Abu Mas'ud Uqba ibn Amr al-Ansoriy

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ أَنْبَأَنَا فُضَيْلُ بْنُ عِيَاضٍ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ، عَنْ أَوْسِ بْنِ ضَمْعَجٍ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَؤُمُّ الْقَوْمَ أَقْرَؤُهُمْ لِكِتَابِ اللَّهِ فَإِنْ كَانُوا فِي الْقِرَاءَةِ سَوَاءً فَأَقْدَمُهُمْ فِي الْهِجْرَةِ فَإِنْ كَانُوا فِي الْهِجْرَةِ سَوَاءً فَأَعْلَمُهُمْ بِالسُّنَّةِ فَإِنْ كَانُوا فِي السُّنَّةِ سَوَاءً فَأَقْدَمُهُمْ سِنًّا وَلاَ تَؤُمَّ الرَّجُلَ فِي سُلْطَانِهِ وَلاَ تَقْعُدْ عَلَى تَكْرِمَتِهِ إِلاَّ أَنْ يَأْذَنَ لَكَ ‏"‏ ‏.‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Qavmga ular ichida Alloh kitobini eng koʻp oʻqiy oladigani imom boʻlsin. Agar qiroatda teng boʻlsalar, hijratda oldinroq boʻlgani; agar hijratda teng boʻlsalar, sunnatni eng yaxshi biladigani; agar sunnatda teng boʻlsalar, yoshi kattarogʻi imom boʻlsin. Kishining hukmronlik joyida unga imomlik qilma va uning hurmat oʻrniga uning iznisiz oʻtirma», dedilar.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Қавмга улар ичида Аллоҳ китобини энг кўп ўқий оладигани имом бўлсин. Агар қироатда тенг бўлсалар, ҳижратда олдинроқ бўлгани; агар ҳижратда тенг бўлсалар, суннатни энг яхши биладигани; агар суннатда тенг бўлсалар, ёши каттароғи имом бўлсин. Кишининг ҳукмронлик жойида унга имомлик қилма ва унинг ҳурмат ўрнига унинг изнисиз ўтирма», дедилар.

أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُحَمَّدٍ التَّيْمِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ، عَنْ أَوْسِ بْنِ ضَمْعَجٍ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ يُؤَمُّ الرَّجُلُ فِي سُلْطَانِهِ وَلاَ يُجْلَسُ عَلَى تَكْرِمَتِهِ إِلاَّ بِإِذْنِهِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kishining hukmronlik joyida unga imomlik qilinmaydi va uning iznisiz hurmat oʻrniga oʻtirilmaydi», dedilar.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Кишининг ҳукмронлик жойида унга имомлик қилинмайди ва унинг изнисиз ҳурмат ўрнига ўтирилмайди», дедилар.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا الْفُضَيْلُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ أَبِي مَعْمَرٍ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ تُجْزِئُ صَلاَةٌ لاَ يُقِيمُ الرَّجُلُ فِيهَا صُلْبَهُ فِي الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kishi rukuʼ va sajdada belini rostlamaydigan namoz kifoya qilmaydi», dedilar.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Киши рукуъ ва саждада белини ростламайдиган намоз кифоя қилмайди», дедилар.

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ الْمَرْوَزِيُّ، قَالَ أَنْبَأَنَا عِيسَى، - وَهُوَ ابْنُ يُونُسَ - عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عُمَارَةَ، عَنْ أَبِي مَعْمَرٍ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ تُجْزِئُ صَلاَةٌ لاَ يُقِيمُ الرَّجُلُ فِيهَا صُلْبَهُ فِي الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ ‏"‏ ‏.‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Kishi rukuʼ va sajdada belini tik tutmaydigan namoz kifoya qilmaydi», dedilar.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Киши рукуъ ва саждада белини тик тутмайдиган намоз кифоя қилмайди», дедилар.

