Abdulloh ibn Umar ibn al-Xattob

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيَّرَ اسْمَ عَاصِيَةَ قَالَ أَنْتِ جَمِيلَةُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Osiya (degan ism)ni oʻzgartirib: «Sen Jamilasan», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Осия (деган исм)ни ўзгартириб: «Сен Жамиласан», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنِي زَيْدٌ الْعَمِّىُّ عَنْ أَبِي الصِّدِّيقِ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَرَخَّصَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِأُمَّهَاتِ الْمُؤْمِنِينَ فِي الذَّيْلِ شِبْرًا فَاسْتَزَدْنَهُ فَزَادَهُنَّ شِبْرًا آخَرَ فَجَعَلْنَهُ ذِرَاعًا فَكُنَّ يُرْسِلْنَ إِلَيْنَا نَذْرَعُ لَهُنَّ ذِرَاعًا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdilar: Rasululloh ﷺ moʼminlarning onalariga etaklarini bir qarich osiltirishga ruxsat berdilar. Soʻng ular ziyoda qilishni soʻrashganida, ularga yana bir qarich qoʻshib berdilar; shunday qilib, ular buni bir tirsak qildilar. Ular bizga (mato) yuborar edilar, biz esa ularga bir tirsak oʻlchab berar edik.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ мўминларнинг оналарига этакларини бир қарич осилтиришга рухсат бердилар. Сўнг улар зиёда қилишни сўрашганида, уларга яна бир қарич қўшиб бердилар; шундай қилиб, улар буни бир тирсак қилдилар. Улар бизга (мато) юборар эдилар, биз эса уларга бир тирсак ўлчаб берар эдик.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ ابْنِ أَبِي رَوَّادٍ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى نُخَامَةً فِي قِبْلَةِ الْمَسْجِدِ فَحَكَّهَا وَخَلَّقَ مَكَانَهَا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ masjidning qiblasida balgʻam koʻrib qoldilar-da, uni qirib tashladilar va oʻrniga xaluq (xushboʻy) surtdilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ масжиднинг қибласида балғам кўриб қолдилар-да, уни қириб ташладилар ва ўрнига халуқ (хушбўй) суртдилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنِ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كُنْتُمْ ثَلَاثَةً فَلَا يَنْتَجِي اثْنَانِ دُونَ صَاحِبِهِمَا قَالَ قُلْنَا فَإِنْ كَانُوا أَرْبَعًا قَالَ فَلَا يَضُرُّ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Uch kishi boʻlsangiz, ikkovingiz sherigingizni qoldirib, oʻzaro pichirlashmasin», dedilar. (Rovi) aytdi: Biz: «Agar toʻrt kishi boʻlsalar-chi?» dedik. U: «Unda zarari yoʻq», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Уч киши бўлсангиз, икковингиз шеригингизни қолдириб, ўзаро пичирлашмасин», дедилар. (Рови) айтди: Биз: «Агар тўрт киши бўлсалар-чи?» дедик. У: «Унда зарари йўқ», деди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنِ ابْنِ أَبِي رَوَّادٍ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ لَا يَدَعُ أَنْ يَسْتَلِمَ الْحَجَرَ وَالرُّكْنَ الْيَمَانِي فِي كُلِّ طَوَافٍ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ har bir tavofda Hajar va Ruknul yamoniyni istilom qilishni tark etmas edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ ҳар бир тавофда Ҳажар ва Рукнул ямонийни истилом қилишни тарк этмас эдилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنِي ابْنُ دِينَارٍ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَحَدُكُمْ قَالَ لِأَخِيهِ يَا كَافِرُ فَقَدْ بَاءَ بِهَا أَحَدُهُمَا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Biringiz oʻz birodariga ‹Ey kofir!› desa, (bu soʻz) ikkisining biriga qaytadi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Бирингиз ўз биродарига ‹Эй кофир!› деса, (бу сўз) иккисининг бирига қайтади», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي لَبِيدٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَغْلِبَنَّكُمْ الْأَعْرَابُ عَلَى اسْمِ صَلَاتِكُمْ فَإِنَّهَا الْعِشَاءُ إِنَّمَا يَدْعُونَهَا الْعَتَمَةَ لِإِعْتَامِهِمْ بِالْإِبِلِ لِحِلَابِهَا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Aʼrobiylar namozingizning nomi ustida sizlardan gʻolib kelmasinlar, chunki u xuftondir. Ular esa tuyalarini sogʻish uchun kechiktirganlari sababli uni ‹atama› deb ataydilar», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Аъробийлар намозингизнинг номи устида сизлардан ғолиб келмасинлар, чунки у хуфтондир. Улар эса туяларини соғиш учун кечиктирганлари сабабли уни ‹атама› деб атайдилар», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ حُسَيْنٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ شُعَيْبٍ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ مَوْلَى مَيْمُونَةَ قَالَأَتَيْتُ عَلَى ابْنِ عُمَرَ وَهُوَ بِالْبَلَاطِ وَالْقَوْمُ يُصَلُّونَ فِي الْمَسْجِدِ قُلْتُ مَا يَمْنَعُكَ أَنْ تُصَلِّيَ مَعَ النَّاسِ أَوْ الْقَوْمِ قَالَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُصَلُّوا صَلَاةً فِي يَوْمٍ مَرَّتَيْنِ

