حَدَّثَنَا أَبُو مُحَمَّدِ بْنُ صَاعِدٍ ، نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سُلَيْمَانَ , نَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ , نَا مَعْمَرٌ , عَنِ الزُّهْرِيِّ ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ , عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ " عَنِ الْبِتْعِ , وَالْبِتْعُ نَبِيذُ الْعَسَلِ ، وَكَانَ أَهْلُ الْيَمَنِ يَشْرَبُونَهُ , فَقَالَ : كُلُّ شَرَابٍ أَسْكَرَ فَهُوَ حَرَامٌ "
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Rasululloh ﷺdan bitʼ — u asal nabizi boʻlib, Yaman ahli uni ichar edi — haqida soʻralganda, u zot: «Mast qiladigan har qanday ichimlik — u haromdir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Расулуллоҳ ﷺдан битъ — у асал набизи бўлиб, Яман аҳли уни ичар эди — ҳақида сўралганда, у зот: «Маст қиладиган ҳар қандай ичимлик — у ҳаромдир», дедилар.
نَا أَبُو الْقَاسِمِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ ، نَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ . ح وَأَخْبَرَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ الْمَحَامِلِيُّ , نَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى , قَالا : نَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ , عَنْ لَيْثِ بْنِ أَبِي سُلَيْمٍ , عَنْ أَبِي عُثْمَانَ ، عَنِ الْقَاسِمِ , عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَا أَسْكَرَ الْفَرْقُ فَالأُوقِيَّةُ مِنْهُ حَرَامٌ " ، حَدَّثَنَا ابْنُ عَيَّاشٍ , نَا ابْنُ عَرَفَةَ , نَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ ، وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ الْمُحَارِبِيُّ , جَمِيعًا عَنْ لَيْثٍ ، بِإِسْنَادِهِ , وَقَالَ : " فَالْحَسْوَةُ مِنْهُ حَرَامٌ "
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Farqi mast qiladigan narsaning bir uqiyasi ham haromdir», dedilar. Boshqa bir rivoyatda shu isnod bilan: «Undan bir hoʻplami ham haromdir», deyilgan.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Фарқи маст қиладиган нарсанинг бир уқияси ҳам ҳаромдир», дедилар. Бошқа бир ривоятда шу иснод билан: «Ундан бир ҳўплами ҳам ҳаромдир», дейилган.
نَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ , نَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ , حَدَّثَنِي عَفَّانُ , حَدَّثَنِي مَهْدِيُّ بْنُ مَيْمُونٍ . ح وَنا عَبْدُ اللَّهِ , نَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ , نَا مَهْدِيُّ بْنُ مَيْمُونٍ , نَا أَبُو عُثْمَانَ الأَنْصَارِيُّ ، قَالَ : سَمِعْتُ الْقَاسِمَ بْنَ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ , يُحَدِّثُ عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَا أَسْكَرَ الْفَرْقُ ، فَمِلْءُ الْكَفِّ مِنْهُ حَرَامٌ " ، قَالَ أَبُو الْقَاسِمِ : اسْمُ أَبِي عُثْمَانَ عَمْرُو بْنُ سَالِمٍ ، وَكَانَ قَاضِي أَهْلِ مَرْوَ , رَوَى عَنْهُ مُطَرِّفٌ
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Farqi mast qiladigan narsaning bir hovuchi ham haromdir», dedilar. Abul Qosim dedi: Abu Usmonning ismi — Amr ibn Solim boʻlib, u Marv ahlining qozisi edi; undan Mutarrif rivoyat qilgan.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Фарқи маст қиладиган нарсанинг бир ҳовучи ҳам ҳаромдир», дедилар. Абул Қосим деди: Абу Усмоннинг исми — Амр ибн Солим бўлиб, у Марв аҳлининг қозиси эди; ундан Мутарриф ривоят қилган.
