Usmon ibn Affon Zun-nurayn

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، عَنْ إِسْرَائِيلَ، عَنْ عَامِرِ بْنِ شَقِيقٍ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يُخَلِّلُ لِحْيَتَهُ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏

Usmon ibn Affon (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinishicha, Paygʻambar ﷺ soqollarini (suv bilan) xilollar edilar. Abu Iso aytdi: Bu hasan sahih hadisdir.Усмон ибн Аффон (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинишича, Пайғамбар ﷺ соқолларини (сув билан) хилоллар эдилар. Абу Исо айтди: Бу ҳасан саҳиҳ ҳадисдир.

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ السَّرِيِّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ حَكِيمٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي عَمْرَةَ، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ شَهِدَ الْعِشَاءَ فِي جَمَاعَةٍ كَانَ لَهُ قِيَامُ نِصْفِ لَيْلَةٍ وَمَنْ صَلَّى الْعِشَاءَ وَالْفَجْرَ فِي جَمَاعَةٍ كَانَ لَهُ كَقِيَامِ لَيْلَةٍ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنِ ابْنِ عُمَرَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ وَعُمَارَةَ بْنِ رُوَيْبَةَ وَجُنْدَبِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سُفْيَانَ الْبَجَلِيِّ وَأُبَىِّ بْنِ كَعْبٍ وَأَبِي مُوسَى وَبُرَيْدَةَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُثْمَانَ حَدِيثٌ حَسَنٌ ‏.‏ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي عَمْرَةَ عَنْ عُثْمَانَ مَوْقُوفًا وَرُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ عُثْمَانَ مَرْفُوعًا ‏.‏

Usmon ibn Affon (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi. U aytdi: Rasululloh ﷺ: «Kim xufton namozida jamoat bilan hozir boʻlsa, unga yarim kechani (ibodat bilan) qoyim boʻlgan (savobi) boʻladi. Kim xufton va bomdodni jamoat bilan oʻqisa, unga butun kechani qoyim boʻlgan kabi (savob) boʻladi», dedilar. U (rovi) aytdi: Bu bobda Ibn Umar, Abu Hurayra, Anas, Umora ibn Ruvayba, Jundab ibn Abdulloh ibn Sufyon al-Bajaliy, Ubay ibn Kaʼb, Abu Muso va Buraydadan ham (rivoyatlar) bor. Abu Iso aytdi: Usmonning hadisi hasan hadisdir. Bu hadis Abdurahmon ibn Abu Amradan, u Usmondan mavquf holda ham rivoyat qilingan, hamda bir necha yoʻl bilan Usmondan marfuʼ holda rivoyat qilingan.Усмон ибн Аффон (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади. У айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким хуфтон намозида жамоат билан ҳозир бўлса, унга ярим кечани (ибодат билан) қойим бўлган (савоби) бўлади. Ким хуфтон ва бомдодни жамоат билан ўқиса, унга бутун кечани қойим бўлган каби (савоб) бўлади», дедилар. У (рови) айтди: Бу бобда Ибн Умар, Абу Ҳурайра, Анас, Умора ибн Рувайба, Жундаб ибн Абдуллоҳ ибн Суфён ал-Бажалий, Убай ибн Каъб, Абу Мусо ва Бурайдадан ҳам (ривоятлар) бор. Абу Исо айтди: Усмоннинг ҳадиси ҳасан ҳадисдир. Бу ҳадис Абдураҳмон ибн Абу Амрадан, у Усмондан мавқуф ҳолда ҳам ривоят қилинган, ҳамда бир неча йўл билан Усмондан марфуъ ҳолда ривоят қилинган.

حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ، حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ الْحَنَفِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ مَحْمُودِ بْنِ لَبِيدٍ، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ، قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ مَنْ بَنَى لِلَّهِ مَسْجِدًا بَنَى اللَّهُ لَهُ مِثْلَهُ فِي الْجَنَّةِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ وَعَلِيٍّ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَنَسٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَائِشَةَ وَأُمِّ حَبِيبَةَ وَأَبِي ذَرٍّ وَعَمْرِو بْنِ عَبَسَةَ وَوَاثِلَةَ بْنِ الأَسْقَعِ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُثْمَانَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَمَحْمُودُ بْنُ لَبِيدٍ قَدْ أَدْرَكَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَمَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ قَدْ رَأَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَهُمَا غُلاَمَانِ صَغِيرَانِ مَدَنِيَّانِ ‏.‏

Usmon ibn Affon (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Nabiy ﷺning: «Kim Alloh uchun bir masjid bino qilsa, Alloh unga jannatda shunga oʻxshashini bino qiladi», deganlarini eshitdim. (Abu Iso) aytdi: Bu bobda Abu Bakr, Umar, Ali, Abdulloh ibn Amr, Anas, Ibn Abbos, Oisha, Ummu Habiba, Abu Zarr, Amr ibn Abasa, Vosila ibn al-Asqaʼ, Abu Hurayra va Jobir ibn Abdullohdan ham (rivoyatlar) bor. Abu Iso aytdi: Usmonning hadisi hasan sahih hadisdir. Mahmud ibn Labid Nabiy ﷺga yetishgan, Mahmud ibn ar-Rabiʼ esa Nabiy ﷺni koʻrgan, ikkovi ham kichik bolalar boʻlib, madinalik edilar.Усмон ибн Аффон (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Набий ﷺнинг: «Ким Аллоҳ учун бир масжид бино қилса, Аллоҳ унга жаннатда шунга ўхшашини бино қилади», деганларини эшитдим. (Абу Исо) айтди: Бу бобда Абу Бакр, Умар, Али, Абдуллоҳ ибн Амр, Анас, Ибн Аббос, Оиша, Умму Ҳабиба, Абу Зарр, Амр ибн Абаса, Восила ибн ал-Асқаъ, Абу Ҳурайра ва Жобир ибн Абдуллоҳдан ҳам (ривоятлар) бор. Абу Исо айтди: Усмоннинг ҳадиси ҳасан саҳиҳ ҳадисдир. Маҳмуд ибн Лабид Набий ﷺга етишган, Маҳмуд ибн ар-Рабиъ эса Набий ﷺни кўрган, иккови ҳам кичик болалар бўлиб, мадиналик эдилар.

حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ، حَدَّثَنَا حُرَيْثُ بْنُ السَّائِبِ، قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ، يَقُولُ حَدَّثَنِي حُمْرَانُ بْنُ أَبَانَ، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ لَيْسَ لاِبْنِ آدَمَ حَقٌّ فِي سِوَى هَذِهِ الْخِصَالِ بَيْتٌ يَسْكُنُهُ وَثَوْبٌ يُوَارِي عَوْرَتَهُ وَجِلْفُ الْخُبْزِ وَالْمَاءِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ حَدِيثُ الْحُرَيْثِ بْنِ السَّائِبِ ‏.‏ وَسَمِعْتُ أَبَا دَاوُدَ سُلَيْمَانَ بْنَ سَلْمٍ الْبَلْخِيَّ يَقُولُ قَالَ النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ جِلْفُ الْخُبْزِ يَعْنِي لَيْسَ مَعَهُ إِدَامٌ ‏.‏

Usmon ibn Affon (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Odam bolasi uchun mana bu narsalardan boshqasida haq yoʻq: yashaydigan uyi, avratini yopadigan kiyimi, bir burda non va suv», dedilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahih boʻlib, u Hurays ibn Soibning hadisidir. Abu Dovud Sulaymon ibn Salm al-Balxiy aytganini eshitdim: Nazr ibn Shumayl: «‹Jilf ul-xubz› — yaʼni u bilan birga qatiq-yov boʻlmagan (quruq non) demakdir», dedi.Усмон ибн Аффон (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Одам боласи учун мана бу нарсалардан бошқасида ҳақ йўқ: яшайдиган уйи, авратини ёпадиган кийими, бир бурда нон ва сув», дедилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳ бўлиб, у Ҳурайс ибн Соибнинг ҳадисидир. Абу Довуд Сулаймон ибн Салм ал-Балхий айтганини эшитдим: Назр ибн Шумайл: «‹Жилф ул-хубз› — яъни у билан бирга қатиқ-ёв бўлмаган (қуруқ нон) демакдир», деди.