Maymunaning mavlosi Sulaymon aytdi: Men Ibn Umarning oldiga keldim, u Balotda edi, odamlar esa masjidda namoz oʻqiyotgan edilar. Men: «Sizni odamlar bilan birga namoz oʻqishdan nima toʻsdi?» dedim. U: «Men Rasululloh ﷺning: ‹Bir kunda bitta namozni ikki marta oʻqimanglar›, deganlarini eshitganman», dedi.Маймунанинг мавлоси Сулаймон айтди: Мен Ибн Умарнинг олдига келдим, у Балотда эди, одамлар эса масжидда намоз ўқиётган эдилар. Мен: «Сизни одамлар билан бирга намоз ўқишдан нима тўсди?» дедим. У: «Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Бир кунда битта намозни икки марта ўқиманглар›, деганларини эшитганман», деди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ مَالِكٍ حَدَّثَنَا نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ شَرِبَ الْخَمْرَ فِي الدُّنْيَا وَلَمْ يَتُبْ مِنْهَا حُرِمَهَا فِي الْآخِرَةِ لَمْ يُسْقَهَا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Kim dunyoda xamr ichsa-yu, undan tavba qilmasa, oxiratda undan mahrum qilinadi, unga (u) ichirilmaydi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Ким дунёда хамр ичса-ю, ундан тавба қилмаса, охиратда ундан маҳрум қилинади, унга (у) ичирилмайди», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ قَالَ لَا أَعْلَمُهُ إِلَّا عَنْ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ الْعَبَّاسَ اسْتَأْذَنَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي أَنْ يَبِيتَ بِمَكَّةَ أَيَّامَ مِنًي مِنْ أَجْلِ السِّقَايَةِ فَرَخَّصَ لَهُ

Nofeʼ aytdi: Men buni faqat Abdulloh (ibn Umar)dan (eshitgan) deb bilaman: Abbos Rasululloh ﷺdan siqoya (hojilarni suv bilan taʼminlash) sababli Mino kunlarida Makkada tunashga izn soʻradi, bas, u zot unga ruxsat berdilar.Нофеъ айтди: Мен буни фақат Абдуллоҳ (ибн Умар)дан (эшитган) деб биламан: Аббос Расулуллоҳ ﷺдан сиқоя (ҳожиларни сув билан таъминлаш) сабабли Мино кунларида Маккада тунашга изн сўради, бас, у зот унга рухсат бердилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الشِّغَارِقَالَ قُلْتُ لِنَافِعٍ مَا الشِّغَارُ قَالَ يُزَوِّجُ الرَّجُلَ ابْنَتَهُ وَيَتَزَوَّجُ ابْنَتَهُ وَيُزَوِّجُ الرَّجُلَ أُخْتَهُ وَيَتَزَوَّجُ أُخْتَهُ بِغَيْرِ صَدَاقٍ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ shigʻordan qaytardilar. (Rovi) aytdi: Men Nofeʼga: «Shigʻor nima?» dedim. U: «Kishi (boshqa) kishiga oʻz qizini nikohlab berib, uning qizini oʻziga nikohlab olishi; yoki oʻz singlisini nikohlab berib, uning singlisini mahrsiz oʻziga nikohlab olishidir», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ шиғордан қайтардилар. (Рови) айтди: Мен Нофеъга: «Шиғор нима?» дедим. У: «Киши (бошқа) кишига ўз қизини никоҳлаб бериб, унинг қизини ўзига никоҳлаб олиши; ёки ўз синглисини никоҳлаб бериб, унинг синглисини маҳрсиз ўзига никоҳлаб олишидир», деди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ قَالَسُئِلْتُ عَنْ الْمُتَلَاعِنَيْنِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فِي إِمَارَةِ ابْنِ الزُّبَيْرِ فَمَا دَرَيْتُ مَا أَقُولُ فَقُمْتُ مِنْ مَكَانِي إِلَى مَنْزِلِ ابْنِ عُمَرَ فَقُلْتُ أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُتَلَاعِنَيْنِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فَقَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ إِنَّ أَوَّلَ مَنْ سَأَلَ عَنْ ذَلِكَ فُلَانُ بْنُ فُلَانٍ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ الرَّجُلَ يَرَى امْرَأَتَهُ عَلَى فَاحِشَةٍ فَإِنْ تَكَلَّمَ تَكَلَّمَ بِأَمْرٍ عَظِيمٍ وَإِنْ سَكَتَ سَكَتَ عَلَى مِثْلِ ذَلِكَ فَسَكَتَ فَلَمْ يُجِبْهُ فَلَمَّا كَانَ بَعْدُ أَتَاهُ فَقَالَ الَّذِي سَأَلْتُكَ عَنْهُ قَدْ ابْتُلِيتُ بِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ هَؤُلَاءِ الْآيَاتِ فِي سُورَةِ النُّورِ {وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ حَتَّى بَلَغَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنْ الصَّادِقِينَ} فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَوَعَظَهُ وَذَكَّرَهُ وَأَخْبَرَهُ أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ فَقَالَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا كَذَبْتُكَ ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَوَعَظَهَا وَذَكَّرَهَا وَأَخْبَرَهَا أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ فَقَالَتْ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ إِنَّهُ لَكَاذِبٌ قَالَ فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَشَهِدَ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الصَّادِقِينَ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ لَعْنَةَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كَانَ مِنْ الْكَاذِبِينَ ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَشَهِدَتْ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الْكَاذِبِينَ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنْ

