as-Soib ibn Yazid

حَدَّثَنَا آدَمُ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ، قَالَ كَانَ النِّدَاءُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ أَوَّلُهُ إِذَا جَلَسَ الإِمَامُ عَلَى الْمِنْبَرِ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَأَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ فَلَمَّا كَانَ عُثْمَانُ ـ رضى الله عنه ـ وَكَثُرَ النَّاسُ زَادَ النِّدَاءَ الثَّالِثَ عَلَى الزَّوْرَاءِ‏.‏ قال أبو عبد الله : الزوراء موضع بالسوق بالمدينة

Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ, Abu Bakr va Umar (roziyallohu anhumo) zamonida juma namozi uchun azon imom minbarga oʻtirganda aytilar edi. Lekin Usmon (roziyallohu anhu) xilofati paytida — musulmonlar koʻpayganda — az-Zavroda uchinchi azon qoʻshildi. Abu Abdulloh (Buxoriy): «Az-Zavro — Madina bozoridagi bir joy», — dedi.Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ, Абу Бакр ва Умар (розияллоҳу анҳумо) замонида жума намози учун азон имом минбарга ўтирганда айтилар эди. Лекин Усмон (розияллоҳу анҳу) хилофати пайтида — мусулмонлар кўпайганда — аз-Заврода учинчи азон қўшилди. Абу Абдуллоҳ (Бухорий): «Аз-Завро — Мадина бозоридаги бир жой», — деди.

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ الْمَاجِشُونُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ، أَنَّ الَّذِي، زَادَ التَّأْذِينَ الثَّالِثَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ ـ رضى الله عنه ـ حِينَ كَثُرَ أَهْلُ الْمَدِينَةِ، وَلَمْ يَكُنْ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مُؤَذِّنٌ غَيْرَ وَاحِدٍ، وَكَانَ التَّأْذِينُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ حِينَ يَجْلِسُ الإِمَامُ، يَعْنِي عَلَى الْمِنْبَرِ‏.‏

Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Juma namozlari uchun azonlar sonini uchtaga yetkazgan kishi — Usmon ibn Affon edi; bu — Madina (musulmonlari) soni koʻpayganda (boʻldi). Paygʻambar ﷺ zamonida faqat bitta muazzin bor edi va azon faqat imom (minbarga) oʻtirgandan keyin aytilar edi.Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Жума намозлари учун азонлар сонини учтага етказган киши — Усмон ибн Аффон эди; бу — Мадина (мусулмонлари) сони кўпайганда (бўлди). Пайғамбар ﷺ замонида фақат битта муаззин бор эди ва азон фақат имом (минбарга) ўтиргандан кейин айтилар эди.

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يُوسُفَ، عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ، قَالَ حُجَّ بِي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا ابْنُ سَبْعِ سِنِينَ‏.‏

Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men (ota-onam bilan birga) Allohning Rasuli ﷺ bilan haj qildirildim va oʻsha paytda men yetti yoshli bola edim.Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен (ота-онам билан бирга) Аллоҳнинг Расули ﷺ билан ҳаж қилдирилдим ва ўша пайтда мен етти ёшли бола эдим.

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ يُونُسَ، قَالَ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، عَنِ الْجَعْدِ، قَالَ سَمِعْتُ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ، يَقُولُ ذَهَبَتْ بِي خَالَتِي إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنَّ ابْنَ أُخْتِي وَجِعٌ‏.‏ فَمَسَحَ رَأْسِي وَدَعَا لِي بِالْبَرَكَةِ، ثُمَّ تَوَضَّأَ فَشَرِبْتُ مِنْ وَضُوئِهِ، ثُمَّ قُمْتُ خَلْفَ ظَهْرِهِ، فَنَظَرْتُ إِلَى خَاتَمِ النُّبُوَّةِ بَيْنَ كَتِفَيْهِ مِثْلِ زِرِّ الْحَجَلَةِ‏.‏

Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Xolam meni Paygʻambar ﷺ ning oldiga olib borib: «Yo Rasululloh, opamning shu oʻgʻlining oyoqlarida dard bor», — dedi. U zot qoʻllarini boshimga surdilar va menga baraka tilab duo qildilar; soʻng tahorat oldilar, men ortgan suvdan ichdim. Men u zotning orqalarida turdim va elkalari orasidagi nubuvvat muhrini koʻrdim; u (kichik chodir tugmasiga oʻxshash) edi.Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Холам мени Пайғамбар ﷺ нинг олдига олиб бориб: «Ё Расулуллоҳ, опамнинг шу ўғлининг оёқларида дард бор», — деди. У зот қўлларини бошимга сурдилар ва менга барака тилаб дуо қилдилар; сўнг таҳорат олдилар, мен ортган сувдан ичдим. Мен у зотнинг орқаларида турдим ва элкалари орасидаги нубувват муҳрини кўрдим; у (кичик чодир тугмасига ўхшаш) эди.

