قَالَ قَرَأْتُ عَلَى أَبِي قُرَّةَ مُوسَى بْنِ طَارِقٍ قَالَ قَالَ مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ وَقَالَ نَافِعٌكَانَ عَبْدُ اللَّهِ إِذَا صَدَرَ مِنْ الْحَجِّ أَوْ الْعُمْرَةِ أَنَاخَ بِالْبَطْحَاءِ الَّتِي بِذِي الْحُلَيْفَةِ وَأَنَّ عَبْدَ اللَّهِ حَدَّثَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُعَرِّسُ بِهَا حَتَّى يُصَلِّيَ صَلَاةَ الصُّبْحِ
Nofeʼ aytdi: Abdulloh (ibn Umar) hajdan yoki umradan qaytayotganda, Zul-Hulayfadagi Bathoʼda tuyasini choʻktirar edi. Abdulloh unga aytib berdiki, Rasululloh ﷺ u yerda tunab, Subh namozini oʻqiguncha qolar edilar.Нофеъ айтди: Абдуллоҳ (ибн Умар) ҳаждан ёки умрадан қайтаётганда, Зул-Ҳулайфадаги Батҳўда туясини чўктирар эди. Абдуллоҳ унга айтиб бердики, Расулуллоҳ ﷺ у ерда тунаб, Субҳ намозини ўқигунча қолар эдилар.
قَالَ مُوسَى وَأَخْبَرَنِي سَالِمٌ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ أَخْبَرَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى فِي مُعَرَّسِهِ فَقِيلَ لَهُ إِنَّكَ فِي بَطْحَاءَ مُبَارَكَةٍ
Solim xabar berdiki, Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) unga aytdi: Rasululloh ﷺ muarraslarida (tunash joylarida) ekanlarida huzurlariga kelinib: «Siz muborak Bathoʼdasiz», deb aytildi.Солим хабар бердики, Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) унга айтди: Расулуллоҳ ﷺ муаррасларида (тунаш жойларида) эканларида ҳузурларига келиниб: «Сиз муборак Батҳўдасиз», деб айтилди.
قَالَ وَقَالَ حَدَّثَنَا نَافِعٌ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ أَخْبَرَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى عِنْدَ الْمَسْجِدِ الصَّغِيرِ الَّذِي دُونَ الْمَسْجِدِ الَّذِي يُشْرِفُ عَلَى الرَّوْحَاءِ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) xabar berdiki, Rasululloh ﷺ Ravhoʼga qaragan masjiddan berida boʻlgan kichik masjid yonida namoz oʻqidilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) хабар бердики, Расулуллоҳ ﷺ Равҳўга қараган масжиддан берида бўлган кичик масжид ёнида намоз ўқидилар.
قَالَ وَقَالَ نَافِعٌ إِنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَنْزِلُ تَحْتَ سَرْحَةِ الرُّوَيْثَةِ عَنْ يَمِينِ الطَّرِيقِ فِي مَكَانٍ بَطْحٍ سَهْلٍ حِينَ يُفْضِي مِنْ الْأَكَمَةِ دُونَ بَرِيدِ الرُّوَيْثَةِ بِمِيلَيْنِ وَقَدْ انْكَسَرَ أَعْلَاهَا وَهِيَ قَائِمَةٌ عَلَى سَاقٍ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) rivoyat qildiki, Rasululloh ﷺ yoʻlning oʻng tomonidagi Ruvaysa sarhasi (katta daraxti) ostida, Ruvaysa barididan ikki mil berida tepalikdan chiqib kelinadigan tekis, qumli joyda tushar edilar. (Daraxt)ning tepasi sinib ketgan, oʻzi esa tanasi ustida tik turar edi.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) ривоят қилдики, Расулуллоҳ ﷺ йўлнинг ўнг томонидаги Рувайса сарҳаси (катта дарахти) остида, Рувайса баридидан икки мил берида тепаликдан чиқиб келинадиган текис, қумли жойда тушар эдилар. (Дарахт)нинг тепаси синиб кетган, ўзи эса танаси устида тик турар эди.
وَقَالَ نَافِعٌ إِنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى مِنْ وَرَاءِ الْعَرْجِ وَأَنْتَ ذَاهِبٌ عَلَى رَأْسِ خَمْسَةِ أَمْيَالٍ مِنْ الْعَرْجِ فِي مَسْجِدٍ إِلَى هَضْبَةٍ عِنْدَ ذَلِكَ الْمَسْجِدِ قَبْرَانِ أَوْ ثَلَاثَةٌ عَلَى الْقُبُورِ رَضْمٌ مِنْ حِجَارَةٍ عَلَى يَمِينِ الطَّرِيقِ عِنْدَ سَلَامَاتِ الطَّرِيقِ بَيْنَ أُولَئِكَ السَّلَامَاتِكَانَ عَبْدُ اللَّهِ يَرُوحُ مِنْ الْعَرْجِ بَعْدَ أَنْ تَمِيلَ الشَّمْسُ بِالْهَاجِرَةِ فَيُصَلِّي الظُّهْرَ فِي ذَلِكَ الْمَسْجِدِ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) rivoyat qildiki, Rasululloh ﷺ Arjdan narida — sen ketayotganingda Arjdan besh mil boshida — hadba (qir) tomonidagi bir masjidda namoz oʻqidilar. Oʻsha masjid yonida ikki yoki uch qabr bor; qabrlar ustida toshdan uyum bor; u yoʻlning oʻng tomonida, yoʻlning tosh belgilari yonidadir. Abdulloh oʻsha belgilar orasida Arjdan peshin chogʻida quyosh ogʻgandan keyin (yoʻlga) chiqar va oʻsha masjidda peshinni oʻqir edi.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) ривоят қилдики, Расулуллоҳ ﷺ Арждан нарида — сен кетаётганингда Арждан беш мил бошида — ҳадба (қир) томонидаги бир масжидда намоз ўқидилар. Ўша масжид ёнида икки ёки уч қабр бор; қабрлар устида тошдан уюм бор; у йўлнинг ўнг томонида, йўлнинг тош белгилари ёнидадир. Абдуллоҳ ўша белгилар орасида Арждан пешин чоғида қуёш оғгандан кейин (йўлга) чиқар ва ўша масжидда пешинни ўқир эди.