Said ibn Jubayr aytdi: Ibn Zubayrning amirligi paytida mendan liʼon qilishgan er-xotin haqida: «Ular ajratiladimi?» deb soʻraldi, men esa nima deyishni bilmadim. Shunda oʻrnimdan turib Ibn Umarning uyiga bordim va: «Ey Abu Abdurrahmon, liʼon qilishgan er-xotin ajratiladimi?» dedim. U: «Subhonalloh! Bu haqda birinchi boʻlib soʻragan kishi falon ibn falon edi. U: ‹Yo Rasululloh, aytib bering-chi, kishi xotinini fohisha ish ustida koʻrsa-yu, agar bu haqda gapirsa, ulkan ishga qoʻl uradi; agar jim tursa, xuddi shunday narsa ustida jim turgan boʻladi›, dedi. U zot jim turdilar, unga javob bermadilar. Shundan keyin u yana kelib: ‹Men Sizdan soʻragan ish menga sinov boʻlib tushdi›, dedi. Shunda Alloh azza va jalla Nur surasidagi ushbu oyatlarni nozil qildi: {Xotinlarini (zinoda) ayblaganlar…} to {…agar (eri) rostgoʻylardan boʻlsa, oʻz ustiga Allohning gʻazabi (tushishini aytishi lozimdir)} degan oyatgacha. Bas, u zot avval erkakdan boshladilar, unga vaʼz qilib, eslatma berdilar va dunyo azobi oxirat azobidan yengilroq ekanini bildirdilar. U: ‹Sizni haq bilan yuborgan Zotga qasamki, men Sizga yolgʻon gapirmadim›, dedi. Soʻng ayolga oʻtdilar, unga vaʼz qilib, eslatma berdilar va dunyo azobi oxirat azobidan yengilroq ekanini bildirdilar. U: ‹Sizni haq bilan yuborgan Zotga qasamki, u yolgʻonchidir›, dedi. (Said) aytdi: Soʻng erkakdan boshladilar: u toʻrt marta Alloh nomi bilan oʻzining rostgoʻylardan ekaniga guvohlik berdi, beshinchisida agar yolgʻonchilardan boʻlsa, oʻziga Allohning laʼnati boʻlishini (aytdi). Soʻng ayolga oʻtdilar: u toʻrt marta Alloh nomi bilan uning yolgʻonchilardan ekaniga guvohlik berdi, beshinchisida esa, agar u (eri) …dan boʻlsa, oʻziga Allohning gʻazabi boʻlishini (aytdi)».Саид ибн Жубайр айтди: Ибн Зубайрнинг амирлиги пайтида мендан лиъон қилишган эр-хотин ҳақида: «Улар ажратиладими?» деб сўралди, мен эса нима дейишни билмадим. Шунда ўрнимдан туриб Ибн Умарнинг уйига бордим ва: «Эй Абу Абдурраҳмон, лиъон қилишган эр-хотин ажратиладими?» дедим. У: «Субҳоналлоҳ! Бу ҳақда биринчи бўлиб сўраган киши фалон ибн фалон эди. У: ‹Ё Расулуллоҳ, айтиб беринг-чи, киши хотинини фоҳиша иш устида кўрса-ю, агар бу ҳақда гапирса, улкан ишга қўл уради; агар жим турса, худди шундай нарса устида жим турган бўлади›, деди. У зот жим турдилар, унга жавоб бермадилар. Шундан кейин у яна келиб: ‹Мен Сиздан сўраган иш менга синов бўлиб тушди›, деди. Шунда Аллоҳ азза ва жалла Нур сурасидаги ушбу оятларни нозил қилди: {Хотинларини (зинода) айблаганлар…} то {…агар (эри) ростгўйлардан бўлса, ўз устига Аллоҳнинг ғазаби (тушишини айтиши лозимдир)} деган оятгача. Бас, у зот аввал эркакдан бошладилар, унга ваъз қилиб, эслатма бердилар ва дунё азоби охират азобидан енгилроқ эканини билдирдилар. У: ‹Сизни ҳақ билан юборган Зотга қасамки, мен Сизга ёлғон гапирмадим›, деди. Сўнг аёлга ўтдилар, унга ваъз қилиб, эслатма бердилар ва дунё азоби охират азобидан енгилроқ эканини билдирдилар. У: ‹Сизни ҳақ билан юборган Зотга қасамки, у ёлғончидир›, деди. (Саид) айтди: Сўнг эркакдан бошладилар: у тўрт марта Аллоҳ номи билан ўзининг ростгўйлардан эканига гувоҳлик берди, бешинчисида агар ёлғончилардан бўлса, ўзига Аллоҳнинг лаънати бўлишини (айтди). Сўнг аёлга ўтдилар: у тўрт марта Аллоҳ номи билан унинг ёлғончилардан эканига гувоҳлик берди, бешинчисида эса, агар у (эри) …дан бўлса, ўзига Аллоҳнинг ғазаби бўлишини (айтди)».