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ خُصَيْفَةَ، أَنَّ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ، حَدَّثَهُ أَنَّهُ، سَمِعَ سُفْيَانَ بْنَ أَبِي زُهَيْرٍ ـ رَجُلٌ مِنْ أَزْدِ شَنُوءَةَ ـ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ مَنِ اقْتَنَى كَلْبًا لاَ يُغْنِي عَنْهُ زَرْعًا وَلاَ ضَرْعًا، نَقَصَ كُلَّ يَوْمٍ مِنْ عَمَلِهِ قِيرَاطٌ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ أَنْتَ سَمِعْتَ هَذَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ إِي وَرَبِّ هَذَا الْمَسْجِدِ‏.‏

Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Abu Sufyon ibn Abu Zuhayr — Azd Shanuʼa qabilasidan boʻlgan bir kishi va Paygʻambar ﷺ ning sahobalaridan biri — dedi: «Men Allohning Rasuli ﷺ ning shunday deganini eshitdim: ‹Kim — dala (ekinzor) ham, chorva ham qoʻriqlamaydigan it saqlasa, uning yaxshi amallari savobidan har kuni bir qirot kamayadi›». Men (Soib): «Sen buni Allohning Rasuli ﷺ dan eshitdingmi?» — deb soʻradim. U: «Ha, mana bu masjidning Robbiga qasamki», — dedi.Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Абу Суфён ибн Абу Зуҳайр — Азд Шануъа қабиласидан бўлган бир киши ва Пайғамбар ﷺ нинг саҳобаларидан бири — деди: «Мен Аллоҳнинг Расули ﷺ нинг шундай деганини эшитдим: ‹Ким — дала (экинзор) ҳам, чорва ҳам қўриқламайдиган ит сақласа, унинг яхши амаллари савобидан ҳар куни бир қирот камаяди›». Мен (Соиб): «Сен буни Аллоҳнинг Расули ﷺ дан эшитдингми?» — деб сўрадим. У: «Ҳа, мана бу масжиднинг Роббига қасамки», — деди.

حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ قَالَ السَّائِبُ بْنُ يَزِيدَ ـ رضى الله عنه ذَهَبْنَا نَتَلَقَّى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَعَ الصِّبْيَانِ إِلَى ثَنِيَّةِ الْوَدَاعِ‏.‏

Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men baʼzi bolalar bilan birga — Allohning Rasuli ﷺ ni Saniyatul vadoʼda kutib olish uchun — (tashqariga) chiqdim.Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен баъзи болалар билан бирга — Аллоҳнинг Расули ﷺ ни Саниятул вадўда кутиб олиш учун — (ташқарига) чиқдим.

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي الأَسْوَدِ، حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يُوسُفَ، قَالَ سَمِعْتُ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ، قَالَ صَحِبْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ وَطَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ وَالْمِقْدَادَ وَسَعْدًا رضى الله عنهم فَمَا سَمِعْتُ أَحَدًا مِنْهُمْ يُحَدِّثُ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، إِلاَّ أَنِّي سَمِعْتُ طَلْحَةَ يُحَدِّثُ عَنْ يَوْمِ أُحُدٍ

Men Abdurrahmon ibn Avf, Talha ibn Ubaydulloh, Miqdod va Saʼd (roziyallohu anhum) bilan suhbatdosh boʻldim, ulardan birortasining Paygʻambar ﷺdan hadis rivoyat qilganini eshitmadim — faqat men Talhaning Uhud kuni haqida hadis rivoyat qilganini eshitganman.Мен Абдурраҳмон ибн Авф, Талҳа ибн Убайдуллоҳ, Миқдод ва Саъд (розияллоҳу анҳум) билан суҳбатдош бўлдим, улардан бирортасининг Пайғамбар ﷺдан ҳадис ривоят қилганини эшитмадим — фақат мен Талҳанинг Уҳуд куни ҳақида ҳадис ривоят қилганини эшитганман.

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ سَمِعْتُ الزُّهْرِيَّ، عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ، يَقُولُ أَذْكُرُ أَنِّي خَرَجْتُ مَعَ الْغِلْمَانِ إِلَى ثَنِيَّةِ الْوَدَاعِ نَتَلَقَّى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏ وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً مَعَ الصِّبْيَانِ‏.‏

(Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu) aytdi:) Esimda — men (boshqa) bolalar bilan Saniyyatul-Vidoʼga, Rasululloh ﷺni kutib olgani chiqgan edim. Sufyon bir safar: «Sabiylar (bolalar) bilan» dedi.(Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу) айтди:) Эсимда — мен (бошқа) болалар билан Санийятул-Видўга, Расулуллоҳ ﷺни кутиб олгани чиқган эдим. Суфён бир сафар: «Сабийлар (болалар) билан» деди.

