Abdulloh ibn Abu Qatoda al-Ansoriy

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ نُصَلِّي مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِذْ سَمِعَ جَلَبَةَ رِجَالٍ فَلَمَّا صَلَّى قَالَ ‏"‏ مَا شَأْنُكُمْ ‏"‏‏.‏ قَالُوا اسْتَعْجَلْنَا إِلَى الصَّلاَةِ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَلاَ تَفْعَلُوا، إِذَا أَتَيْتُمُ الصَّلاَةَ فَعَلَيْكُمْ بِالسَّكِينَةِ، فَمَا أَدْرَكْتُمْ فَصَلُّوا وَمَا فَاتَكُمْ فَأَتِمُّوا ‏"‏‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Biz Paygʻambar ﷺ bilan namoz oʻqiyotgan paytimizda, u zot baʼzi odamlarning shovqinini eshitdilar. Namozdan soʻng u zot: ‹Nima boʻldi?› — dedilar. Ular: ‹Biz namozga shoshilgandik›, — dedi. U zot: ‹Namozga shoshilmanglar; namozga kelganingizda sokinlik bilan kelinglar, (jamoat bilan) ulgurganingizni oʻqinglar va qoldirgan (qism)ini (oʻzingiz) toʻldiringlar›, — dedilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Биз Пайғамбар ﷺ билан намоз ўқиётган пайтимизда, у зот баъзи одамларнинг шовқинини эшитдилар. Намоздан сўнг у зот: ‹Нима бўлди?› — дедилар. Улар: ‹Биз намозга шошилгандик›, — деди. У зот: ‹Намозга шошилманглар; намозга келганингизда сокинлик билан келинглар, (жамоат билан) улгурганингизни ўқинглар ва қолдирган (қисм)ини (ўзингиз) тўлдиринглар›, — дедилар».

حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ، قَالَ كَتَبَ إِلَىَّ يَحْيَى عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِذَا أُقِيمَتِ الصَّلاَةُ فَلاَ تَقُومُوا حَتَّى تَرَوْنِي ‏"‏‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Rasululloh ﷺ: ‹Iqomat aytilsa, meni (oldingizda) koʻrmaguncha namozga turmanglar›, — dedilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Расулуллоҳ ﷺ: ‹Иқомат айтилса, мени (олдингизда) кўрмагунча намозга турманглар›, — дедилар».

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِذَا أُقِيمَتِ الصَّلاَةُ فَلاَ تَقُومُوا حَتَّى تَرَوْنِي وَعَلَيْكُمْ بِالسَّكِينَةِ ‏"‏‏.‏ تَابَعَهُ عَلِيُّ بْنُ الْمُبَارَكِ‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Rasululloh ﷺ: ‹Iqomat aytilsa, meni (oldingizda) koʻrmaguncha namozga turmanglar va (turishda) sokinlik (saqlanglar)›, — dedilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Расулуллоҳ ﷺ: ‹Иқомат айтилса, мени (олдингизда) кўрмагунча намозга турманглар ва (туришда) сокинлик (сақланглар)›, — дедилар».

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، قَالَ أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ، قَالَ حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِنِّي لأَقُومُ فِي الصَّلاَةِ أُرِيدُ أَنْ أُطَوِّلَ فِيهَا، فَأَسْمَعُ بُكَاءَ الصَّبِيِّ، فَأَتَجَوَّزُ فِي صَلاَتِي كَرَاهِيَةَ أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمِّهِ ‏"‏‏.‏ تَابَعَهُ بِشْرُ بْنُ بَكْرٍ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَبَقِيَّةُ عَنِ الأَوْزَاعِيِّ‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Paygʻambar ﷺ: ‹Men namozga turganimda, uni choʻzishni niyat qilaman, lekin bola yigʻisini eshitib, uni qisqartiraman — chunki bolaning onasini qiynashni yoqtirmayman›, — dedilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Пайғамбар ﷺ: ‹Мен намозга турганимда, уни чўзишни ният қиламан, лекин бола йиғисини эшитиб, уни қисқартираман — чунки боланинг онасини қийнашни ёқтирмайман›, — дедилар».