حَدَّثَنَا يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ أَخْبَرَنِي أَبِي أَخْبَرَنِي ابْنُ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا طَلَعَ حَاجِبُ الشَّمْسِ فَأَخِّرُوا الصَّلَاةَ حَتَّى تَبْرُزَ فَإِذَا غَابَ حَاجِبُ الشَّمْسِ فَأَخِّرُوا الصَّلَاةَ حَتَّى تَغِيبَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Quyoshning cheti chiqsa, u toʻla koʻringunicha namozni kechiktiringlar; quyoshning cheti botsa, u (butunlay) gʻoyib boʻlgunicha namozni kechiktiringlar», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Қуёшнинг чети чиқса, у тўла кўрингунича намозни кечиктиринглар; қуёшнинг чети ботса, у (бутунлай) ғойиб бўлгунича намозни кечиктиринглар», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ أَخْبَرَنِي أَبِي أَخْبَرَنِي ابْنُ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَحَرَّوْا بِصَلَاتِكُمْ طُلُوعَ الشَّمْسِ وَلَا غُرُوبَهَا فَإِنَّهَا تَطْلُعُ بَيْنَ قَرْنَيْ شَيْطَانٍ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Namozingizni quyosh chiqayotgan va botayotgan paytga toʻgʻri kelishini koʻzlamanglar, chunki u shaytonning ikki shoxi orasidan chiqadi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Намозингизни қуёш чиқаётган ва ботаётган пайтга тўғри келишини кўзламанглар, чунки у шайтоннинг икки шохи орасидан чиқади», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُسَافِرْ الْمَرْأَةُ ثَلَاثًا إِلَّا وَمَعَهَا ذُو مَحْرَمٍ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Ayol kishi mahrami birga boʻlmasa, uch (kunlik yoʻlga) safar qilmasin», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Аёл киши маҳрами бирга бўлмаса, уч (кунлик йўлга) сафар қилмасин», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ {يَوْمَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعَالَمِينَ} قَالَ يَقُومُ فِي رَشْحِهِ إِلَى أَنْصَافِ أُذُنَيْهِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: {Odamlar olamlar Robbisi huzurida turadigan kunda} (haqida) u zot: «U oʻz terining ichida quloqlarining oʻrtasigacha (botib) turadi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) Набий ﷺдан ривоят қилади: {Одамлар оламлар Роббиси ҳузурида турадиган кунда} (ҳақида) у зот: «У ўз терининг ичида қулоқларининг ўртасигача (ботиб) туради», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْيَهُودَ إِذَا سَلَّمُوا فَإِنَّمَا تَقُولُ السَّامُ عَلَيْكَ فَقُلْ عَلَيْكَحَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ مَالِكٍ عَنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ مِثْلَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)ning shunday deganini eshitdim: Rasululloh ﷺ: «Yahudiylar salom berganlarida, ular faqat ‹as-somu alayk› deydilar; sen esa ‹alayk› degin», dedilar. Boshqa sanad bilan Ibn Umardan, u Nabiy ﷺdan shuning oʻxshashi va misli rivoyat qilindi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)нинг шундай деганини эшитдим: Расулуллоҳ ﷺ: «Яҳудийлар салом берганларида, улар фақат ‹ас-сому алайк› дейдилар; сен эса ‹алайк› дегин», дедилар. Бошқа санад билан Ибн Умардан, у Набий ﷺдан шунинг ўхшаши ва мисли ривоят қилинди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ شُعْبَةَ حَدَّثَنِي سِمَاكُ بْنُ حَرْبٍ عَنْ مُصْعَبِ بْنِ سَعْدٍأَنَّ نَاسًا دَخَلُوا عَلَى ابْنِ عَامَرٍ فِي مَرَضِهِ فَجَعَلُوا يُثْنُونَ عَلَيْهِ فَقَالَ ابْنُ عُمَرَ أَمَا إِنِّي لَسْتُ بِأَغَشِّهِمْ لَكَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَا يَقْبَلُ صَدَقَةً مِنْ غُلُولٍ وَلَا صَلَاةً بِغَيْرِ طُهُورٍ

