حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنِي طَلْحَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَمْرِو بْنِ سَهْلٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ سَعِيدَ بْنَ زَيْدٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " مَنْ ظَلَمَ مِنَ الأَرْضِ شَيْئًا طُوِّقَهُ مِنْ سَبْعِ أَرَضِينَ ".
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Allohning Rasuli ﷺ: «Kim birovning yerini nohaq (gʻasb qilib) olsa, (Qiyomat kuni) uning boʻyniga oʻsha (yer) — yetti (qavat) yer (chuqurligigacha) — oʻraladi», — dedilar.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аллоҳнинг Расули ﷺ: «Ким бировнинг ерини ноҳақ (ғасб қилиб) олса, (Қиёмат куни) унинг бўйнига ўша (ер) — етти (қават) ер (чуқурлигигача) — ўралади», — дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ، عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الْكَمْأَةُ مِنَ الْمَنِّ، وَمَاؤُهَا شِفَاءٌ لِلْعَيْنِ ".
(Saʼid ibn Zayd (roziyallohu anhu) aytdi:) Rasululloh ﷺ: «Kamaʼt (yer qoʻziqorini) mannadan(dir), uning suvi koʻzga shifodir», dedilar.(Саъид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу) айтди:) Расулуллоҳ ﷺ: «Камаът (ер қўзиқорини) маннадан(дир), унинг суви кўзга шифодир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُسْلِمٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ، عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الْكَمْأَةُ مِنَ الْمَنِّ وَمَاؤُهَا شِفَاءُ الْعَيْنِ ".
(Saʼid ibn Zayd (roziyallohu anhu) Paygʻambar ﷺdan rivoyat qildi)ki, u zot: «Kamaʼt (yer qoʻ ziqorini) mannadan(dir), uning suvi koʻ zga shifodir», dedilar.(Саъид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу) Пайғамбар ﷺдан ривоят қилди)ки, у зот: «Камаът (ер қў зиқорини) маннадан(дир), унинг суви кў зга шифодир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ، سَمِعْتُ عَمْرَو بْنَ حُرَيْثٍ، قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ زَيْدٍ، قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " الْكَمْأَةُ مِنَ الْمَنِّ، وَمَاؤُهَا شِفَاءٌ لِلْعَيْنِ ". قَالَ شُعْبَةُ وَأَخْبَرَنِي الْحَكَمُ بْنُ عُتَيْبَةَ عَنِ الْحَسَنِ الْعُرَنِيِّ عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم. قَالَ شُعْبَةُ لَمَّا حَدَّثَنِي بِهِ الْحَكَمُ لَمْ أُنْكِرْهُ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْمَلِكِ.
(Saʼid ibn Zayd (roziyallohu anhu) aytdi:) Men Paygʻambar ﷺni: «Kamʼa (yer qoʻ ziqorini) — mann (Alloh inʼomi)dandir; uning suvi — koʻ zga shifo(dir)» deganlarini eshitdim.(Саъид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу) айтди:) Мен Пайғамбар ﷺни: «Камъа (ер қў зиқорини) — манн (Аллоҳ инъоми)дандир; унинг суви — кў зга шифо(дир)» деганларини эшитдим.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّاءَ بْنِ أَبِي زَائِدَةَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ، قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " مَنْ أَخَذَ شِبْرًا مِنَ الأَرْضِ ظُلْمًا فَإِنَّهُ يُطَوَّقُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مِنْ سَبْعِ أَرَضِينَ " .
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Nabiy ﷺ ni: «Kim bir qarich yerni zulm bilan olsa, qiyomat kuni unga yetti qavat yer (boʻyniga) sirtmoq qilib taqiladi», — deganlarini eshitdim.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Набий ﷺ ни: «Ким бир қарич ерни зулм билан олса, қиёмат куни унга етти қават ер (бўйнига) сиртмоқ қилиб тақилади», — деганларини эшитдим.
وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ وَأَخْبَرَنِي
الْحَكَمُ بْنُ عُتَيْبَةَ، عَنِ الْحَسَنِ الْعُرَنِيِّ، عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى
الله عليه وسلم . قَالَ شُعْبَةُ لَمَّا حَدَّثَنِي بِهِ الْحَكَمُ لَمْ أُنْكِرْهُ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْمَلِكِ .
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u Nabiy ﷺ dan (rivoyat qiladi). Shuʼba dedi: Hakam menga buni hadis qilib aytganida, men uni Abdulmalikning hadisidan (bilganim sababli) inkor qilmadim.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у Набий ﷺ дан (ривоят қилади). Шуъба деди: Ҳакам менга буни ҳадис қилиб айтганида, мен уни Абдулмаликнинг ҳадисидан (билганим сабабли) инкор қилмадим.
وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مُطَرِّفٍ، عَنِ الْحَكَمِ بْنِ عُتَيْبَةَ، عَنِ
الْحَسَنِ الْعُرَنِيِّ، عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم
قَالَ " الْكَمْأَةُ مِنَ الْمَنِّ الَّذِي أَنْزَلَ اللَّهُ عَلَى مُوسَى وَمَاؤُهَا شِفَاءٌ لِلْعَيْنِ " .
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, u Nabiy ﷺ dan (rivoyat qiladi). U zot: «Tarsak (qoʻziqorin) Alloh Musoga tushirgan manndandir, uning suvi koʻzga shifodir», — dedilar.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади, у Набий ﷺ дан (ривоят қилади). У зот: «Тарсак (қўзиқорин) Аллоҳ Мусога туширган манндандир, унинг суви кўзга шифодир», — дедилар.
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، قَالَ سَمِعْتُ عَمْرَو،
بْنَ حُرَيْثٍ يَقُولُ قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ زَيْدٍ، يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم "
الْكَمْأَةُ مِنَ الْمَنِّ الَّذِي أَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى بَنِي إِسْرَائِيلَ وَمَاؤُهَا شِفَاءٌ لِلْعَيْنِ " .
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Tarsak (qoʻziqorin) Alloh azza va jalla Bani Isroilga tushirgan manndandir, uning suvi koʻzga shifodir», — dedilar.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Тарсак (қўзиқорин) Аллоҳ азза ва жалла Бани Исроилга туширган манндандир, унинг суви кўзга шифодир», — дедилар.
وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ شَبِيبٍ،
قَالَ سَمِعْتُهُ مِنْ، شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ سَمِعْتُهُ مِنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، قَالَ فَلَقِيتُ
عَبْدَ الْمَلِكِ فَحَدَّثَنِي عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى
الله عليه وسلم " الْكَمْأَةُ مِنَ الْمَنِّ وَمَاؤُهَا شِفَاءٌ لِلْعَيْنِ " .
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Tarsak (qoʻziqorin) manndandir, uning suvi koʻzga shifodir», — dedilar.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Тарсак (қўзиқорин) манндандир, унинг суви кўзга шифодир», — дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ أَحْيَا أَرْضًا مَيْتَةً فَهِيَ لَهُ وَلَيْسَ لِعِرْقٍ ظَالِمٍ حَقٌّ " .
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan, Nabiy ﷺ dan rivoyat qilinadi. U zot: «Kim oʻlik (egasiz) bir yerni obod qilsa, u (yer) unikidir; zolim (haqsiz ekilgan) tomir uchun esa hech qanday haq yoʻqdir», dedilar.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан, Набий ﷺ дан ривоят қилинади. У зот: «Ким ўлик (эгасиз) бир ерни обод қилса, у (ер) уникидир; золим (ҳақсиз экилган) томир учун эса ҳеч қандай ҳақ йўқдир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، سَلاَّمُ بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ هِلاَلِ بْنِ يِسَافٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ، قَالَ كُنَّا عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَ فِتْنَةً فَعَظَّمَ أَمْرَهَا فَقُلْنَا أَوْ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ لَئِنْ أَدْرَكَتْنَا هَذِهِ لَتُهْلِكَنَّا . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " كَلاَّ إِنَّ بِحَسْبِكُمُ الْقَتْلُ " . قَالَ سَعِيدٌ فَرَأَيْتُ إِخْوَانِي قُتِلُوا .