نَا الْحُسَيْنُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ ، نَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُجَشِّرٍ , نَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ , أَخْبَرَنِي الرَّبِيعُ بْنُ صَبِيحٍ , عَنْ أَبِي عُثْمَانَ الأَنْصَارِيِّ ، عَنِ الْقَاسِمِ , عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَا أَسْكَرَ الْفَرْقُ مِنْهُ فَالْحَسْوَةُ مِنْهُ حَرَامٌ "
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Farqi mast qiladigan narsaning bir hoʻplami ham haromdir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Фарқи маст қиладиган нарсанинг бир ҳўплами ҳам ҳаромдир», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ صَاعِدٍ ، نَا يَحْيَى بْنُ الْوَرْدِ , نَا أَبِي , عَنْ عَدِيِّ بْنِ الْفَضْلِ , عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ , عَنِ الْقَاسِمِ , عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَا أَسْكَرَ الْفَرْقُ فَالأُوقِيَّةُ مِنْهُ حَرَامٌ " ، قَالَ ابْنُ صَاعِدٍ : هَذَا إِنَّمَا يُرْوَى عَنْ أَبِي عُثْمَانَ , عَنِ الْقَاسِمِ
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Farqi mast qiladigan narsaning bir uqiyasi ham haromdir», dedilar. Ibn Soid dedi: Bu faqat Abu Usmondan, u Qosimdan (rivoyat qilinadi).Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Фарқи маст қиладиган нарсанинг бир уқияси ҳам ҳаромдир», дедилар. Ибн Соид деди: Бу фақат Абу Усмондан, у Қосимдан (ривоят қилинади).
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَخْلَدٍ ، نَا فَضْلُ بْنُ الْعَبَّاسِ الرَّازِيُّ , نَا حُسَيْنُ بْنُ عِيسَى الرَّازِيُّ , نَا سَلَمَةُ بْنُ الْفَضْلِ , عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ الرَّازِيِّ ، عَنْ أَيُّوبَ , عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ , عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَا أَسْكَرَ الْفَرْقُ فَالأُوقِيَّةُ مِنْهُ حَرَامٌ "
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Farqi mast qiladigan narsaning bir uqiyasi ham haromdir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Фарқи маст қиладиган нарсанинг бир уқияси ҳам ҳаромдир», дедилар.
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ حَمَّادٍ ، نَا أَحْمَدُ بْنُ مُلاعِبٍ , نَا خَلَفُ بْنُ الْوَلِيدِ , نَا أَبُو جَعْفَرٍ الرَّازِيُّ ، عَنْ لَيْثٍ , عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ , عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : " مَا أَسْكَرَ الْفَرْقُ فَالْحَسْوَةُ مِنْهُ حَرَامٌ " ، مَوْقُوفٌ
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: «Farqi mast qiladigan narsaning bir hoʻplami ham haromdir». Bu — mavqufdir.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: «Фарқи маст қиладиган нарсанинг бир ҳўплами ҳам ҳаромдир». Бу — мавқуфдир.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَخْلَدٍ ، نَا يَحْيَى بْنُ الْوَرْدِ , نَا أَبِي , عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ طَلْحَةَ , عَنْ حُمَيْدٍ , عَنْ أَنَسٍ , عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا , قَالَتْ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَا أَسْكَرَ الْفَرْقُ فَالْجُرْعَةُ مِنْهُ حَرَامٌ "
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Farqi mast qiladigan narsaning bir yutumi ham haromdir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Фарқи маст қиладиган нарсанинг бир ютуми ҳам ҳаромдир», дедилар.
حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَيَّاشٍ ، نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ الدَّقِيقِيُّ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ عُمَرَ الْوَاقِدِيُّ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُسْلِمٍ , وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ , سَمِعَا الزُّهْرِيَّ , يُحَدِّثُ عَنْ عُرْوَةَ , عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَا أَسْكَرَ الْفَرْقُ فَالْحَسْوَةُ مِنْهُ حَرَامٌ "
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Farqi mast qiladigan narsaning bir hoʻplami ham haromdir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Фарқи маст қиладиган нарсанинг бир ҳўплами ҳам ҳаромдир», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو الْحَسَنِ الْمِصْرِيُّ ، نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ الْهَرَوِيُّ , نَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ , نَا سُفْيَانُ , عَنِ الزُّهْرِيِّ ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ , وَأَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ ، عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " مَا أَسْكَرَ الْفَرْقُ فَالْحَسْوَةُ مِنْهُ حَرَامٌ "
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Farqi mast qiladigan narsaning bir hoʻplami ham haromdir», dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Фарқи маст қиладиган нарсанинг бир ҳўплами ҳам ҳаромдир», дедилар.
حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ السَّمِيعِ الْهَاشِمِيُّ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ الْبُسْتَانِيُّ , نَا أَبُو حَفْصٍ الدِّمَشْقِيُّ عُمَرُ بْنُ سَعِيدٍ ، نَا سَعِيدٌ , عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ مُحَمَّدٍ ، مِنْ وَلَدِ عَلِيٍّ , عَنْ بَعْضِ أَهْلِ بَيْتِهِ , أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ ، " عَنِ النَّبِيذِ ؟ ، فَقَالَتْ : يَا بُنَيَّ ، إِنَّ اللَّهَ لَمْ يُحَرِّمِ الْخَمْرَ لاسْمِهَا ، وَإِنَّمَا حَرَّمَهَا لِعَاقِبَتِهَا , وَكُلُّ شَرَابٍ يَكُونُ عَاقِبَتُهُ كَعَاقِبَةِ الْخَمْرِ ، فَهُوَ حَرَامٌ كَتَحْرِيمِ الْخَمْرِ "
Ali avlodidan boʻlgan Jaʼfar ibn Muhammadning ahli baytidan biri Oisha (roziyallohu anho)dan nabiz haqida soʻradi. U kishi: «Ey oʻgʻilcham, Alloh xamrni nomi uchun harom qilgani yoʻq, balki uni oqibati uchun harom qildi. Oqibati xamrning oqibatidek boʻlgan har bir ichimlik xamrning harom qilingani kabi haromdir», dedi.Али авлодидан бўлган Жаъфар ибн Муҳаммаднинг аҳли байтидан бири Оиша (розияллоҳу анҳо)дан набиз ҳақида сўради. У киши: «Эй ўғилчам, Аллоҳ хамрни номи учун ҳаром қилгани йўқ, балки уни оқибати учун ҳаром қилди. Оқибати хамрнинг оқибатидек бўлган ҳар бир ичимлик хамрнинг ҳаром қилингани каби ҳаромдир», деди.
حَدَّثَنَا ابْنُ مُبَشِّرٍ ، نَا أَحْمَدُ بْنُ سِنَانٍ , نَا يَعْقُوبُ بْنُ مُحَمَّدٍ الزُّهْرِيُّ , نَا رِفَاعَةُ بْنُ هُرَيْرٍ , نَا أَبِي , عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : قُلْتُ : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، " أَسْتَدِينُ وَأُضَحِّي ؟ ، قَالَ : نَعَمْ فَإِنَّهُ دَيْنٌ مَقْضِيٌّ " ، هَذَا إِسْنَادٌ ضَعِيفٌ , وَهُرَيْرٌ ، هُوَ ابْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ ، وَلَمْ يَسْمَعْ مِنْ عَائِشَةَ ، وَلَمْ يُدْرِكْهَا
Oisha (roziyallohu anho) aytdi: Men: «Yo Rasululloh, qarz olib qurbonlik qilaymi?» dedim. U zot: «Ha, chunki u toʻlanadigan qarzdir», dedilar. Bu zaif isnoddir. Hurayr — u Abdurrahmon ibn Rofeʼ ibn Xadijning oʻgʻlidir — Oishadan eshitmagan va unga yetishmagan.Оиша (розияллоҳу анҳо) айтди: Мен: «Ё Расулуллоҳ, қарз олиб қурбонлик қилайми?» дедим. У зот: «Ҳа, чунки у тўланадиган қарздир», дедилар. Бу заиф исноддир. Ҳурайр — у Абдурраҳмон ибн Рофеъ ибн Хадижнинг ўғлидир — Оишадан эшитмаган ва унга етишмаган.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدٍ النَّحَّاسُ , نَا عَلِيُّ بْنُ دَاوُدَ , نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ الرَّمْلِيُّ , نَا الشَّيْبَانِيُّ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ بْنِ الصَّلْتِ ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ عِيَاضٍ , عَنْ عَبْدِ الْمَجِيدِ بْنِ سَهْلِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ , عَنْ عِكْرِمَةَ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , عَنْ عَائِشَةَ , قَالَتْ : " أُهْدِيَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْنَبٌ وَأَنَا نَائِمَةٌ , فَخَبَّأَ لِي مِنْهَا الْعَجُزَ , فَلَمَّا قُمْتُ أَطْعَمَنِي "
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺga bir quyon hadya qilindi, men esa uxlab yotgan edim. U zot men uchun uning orqa qismini yashirib qoʻydilar; men turganimda menga yedirdilar», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺга бир қуён ҳадя қилинди, мен эса ухлаб ётган эдим. У зот мен учун унинг орқа қисмини яшириб қўйдилар; мен турганимда менга едирдилар», деди.