Musʼab ibn Saʼddan rivoyat qilinadiki, bir qancha odamlar Ibn Omirning huzuriga u kasal boʻlgan paytida kirdilar va uni maqtay boshladilar. Shunda Ibn Umar: «Bilginki, men ularning ichida senga eng aldamchisi emasman. Men Rasululloh ﷺning: ‹Albatta, Alloh tabaraka va taolo gʻulul (xiyonat bilan olingan mol)dan sadaqani ham, tahoratsiz namozni ham qabul qilmaydi›, deganlarini eshitganman», dedi.Мусъаб ибн Саъддан ривоят қилинадики, бир қанча одамлар Ибн Омирнинг ҳузурига у касал бўлган пайтида кирдилар ва уни мақтай бошладилар. Шунда Ибн Умар: «Билгинки, мен уларнинг ичида сенга энг алдамчиси эмасман. Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Албатта, Аллоҳ табарака ва таоло ғулул (хиёнат билан олинган мол)дан садақани ҳам, таҳоратсиз намозни ҳам қабул қилмайди›, деганларини эшитганман», деди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَّرَ أُسَامَةَ عَلَى قَوْمٍ فَطَعَنَ النَّاسُ فِي إِمَارَتِهِ فَقَالَ إِنْ تَطْعَنُوا فِي إِمَارَتِهِ فَقَدْ طَعَنْتُمْ فِي إِمَارَةِ أَبِيهِ وَايْمُ اللَّهِ إِنْ كَانَ لَخَلِيقًا لِلْإِمَارَةِ وَإِنْ كَانَ لَمِنْ أَحَبِّ النَّاسِ إِلَيَّ وَإِنَّ ابْنَهُ هَذَا لَأَحَبُّ النَّاسِ إِلَيَّ بَعْدَهُ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Usomani bir qavmga amir qildilar. Odamlar esa uning amirligini qoraladilar. Shunda u zot: «Agar sizlar uning amirligini qoralasangiz, bundan oldin uning otasining amirligini ham qoralar edingiz. Allohga qasamki, u (otasi) amirlikka loyiq edi va u menga odamlarning eng suyuklisidan edi; mana bu oʻgʻli ham undan keyin menga odamlarning eng suyuklisidir», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Усомани бир қавмга амир қилдилар. Одамлар эса унинг амирлигини қораладилар. Шунда у зот: «Агар сизлар унинг амирлигини қораласангиз, бундан олдин унинг отасининг амирлигини ҳам қоралар эдингиз. Аллоҳга қасамки, у (отаси) амирликка лойиқ эди ва у менга одамларнинг энг суюклисидан эди; мана бу ўғли ҳам ундан кейин менга одамларнинг энг суюклисидир», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنِي ابْنُ دِينَارٍ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْلَمُ سَالَمَهَا اللَّهُ وَغِفَارٌ غَفَرَ اللَّهُ لَهَا وَعُصَيَّةُ عَصَتْ اللَّهَ وَرَسُولَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdilar: Rasululloh ﷺ: «Aslamni Alloh salomat qilsin, Gʻiforni Alloh magʻfirat qilsin, Usayya esa Alloh va Uning Rasuliga osiy boʻldi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ: «Асламни Аллоҳ саломат қилсин, Ғифорни Аллоҳ мағфират қилсин, Усайя эса Аллоҳ ва Унинг Расулига осий бўлди», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ قَالَكَانَتْ قُرَيْشٌ تَحْلِفُ بِآبَائِهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ حَالِفًا فَلْيَحْلِفْ بِاللَّهِ لَا تَحْلِفُوا بِآبَائِكُمْ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdilar: Quraysh ota-bobolari bilan qasam ichar edi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Kim qasam ichmoqchi boʻlsa, Alloh bilan qasam ichsin; otalaringiz bilan qasam ichmanglar», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтдилар: Қурайш ота-боболари билан қасам ичар эди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Ким қасам ичмоқчи бўлса, Аллоҳ билан қасам ичсин; оталарингиз билан қасам ичманглар», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ إِسْمَاعِيلَ عَنْ أَبِي حَنْظَلَةَسَأَلْتُ ابْنَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ تَعَالَى عَنْهُمَا عَنْ الصَّلَاةِ فِي السَّفَرِ قَالَ الصَّلَاةُ فِي السَّفَرِ رَكْعَتَانِ قُلْنَا إِنَّا آمِنُونَ قَالَ سُنَّةُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Abu Hanzala aytdi: Men Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan safardagi namoz haqida soʻradim. U: «Safardagi namoz ikki rakaatdir», dedi. Biz: «Biz omonlikdamiz-ku», dedik. U: «Bu Nabiy ﷺning sunnatlaridir», dedi.Абу Ҳанзала айтди: Мен Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан сафардаги намоз ҳақида сўрадим. У: «Сафардаги намоз икки ракаатдир», деди. Биз: «Биз омонликдамиз-ку», дедик. У: «Бу Набий ﷺнинг суннатларидир», деди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا نَصَحَ الْعَبْدُ لِسَيِّدِهِ وَأَحْسَنَ عِبَادَةَ رَبِّهِ لَهُ الْأَجْرُ مَرَّتَيْنِ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Qul xoʻjayiniga xolis (xizmat) qilsa va Robbiga yaxshi ibodat qilsa, unga ajr ikki marta (beriladi)», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Қул хўжайинига холис (хизмат) қилса ва Роббига яхши ибодат қилса, унга ажр икки марта (берилади)», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الَّذِينَ يَصْنَعُونَ هَذِهِ الصُّوَرَ يُعَذَّبُونَ وَيُقَالُ لَهُمْ أَحْيُوا مَا خَلَقْتُمْ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Mana bu suratlarni yasaydiganlar azoblanadilar va ularga: ‹Oʻzingiz yaratgan narsangizga jon ato eting›, deyiladi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Мана бу суратларни ясайдиганлар азобланадилар ва уларга: ‹Ўзингиз яратган нарсангизга жон ато этинг›, дейилади», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ التَّلَقِّي