أَخْبَرَنَا زِيَادُ بْنُ يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ، قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ حَسَّانَ، عَنْ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ بِشْرٍ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ الأَنْصَارِيِّ، قَالَ قِيلَ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أُمِرْنَا أَنْ نُصَلِّيَ عَلَيْكَ وَنُسَلِّمَ أَمَّا السَّلاَمُ فَقَدْ عَرَفْنَاهُ فَكَيْفَ نُصَلِّي عَلَيْكَ قَالَ ‏"‏ قُولُوا اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى آلِ إِبْرَاهِيمَ اللَّهُمَّ بَارِكْ عَلَى مُحَمَّدٍ كَمَا بَارَكْتَ عَلَى آلِ إِبْرَاهِيمَ ‏"‏ ‏.‏

Abu Masʼud al-Ansoriy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ ga: «Biz sizga salavot va salom aytishga buyurildik. Salomni bilamiz, sizga qanday salavot aytamiz?» deyildi. U zot: «‹Allohumma solli alo Muhammadin kama sollayta alo oli Ibrohim, allohumma borik alo Muhammadin kama borakta alo oli Ibrohim› denglar», dedilar.Абу Масъуд ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ га: «Биз сизга салавот ва салом айтишга буюрилдик. Саломни биламиз, сизга қандай салавот айтамиз?» дейилди. У зот: «‹Аллоҳумма солли ало Муҳаммадин кама соллайта ало оли Иброҳим, аллоҳумма борик ало Муҳаммадин кама боракта ало оли Иброҳим› денглар», дедилар.

أَخْبَرَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ إِسْمَاعِيلَ، قَالَ حَدَّثَنِي قَيْسٌ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏‏"‏‏ إِنَّ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ لاَ يَنْكَسِفَانِ لِمَوْتِ أَحَدٍ وَلَكِنَّهُمَا آيَتَانِ مِنْ آيَاتِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَإِذَا رَأَيْتُمُوهُمَا فَصَلُّوا ‏‏"‏‏ ‏‏.‏‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Albatta, quyosh va oy birovning oʻlimi uchun tutilmaydi. Lekin ular Alloh azza va jallaning oyatlaridan ikkitasidir. Bas, ularni koʻrsangiz, namoz oʻqinglar», dedilar.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Албатта, қуёш ва ой бировнинг ўлими учун тутилмайди. Лекин улар Аллоҳ азза ва жалланинг оятларидан иккитасидир. Бас, уларни кўрсангиз, намоз ўқинглар», дедилар.

أَخْبَرَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، عَنِ الْحُسَيْنِ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ شَقِيقٍ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَأْمُرُنَا بِالصَّدَقَةِ فَمَا يَجِدُ أَحَدُنَا شَيْئًا يَتَصَدَّقُ بِهِ حَتَّى يَنْطَلِقَ إِلَى السُّوقِ فَيَحْمِلَ عَلَى ظَهْرِهِ فَيَجِيءَ بِالْمُدِّ فَيُعْطِيَهُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِنِّي لأَعْرِفُ الْيَوْمَ رَجُلاً لَهُ مِائَةُ أَلْفٍ مَا كَانَ لَهُ يَوْمَئِذٍ دِرْهَمٌ ‏.‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bizni sadaqaga buyurar edilar. Baʼzan birortamiz sadaqa qiladigan biror narsa topolmas, hatto bozorga borib, orqasida yuk koʻtarib, bir mud (arzon narsa) topib kelib, uni Rasululloh ﷺga berar edi. Men bugun bir kishini bilamanki, uning yuz mingi bor, ammo oʻsha kunlarda uning bir dirhami ham yoʻq edi, dedi.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бизни садақага буюрар эдилар. Баъзан бирортамиз садақа қиладиган бирор нарса тополмас, ҳатто бозорга бориб, орқасида юк кўтариб, бир муд (арзон нарса) топиб келиб, уни Расулуллоҳ ﷺга берар эди. Мен бугун бир кишини биламанки, унинг юз минги бор, аммо ўша кунларда унинг бир дирҳами ҳам йўқ эди, деди.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ، قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ يَزِيدَ الأَنْصَارِيَّ، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا أَنْفَقَ الرَّجُلُ عَلَى أَهْلِهِ وَهُوَ يَحْتَسِبُهَا كَانَتْ لَهُ صَدَقَةً ‏"‏ ‏.‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Kishi ajrini umid qilib ahliga nafaqa sarflasa, bu unga sadaqa boʻladi», dedilar.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Киши ажрини умид қилиб аҳлига нафақа сарфласа, бу унга садақа бўлади», дедилар.