وَقَالَ نَافِعٌ إِنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَزَلَ تَحْتَ سَرْحَةٍ وَقَالَ غَيْرُ أَبِي قُرَّةَ سَرَحَاتٍ عَنْ يَسَارِ الطَّرِيقِ فِي مَسِيلٍ دُونَ هَرْشَا ذَلِكَ الْمَسِيلُ لَاصِقٌ عَلَى هَرْشَا وَقَالَ غَيْرُهُ لَاصِقٌ بِكَرَاعِ هَرْشَا بَيْنَهُ وَبَيْنَ الطَّرِيقِ قَرِيبٌ مِنْ غَلْوَةِ سَهْمٍ
Nofeʼ aytdi: Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) unga aytib berdiki, Rasululloh ﷺ yoʻlning chap tomonida, Harshadan beridagi masilda (suv oʻzanida) bir sarha (daraxt) ostida tushdilar — Abu Qurradan boshqasi: «sarhalar», dedi. Oʻsha masil Harshaga yopishgan; boshqasi esa: «Harshaning etagiga yopishgan», dedi. Uning bilan yoʻl orasida bir oʻq otimicha (masofa) bor.Нофеъ айтди: Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) унга айтиб бердики, Расулуллоҳ ﷺ йўлнинг чап томонида, Ҳаршадан беридаги масилда (сув ўзанида) бир сарҳа (дарахт) остида тушдилар — Абу Қуррадан бошқаси: «сарҳалар», деди. Ўша масил Ҳаршага ёпишган; бошқаси эса: «Ҳаршанинг этагига ёпишган», деди. Унинг билан йўл орасида бир ўқ отимича (масофа) бор.
وَقَالَ نَافِعٌ إِنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَنْزِلُ بِذِي طُوًى يَبِيتُ بِهِ حَتَّى يُصَلِّيَ صَلَاةَ الصُّبْحِ حِينَ قَدِمَ إِلَى مَكَّةَ وَمُصَلَّى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَلِكَ عَلَى أَكَمَةٍ غَلِيظَةٍ لَيْسَ فِي الْمَسْجِدِ الَّذِي بُنِيَ ثَمَّ وَلَكِنْ أَسْفَلَ مِنْ ذَلِكَ عَلَى أَكَمَةٍ خَشِنَةٍ غَلِيظَةٍ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Makkaga kelayotganlarida Zu Tuvoga tushib, u yerda tunab, Subh namozini oʻqiguncha qolar edilar. Rasululloh ﷺ ning oʻsha namoz oʻqigan joylari keyinchalik qurilgan masjidda emas, balki undan pastroqda, qattiq gʻadir-budur tepalik ustida edi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Маккага келаётганларида Зу Тувога тушиб, у ерда тунаб, Субҳ намозини ўқигунча қолар эдилар. Расулуллоҳ ﷺ нинг ўша намоз ўқиган жойлари кейинчалик қурилган масжидда эмас, балки ундан пастроқда, қаттиқ ғадир-будур тепалик устида эди.
قَالَ وَأَخْبَرَنِي أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ أَخْبَرَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْتَقْبَلَ فُرْضَتَيْ الْجَبَلِ الطَّوِيلِ الَّذِي قِبَلَ الْكَعْبَةِ فَجَعَلَ الْمَسْجِدَ الَّذِي بُنِيَ يَمِينًا وَالْمَسْجِدُ بِطَرَفِ الْأَكَمَةِ وَمُصَلَّى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْفَلُ مِنْهُ عَلَى الْأَكَمَةِ السَّوْدَاءِ يَدَعُ مِنْ الْأَكَمَةِ عَشْرَ أَذْرُعٍ أَوْ نَحْوَهَا ثُمَّ يُصَلِّي مُسْتَقْبِلَ الْفُرْضَتَيْنِ مِنْ الْجَبَلِ الطَّوِيلِ الَّذِي بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْكَعْبَةِ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) xabar berdiki, Rasululloh ﷺ Kaʼba roʻparasidagi baland togʻning ikki dovoniga yuzlanib, (keyinchalik) qurilgan masjidni oʻng tarafda qoldirar edilar; oʻsha masjid tepalik chetidadir. Rasululloh ﷺ ning namozgohlari esa undan pastda, qora tepalik ustida boʻlib, u zot tepalikdan oʻn tirsak yoki shuncha (masofa) qoldirar edilar. Soʻng oʻzlari bilan Kaʼba orasidagi baland togʻning ikki dovoniga yuzlanib namoz oʻqir edilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) хабар бердики, Расулуллоҳ ﷺ Каъба рўпарасидаги баланд тоғнинг икки довонига юзланиб, (кейинчалик) қурилган масжидни ўнг тарафда қолдирар эдилар; ўша масжид тепалик четидадир. Расулуллоҳ ﷺ нинг намозгоҳлари эса ундан пастда, қора тепалик устида бўлиб, у зот тепаликдан ўн тирсак ёки шунча (масофа) қолдирар эдилар. Сўнг ўзлари билан Каъба орасидаги баланд тоғнинг икки довонига юзланиб намоз ўқир эдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ سَمِعْتُ أَبَا الْمُثَنَّى يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ الْأَذَانُ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَثْنَى مَثْنَى وَالْإِقَامَةُ وَاحِدَةً غَيْرَ أَنَّ الْمُؤَذِّنَ كَانَ إِذَا قَالَ قَدْ قَامَتْ الصَّلَاةُ قَالَ قَدْ قَامَتْ الصَّلَاةُ مَرَّتَيْنِ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ davrlarida azon ikki martadan, iqomat esa bir martadan (aytilar) edi; faqat muazzin ‹Qad qomatis-solah›ni aytganda, uni ikki marta aytar edi», dedi.