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ talaqqiy (mol keltirayotganlarni bozorga yetmasidan kutib olish)dan qaytardilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ талаққий (мол келтираётганларни бозорга етмасидан кутиб олиш)дан қайтардилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا وُضِعَ عَشَاءُ أَحَدِكُمْ وَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَلَا يَقُومُ حَتَّى يَفْرُغَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Biringizning kechki taomi qoʻyilib, namozga ham iqomat aytilsa, u (taomdan) boʻshamaguncha (namozga) turmasin», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Бирингизнинг кечки таоми қўйилиб, намозга ҳам иқомат айтилса, у (таомдан) бўшамагунча (намозга) турмасин», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اجْعَلُوا آخِرَ صَلَاتِكُمْ بِاللَّيْلِ وِتْرًا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadiki, u zot: «Kechalik namozingizning oxirini vitr qilinglar», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинадики, у зот: «Кечалик намозингизнинг охирини витр қилинглар», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنِ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ خَالِهِ الْحَارِثِ عَنْ حَمْزَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ قَالَكَانَتْ تَحْتِي امْرَأَةٌ كَانَ عُمَرُ يَكْرَهُهَا فَقَالَ طَلِّقْهَا فَأَبَيْتُ فَأَتَى عُمَرُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَطِعْ أَبَاكَ

Hamza ibn Abdulloh ibn Umar otasidan rivoyat qiladi: Mening bir xotinim bor edi, Umar uni yoqtirmas edi. U: «Uni taloq qil», dedi. Men koʻnmadim. Shunda Umar Rasululloh ﷺ huzurlariga keldi. Bas, u zot: «Otangga itoat qil», dedilar.Ҳамза ибн Абдуллоҳ ибн Умар отасидан ривоят қилади: Менинг бир хотиним бор эди, Умар уни ёқтирмас эди. У: «Уни талоқ қил», деди. Мен кўнмадим. Шунда Умар Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига келди. Бас, у зот: «Отангга итоат қил», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا نُودِيَ أَحَدُكُمْ إِلَى وَلِيمَةٍ فَلْيَأْتِهَا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: «Biringiz valimaga chaqirilsa, unga borsin».Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: «Бирингиз валимага чақирилса, унга борсин».