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الأُولَيَيْنِ مِنْ صَلاَةِ الظُّهْرِ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ وَسُورَتَيْنِ، يُطَوِّلُ فِي الأُولَى، وَيُقَصِّرُ فِي الثَّانِيَةِ، وَيُسْمِعُ الآيَةَ أَحْيَانًا، وَكَانَ يَقْرَأُ فِي الْعَصْرِ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ وَسُورَتَيْنِ، وَكَانَ يُطَوِّلُ فِي الأُولَى، وَكَانَ يُطَوِّلُ فِي الرَّكْعَةِ الأُولَى مِنْ صَلاَةِ الصُّبْحِ، وَيُقَصِّرُ فِي الثَّانِيَةِ‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Paygʻambar ﷺ peshin namozida birinchi ikki rakatda Fotiha bilan ikki (boshqa) surani oʻqir edilar: birinchi rakatda uzun, ikkinchida qisqaroq (sura), baʼzan oyatlarni eshittirar edilar. Asr namozida ham birinchi ikki rakatda Fotiha bilan ikki (boshqa) surani oʻqir va birinchi rakatni choʻzar edilar. Bomdod namozining birinchi rakatini choʻzar, ikkinchisini qisqartirar edilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Пайғамбар ﷺ пешин намозида биринчи икки ракатда Фотиҳа билан икки (бошқа) сурани ўқир эдилар: биринчи ракатда узун, иккинчида қисқароқ (сура), баъзан оятларни эшиттирар эдилар. Аср намозида ҳам биринчи икки ракатда Фотиҳа билан икки (бошқа) сурани ўқир ва биринчи ракатни чўзар эдилар. Бомдод намозининг биринчи ракатини чўзар, иккинчисини қисқартирар эдилар».

حَدَّثَنَا الْمَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَقْرَأُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ مِنَ الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ، وَسُورَةٍ سُورَةٍ، وَيُسْمِعُنَا الآيَةَ أَحْيَانًا‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Paygʻambar ﷺ peshin va asr namozlarining birinchi ikki rakatida Fotiha bilan boshqa bir surani oʻqir, baʼzan bir-ikki oyatni bizga eshittirar edilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Пайғамбар ﷺ пешин ва аср намозларининг биринчи икки ракатида Фотиҳа билан бошқа бир сурани ўқир, баъзан бир-икки оятни бизга эшиттирар эдилар».

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، قَالَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ فِي الظُّهْرِ فِي الأُولَيَيْنِ بِأُمِّ الْكِتَابِ وَسُورَتَيْنِ، وَفِي الرَّكْعَتَيْنِ الأُخْرَيَيْنِ بِأُمِّ الْكِتَابِ، وَيُسْمِعُنَا الآيَةَ، وَيُطَوِّلُ فِي الرَّكْعَةِ الأُولَى مَا لاَ يُطَوِّلُ فِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ، وَهَكَذَا فِي الْعَصْرِ وَهَكَذَا فِي الصُّبْحِ‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Paygʻambar ﷺ namozning birinchi ikki rakatida Fotiha bilan boshqa bir surani oʻqir, peshin namozining soʻnggi ikki rakatida esa faqat Fotihani oʻqir edilar. Baʼzan bir-ikki oyat eshitilar edi; u zot birinchi rakatni ikkinchisidan koʻproq choʻzar va asr hamda bomdod namozlarida ham shunday qilar edilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Пайғамбар ﷺ намознинг биринчи икки ракатида Фотиҳа билан бошқа бир сурани ўқир, пешин намозининг сўнгги икки ракатида эса фақат Фотиҳани ўқир эдилар. Баъзан бир-икки оят эшитилар эди; у зот биринчи ракатни иккинчисидан кўпроқ чўзар ва аср ҳамда бомдод намозларида ҳам шундай қилар эдилар».

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ، حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقْرَأُ بِأُمِّ الْكِتَابِ وَسُورَةٍ مَعَهَا فِي الرَّكْعَتَيْنِ الأُولَيَيْنِ مِنْ صَلاَةِ الظُّهْرِ وَصَلاَةِ الْعَصْرِ، وَيُسْمِعُنَا الآيَةَ أَحْيَانًا، وَكَانَ يُطِيلُ فِي الرَّكْعَةِ الأُولَى‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Paygʻambar ﷺ peshin va asr namozlarining birinchi ikki rakatida Fotiha bilan boshqa bir surani oʻqir edilar. Baʼzan bir-ikki oyat eshitilar edi; u zot birinchi rakatni choʻzar edilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Пайғамбар ﷺ пешин ва аср намозларининг биринчи икки ракатида Фотиҳа билан бошқа бир сурани ўқир эдилар. Баъзан бир-икки оят эшитилар эди; у зот биринчи ракатни чўзар эдилар».