Musaddad bizga Abul Ahvas Sallom ibn Sulaymdan, u Mansurdan, u Hilol ibn Yasofdan, u Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qildi. U aytdi: «Biz Nabiy ﷺning huzurlarida edik. U zot fitnani zikr qilib, uning ishini ulugʻ qilib koʻrsatdilar. Biz — yoki ular: ‹Yo Rasululloh, agar bu (fitna) bizga yetib kelsa, bizni halok qiladi!›, dedik. Shunda Rasululloh ﷺ: ‹Yoʻq, sizlarga oʻldirilishingizning oʻzi yetarlidir›, dedilar». Said aytdi: «Soʻng men birodarlarimning oʻldirilganini koʻrdim».Мусаддад бизга Абул Аҳвас Саллом ибн Сулаймдан, у Мансурдан, у Ҳилол ибн Ясофдан, у Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилди. У айтди: «Биз Набий ﷺнинг ҳузурларида эдик. У зот фитнани зикр қилиб, унинг ишини улуғ қилиб кўрсатдилар. Биз — ёки улар: ‹Ё Расулуллоҳ, агар бу (фитна) бизга етиб келса, бизни ҳалок қилади!›, дедик. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: ‹Йўқ, сизларга ўлдирилишингизнинг ўзи етарлидир›, дедилар». Саид айтди: «Сўнг мен биродарларимнинг ўлдирилганини кўрдим».
حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ النَّمَرِيُّ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الْحُرِّ بْنِ الصَّيَّاحِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الأَخْنَسِ، أَنَّهُ كَانَ فِي الْمَسْجِدِ فَذَكَرَ رَجُلٌ عَلِيًّا عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَقَامَ سَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ فَقَالَ أَشْهَدُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنِّي سَمِعْتُهُ وَهُوَ يَقُولُ " عَشْرَةٌ فِي الْجَنَّةِ النَّبِيُّ فِي الْجَنَّةِ وَأَبُو بَكْرٍ فِي الْجَنَّةِ وَعُمَرُ فِي الْجَنَّةِ وَعُثْمَانُ فِي الْجَنَّةِ وَعَلِيٌّ فِي الْجَنَّةِ وَطَلْحَةُ فِي الْجَنَّةِ وَالزُّبَيْرُ بْنُ الْعَوَّامِ فِي الْجَنَّةِ وَسَعْدُ بْنُ مَالِكٍ فِي الْجَنَّةِ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ فِي الْجَنَّةِ " . وَلَوْ شِئْتَ لَسَمَّيْتُ الْعَاشِرَ . قَالَ فَقَالُوا مَنْ هُوَ فَسَكَتَ قَالَ فَقَالُوا مَنْ هُوَ فَقَالَ هُوَ سَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ .
Abdurrahmon ibn al-Axnas (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, u masjidda boʻlganida, bir kishi Ali (alayhissalom)ni (yomonlab) tilga oldi. Shunda Saʼid ibn Zayd (roziyallohu anhu) oʻrnidan turib dedi: Men Rasululloh ﷺ ning shunday deganlarini eshitganimga U zot haqi guvohlik beraman: «Oʻn kishi jannatdadir: Paygʻambar jannatda, Abu Bakr jannatda, Umar jannatda, Usmon jannatda, Ali jannatda, Talha jannatda, Zubayr ibn al-Avvom jannatda, Saʼd ibn Molik jannatda va Abdurrahmon ibn Avf jannatda». Agar xohlasam, oʻninchisining ham nomini aytar edim. (Rovi) aytdi: Odamlar: «U kim?» dedilar. U jim qoldi. Ular yana: «U kim?» dedilar. Shunda u: «U Saʼid ibn Zayddir», dedi.Абдурраҳмон ибн ал-Ахнас (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, у масжидда бўлганида, бир киши Али (алайҳиссалом)ни (ёмонлаб) тилга олди. Шунда Саъид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу) ўрнидан туриб деди: Мен Расулуллоҳ ﷺ нинг шундай деганларини эшитганимга У зот ҳақи гувоҳлик бераман: «Ўн киши жаннатдадир: Пайғамбар жаннатда, Абу Бакр жаннатда, Умар жаннатда, Усмон жаннатда, Али жаннатда, Талҳа жаннатда, Зубайр ибн ал-Аввом жаннатда, Саъд ибн Молик жаннатда ва Абдурраҳмон ибн Авф жаннатда». Агар хоҳласам, ўнинчисининг ҳам номини айтар эдим. (Рови) айтди: Одамлар: «У ким?» дедилар. У жим қолди. Улар яна: «У ким?» дедилар. Шунда у: «У Саъид ибн Зайддир», деди.
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ، وَسُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ، - يَعْنِي أَبَا أَيُّوبَ الْهَاشِمِيَّ - عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ، عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَوْفٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ : " مَنْ قُتِلَ دُونَ مَالِهِ فَهُوَ شَهِيدٌ، وَمَنْ قُتِلَ دُونَ أَهْلِهِ أَوْ دُونَ دَمِهِ أَوْ دُونَ دِينِهِ فَهُوَ شَهِيدٌ " .
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Kim oʻz molini himoya qilib oʻldirilsa, u shahiddir. Kim oʻz ahlini, yo oʻz qonini, yo oʻz dinini himoya qilib oʻldirilsa, u ham shahiddir», dedilar.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Ким ўз молини ҳимоя қилиб ўлдирилса, у шаҳиддир. Ким ўз аҳлини, ё ўз қонини, ё ўз динини ҳимоя қилиб ўлдирилса, у ҳам шаҳиддир», дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَوْفٍ، حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، حَدَّثَنَا شُعَيْبٌ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي حُسَيْنٍ، حَدَّثَنَا نَوْفَلُ بْنُ مُسَاحِقٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِنَّ مِنْ أَرْبَى الرِّبَا الاِسْتِطَالَةَ فِي عِرْضِ الْمُسْلِمِ بِغَيْرِ حَقٍّ " .
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan, u Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Riboning eng ogʻiri musulmon kishining nomusiga nohaq tarzda til uzatishdir», dedilar.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан, у Набий ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Рибонинг энг оғири мусулмон кишининг номусига ноҳақ тарзда тил узатишдир», дедилар.
- وعن سعيد بن زيد رضي الله عنه قال: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول: "الكمأة من المن، وماؤها شفاء للعين" ((متفق عليه)).
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: men Rasululloh ﷺ ning shunday deganlarini eshitdim: «Tarsak (qoʻziqorin) mann (samoviy neʼmat)dandir, uning suvi koʻzga shifodir».Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: мен Расулуллоҳ ﷺ нинг шундай деганларини эшитдим: «Тарсак (қўзиқорин) манн (самовий неъмат)дандир, унинг суви кўзга шифодир».
عَن سعيد بْنِ زَيْدٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مَنْ أَخَذَ شِبْرًا مِنَ الْأَرْضِ ظُلْمًا فَإِنَّهُ يُطَوَّقُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مِنْ سبع أَرضين»
Said ibn Zayd ibn Amr ibn Nufayl (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Arvo uni — u (Saidni) oʻzining bir haqqidan mahrum qildi, deb daʼvo qilib — Marvon huzurida sudga berdi. Shunda Said: «Men uni qanday qilib oʻz haqqidan mahrum qilaman? Men guvohlik beramanki, Allohning Rasuli ﷺ ning shunday deganini eshitganman: ‹Kim bir qarich yerni nohaq egallasa, uning boʻyni Qiyomat kuni yetti yer (qatlami)gacha (oʻsha yer bilan) oʻraladi›», — dedi.Саид ибн Зайд ибн Амр ибн Нуфайл (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Арво уни — у (Саидни) ўзининг бир ҳаққидан маҳрум қилди, деб даъво қилиб — Марвон ҳузурида судга берди. Шунда Саид: «Мен уни қандай қилиб ўз ҳаққидан маҳрум қиламан? Мен гувоҳлик бераманки, Аллоҳнинг Расули ﷺ нинг шундай деганини эшитганман: ‹Ким бир қарич ерни ноҳақ эгалласа, унинг бўйни Қиёмат куни етти ер (қатлами)гача (ўша ер билан) ўралади›», — деди.