أَخْبَرَنَا بِشْرُ بْنُ خَالِدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ سُلَيْمَانَ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَمْرٍو الشَّيْبَانِيَّ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، أَنَّ رَجُلاً، تَصَدَّقَ بِنَاقَةٍ مَخْطُومَةٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لَيَأْتِيَنَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِسَبْعِمِائَةِ نَاقَةٍ مَخْطُومَةٍ ‏"‏ ‏.‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi Alloh yoʻlida jilovlangan bir tuyani sadaqa qildi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Qiyomat kunida u albatta yetti yuzta jilovlangan tuya bilan keladi», dedilar.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир киши Аллоҳ йўлида жиловланган бир туяни садақа қилди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Қиёмат кунида у албатта етти юзта жиловланган туя билан келади», дедилар.

أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْنِ سُلَيْمَانَ، قَالَ أَنْبَأَنَا يَحْيَى بْنُ يَمَانٍ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ خَالِدِ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، قَالَ عَطِشَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم حَوْلَ الْكَعْبَةِ فَاسْتَسْقَى فَأُتِيَ بِنَبِيذٍ مِنَ السِّقَايَةِ فَشَمَّهُ فَقَطَّبَ فَقَالَ ‏"‏ عَلَىَّ بِذَنُوبٍ مِنْ زَمْزَمَ ‏"‏ ‏.‏ فَصَبَّ عَلَيْهِ ثُمَّ شَرِبَ فَقَالَ رَجُلٌ أَحَرَامٌ هُوَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ‏"‏ لاَ ‏"‏ ‏.‏ وَهَذَا خَبَرٌ ضَعِيفٌ لأَنَّ يَحْيَى بْنَ يَمَانٍ انْفَرَدَ بِهِ دُونَ أَصْحَابِ سُفْيَانَ وَيَحْيَى بْنُ يَمَانٍ لاَ يُحْتَجُّ بِحَدِيثِهِ لِسُوءِ حِفْظِهِ وَكَثْرَةِ خَطَئِهِ ‏.‏

Abu Masʼud (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Nabiy ﷺ Kaʼba atrofida chanqadilar va suv soʻradilar. Bas, u zotga saqoxonadan nabiz keltirildi. U zot uni hidladilar-da, qovoq soldilar va: ‹Menga Zamzamdan bir chelak keltiringlar!› dedilar. Soʻng uning ustiga quyib, ichdilar. Bir kishi: ‹U harommi, yo Rasululloh?› dedi. U zot: ‹Yoʻq›, dedilar.» Bu zaif xabardir, chunki uni Yahyo ibn Yamon Sufyonning boshqa shogirdlaridan ajralib yolgʻiz oʻzi rivoyat qilgan, Yahyo ibn Yamonning hadisi esa xotirasining yomonligi va xatosining koʻpligi sababli hujjat qilinmaydi.Абу Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Набий ﷺ Каъба атрофида чанқадилар ва сув сўрадилар. Бас, у зотга сақохонадан набиз келтирилди. У зот уни ҳидладилар-да, қовоқ солдилар ва: ‹Менга Замзамдан бир челак келтиринглар!› дедилар. Сўнг унинг устига қуйиб, ичдилар. Бир киши: ‹У ҳаромми, ё Расулуллоҳ?› деди. У зот: ‹Йўқ›, дедилар.» Бу заиф хабардир, чунки уни Яҳё ибн Ямон Суфённинг бошқа шогирдларидан ажралиб ёлғиз ўзи ривоят қилган, Яҳё ибн Ямоннинг ҳадиси эса хотирасининг ёмонлиги ва хатосининг кўплиги сабабли ҳужжат қилинмайди.