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يُطَوِّلُ فِي الرَّكْعَةِ الأُولَى مِنْ صَلاَةِ الظُّهْرِ، وَيُقَصِّرُ فِي الثَّانِيَةِ، وَيَفْعَلُ ذَلِكَ فِي صَلاَةِ الصُّبْحِ‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Paygʻambar ﷺ peshin namozining birinchi rakatini choʻzar, ikkinchisini qisqartirar va bomdod namozida ham shunday qilar edilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Пайғамбар ﷺ пешин намозининг биринчи ракатини чўзар, иккинчисини қисқартирар ва бомдод намозида ҳам шундай қилар эдилар».

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ، حَدَّثَنَا فُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّهُ خَرَجَ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَتَخَلَّفَ أَبُو قَتَادَةَ مَعَ بَعْضِ أَصْحَابِهِ وَهُمْ مُحْرِمُونَ وَهْوَ غَيْرُ مُحْرِمٍ، فَرَأَوْا حِمَارًا وَحْشِيًّا قَبْلَ أَنْ يَرَاهُ، فَلَمَّا رَأَوْهُ تَرَكُوهُ حَتَّى رَآهُ أَبُو قَتَادَةَ، فَرَكِبَ فَرَسًا لَهُ يُقَالُ لَهُ الْجَرَادَةُ، فَسَأَلَهُمْ أَنْ يُنَاوِلُوهُ سَوْطَهُ فَأَبَوْا، فَتَنَاوَلَهُ فَحَمَلَ فَعَقَرَهُ، ثُمَّ أَكَلَ فَأَكَلُوا، فَنَدِمُوا فَلَمَّا أَدْرَكُوهُ قَالَ ‏"‏ هَلْ مَعَكُمْ مِنْهُ شَىْءٌ ‏"‏‏.‏ قَالَ مَعَنَا رِجْلُهُ، فَأَخَذَهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَأَكَلَهَا‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Abu Qatoda Allohning Rasuli ﷺ bilan (safarga) chiqdi, lekin u — ehrom holatidagi baʼzi sheriklari bilan — orqada qoldirildi. Uning oʻzi ehrom holatida emas edi. Ular bir yovvoyi eshak (qulon)ni — u (Abu Qatoda) uni koʻrishidan oldin — koʻrdi. Ular qulonni koʻrgach, — to Abu Qatoda uni koʻrgunicha — hech narsa demadi. Bas, u oʻzining Jarada degan otiga minib, ulardan — qamchisini berishni — soʻradi, lekin ular rad etdi. Shuning uchun u uni oʻzi olib, qulonga hujum qildi va uni soʻydi. U uning goʻshtidan yedi va sheriklari (ham) yedi, lekin ular yeganidan (keyin) afsuslandi. Ular Paygʻambar ﷺ ni uchratganda (bu haqda soʻradi) va u zot: «Uning goʻshtidan biror (qismi) sizlarda (qoldimi)?» — dedi. Abu Qatoda: «Ha, uning bir oyogʻi (soni) bizda bor», — dedi. Bas, Paygʻambar ﷺ uni olib yedi.Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Абу Қатода Аллоҳнинг Расули ﷺ билан (сафарга) чиқди, лекин у — эҳром ҳолатидаги баъзи шериклари билан — орқада қолдирилди. Унинг ўзи эҳром ҳолатида эмас эди. Улар бир ёввойи эшак (қулон)ни — у (Абу Қатода) уни кўришидан олдин — кўрди. Улар қулонни кўргач, — то Абу Қатода уни кўргунича — ҳеч нарса демади. Бас, у ўзининг Жарада деган отига миниб, улардан — қамчисини беришни — сўради, лекин улар рад этди. Шунинг учун у уни ўзи олиб, қулонга ҳужум қилди ва уни сўйди. У унинг гўштидан еди ва шериклари (ҳам) еди, лекин улар еганидан (кейин) афсусланди. Улар Пайғамбар ﷺ ни учратганда (бу ҳақда сўради) ва у зот: «Унинг гўштидан бирор (қисми) сизларда (қолдими)?» — деди. Абу Қатода: «Ҳа, унинг бир оёғи (сони) бизда бор», — деди. Бас, Пайғамбар ﷺ уни олиб еди.