عَن سعيد بْنِ زَيْدٍ عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ: «من أحيى أَرْضًا مَيْتَةً فَهِيَ لَهُ وَلَيْسَ لِعِرْقٍ ظَالِمٍ حق» . رَوَاهُ أَحْمد وَالتِّرْمِذِيّ وَأَبُو دَاوُد
وَرَوَاهُ مَالِكٌ عَنْ عُرْوَةَ مُرْسَلًا. وَقَالَ التِّرْمِذِيُّ: هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu) Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Kim oʻlik (tashlandiq) yerni obod qilsa, u yer oʻshaniki boʻladi va zolim ildiz uchun hech qanday haq yoʻq», dedilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan gʻaribdir. Baʼzilar buni Hishom ibn Urvadan, u otasidan, Nabiy ﷺdan mursal qilib ham rivoyat qilganlar. Baʼzi ahli ilm shu hadisga amal qilganlar, bu Ahmad va Ishoqning soʻzidir; ular: «Kishi sulton ruxsatisiz ham oʻlik yerni obod qilishi mumkin», dedilar. Baʼzilar esa: «Sulton ruxsatisiz uni obod qila olmaydi», dedilar. Birinchi soʻz esa sahihroqdir. (Abu Iso) aytdi: Bu bobda Jobir, Kasirning bobosi Amr ibn Avf al-Muzaniy va Samuradan ham (rivoyatlar) bor.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу) Набий ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Ким ўлик (ташландиқ) ерни обод қилса, у ер ўшаники бўлади ва золим илдиз учун ҳеч қандай ҳақ йўқ», дедилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан ғарибдир. Баъзилар буни Ҳишом ибн Урвадан, у отасидан, Набий ﷺдан мурсал қилиб ҳам ривоят қилганлар. Баъзи аҳли илм шу ҳадисга амал қилганлар, бу Аҳмад ва Ишоқнинг сўзидир; улар: «Киши султон рухсатисиз ҳам ўлик ерни обод қилиши мумкин», дедилар. Баъзилар эса: «Султон рухсатисиз уни обод қила олмайди», дедилар. Биринчи сўз эса саҳиҳроқдир. (Абу Исо) айтди: Бу бобда Жобир, Касирнинг бобоси Амр ибн Авф ал-Музаний ва Самурадан ҳам (ривоятлар) бор.