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، قَالَ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ السَّرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ خَيْرُكُمْ - أَوْ أَفْضَلُكُمْ - مَنْ تَعَلَّمَ الْقُرْآنَ وَعَلَّمَهُ ‏"‏ ‏.‏ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَهَكَذَا رَوَى عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عُثْمَانَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَسُفْيَانُ لاَ يَذْكُرُ فِيهِ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ ‏.‏ وَقَدْ رَوَى يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ، هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ سُفْيَانَ، وَشُعْبَةَ، عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عُثْمَانَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم. حَدَّثَنَا بِذَلِكَ، مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ سُفْيَانَ وَشُعْبَةَ ‏.‏ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَهَكَذَا ذَكَرَهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ سُفْيَانَ، وَشُعْبَةَ، غَيْرَ مَرَّةٍ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عُثْمَانَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَأَصْحَابُ سُفْيَانَ لاَ يَذْكُرُونَ فِيهِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ ‏.‏ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَهُوَ أَصَحُّ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ زَادَ شُعْبَةُ فِي إِسْنَادِ هَذَا الْحَدِيثِ سَعْدَ بْنَ عُبَيْدَةَ وَكَأَنَّ حَدِيثَ سُفْيَانَ أَشْبَهُ ‏.‏ قَالَ عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ مَا أَحَدٌ يَعْدِلُ عِنْدِي شُعْبَةَ وَإِذَا خَالَفَهُ سُفْيَانُ أَخَذْتُ بِقَوْلِ سُفْيَانَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْتُ أَبَا عَمَّارٍ يَذْكُرُ عَنْ وَكِيعٍ قَالَ قَالَ شُعْبَةُ سُفْيَانُ أَحْفَظُ مِنِّي وَمَا حَدَّثَنِي سُفْيَانُ عَنْ أَحَدٍ بِشَيْءٍ فَسَأَلْتُهُ إِلاَّ وَجَدْتُهُ كَمَا حَدَّثَنِي ‏.‏ وَفِي الْبَابِ عَنْ عَلِيٍّ وَسَعْدٍ ‏.‏

Usmon ibn Affon (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Sizlarning eng yaxshilaringiz — yoki eng afzalingiz — Qurʼonni oʻrganib, uni (boshqalarga) oʻrgatgan kishidir», dedilar. Bu hadis hasan sahihdir. Bu bobda Ali va Saʼddan ham (rivoyatlar) bor.Усмон ибн Аффон (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Сизларнинг энг яхшиларингиз — ёки энг афзалингиз — Қуръонни ўрганиб, уни (бошқаларга) ўргатган кишидир», дедилар. Бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Бу бобда Али ва Саъддан ҳам (ривоятлар) бор.

حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ الْعَبْدِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الأَسْوَدِ، عَنْ حُصَيْنِ بْنِ عُمَرَ الأَحْمَسِيِّ، عَنْ مُخَارِقِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُثْمَانَ ابْنِ عَفَّانَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ غَشَّ الْعَرَبَ لَمْ يَدْخُلْ فِي شَفَاعَتِي وَلَمْ تَنَلْهُ مَوَدَّتِي ‏"‏ ‏.‏ هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ حُصَيْنِ بْنِ عُمَرَ الأَحْمَسِيِّ عَنْ مُخَارِقٍ ‏.‏ وَلَيْسَ حُصَيْنٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ بِذَاكَ الْقَوِيِّ ‏.‏

Usmon ibn Affon (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ: «Kim arablarni aldasa, mening shafoatimga kirmaydi va mening muhabbatim unga yetmaydi», dedilar. Bu hadis gʻaribdir, biz uni faqat Husayn ibn Umar al-Ahmasiyning Muxoriqdan (qilgan) hadisi orqaligina bilamiz. Husayn hadis ahli nazdida unchalik kuchli (rovi) emas.Усмон ибн Аффон (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ: «Ким арабларни алдаса, менинг шафоатимга кирмайди ва менинг муҳаббатим унга етмайди», дедилар. Бу ҳадис ғарибдир, биз уни фақат Ҳусайн ибн Умар ал-Аҳмасийнинг Мухориқдан (қилган) ҳадиси орқалигина биламиз. Ҳусайн ҳадис аҳли наздида унчалик кучли (рови) эмас.