكُلِّ إِنْسَانٍ تَمْرَةٌ .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, ular yetti kishi boʻlib, ochlikka duchor boʻlishdi. U dedi: «Shunda Paygʻambar ﷺ menga har bir kishiga bittadan boʻlishi uchun yetti dona xurmo berdilar».Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, улар етти киши бўлиб, очликка дучор бўлишди. У деди: «Шунда Пайғамбар ﷺ менга ҳар бир кишига биттадан бўлиши учун етти дона хурмо бердилар».
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ، أَنْبَأَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ ابْنِ عَجْلاَنَ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ " الْمُؤْمِنُ الْقَوِيُّ خَيْرٌ وَأَحَبُّ إِلَى اللَّهِ مِنَ الْمُؤْمِنِ الضَّعِيفِ وَفِي كُلٍّ خَيْرٌ احْرِصْ عَلَى مَا يَنْفَعُكَ وَلاَ تَعْجِزْ فَإِنْ غَلَبَكَ أَمْرٌ فَقُلْ قَدَّرَ اللَّهُ وَمَا شَاءَ فَعَلَ وَإِيَّاكَ وَاللَّوْ فَإِنَّ اللَّوْ تَفْتَحُ عَمَلَ الشَّيْطَانِ " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Kuchli moʻmin zaif moʻmindan koʻra yaxshiroq va Allohga sevimliroqdir. Har ikkalasida ham yaxshilik bor. Senga foyda beradigan narsaga harissand boʻl va ojizlik qilma. Agar seni bir ish yengsa, ‹Qaddarallohu va mo shoa faal — Alloh taqdir qildi, U nimani xohlasa, shuni qildi›, deb ayt. ‹Koshki edi›, deyishdan ehtiyot boʻl, chunki ‹koshki edi› shayton amalining eshigini ochadi», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Кучли мўмин заиф мўминдан кўра яхшироқ ва Аллоҳга севимлироқдир. Ҳар иккаласида ҳам яхшилик бор. Сенга фойда берадиган нарсага ҳариссанд бўл ва ожизлик қилма. Агар сени бир иш енгса, ‹Қаддараллоҳу ва мо шоа фаал — Аллоҳ тақдир қилди, У нимани хоҳласа, шуни қилди›, деб айт. ‹Кошки эди›, дейишдан эҳтиёт бўл, чунки ‹кошки эди› шайтон амалининг эшигини очади», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْفَضْلِ، عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ " الْكَلِمَةُ الْحِكْمَةُ ضَالَّةُ الْمُؤْمِنِ حَيْثُمَا وَجَدَهَا فَهُوَ أَحَقُّ بِهَا " .
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Hikmatli soʻz moʻminning yoʻqotgan narsasidir. Uni qayerdan topsa, oʻsha narsaga u koʻproq haqlidir», dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Ҳикматли сўз мўминнинг йўқотган нарсасидир. Уни қаердан топса, ўша нарсага у кўпроқ ҳақлидир», дедилар.