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ عُمَرَ رَأَى حُلَّةَ سِيَرَاءَ أَوْ حَرِيرٍ تُبَاعُ فَقَالَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ اشْتَرَيْتَ هَذِهِ تَلْبَسُهَا يَوْمَ الْجُمُعَةِ أَوْ لِلْوُفُودِ قَالَ إِنَّمَا يَلْبَسُ هَذِهِ مَنْ لَا خَلَاقَ لَهُ قَالَ فَأُهْدِيَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهَا حُلَلٌ فَبَعَثَ إِلَى عُمَرَ مِنْهَا بِحُلَّةٍ قَالَ سَمِعْتُ مِنْكَ تَقُولُ مَا قُلْتَ وَبَعَثْتَ إِلَيَّ بِهَا قَالَ إِنَّمَا بَعَثْتُ بِهَا إِلَيْكَ لِتَبِيعَهَا أَوْ تَكْسُوَهَا

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Umar sotilayotgan siyaro yoki ipak hullani koʻrib qoldi-da, Nabiy ﷺga: «Koshki, buni sotib olsangiz, juma kuni yoki elchilar (kelganda) kiysangiz», dedi. U zot: «Buni faqat (oxiratda) nasibasi yoʻq kishi kiyadi», dedilar. (Ibn Umar) aytdi: Soʻng Rasululloh ﷺga oʻshanday hullalardan hadya qilindi va u zot Umarga ulardan bir hulla yubordilar. U: «Men Sizdan aytgan gapingizni eshitgan edim, oʻzingiz esa menga buni yuboribsiz», dedi. U zot: «Men uni senga sotishing yoki (boshqaga) kiydirishing uchun yubordim», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Умар сотилаётган сияро ёки ипак ҳуллани кўриб қолди-да, Набий ﷺга: «Кошки, буни сотиб олсангиз, жума куни ёки элчилар (келганда) кийсангиз», деди. У зот: «Буни фақат (охиратда) насибаси йўқ киши кияди», дедилар. (Ибн Умар) айтди: Сўнг Расулуллоҳ ﷺга ўшандай ҳуллалардан ҳадя қилинди ва у зот Умарга улардан бир ҳулла юбордилар. У: «Мен Сиздан айтган гапингизни эшитган эдим, ўзингиз эса менга буни юборибсиз», деди. У зот: «Мен уни сенга сотишинг ёки (бошқага) кийдиришинг учун юбордим», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي عَلَى رَاحِلَتِهِ مُقْبِلًا مِنْ مَكَّةَ إِلَى الْمَدِينَةِ حَيْثُ تَوَجَّهَتْ بِهِ وَفِيهِ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ {فَأَيْنَمَا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ}