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ даврларида азон икки мартадан, иқомат эса бир мартадан (айтилар) эди; фақат муаззин ‹Қад қоматис-солаҳ›ни айтганда, уни икки марта айтар эди», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُصَلِّي الرَّكْعَتَيْنِ بَعْدَ الْمَغْرِبِ فِي بَيْتِهِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ magʻribdan keyingi ikki rakaatni uylarida oʻqir edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ мағрибдан кейинги икки ракаатни уйларида ўқир эдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ وَاقِدِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَرْجِعُوا بَعْدِي كُفَّارًا يَضْرِبُ بَعْضُكُمْ رِقَابَ بَعْضٍ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Mendan keyin bir-biringizning boʻyningizni chopib, kofirlarga aylanib qaytmang», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Мендан кейин бир-бирингизнинг бўйнингизни чопиб, кофирларга айланиб қайтманг», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ نَهْشَلِ بْنِ مُجَمِّعٍ عَنْ قَزَعَةَ عَنِ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ لُقْمَانَ الْحَكِيمَ كَانَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا اسْتُوْدِعَ شَيْئًا حَفِظَهُو قَالَ مَرَّةً نَهْشَلٌ عَنْ قَزَعَةَ أَوْ عَنْ أَبِي غَالِبٍ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan, Nabiy ﷺdan rivoyat qilinadi: U zot: «Albatta, Luqmoni Hakim: ‹Alloh azza va jallaga bir narsa omonat qoʻyilsa, uni saqlaydi›, der edi», dedilar. (Roviy) bir marta: «Nahshal, Qazaʼadan yoki Abu Gʻolibdan (rivoyat qildi)», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан, Набий ﷺдан ривоят қилинади: У зот: «Албатта, Луқмони Ҳаким: ‹Аллоҳ азза ва жаллага бир нарса омонат қўйилса, уни сақлайди›, дер эди», дедилар. (Ровий) бир марта: «Наҳшал, Қазаъадан ёки Абу Ғолибдан (ривоят қилди)», деди.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ إِسْحَاقَ أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ أَخْبَرَنِي نَهْشَلُ بْنُ مُجَمِّعٍ الضَّبِّيُّ قَالَ وَكَانَ مَرْضِيًّا عَنْ قَزَعَةَ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَأَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ لُقْمَانَ الْحَكِيمَ كَانَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ إِذَا اسْتُوْدِعَ شَيْئًا حَفِظَهُ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Menga Rasululloh ﷺ xabar berdilarki, Luqmoni Hakim: «Albatta, Allohga bir narsa omonat qoʻyilsa, uni saqlaydi», der edi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади, у деди: Менга Расулуллоҳ ﷺ хабар бердиларки, Луқмони Ҳаким: «Албатта, Аллоҳга бир нарса омонат қўйилса, уни сақлайди», дер эди.
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَاصِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ فِي ثَقِيفٍ كَذَّابًا وَمُبِيرًا
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Men Rasululloh ﷺning: «Albatta, Saqifda bir kazzob (yolgʻonchi) va bir mubir (halok qiluvchi) bor», deganlarini eshitdim.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади, у деди: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Албатта, Сақифда бир каззоб (ёлғончи) ва бир мубир (ҳалок қилувчи) бор», деганларини эшитдим.
حَدَّثَنَا بَهْزٌ وَحَسَنُ بْنُ مُوسَى قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ قَالَ بَهْزٌ فِي حَدِيثِهِ عَنْ حَمَّادٍ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مِقْسَمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَقَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذِهِ الْآيَةَ وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِ {وَالسَّمَوَاتُ مَطْوِيَّاتٌ بِيَمِينِهِ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى عَمَّا يُشْرِكُونَ} قَالَ يَقُولُ اللَّهُ أَنَا الْجَبَّارُ أَنَا الْمُتَكَبِّرُ أَنَا الْمَلِكُ أَنَا الْمُتَعَالِي يُمَجِّدُ نَفْسَهُ قَالَ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُرَدِّدُهَا حَتَّى رَجَفَ بِهِ الْمِنْبَرُ حَتَّى ظَنَنَّا أَنَّهُ سَيَخِرُّ بِهِ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Rasululloh ﷺ minbarda turib mana bu oyatni oʻqidilar: {Osmonlar Uning oʻng qoʻlida oʻralgandir. U zot ular shirk keltirayotgan narsalardan pok va oliydir}. U zot: «Alloh aytadi: ‹Men Jabborman, Men Mutakabbirman, Men Malikman, Men Mutaoliyman› — U Oʻzini ulugʻlaydi», dedilar. (Roviy) aytdi: Rasululloh ﷺ uni takrorlayverdilar, hatto minbar u zot bilan tebrandi; biz esa u zot bilan (birga) qulab tushadi, deb oʻyladik.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади, у деди: Расулуллоҳ ﷺ минбарда туриб мана бу оятни ўқидилар: {Осмонлар Унинг ўнг қўлида ўралгандир. У зот улар ширк келтираётган нарсалардан пок ва олийдир}. У зот: «Аллоҳ айтади: ‹Мен Жабборман, Мен Мутакаббирман, Мен Маликман, Мен Мутаолийман› — У Ўзини улуғлайди», дедилар. (Ровий) айтди: Расулуллоҳ ﷺ уни такрорлайвердилар, ҳатто минбар у зот билан тебранди; биз эса у зот билан (бирга) қулаб тушади, деб ўйладик.
