Abdulloh ibn Abu Bakr

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، أَنَّهُ سَمِعَ عُرْوَةَ، يَقُولُ دَخَلْتُ عَلَى مَرْوَانَ بْنِ الْحَكَمِ فَذَكَرْنَا مَا يَكُونُ مِنْهُ الْوُضُوءُ ‏.‏ فَقَالَ مَرْوَانُ وَمِنْ مَسِّ الذَّكَرِ ‏.‏ فَقَالَ عُرْوَةُ مَا عَلِمْتُ ذَلِكَ ‏.‏ فَقَالَ مَرْوَانُ أَخْبَرَتْنِي بُسْرَةُ بِنْتُ صَفْوَانَ أَنَّهَا سَمِعَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ مَنْ مَسَّ ذَكَرَهُ فَلْيَتَوَضَّأْ ‏"‏ ‏.‏

Busra binti Safvon (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi — Abdulloh ibn Abu Bakr Urvaning shunday deganini eshitdi: Men Marvon ibn al-Hakamning oldiga kirdim va biz tahoratni buzadigan narsalarni eslab oʻtdik. Marvon: «Zakarni (avratni) ushlashdan ham (tahorat buziladi)», — dedi. Urva: «Men buni bilmasdim», — dedi. Marvon: «Menga Busra binti Safvon xabar berdiki, u Rasululloh ﷺ ning: ‹Kim zakarini (avratini) ushlasa, tahorat olsin›, — deganlarini eshitgan», — dedi.Бусра бинти Сафвон (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади — Абдуллоҳ ибн Абу Бакр Урванинг шундай деганини эшитди: Мен Марвон ибн ал-Ҳакамнинг олдига кирдим ва биз таҳоратни бузадиган нарсаларни эслаб ўтдик. Марвон: «Закарни (авратни) ушлашдан ҳам (таҳорат бузилади)», — деди. Урва: «Мен буни билмасдим», — деди. Марвон: «Менга Бусра бинти Сафвон хабар бердики, у Расулуллоҳ ﷺ нинг: ‹Ким закарини (авратини) ушласа, таҳорат олсин›, — деганларини эшитган», — деди.

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ، عَنْ عَبَّادِ بْنِ تَمِيمٍ، أَنَّ أَبَا بَشِيرٍ الأَنْصَارِيَّ، أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، كَانَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي بَعْضِ أَسْفَارِهِ فَأَرْسَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَسُولاً - قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ حَسِبْتُ أَنَّهُ قَالَ - وَالنَّاسُ فِي مَبِيتِهِمْ ‏"‏ لاَ يُبْقَيَنَّ فِي رَقَبَةِ بَعِيرٍ قِلاَدَةٌ مِنْ وَتَرٍ وَلاَ قِلاَدَةٌ إِلاَّ قُطِعَتْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ مَالِكٌ أَرَى أَنَّ ذَلِكَ مِنْ أَجْلِ الْعَيْنِ ‏.‏

Abu Bashir al-Ansoriy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u Rasululloh ﷺ bilan baʼzi safarlarida birga edi. Bas, Rasululloh ﷺ bir elchi (chopar) yubordilar. Abdulloh ibn Abu Bakr aytdi: U (Abbod) shunday dedi deb oʻylayman: odamlar tunash joyida (uxlab yotganlarida): «Hech bir tuyaning boʻynida kamon ipidan (yasalgan) marjon yoki (boshqa) marjon qolmasin, albatta kesib tashlansin», (deb buyurdilar). Molik aytdi: Men buni koʻz (tegishi)dan (ehtiyot boʻlish) sababli deb bilaman.Абу Башир ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у Расулуллоҳ ﷺ билан баъзи сафарларида бирга эди. Бас, Расулуллоҳ ﷺ бир элчи (чопар) юбордилар. Абдуллоҳ ибн Абу Бакр айтди: У (Аббод) шундай деди деб ўйлайман: одамлар тунаш жойида (ухлаб ётганларида): «Ҳеч бир туянинг бўйнида камон ипидан (ясалган) маржон ёки (бошқа) маржон қолмасин, албатта кесиб ташлансин», (деб буюрдилар). Молик айтди: Мен буни кўз (тегиши)дан (эҳтиёт бўлиш) сабабли деб биламан.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو الرَّازِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا سَلَمَةُ، - يَعْنِي ابْنَ الْفَضْلِ - عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَعْدِ بْنِ زُرَارَةَ، قَالَ قُدِمَ بِالأُسَارَى حِينَ قُدِمَ بِهِمْ وَسَوْدَةُ بِنْتُ زَمْعَةَ عِنْدَ آلِ عَفْرَاءَ فِي مُنَاخِهِمْ عَلَى عَوْفٍ وَمُعَوِّذٍ ابْنَىْ عَفْرَاءَ قَالَ وَذَلِكَ قَبْلَ أَنْ يُضْرَبَ عَلَيْهِنَّ الْحِجَابُ قَالَ تَقُولُ سَوْدَةُ وَاللَّهِ إِنِّي لَعِنْدَهُمْ إِذْ أَتَيْتُ فَقِيلَ هَؤُلاَءِ الأُسَارَى قَدْ أُتِيَ بِهِمْ ‏.‏ فَرَجَعْتُ إِلَى بَيْتِي وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِيهِ وَإِذَا أَبُو يَزِيدَ سُهَيْلُ بْنُ عَمْرٍو فِي نَاحِيَةِ الْحُجْرَةِ مَجْمُوعَةٌ يَدَاهُ إِلَى عُنُقِهِ بِحَبْلٍ ‏.‏ ثُمَّ ذَكَرَ الْحَدِيثَ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَهُمَا قَتَلاَ أَبَا جَهْلِ بْنَ هِشَامٍ وَكَانَا انْتَدَبَا لَهُ وَلَمْ يَعْرِفَاهُ وَقُتِلاَ يَوْمَ بَدْرٍ ‏.‏