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا حَاتِمٌ، عَنِ الْجَعْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَ سَمِعْتُ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ، يَقُولُ ذَهَبَتْ بِي خَالَتِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنَ أُخْتِي وَجِعٌ‏.‏ فَمَسَحَ رَأْسِي، وَدَعَا لِي بِالْبَرَكَةِ، ثُمَّ تَوَضَّأَ فَشَرِبْتُ مِنْ وَضُوئِهِ، ثُمَّ قُمْتُ خَلْفَ ظَهْرِهِ، فَنَظَرْتُ إِلَى خَاتَمِهِ بَيْنَ كَتِفَيْهِ مِثْلَ زِرِّ الْحَجَلَةِ‏.‏

(Soyib ibn Yazid (roziyallohu anhu) aytdi:) Xolam meni Rasululloh ﷺning oldiga olib bordi va: «Yo Rasululloh, jiyanim (singlimning oʻgʻli) ogʻrib (kasal boʻlib) qoldi», dedi. Shunda u zot boshimni siladilar va menga baraka tilab duo qildilar; soʻng tahorat qildilar, men u zotning tahorat (qoldigʻidan olib) suvidan ichdim. Keyin u zotning orqalarida turib, ikki yelkalari orasidagi muhrlarini (nubuvvat muhrini) — xuddi chodir tugmasidek — koʻrdim.(Сойиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу) айтди:) Холам мени Расулуллоҳ ﷺнинг олдига олиб борди ва: «Ё Расулуллоҳ, жияним (синглимнинг ўғли) оғриб (касал бўлиб) қолди», деди. Шунда у зот бошимни силадилар ва менга барака тилаб дуо қилдилар; сўнг таҳорат қилдилар, мен у зотнинг таҳорат (қолдиғидан олиб) сувидан ичдим. Кейин у зотнинг орқаларида туриб, икки елкалари орасидаги муҳрларини (нубувват муҳрини) — худди чодир тугмасидек — кўрдим.

حَدَّثَنَا مَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الْجُعَيْدِ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ خُصَيْفَةَ، عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ، قَالَ كُنَّا نُؤْتَى بِالشَّارِبِ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَإِمْرَةِ أَبِي بَكْرٍ وَصَدْرًا مِنْ خِلاَفَةِ عُمَرَ، فَنَقُومُ إِلَيْهِ بِأَيْدِينَا وَنِعَالِنَا وَأَرْدِيَتِنَا، حَتَّى كَانَ آخِرُ إِمْرَةِ عُمَرَ، فَجَلَدَ أَرْبَعِينَ، حَتَّى إِذَا عَتَوْا وَفَسَقُوا جَلَدَ ثَمَانِينَ‏.‏

(Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu) rivoyat qildiki, u aytdi:) Rasululloh ﷺ davrida, Abu Bakrning amirligida va Umar xalifaligining boshlarida bizning oldimizga (xamr) ichgan kishi keltirilar edi; biz unga qoʻllarimiz, kovushlarimiz va ridolarimiz bilan turardik (urardik). Umar xalifaligining oxirida esa u qirq (darra) urdi; (odamlar) haddan oshib, fisq qilganlarida esa saksan (darra) urdi.(Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу) ривоят қилдики, у айтди:) Расулуллоҳ ﷺ даврида, Абу Бакрнинг амирлигида ва Умар халифалигининг бошларида бизнинг олдимизга (хамр) ичган киши келтирилар эди; биз унга қўлларимиз, ковушларимиз ва ридоларимиз билан турардик (урардик). Умар халифалигининг охирида эса у қирқ (дарра) урди; (одамлар) ҳаддан ошиб, фисқ қилганларида эса саксан (дарра) урди.

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ، حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ مَالِكٍ، عَنِ الْجُعَيْدِ، سَمِعْتُ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ، يَقُولُ كَانَ الصَّاعُ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مُدًّا وَثُلُثًا بِمُدِّكُمُ الْيَوْمَ ، وَقَدْ زِيدَ فِيهِ‏.‏ سَمِعَ الْقَاسِمُ بْنُ مَالِكٍ الْجُعَيْدَ

Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ davrida soʼ bugungi muddingiz bilan oʻlchaganda bir mudd va uchdan bir mudd edi. Keyin unga ziyoda qilindi. Qosim ibn Molik Juʼayddan eshitdi.Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ даврида сў бугунги муддингиз билан ўлчаганда бир мудд ва учдан бир мудд эди. Кейин унга зиёда қилинди. Қосим ибн Молик Жуъайддан эшитди.

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، أَخْبَرَنِي السَّائِبُ بْنُ يَزِيدَ، سَمِعَ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ، خَطَبَنَا عَلَى مِنْبَرِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

Soib ibn Yazid (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u Usmon ibn Affon (roziyallohu anhu)ni Nabiy ﷺ ning minbarlari ustida bizga xutba qilayotganini eshitgan.Соиб ибн Язид (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у Усмон ибн Аффон (розияллоҳу анҳу)ни Набий ﷺ нинг минбарлари устида бизга хутба қилаётганини эшитган.