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ أَخْبَرَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ سِيرِينَ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُصَلِّي الرَّكْعَتَيْنِ قَبْلَ صَلَاةِ الْفَجْرِ كَأَنَّ الْأَذَانَ فِي أُذُنَيْهِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ bomdod namozidan oldin ikki rakaatni shunday (qisqa) oʻqir edilarki, goʻyo azon quloqlarida (yangrab turgandek) edi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ бомдод намозидан олдин икки ракаатни шундай (қисқа) ўқир эдиларки, гўё азон қулоқларида (янграб тургандек) эди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ يَزْدَوَيْهِ عَنْ يَعْفُرَ بْنِ رُوذِيٍّ سَمِعْتُ عُبَيْدَ بْنَ عُمَيْرٍ وَهُوَ يَقُصُّ يَقُولُيَقُولُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَثَلُ الْمُنَافِقِ كَمَثَلِ الشَّاةِ الرَّابِضَةِ بَيْنَ الْغَنَمِ فَقَالَ ابْنُ عُمَرَ وَيْلَكُمْ لَا تَكْذِبُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَثَلُ الْمُنَافِقِ كَمَثَلِ الشَّاةِ الْعَائِرَةِ بَيْنَ الْغَنَمَيْنِ
Yaʼfur ibn Ruziy aytdi: Men Ubayd ibn Umayrning qissa aytib turib: «Rasululloh ﷺ: ‹Munofiqning misoli qoʻylar orasida choʻkib yotgan qoʻyga oʻxshaydi›, deydilar», deyayotganini eshitdim. Shunda Ibn Umar: «Voy sizlarga! Rasululloh ﷺga yolgʻon toʻqimanglar. Rasululloh ﷺ: ‹Munofiqning misoli ikki poda orasida sarson boʻlib yurgan qoʻyga oʻxshaydi›, deganlar, xolos», dedi.Яъфур ибн Рузий айтди: Мен Убайд ибн Умайрнинг қисса айтиб туриб: «Расулуллоҳ ﷺ: ‹Мунофиқнинг мисоли қўйлар орасида чўкиб ётган қўйга ўхшайди›, дейдилар», деяётганини эшитдим. Шунда Ибн Умар: «Вой сизларга! Расулуллоҳ ﷺга ёлғон тўқиманглар. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Мунофиқнинг мисоли икки пода орасида сарсон бўлиб юрган қўйга ўхшайди›, деганлар, холос», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شُغِلَ عَنْهَا لَيْلَةً فَأَخَّرَهَا حَتَّى رَقَدْنَا فِي الْمَسْجِدِ ثُمَّ اسْتَيْقَظْنَا ثُمَّ رَقَدْنَا ثُمَّ اسْتَيْقَظْنَا ثُمَّ رَقَدْنَا ثُمَّ اسْتَيْقَظْنَا فَخَرَجَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ لَيْسَ أَحَدٌ مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ اللَّيْلَةَ يَنْتَظِرُ الصَّلَاةَ غَيْرُكُمْ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ bir tun u (xufton namozi)dan band boʻlib, uni biz masjidda uxlab qolgunimizcha kechiktirdilar. Soʻng biz uygʻondik, yana uxladik, yana uygʻondik, yana uxladik, yana uygʻondik. Soʻng Rasululloh ﷺ bizning oldimizga chiqib, keyin: «Bu tun yer ahlidan sizdan boshqa hech kim namozni kutib turmaydi», — dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ бир тун у (хуфтон намози)дан банд бўлиб, уни биз масжидда ухлаб қолгунимизча кечиктирдилар. Сўнг биз уйғондик, яна ухладик, яна уйғондик, яна ухладик, яна уйғондик. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ бизнинг олдимизга чиқиб, кейин: «Бу тун ер аҳлидан сиздан бошқа ҳеч ким намозни кутиб турмайди», — дедилар.