وَعَن سعيدِ بنِ زيدٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «مَنْ قُتِلَ دُونَ دِينِهِ فَهُوَ شَهِيدٌ وَمَنْ قُتِلَ دُونَ دَمِهِ فَهُوَ شَهِيدٌ وَمَنْ قُتِلَ دُونَ مَالِهِ فَهُوَ شَهِيدٌ وَمَنْ قُتِلَ دُونَ أَهْلِهِ فَهُوَ شَهِيدٌ» . رَوَاهُ التِّرْمِذِيُّ وَأَبُو دَاوُدَ وَالنَّسَائِيُّ
Said ibn Zayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Rasululloh ﷺning: «Kim oʻz moli (yoʻlida) oʻldirilsa, u shahiddir, kim oʻz dini (yoʻlida) oʻldirilsa, u shahiddir, kim oʻz qoni (jonini himoya qilib) oʻldirilsa, u shahiddir, kim oʻz ahli (oilasi yoʻlida) oʻldirilsa, u shahiddir», deyayotganlarini eshitdim. (Abu Iso) aytdi: Bu hadis hasandir. Shuningdek, bir necha (roviy) Ibrohim ibn Saʼddan shunga oʻxshash rivoyat qilganlar. Yaʼqub — u Ibrohim ibn Saʼd ibn Ibrohim ibn Abdurrahmon ibn Avf az-Zuhriyning oʻgʻlidir.Саид ибн Зайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Ким ўз моли (йўлида) ўлдирилса, у шаҳиддир, ким ўз дини (йўлида) ўлдирилса, у шаҳиддир, ким ўз қони (жонини ҳимоя қилиб) ўлдирилса, у шаҳиддир, ким ўз аҳли (оиласи йўлида) ўлдирилса, у шаҳиддир», деяётганларини эшитдим. (Абу Исо) айтди: Бу ҳадис ҳасандир. Шунингдек, бир неча (ровий) Иброҳим ибн Саъддан шунга ўхшаш ривоят қилганлар. Яъқуб — у Иброҳим ибн Саъд ибн Иброҳим ибн Абдурраҳмон ибн Авф аз-Зуҳрийнинг ўғлидир.
وَعَن سعيد بنِ زيدٍ قَالَ: قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «الْكَمْأَةُ مِنَ الْمَنِّ وَمَاؤُهَا شِفَاءٌ لِلْعَيْنِ» . مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ. وَفِي رِوَايَةٍ لِمُسْلِمٍ: «مِنَ الْمَنِّ الَّذِي أنزلَ اللَّهُ تَعَالَى على مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام»
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Paygʻambar ﷺning sahobalaridan baʼzi kishilar: «Kamʼa (qoʻziqorin) — yerning chechagi (suvchechagi)dir», dedilar. Shunda Paygʻambar ﷺ: «Kamʼa mann (jannat taomi)dandir va uning suvi koʻz uchun shifodir. Ajva (xurmosi) esa jannatdandir va u zahar uchun shifodir», dedilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasandir.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Пайғамбар ﷺнинг саҳобаларидан баъзи кишилар: «Камъа (қўзиқорин) — ернинг чечаги (сувчечаги)дир», дедилар. Шунда Пайғамбар ﷺ: «Камъа манн (жаннат таоми)дандир ва унинг суви кўз учун шифодир. Ажва (хурмоси) эса жаннатдандир ва у заҳар учун шифодир», дедилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасандир.
وَعَن سعيد بْنِ زَيْدٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لَا وُضُوءَ لِمَنْ لَمْ يَذْكُرِ اسْمَ الله عَلَيْهِ» . رَوَاهُ التِّرْمِذِيّ وَابْن مَاجَه
وَرَوَاهُ أَحْمَدُ وَأَبُو دَاوُدَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
والدارمي عَن أبي سعيد الْخُدْرِيّ عَن أَبِيه وَزَادُوا فِي أَوله: "لا صلاة لمن لا وضوءَ له"
Rabiʼa (ibn Abu Abdurahmon) Paygʻambar ﷺ ning «Allohning nomini eslamagan kishining tahorati (durust) emas» degan hadisini sharhlab aytdi: Bu (hadis)ning maʼnosi shuki — kishi tahorat olsa yoki gʻusl qilsa-yu, namoz uchun tahoratni va janobatdan (poklanish uchun) gʻuslni niyat qilmasa, uning tahorati yoki gʻusli (durust) emas (degani).Рабиъа (ибн Абу Абдураҳмон) Пайғамбар ﷺ нинг «Аллоҳнинг номини эсламаган кишининг таҳорати (дуруст) эмас» деган ҳадисини шарҳлаб айтди: Бу (ҳадис)нинг маъноси шуки — киши таҳорат олса ёки ғусл қилса-ю, намоз учун таҳоратни ва жанобатдан (покланиш учун) ғуслни ният қилмаса, унинг таҳорати ёки ғусли (дуруст) эмас (дегани).