حَدَّثَنَا ابْنُ مُبَشِّرٍ ، نَا أَبُو الأَشْعَثِ ، نَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ , عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ , عَنْ أَبِيهِ , عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا , أَنَّ قَوْمًا قَالُوا : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، " إِنَّ قَوْمًا يَأْتُونَا بِاللَّحْمِ لا نَدْرِي أَذَكَرُوا اسْمَ اللَّهِ عَلَيْهِ أَمْ لا , فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : سَمُّوا عَلَيْهِ وَكُلُوا "
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Baʼzi odamlar: «Yo Rasululloh, bizga baʼzi kishilar goʻsht keltiradi va biz — (hayvonni soʻyganda) unga Allohning nomi aytilgan-aytilmaganini — bilmaymiz», — dedi. Allohning Rasuli ﷺ (ularga): «(Oʻzlaringiz) Allohning nomini aytib, uni yenglar», — dedilar.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Баъзи одамлар: «Ё Расулуллоҳ, бизга баъзи кишилар гўшт келтиради ва биз — (ҳайвонни сўйганда) унга Аллоҳнинг номи айтилган-айтилмаганини — билмаймиз», — деди. Аллоҳнинг Расули ﷺ (уларга): «(Ўзларингиз) Аллоҳнинг номини айтиб, уни енглар», — дедилар.
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ جَعْفَرِ بْنِ قَرِينٍ , ثنا بَكْرُ بْنُ سَهْلٍ , ثنا [ص: 384] عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ , ثنا ابْنُ لَهِيعَةَ , قَالَ: حَدَّثَنِي يَزِيدُ بْنُ أَبِي حَبِيبٍ , وَيُونُسُ , عَنِ ابْنِ شِهَابٍ , عَنْ عُرْوَةَ , عَنْ عَائِشَةَ , عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ عُثْمَانَ بْنِ ثَابِتٍ
Muso ibn Jaʼfar ibn Qarin bizga aytib berdi: Bakr ibn Sahl bizga aytib berdi: Abdulloh ibn Yusuf bizga aytib berdi: Ibn Lahiʼa bizga aytib berdi: Menga Yazid ibn Abu Habib va Yunus Ibn Shihobdan, u Urvadan, u Oisha (roziyallohu anho)dan, u Nabiy ﷺdan Muhammad ibn Usmon ibn Sobitning hadisi kabi (rivoyat) qildilar.Мусо ибн Жаъфар ибн Қарин бизга айтиб берди: Бакр ибн Саҳл бизга айтиб берди: Абдуллоҳ ибн Юсуф бизга айтиб берди: Ибн Лаҳиъа бизга айтиб берди: Менга Язид ибн Абу Ҳабиб ва Юнус Ибн Шиҳобдан, у Урвадан, у Оиша (розияллоҳу анҳо)дан, у Набий ﷺдан Муҳаммад ибн Усмон ибн Собитнинг ҳадиси каби (ривоят) қилдилар.