حَدَّثَنَا عِمْرَانُ بْنُ مَيْسَرَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ، قَالَ حَدَّثَنَا حُصَيْنٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سِرْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم لَيْلَةً فَقَالَ بَعْضُ الْقَوْمِ لَوْ عَرَّسْتَ بِنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ قَالَ ‏"‏ أَخَافُ أَنْ تَنَامُوا عَنِ الصَّلاَةِ ‏"‏‏.‏ قَالَ بِلاَلٌ أَنَا أُوقِظُكُمْ‏.‏ فَاضْطَجَعُوا وَأَسْنَدَ بِلاَلٌ ظَهْرَهُ إِلَى رَاحِلَتِهِ، فَغَلَبَتْهُ عَيْنَاهُ فَنَامَ، فَاسْتَيْقَظَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَقَدْ طَلَعَ حَاجِبُ الشَّمْسِ فَقَالَ ‏"‏ يَا بِلاَلُ أَيْنَ مَا قُلْتَ ‏"‏‏.‏ قَالَ مَا أُلْقِيَتْ عَلَىَّ نَوْمَةٌ مِثْلُهَا قَطُّ‏.‏ قَالَ ‏"‏ إِنَّ اللَّهَ قَبَضَ أَرْوَاحَكُمْ حِينَ شَاءَ، وَرَدَّهَا عَلَيْكُمْ حِينَ شَاءَ، يَا بِلاَلُ قُمْ فَأَذِّنْ بِالنَّاسِ بِالصَّلاَةِ ‏"‏‏.‏ فَتَوَضَّأَ فَلَمَّا ارْتَفَعَتِ الشَّمْسُ وَابْيَاضَّتْ قَامَ فَصَلَّى‏.‏

Abdulloh ibn Abu Qatoda (otasidan) rivoyat qiladi: Otam dedi: «Bir kechasi biz Paygʻambar ﷺ bilan safarda edik; baʼzi odamlar: ‹Koshki Rasululloh ﷺ kechaning oxirgi soatlarida biz bilan birga dam olsa›, — dedi. U zot: ‹Sizlar uxlab, (bomdod) namozini qoldirishingizdan qoʻrqaman›, — dedilar. Bilol: ‹Men sizlarni uygʻotaman›, — dedi. Bas, hamma uxladi; Bilol orqasini uloviga suyadi va u ham (uyquga) gʻolib kelib uxlab qoldi. Paygʻambar ﷺ quyosh cheti koʻtarilganida uygʻondilar va: ‹Ey Bilol, aytgan gaping qani?› — dedilar. U: ‹Men bunday uyquni hech uxlamagan edim›, — dedi. Paygʻambar ﷺ: ‹Alloh xohlaganida ruhlaringizni (qabz) qildi, xohlaganida ularni qaytardi. Ey Bilol, tur va namozga azon ayt›, — dedilar. Paygʻambar ﷺ tahorat oldilar; quyosh koʻtarilib yorug boʻlganida, turib namoz oʻqidilar».Абдуллоҳ ибн Абу Қатода (отасидан) ривоят қилади: Отам деди: «Бир кечаси биз Пайғамбар ﷺ билан сафарда эдик; баъзи одамлар: ‹Кошки Расулуллоҳ ﷺ кечанинг охирги соатларида биз билан бирга дам олса›, — деди. У зот: ‹Сизлар ухлаб, (бомдод) намозини қолдиришингиздан қўрқаман›, — дедилар. Билол: ‹Мен сизларни уйғотаман›, — деди. Бас, ҳамма ухлади; Билол орқасини уловига суяди ва у ҳам (уйқуга) ғолиб келиб ухлаб қолди. Пайғамбар ﷺ қуёш чети кўтарилганида уйғондилар ва: ‹Эй Билол, айтган гапинг қани?› — дедилар. У: ‹Мен бундай уйқуни ҳеч ухламаган эдим›, — деди. Пайғамбар ﷺ: ‹Аллоҳ хоҳлаганида руҳларингизни (қабз) қилди, хоҳлаганида уларни қайтарди. Эй Билол, тур ва намозга азон айт›, — дедилар. Пайғамбар ﷺ таҳорат олдилар; қуёш кўтарилиб ёруг бўлганида, туриб намоз ўқидилар».