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُسَامَةَ بْنِ الْهَادِ اللَّيْثِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ أَنَّهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَبَرَّ الْبِرِّ صِلَةُ الْمَرْءِ أَهْلَ وُدِّ أَبِيهِ بَعْدَ أَنْ يُوَلِّيَ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Eng yaxshi yaxshiliklardan biri — kishining otasi vafot etganidan keyin uning doʻstlari bilan yaxshi munosabatda boʻlishidir», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Энг яхши яхшиликлардан бири — кишининг отаси вафот этганидан кейин унинг дўстлари билан яхши муносабатда бўлишидир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ أَخْبَرَنِي ابْنُ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَذِنَ لِلْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ اسْتَأْذَنَ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَبِيتَ بِمَكَّةَ لَيَالِيَ مِنًى مِنْ أَجْلِ سِقَايَتِهِ فَأَذِنَ لَهُ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ Abbos ibn Abdulmuttalibga ruxsat berdilar — u Allohning Nabiysi ﷺdan suv berish vazifasi sababli Mino kechalarida Makkada tunashga ruxsat soʻragan edi, u zot unga ruxsat berdilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ Аббос ибн Абдулмутталибга рухсат бердилар — у Аллоҳнинг Набийси ﷺдан сув бериш вазифаси сабабли Мино кечаларида Маккада тунашга рухсат сўраган эди, у зот унга рухсат бердилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ أَخْبَرَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَلَقَ رَأْسَهُ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) xabar berdiki, Rasululloh ﷺ Vidoʼ hajida boshlarini qirdirdilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) хабар бердики, Расулуллоҳ ﷺ Видў ҳажида бошларини қирдирдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى صَبِيًّا قَدْ حُلِقَ بَعْضُ شَعَرِهِ وَتُرِكَ بَعْضُهُ فَنَهَى عَنْ ذَلِكَ وَقَالَ احْلِقُوا كُلَّهُ أَوْ اتْرُكُوا كُلَّهُ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ sochining bir qismi qirilgan-u, bir qismi qoldirilgan bir bolani koʻrdilar. Shunda ularni bundan qaytardilar va: «Uni butunlay qiringlar yoki butunlay qoldiringlar», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ сочининг бир қисми қирилган-у, бир қисми қолдирилган бир болани кўрдилар. Шунда уларни бундан қайтардилар ва: «Уни бутунлай қиринглар ёки бутунлай қолдиринглар», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَخِي الزُّهْرِيِّ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ حَمْزَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَزَالُ الْمَسْأَلَةُ بِأَحَدِكُمْ حَتَّى يَلْقَى اللَّهَ وَمَا فِي وَجْهِهِ مُزْعَةُ لَحْمٍ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Biringiz (odamlardan) soʻrayveradi, oxiri Allohga yuzida bir parcha ham goʻsht qolmagan holda yoʻliqadi», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бирингиз (одамлардан) сўрайверади, охири Аллоҳга юзида бир парча ҳам гўшт қолмаган ҳолда йўлиқади», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ سُلَيْمَانَ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ قَالَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ لَيْلَةٍ صَلَاةَ الْعِشَاءِ فِي آخِرِ حَيَاتِهِ فَلَمَّا سَلَّمَ قَامَ قَالَ أَرَأَيْتُمْ لَيْلَتَكُمْ هَذِهِ عَلَى رَأْسِ مِائَةِ سَنَةٍ مِنْهَا لَا يَبْقَى مِمَّنْ هُوَ عَلَى ظَهْرِ الْأَرْضِ أَحَدٌ قَالَ ابْنُ عُمَرَ فَوَهِلَ النَّاسُ فِي مَقَالَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تِلْكَ فِيمَا يَتَحَدَّثُونَ مِنْ هَذِهِ الْأَحَادِيثِ عَنْ مِائَةِ سَنَةٍ وَإِنَّمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَبْقَى الْيَوْمَ مِمَّنْ هُوَ عَلَى ظَهْرِ الْأَرْضِ يُرِيدُ أَنْ يَنْخَرِمَ ذَلِكَ الْقَرْنُ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: «Rasululloh ﷺ umrlarining oxirida bir kechasi bizga xufton namozini oʻqib berdilar. Salom berib boʻlgach, oʻrinlaridan turib: ‹Mana shu kechangizni koʻryapsizlarmi? Albatta, shu kechadan boshlab yuz yil oxiriga kelganda yer yuzida boʻlgan kishilardan birortasi qolmaydi›, dedilar.» Ibn Umar dedi: «Odamlar Rasululloh ﷺ ning oʻsha soʻzlari haqida — bu yuz yil haqida soʻzlanayotgan hadislar borasida — adashdilar. Rasululloh ﷺ esa: ‹Bugun yer yuzida boʻlgan kishilardan birortasi qolmaydi›, deb aytgan edilar — bu bilan oʻsha avlodning tugashini koʻzda tutgan edilar.»Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ ﷺ умрларининг охирида бир кечаси бизга хуфтон намозини ўқиб бердилар. Салом бериб бўлгач, ўринларидан туриб: ‹Мана шу кечангизни кўряпсизларми? Албатта, шу кечадан бошлаб юз йил охирига келганда ер юзида бўлган кишилардан бирортаси қолмайди›, дедилар.» Ибн Умар деди: «Одамлар Расулуллоҳ ﷺ нинг ўша сўзлари ҳақида — бу юз йил ҳақида сўзланаётган ҳадислар борасида — адашдилар. Расулуллоҳ ﷺ эса: ‹Бугун ер юзида бўлган кишилардан бирортаси қолмайди›, деб айтган эдилар — бу билан ўша авлоднинг тугашини кўзда тутган эдилар.»