Muhammad ibn Amr ar-Roziy bizga aytib berdi: Salama — yaʼni ibn al-Fazl — bizga aytib berdi: Ibn Ishoqdan, u dedi: Abdulloh ibn Abu Bakr menga aytib berdi: Yahyo ibn Abdulloh ibn Abdurrahmon ibn Saʼd ibn Zurorodan. (Yahyo rahimahulloh) dedi: Asirlar (Badrdan) olib kelinganida, Savda binti Zamʼa Afroʼ oilasining oldida, ularning tuya choʻkadigan joyida, Afroʼning ikki oʻgʻli Avf va Muavvizning huzurida edi. Bu (ayollarga) hijob (parda tutish) farz qilinishidan oldin edi. (Yahyo) dedi: Savda aytadi: Allohga qasamki, men ularning oldida edim, (qaytib) kelganimda menga: «Mana bu asirlar olib kelindi», deyishdi. Men oʻz uyimga qaytdim, Rasululloh ﷺ uning ichida edilar va Abu Yazid Suhayl ibn Amr hujraning bir burchagida, qoʻllari arqon bilan boʻyniga (bogʻlab) jamlangan holda (oʻtirar) edi. Soʻng (rovi) hadisni zikr qildi. Abu Dovud dedi: Ana shu ikkovi (Avf va Muavviz) Abu Jahl ibn Hishomni oʻldirishgan, ular unga (qarshi) topshiriq olishgan, ammo uni tanishmagan edi va ikkovi ham Badr kuni shahid boʻlishdi.Муҳаммад ибн Амр ар-Розий бизга айтиб берди: Салама — яъни ибн ал-Фазл — бизга айтиб берди: Ибн Ишоқдан, у деди: Абдуллоҳ ибн Абу Бакр менга айтиб берди: Яҳё ибн Абдуллоҳ ибн Абдурраҳмон ибн Саъд ибн Зурородан. (Яҳё раҳимаҳуллоҳ) деди: Асирлар (Бадрдан) олиб келинганида, Савда бинти Замъа Афрў оиласининг олдида, уларнинг туя чўкадиган жойида, Афрўнинг икки ўғли Авф ва Муаввизнинг ҳузурида эди. Бу (аёлларга) ҳижоб (парда тутиш) фарз қилинишидан олдин эди. (Яҳё) деди: Савда айтади: Аллоҳга қасамки, мен уларнинг олдида эдим, (қайтиб) келганимда менга: «Мана бу асирлар олиб келинди», дейишди. Мен ўз уйимга қайтдим, Расулуллоҳ ﷺ унинг ичида эдилар ва Абу Язид Суҳайл ибн Амр ҳужранинг бир бурчагида, қўллари арқон билан бўйнига (боғлаб) жамланган ҳолда (ўтирар) эди. Сўнг (рови) ҳадисни зикр қилди. Абу Довуд деди: Ана шу иккови (Авф ва Муаввиз) Абу Жаҳл ибн Ҳишомни ўлдиришган, улар унга (қарши) топшириқ олишган, аммо уни танишмаган эди ва иккови ҳам Бадр куни шаҳид бўлишди.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ الْهَمْدَانِيُّ، وَأَحْمَدُ بْنُ السَّرْحِ، قَالاَ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، أَنَّ أَبَاهُ، أَخْبَرَهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي عَمْرَةَ الأَنْصَارِيَّ أَخْبَرَهُ أَنَّ زَيْدَ بْنَ خَالِدٍ الْجُهَنِيَّ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ أَلاَ أُخْبِرُكُمْ بِخَيْرِ الشُّهَدَاءِ الَّذِي يَأْتِي بِشَهَادَتِهِ أَوْ يُخْبِرُ بِشَهَادَتِهِ قَبْلَ أَنْ يُسْأَلَهَا ‏"‏ ‏.‏ شَكَّ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ أَيَّتَهُمَا قَالَ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ قَالَ مَالِكٌ الَّذِي يُخْبِرُ بِشَهَادَتِهِ وَلاَ يَعْلَمُ بِهَا الَّذِي هِيَ لَهُ ‏.‏ قَالَ الْهَمْدَانِيُّ وَيَرْفَعُهَا إِلَى السُّلْطَانِ ‏.‏ قَالَ ابْنُ السَّرْحِ أَوْ يَأْتِي بِهَا الإِمَامَ ‏.‏ وَالإِخْبَارُ فِي حَدِيثِ الْهَمْدَانِيِّ ‏.‏ قَالَ ابْنُ السَّرْحِ ابْنَ أَبِي عَمْرَةَ ‏.‏ لَمْ يَقُلْ عَبْدَ الرَّحْمَنِ ‏.‏