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdilar: Rasululloh ﷺ Makkadan Madinaga kelayotganlarida ulovlari ustida, u qaysi tomonga yuzlansa, oʻsha tomonga (qarab) namoz oʻqir edilar. Shu haqda {Qaysi tomonga yuzlansangiz, Allohning yuzi oʻsha tomondadir} degan oyat nozil boʻldi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ Маккадан Мадинага келаётганларида уловлари устида, у қайси томонга юзланса, ўша томонга (қараб) намоз ўқир эдилар. Шу ҳақда {Қайси томонга юзлансангиз, Аллоҳнинг юзи ўша томондадир} деган оят нозил бўлди.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَكَلَ مِنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَلَا يَأْتِيَنَّ الْمَسَاجِدَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinishicha, Nabiy ﷺ: «Kim mana bu oʻsimlikdan yegan boʻlsa, masjidlarga aslo yaqinlashmasin», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинишича, Набий ﷺ: «Ким мана бу ўсимликдан еган бўлса, масжидларга асло яқинлашмасин», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَكَانُوا يَتَبَايَعُونَ الطَّعَامَ جُزَافًا بِأَعْلَى السُّوقِ فَنَهَاهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَبِيعُوهُ حَتَّى يَنْقُلُوهُ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdilar: Odamlar bozorning yuqori (qismi)da taomni oʻlchamasdan choptirib sotib-olar edilar. Shunda Rasululloh ﷺ uni (oʻsha joyidan) koʻchirib olmaguncha sotishlarini taqiqladilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтдилар: Одамлар бозорнинг юқори (қисми)да таомни ўлчамасдан чоптириб сотиб-олар эдилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ уни (ўша жойидан) кўчириб олмагунча сотишларини тақиқладилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَفَلَ مِنْ الْجُيُوشِ أَوْ السَّرَايَا أَوْ الْحَجِّ أَوْ الْعُمْرَةِ أَوْ إِذَا أَوْفَى عَلَى ثَنِيَّةٍ أَوْ فَدْفَدٍ كَبَّرَ ثَلَاثًا وَيَقُولُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ آيِبُونَ تَائِبُونَ عَابِدُونَ سَاجِدُونَ لِرَبِّنَا حَامِدُونَ صَدَقَ اللَّهُ وَعْدَهُ وَنَصَرَ عَبْدَهُ وَهَزَمَ الْأَحْزَابَ وَحْدَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo) aytdilar: Rasululloh ﷺ qoʻshinlardan yoki sariyalardan yoki hajdan yoxud umradan qaytayotganlarida, biror dovon yoki balandlikka chiqib yetganlarida, uch marta takbir aytar, soʻng: «Yagona Allohdan oʻzga iloh yoʻq, Uning sherigi yoʻq, mulk Unikidir, hamd Unikidir va U har narsaga qodirdir. (Biz) qaytguvchimiz, tavba qilguvchimiz, ibodat qilguvchimiz, sajda qilguvchimiz, Robbimizga hamd aytguvchimiz. Alloh vaʼdasini rost qildi, bandasiga nusrat berdi va (dushman) lashkarlarini yolgʻiz Oʻzi tor-mor qildi», der edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ қўшинлардан ёки сариялардан ёки ҳаждан ёхуд умрадан қайтаётганларида, бирор довон ёки баландликка чиқиб етганларида, уч марта такбир айтар, сўнг: «Ягона Аллоҳдан ўзга илоҳ йўқ, Унинг шериги йўқ, мулк Уникидир, ҳамд Уникидир ва У ҳар нарсага қодирдир. (Биз) қайтгувчимиз, тавба қилгувчимиз, ибодат қилгувчимиз, сажда қилгувчимиз, Роббимизга ҳамд айтгувчимиз. Аллоҳ ваъдасини рост қилди, бандасига нусрат берди ва (душман) лашкарларини ёлғиз Ўзи тор-мор қилди», дер эдилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمُؤْمِنُ يَأْكُلُ فِي مِعًى وَاحِدٍ وَالْكَافِرُ يَأْكُلُ فِي سَبْعَةِ أَمْعَاءٍ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Moʼmin bir ichakka (toʻyadigan miqdorda) yeydi, kofir esa yetti ichakka (toʻyadigan miqdorda) yeydi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Мўмин бир ичакка (тўядиган миқдорда) ейди, кофир эса етти ичакка (тўядиган миқдорда) ейди», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحُمَّى مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَأَبْرِدُوهَا بِالْمَاءِ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Isitma jahannamning qizigʻidandir, bas, uni suv bilan sovutinglar», — dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Иситма жаҳаннамнинг қизиғидандир, бас, уни сув билан совутинглар», — дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ نَهَى يَوْمَ خَيْبَرَ عَنْ لُحُومِ الْحُمُرِ الْأَهْلِيَّةِ

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ Xaybar kuni xonaki (uy) eshaklari goʻshtidan qaytardilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ Хайбар куни хонаки (уй) эшаклари гўштидан қайтардилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَوَاصَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي رَمَضَانَ فَوَاصَلَ النَّاسُ فَقَالُوا نَهَيْتَنَا عَنْ الْوِصَالِ وَأَنْتَ تُوَاصِلُ قَالَ إِنِّي لَسْتُ كَأَحَدٍ مِنْكُمْ إِنِّي أُطْعَمُ وَأُسْقَى

Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ ramazonda visol qildilar (iftorsiz ketma-ket roʻza tutdilar), odamlar ham visol qildilar. Shunda ular: «Siz bizni visoldan qaytargan edingiz, oʻzingiz esa visol qilyapsizmi?» dedilar. U zot: «Men sizlardan birortangizga oʻxshamayman; albatta, menga taom beriladi va suv ichiriladi», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ рамазонда висол қилдилар (ифторсиз кетма-кет рўза тутдилар), одамлар ҳам висол қилдилар. Шунда улар: «Сиз бизни висолдан қайтарган эдингиз, ўзингиз эса висол қиляпсизми?» дедилар. У зот: «Мен сизлардан бирортангизга ўхшамайман; албатта, менга таом берилади ва сув ичирилади», дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَبِعْ أَحَدُكُمْ عَلَى بَيْعِ أَخِيهِ وَلَا يَخْطُبْ عَلَى خِطْبَةِ أَخِيهِ إِلَّا أَنْ يَأْذَنَ لَهُ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Kishi birodarining savdosi ustiga savdo qilmasin va birodarining sovchiligi ustiga sovchilik qilmasin, faqat (birodari) unga izn bersagina (mumkin)», — dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Киши биродарининг савдоси устига савдо қилмасин ва биродарининг совчилиги устига совчилик қилмасин, фақат (биродари) унга изн берсагина (мумкин)», — дедилар.

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ أَمَامَكُمْ حَوْضًا مَا بَيْنَ جَرْبَاءَ وَأَذْرُحَ

Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Albatta, oldingizda bir hovz bordir, (uning kengligi) Jarbo bilan Azruh orasichalikdir», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Албатта, олдингизда бир ҳовз бордир, (унинг кенглиги) Жарбо билан Азруҳ орасичаликдир», дедилар.