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا حَسَدَ إِلَّا عَلَى اثْنَتَيْنِ رَجُلٌ آتَاهُ اللَّهُ مَالًا فَهُوَ يُنْفِقُ مِنْهُ آنَاءَ اللَّيْلِ وَآنَاءَ النَّهَارِ وَرَجُلٌ آتَاهُ اللَّهُ الْقُرْآنَ فَهُوَ يَقُومُ بِهِ آنَاءَ اللَّيْلِ وَآنَاءَ النَّهَارِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Faqat ikki (kishi)dagina hasad (gʻibta) joiz: Alloh mol-davlat ato etgan, uni kechasi-yu kunduzi (Alloh yoʻlida) sarflaydigan kishi hamda Alloh Qurʼon ato etgan, kechasi-yu kunduzi u bilan (namozda) turadigan kishi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Фақат икки (киши)дагина ҳасад (ғибта) жоиз: Аллоҳ мол-давлат ато этган, уни кечаси-ю кундузи (Аллоҳ йўлида) сарфлайдиган киши ҳамда Аллоҳ Қуръон ато этган, кечаси-ю кундузи у билан (намозда) турадиган киши», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَجِدُونَ النَّاسَ كَإِبِلٍ مِائَةٍ لَا يَجِدُ الرَّجُلُ فِيهَا رَاحِلَةً
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Odamlarni xuddi bir yuz tuyaga oʻxshash topasiz, (lekin) kishi ularning ichidan minishga yaroqli birorta (tuya) topa olmaydi», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Одамларни худди бир юз туяга ўхшаш топасиз, (лекин) киши уларнинг ичидан минишга яроқли бирорта (туя) топа олмайди», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَرَأَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى عُمَرَ ثَوْبًا أَبْيَضَ فَقَالَ أَجَدِيدٌ ثَوْبُكَ أَمْ غَسِيلٌ فَقَالَ فَلَا أَدْرِي مَا رَدَّ عَلَيْهِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْبَسْ جَدِيدًا وَعِشْ حَمِيدًا وَمُتْ شَهِيدًا أَظُنُّهُ قَالَ وَيَرْزُقُكَ اللَّهُ قُرَّةَ عَيْنٍ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Nabiy ﷺ Umarning ustida oq kiyimni koʻrib: «Kiyiming yangimi yoki yuvilganmi?» dedilar. (Roviy) aytdi: U zotga nima deb javob berganini bilmayman. Shunda Nabiy ﷺ: «Yangi kiy, maqtovga sazovor boʻlib yasha va shahid boʻlib oʻl», dedilar. Oʻylaymanki, u yana: «Alloh senga dunyo va oxiratda koʻz quvonchini ato etsin», dedi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади, у деди: Набий ﷺ Умарнинг устида оқ кийимни кўриб: «Кийиминг янгими ёки ювилганми?» дедилар. (Ровий) айтди: У зотга нима деб жавоб берганини билмайман. Шунда Набий ﷺ: «Янги кий, мақтовга сазовор бўлиб яша ва шаҳид бўлиб ўл», дедилар. Ўйлайманки, у яна: «Аллоҳ сенга дунё ва охиратда кўз қувончини ато этсин», деди.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ وَالثَّوْرِيُّ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُبَيْدِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ مَسْحَ الرُّكْنِ الْيَمَانِي وَالرُّكْنِ الْأَسْوَدِ يَحُطُّ الْخَطَايَا حَطًّا
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ: «Albatta, Ruknul-Yamoniy bilan Ruknul-Asvadni silash xatolarni toʻkib tashlaydi», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ: «Албатта, Рукнул-Ямоний билан Рукнул-Асвадни силаш хатоларни тўкиб ташлайди», дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَسْتَلِمُ الرُّكْنَ الْيَمَانِيَ وَلَا يَسْتَلِمُ الْآخَرَيْنِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ Ruknul-Yamoniyni istilom qilar, boshqa ikkovini istilom qilmas edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ Рукнул-Ямонийни истилом қилар, бошқа икковини истилом қилмас эдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَلَقَ فِي حَجَّتِهِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ hajlarida (sochlarini) qirdirdilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ ҳажларида (сочларини) қирдирдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَعُثْمَانُ يَنْزِلُونَ بِالْأَبْطَحِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ, Abu Bakr, Umar va Usmon Abtahda tushar edilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ, Абу Бакр, Умар ва Усмон Абтаҳда тушар эдилар.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُقِمْ أَحَدُكُمْ أَخَاهُ فَيَجْلِسَ فِي مَجْلِسِهِقَالَ سَالِمٌ فَكَانَ الرَّجُلُ يَقُومُ لِابْنِ عُمَرَ مِنْ مَجْلِسِهِ فَمَا يَجْلِسُ فِي مَجْلِسِهِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Biringiz birodarini oʻrnidan turgʻizib, soʻng uning oʻrniga oʻtirmasin», dedilar. Solim aytdi: Bir kishi Ibn Umarga (joy berib) oʻrnidan turar edi, lekin u uning oʻrniga oʻtirmas edi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Бирингиз биродарини ўрнидан турғизиб, сўнг унинг ўрнига ўтирмасин», дедилар. Солим айтди: Бир киши Ибн Умарга (жой бериб) ўрнидан турар эди, лекин у унинг ўрнига ўтирмас эди.