Ahmad ibn Said al-Hamdoniy va Ahmad ibn as-Sarh bizga hadis aytib: «Bizga Ibn Vahb xabar berdi, Molik ibn Anas menga xabar berdi, u Abdulloh ibn Abu Bakrdan rivoyat qildiki, uning otasi unga xabar berdi: Abdulloh ibn Amr ibn Usmon ibn Affon unga xabar berdi: Abdurrahmon ibn Abu Amra al-Ansoriy unga xabar berdi: Zayd ibn Xolid al-Juhaniy (roziyallohu anhu) unga xabar berdiki, Rasululloh ﷺ: ‹Sizlarga guvohlarning eng yaxshisini xabar bermayinmi? U soʻralmasdan oldin oʻz guvohligini keltiradigan yoki oʻz guvohligini bildiradigan kishidir›, dedilar», dedi. Abdulloh ibn Abu Bakr bu ikkovidan qaysi birini aytganida shubha qildi. Abu Dovud aytdi: Molik aytdi: «Bu — oʻz guvohligini bildiradigan, lekin guvohlik kim foydasiga ekanini bilmaydigan kishi (haqida)». Al-Hamdoniy: «Va uni sultonga yetkazadi», dedi. Ibn as-Sarh: «Yoki uni imomga keltiradi», dedi. «Ixbor (bildirish)» soʻzi al-Hamdoniyning rivoyatidadir. Ibn as-Sarh «Ibn Abu Amra» dedi, «Abdurrahmon» demadi.Аҳмад ибн Саид ал-Ҳамдоний ва Аҳмад ибн ас-Сарҳ бизга ҳадис айтиб: «Бизга Ибн Ваҳб хабар берди, Молик ибн Анас менга хабар берди, у Абдуллоҳ ибн Абу Бакрдан ривоят қилдики, унинг отаси унга хабар берди: Абдуллоҳ ибн Амр ибн Усмон ибн Аффон унга хабар берди: Абдурраҳмон ибн Абу Амра ал-Ансорий унга хабар берди: Зайд ибн Холид ал-Жуҳаний (розияллоҳу анҳу) унга хабар бердики, Расулуллоҳ ﷺ: ‹Сизларга гувоҳларнинг энг яхшисини хабар бермайинми? У сўралмасдан олдин ўз гувоҳлигини келтирадиган ёки ўз гувоҳлигини билдирадиган кишидир›, дедилар», деди. Абдуллоҳ ибн Абу Бакр бу икковидан қайси бирини айтганида шубҳа қилди. Абу Довуд айтди: Молик айтди: «Бу — ўз гувоҳлигини билдирадиган, лекин гувоҳлик ким фойдасига эканини билмайдиган киши (ҳақида)». Ал-Ҳамдоний: «Ва уни султонга етказади», деди. Ибн ас-Сарҳ: «Ёки уни имомга келтиради», деди. «Ихбор (билдириш)» сўзи ал-Ҳамдонийнинг ривоятидадир. Ибн ас-Сарҳ «Ибн Абу Амра» деди, «Абдурраҳмон» демади.