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَشْتَرِي الذَّهَبَ بِالْفِضَّةِ أَوْ الْفِضَّةَ بِالذَّهَبِ قَالَ إِذَا اشْتَرَيْتَ وَاحِدًا مِنْهُمَا بِالْآخَرِ فَلَا يُفَارِقْكَ صَاحِبُكَ وَبَيْنَكَ وَبَيْنَهُ لَبْسٌ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Men Rasululloh ﷺdan: «Kumushga oltin yoki oltinga kumush sotib olsam (boʻladimi)?» deb soʻradim. U zot: «Ularning birini ikkinchisiga sotib olsang, sen bilan uning orasida (hal boʻlmagan) noaniqlik qolgan holda sherigingdan ajralmasin», dedilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади, у деди: Мен Расулуллоҳ ﷺдан: «Кумушга олтин ёки олтинга кумуш сотиб олсам (бўладими)?» деб сўрадим. У зот: «Уларнинг бирини иккинчисига сотиб олсанг, сен билан унинг орасида (ҳал бўлмаган) ноаниқлик қолган ҳолда шеригингдан ажралмасин», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَعَنْ رُؤْيَا رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ قَالَ رَأَيْتُ النَّاسَ اجْتَمَعُوا فَقَامَ أَبُو بَكْرٍ فَنَزَعَ ذَنُوبًا أَوْ ذَنُوبَيْنِ وَفِي نَزْعِهِ ضَعْفٌ وَاللَّهُ يَغْفِرُ لَهُ ثُمَّ قَامَ ابْنُ الْخَطَّابِ فَاسْتَحَالَتْ غَرْبًا فَمَا رَأَيْتُ عَبْقَرِيًّا مِنْ النَّاسِ يَفْرِي فَرِيَّهُ حَتَّى ضَرَبَ النَّاسُ بِعَطَنٍ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) Rasululloh ﷺning Abu Bakr va Umar haqidagi tushlarini rivoyat qildiki, u zot: «Men (tushimda) odamlar (quduq atrofiga) yigʻilganini koʻrdim; bas, Abu Bakr turib, bir chelak — yoki ikki chelak (zanub) — tortdi, uning tortishida (bir oz) zaiflik bor edi; Alloh uni magʻfirat qilsin. Soʻng Ibn Xattob (Umar) turdi-yu, u (chelak) katta dalvga aylandi. Men odamlar ichida uning qilganidek (kuch bilan) ishlaydigan birovni koʻrmadim; toki odamlar (tuyalarini sugʻorib) suv boʻyida joylashguncha», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) Расулуллоҳ ﷺнинг Абу Бакр ва Умар ҳақидаги тушларини ривоят қилдики, у зот: «Мен (тушимда) одамлар (қудуқ атрофига) йиғилганини кўрдим; бас, Абу Бакр туриб, бир челак — ёки икки челак (зануб) — тортди, унинг тортишида (бир оз) заифлик бор эди; Аллоҳ уни мағфират қилсин. Сўнг Ибн Хаттоб (Умар) турди-ю, у (челак) катта далвга айланди. Мен одамлар ичида унинг қилганидек (куч билан) ишлайдиган бировни кўрмадим; токи одамлар (туяларини суғориб) сув бўйида жойлашгунча», дедилар.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ أَمَّرَ أُسَامَةَ بَلَغَهُ أَنَّ النَّاسَ يَعِيبُونَ أُسَامَةَ وَيَطْعَنُونَ فِي إِمَارَتِهِ فَقَامَ كَمَا حَدَّثَنِي سَالِمٌ فَقَالَ إِنَّكُمْ تَعِيبُونَ أُسَامَةَ وَتَطْعَنُونَ فِي إِمَارَتِهِ وَقَدْ فَعَلْتُمْ ذَلِكَ فِي أَبِيهِ مِنْ قَبْلُ وَإِنْ كَانَ لَخَلِيقًا لِلْإِمَارَةِ وَإِنْ كَانَ لَأَحَبَّ النَّاسِ كُلِّهِمْ إِلَيَّ وَإِنَّ ابْنَهُ هَذَا بَعْدَهُ مِنْ أَحَبِّ النَّاسِ إِلَيَّ فَاسْتَوْصُوا بِهِ خَيْرًا فَإِنَّهُ مِنْ خِيَارِكُمْ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Usomani amir qilib tayinlaganlarida, u zotga odamlar Usomani ayblab, uning amirligiga taʼna qilayotganlari yetib bordi. Shunda u zot turib — Solim menga aytib berganidek — dedilar: «Sizlar Usomani ayblab, uning amirligiga taʼna qilyapsizlar. Bundan oldin uning otasi haqida ham shunday qilgan edingizlar. Holbuki, u amirlikka loyiq edi va u menga odamlarning barchasidan koʻra sevimliroq edi. Undan keyin esa mana bu oʻgʻli menga odamlarning eng sevimlilaridandir. Bas, unga yaxshilik qilishni bir-biringizga tavsiya qilinglar, zero u sizlarning yaxshilaringizdandir».Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Усомани амир қилиб тайинлаганларида, у зотга одамлар Усомани айблаб, унинг амирлигига таъна қилаётганлари етиб борди. Шунда у зот туриб — Солим менга айтиб берганидек — дедилар: «Сизлар Усомани айблаб, унинг амирлигига таъна қиляпсизлар. Бундан олдин унинг отаси ҳақида ҳам шундай қилган эдингизлар. Ҳолбуки, у амирликка лойиқ эди ва у менга одамларнинг барчасидан кўра севимлироқ эди. Ундан кейин эса мана бу ўғли менга одамларнинг энг севимлиларидандир. Бас, унга яхшилик қилишни бир-бирингизга тавсия қилинглар, зеро у сизларнинг яхшиларингиздандир».
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ أَخْبَرَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ عُمَرَ يُحَدِّثُعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ لَقِيَ زَيْدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ بِأَسْفَلِ بَلْدَحَ وَذَلِكَ قَبْلَ أَنْ يَنْزِلَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَحْيُ فَقَدَّمَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُفْرَةً فِيهَا لَحْمٌ فَأَبَى أَنْ يَأْكُلَ مِنْهُ وَقَالَ إِنِّي لَا آكُلُ مِمَّا تَذْبَحُونَ عَلَى أَنْصَابِكُمْ وَلَا آكُلُ مِمَّا لَمْ يُذْكَرْ اسْمُ اللَّهِ عَلَيْهِ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) Rasululloh ﷺdan rivoyat qildiki, u zot Zayd ibn Amr ibn Nufaylni Baldahning quyi (qismi)da uchratdilar — bu Rasululloh ﷺga vahy nozil boʻlishidan oldin edi. Rasululloh ﷺ unga ichida goʻsht boʻlgan bir sufra (taom xaltasi) taqdim qildilar; u esa undan yeyishdan bosh tortdi va: «Men sizlar oʻz ansoblaringizga (butlaringizga) soʻyadigan narsadan yemayman va ustiga Allohning nomi zikr qilinmagan narsadan ham yemayman», dedi.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилдики, у зот Зайд ибн Амр ибн Нуфайлни Балдаҳнинг қуйи (қисми)да учратдилар — бу Расулуллоҳ ﷺга ваҳй нозил бўлишидан олдин эди. Расулуллоҳ ﷺ унга ичида гўшт бўлган бир суфра (таом халтаси) тақдим қилдилар; у эса ундан ейишдан бош тортди ва: «Мен сизлар ўз ансобларингизга (бутларингизга) сўядиган нарсадан емайман ва устига Аллоҳнинг номи зикр қилинмаган нарсадан ҳам емайман», деди.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ أُتِيَ وَهُوَ فِي الْمُعَرَّسِ مِنْ ذِي الْحُلَيْفَةِ فَقِيلَ لَهُ إِنَّكَ بِبَطْحَاءَ مُبَارَكَةٍ
Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhumo) Rasululloh ﷺdan rivoyat qildiki, u zot Zul-Hulayfadagi muarrasda ekanlarida huzurlariga kelinib: «Siz muborak Bathoʼdasiz», deb aytildi.Абдуллоҳ ибн Умар (розияллоҳу анҳумо) Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилдики, у зот Зул-Ҳулайфадаги муаррасда эканларида ҳузурларига келиниб: «Сиз муборак Батҳўдасиз», деб айтилди.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَعَدَدْتُ شَيْبَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوًا مِنْ عِشْرِينَ شَعَرَةً
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Men Rasululloh ﷺning oq sochlarini sanadim — yigirmatacha (tola) edi.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади, у деди: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг оқ сочларини санадим — йигирматача (тола) эди.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا حَسَنٌ يَعْنِي ابْنَ صَالِحٍ عَنْ فِرَاسٍ عَنْ عَطِيَّةَ الْعَوْفِيِّ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَصَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْحَضَرِ وَالسَّفَرِ فَصَلَّى الظُّهْرَ فِي الْحَضَرِ أَرْبَعًا وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ وَصَلَّى الْعَصْرَ أَرْبَعًا وَلَيْسَ بَعْدَهَا شَيْءٌ وَصَلَّى الْمَغْرِبَ ثَلَاثًا وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ وَصَلَّى الْعِشَاءَ أَرْبَعًا وَصَلَّى فِي السَّفَرِ الظُّهْرَ رَكْعَتَيْنِ وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ وَالْعَصْرَ رَكْعَتَيْنِ وَلَيْسَ بَعْدَهَا شَيْءٌ وَالْمَغْرِبَ ثَلَاثًا وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ وَالْعِشَاءَ رَكْعَتَيْنِ وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi, u dedi: Men Rasululloh ﷺ bilan muqimlikda ham, safarda ham namoz oʻqidim. U zot muqimlikda peshinni toʻrt rakaat, undan keyin ikki rakaat oʻqidilar; asrni toʻrt rakaat oʻqidilar, undan keyin hech narsa (oʻqimadilar); magʻribni uch rakaat, undan keyin ikki rakaat oʻqidilar; xuftonni toʻrt rakaat oʻqidilar. Safarda esa peshinni ikki rakaat, undan keyin ikki rakaat; asrni ikki rakaat — undan keyin hech narsa (yoʻq); magʻribni uch rakaat, undan keyin ikki rakaat; xuftonni ikki rakaat, undan keyin ikki rakaat oʻqidilar.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади, у деди: Мен Расулуллоҳ ﷺ билан муқимликда ҳам, сафарда ҳам намоз ўқидим. У зот муқимликда пешинни тўрт ракаат, ундан кейин икки ракаат ўқидилар; асрни тўрт ракаат ўқидилар, ундан кейин ҳеч нарса (ўқимадилар); мағрибни уч ракаат, ундан кейин икки ракаат ўқидилар; хуфтонни тўрт ракаат ўқидилар. Сафарда эса пешинни икки ракаат, ундан кейин икки ракаат; асрни икки ракаат — ундан кейин ҳеч нарса (йўқ); мағрибни уч ракаат, ундан кейин икки ракаат; хуфтонни икки ракаат, ундан кейин икки ракаат ўқидилар.
حَدَّثَنَا أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ يَعْنِي ابْنَ أَبِي أَيُّوبَ حَدَّثَنَا أَبُو هَانِئٍ عَنْ عَبَّاسٍ الْحَجْرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِأَنَّ رَجُلًا أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي خَادِمًا يُسِيءُ وَيَظْلِمُ أَفَأَضْرِبُهُ قَالَ تَعْفُو عَنْهُ كُلَّ يَوْمٍ سَبْعِينَ مَرَّةً
Abdulloh ibn Umar ibn Xattob (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, bir kishi Rasululloh ﷺning huzurlariga kelib: «Ey Allohning Rasuli, mening bir xizmatkorim bor, u yomonlik va zulm qiladi, uni ursam boʻladimi?» dedi. U zot: «Uni har kuni yetmish marta avf etasan», dedilar.Абдуллоҳ ибн Умар ибн Хаттоб (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, бир киши Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига келиб: «Эй Аллоҳнинг Расули, менинг бир хизматкорим бор, у ёмонлик ва зулм қилади, уни урсам бўладими?» деди. У зот: «Уни ҳар куни етмиш марта авф этасан», дедилар.