أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ أَنْبَأَنَا بَكْرٌ، - وَهُوَ ابْنُ مُضَرَ - عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ، عَنْ بُكَيْرٍ، عَنْ يَزِيدَ، مَوْلَى سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ { وَعَلَى الَّذِينَ يُطِيقُونَهُ فِدْيَةٌ طَعَامُ مِسْكِينٍ } كَانَ مَنْ أَرَادَ مِنَّا أَنْ يُفْطِرَ وَيَفْتَدِيَ حَتَّى نَزَلَتِ الآيَةُ الَّتِي بَعْدَهَا فَنَسَخَتْهَا .
Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: {Roʻzani qiynalib tutadiganlar zimmasida bir miskinni taomlantirishlik fidya bordir} (Baqara 184) degan oyat nozil boʻlganida, bizdan kim xohlasa roʻzasini ochib fidya berardi. Toki undan keyingi oyat nozil boʻlib, buni nasx qildi.Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: {Рўзани қийналиб тутадиганлар зиммасида бир мискинни таомлантиришлик фидя бордир} (Бақара 184) деган оят нозил бўлганида, биздан ким хоҳласа рўзасини очиб фидя берарди. Токи ундан кейинги оят нозил бўлиб, буни насх қилди.
أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ سَوَّادٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ، وَعَبْدُ اللَّهِ، ابْنَا كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ سَلَمَةَ بْنَ الأَكْوَعِ، قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ خَيْبَرَ قَاتَلَ أَخِي قِتَالاً شَدِيدًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَارْتَدَّ عَلَيْهِ سَيْفُهُ فَقَتَلَهُ فَقَالَ أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي ذَلِكَ وَشَكُّوا فِيهِ رَجُلٌ مَاتَ بِسِلاَحِهِ قَالَ سَلَمَةُ فَقَفَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ خَيْبَرَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتَأْذَنُ لِي أَنْ أَرْتَجِزَ بِكَ فَأَذِنَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رضى الله عنه اعْلَمْ مَا تَقُولُ فَقُلْتُ وَاللَّهِ لَوْلاَ اللَّهُ مَا اهْتَدَيْنَا وَلاَ تَصَدَّقْنَا وَلاَ صَلَّيْنَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " صَدَقْتَ " . فَأَنْزِلَنْ سَكِينَةً عَلَيْنَا وَثَبِّتِ الأَقْدَامَ إِنْ لاَقَيْنَا وَالْمُشْرِكُونَ قَدْ بَغَوْا عَلَيْنَا فَلَمَّا قَضَيْتُ رَجَزِيَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ قَالَ هَذَا " . قُلْتُ أَخِي . قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يَرْحَمُهُ اللَّهُ " . فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاللَّهِ إِنَّ نَاسًا لَيَهَابُونَ الصَّلاَةَ عَلَيْهِ يَقُولُونَ رَجُلٌ مَاتَ بِسِلاَحِهِ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَاتَ جَاهِدًا مُجَاهِدًا " . قَالَ ابْنُ شِهَابٍ ثُمَّ سَأَلْتُ ابْنًا لِسَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ فَحَدَّثَنِي عَنْ أَبِيهِ مِثْلَ ذَلِكَ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ حِينَ قُلْتُ إِنَّ نَاسًا لَيَهَابُونَ الصَّلاَةَ عَلَيْهِ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " كَذَبُوا مَاتَ جَاهِدًا مُجَاهِدًا فَلَهُ أَجْرُهُ مَرَّتَيْنِ " . وَأَشَارَ بِأُصْبُعَيْهِ .
Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Xaybar kuni akam Rasululloh ﷺ bilan birga qattiq jang qildi, soʻng oʻz qilichi unga qaytib, uni oʻldirdi. Rasululloh ﷺning sahobalari bu haqda: «Bir kishi oʻz quroli bilan oʻldi», deb shubhaga tushdilar. Salama aytdi: Rasululloh ﷺ Xaybardan qaytdilar. Men: «Yo Rasululloh, sizni madh etib rajaz aytishimga izn berasizmi?» dedim. Rasululloh ﷺ unga izn berdilar. Umar ibn al-Xattob (roziyallohu anhu): «Nima deyayotganingni bil», dedi. Men: «Vallohi, agar Alloh boʻlmaganida, biz hidoyat topmasdik, sadaqa ham bermasdik, namoz ham oʻqimasdik», dedim. Rasululloh ﷺ: «Rost aytding», dedilar. «Bizga sokinlik nozil qilgin, dushmanga roʻbaroʻ boʻlsak qadamlarni sobit qilgin, mushriklar bizga zulm qildilar». Rajazimni tugatganimda Rasululloh ﷺ: «Buni kim aytdi?» dedilar. «Akam», dedim. Rasululloh ﷺ: «Alloh unga rahm qilsin», dedilar. Men: «Yo Rasululloh, vallohi, baʼzi odamlar unga janoza oʻqishdan choʻchiyaptilar, ‹oʻz quroli bilan oʻlgan kishi› deyaptilar», dedim. Shunda Rasululloh ﷺ: «U jonbozlik qilib, jihod qilib oʻldi», dedilar. Ibn Shihob aytdi: Soʻng men Salama ibn al-Akvaʼning bir oʻgʻlidan soʻradim, u otasidan xuddi shundoq rivoyat qildi, faqat: «Baʼzi odamlar unga janoza oʻqishdan choʻchiyaptilar deganimda, Rasululloh ﷺ: ‹Ular yolgʻon aytdilar, u jonbozlik qilib, jihod qilib oʻldi, unga ajri ikki karra boʻladi›, dedilar va ikki barmoqlari bilan ishora qildilar», dedi.Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Хайбар куни акам Расулуллоҳ ﷺ билан бирга қаттиқ жанг қилди, сўнг ўз қиличи унга қайтиб, уни ўлдирди. Расулуллоҳ ﷺнинг саҳобалари бу ҳақда: «Бир киши ўз қуроли билан ўлди», деб шубҳага тушдилар. Салама айтди: Расулуллоҳ ﷺ Хайбардан қайтдилар. Мен: «Ё Расулуллоҳ, сизни мадҳ этиб ражаз айтишимга изн берасизми?» дедим. Расулуллоҳ ﷺ унга изн бердилар. Умар ибн ал-Хаттоб (розияллоҳу анҳу): «Нима деяётганингни бил», деди. Мен: «Валлоҳи, агар Аллоҳ бўлмаганида, биз ҳидоят топмасдик, садақа ҳам бермасдик, намоз ҳам ўқимасдик», дедим. Расулуллоҳ ﷺ: «Рост айтдинг», дедилар. «Бизга сокинлик нозил қилгин, душманга рўбарў бўлсак қадамларни собит қилгин, мушриклар бизга зулм қилдилар». Ражазимни тугатганимда Расулуллоҳ ﷺ: «Буни ким айтди?» дедилар. «Акам», дедим. Расулуллоҳ ﷺ: «Аллоҳ унга раҳм қилсин», дедилар. Мен: «Ё Расулуллоҳ, валлоҳи, баъзи одамлар унга жаноза ўқишдан чўчияптилар, ‹ўз қуроли билан ўлган киши› деяптилар», дедим. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «У жонбозлик қилиб, жиҳод қилиб ўлди», дедилар. Ибн Шиҳоб айтди: Сўнг мен Салама ибн ал-Акваънинг бир ўғлидан сўрадим, у отасидан худди шундоқ ривоят қилди, фақат: «Баъзи одамлар унга жаноза ўқишдан чўчияптилар деганимда, Расулуллоҳ ﷺ: ‹Улар ёлғон айтдилар, у жонбозлик қилиб, жиҳод қилиб ўлди, унга ажри икки карра бўлади›, дедилар ва икки бармоқлари билан ишора қилдилар», деди.
أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، أَنَّهُ دَخَلَ عَلَى الْحَجَّاجِ فَقَالَ يَا ابْنَ الأَكْوَعِ ارْتَدَدْتَ عَلَى عَقِبَيْكَ وَذَكَرَ كَلِمَةً مَعْنَاهَا وَبَدَوْتَ . قَالَ لاَ وَلَكِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَذِنَ لِي فِي الْبُدُوِّ .
Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «U Hajjojning huzuriga kirgan edi, Hajjoj: ‹Ey ibn al-Akvaʼ, sen ortingga qaytding (yaʼni dashtga chiqib ketding)›, deb shu maʼnodagi bir soʻzni aytdi. U: ‹Yoʻq, balki Rasululloh ﷺ menga dashtda yashashga ijozat berganlar›, dedi.»Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «У Ҳажжожнинг ҳузурига кирган эди, Ҳажжож: ‹Эй ибн ал-Акваъ, сен ортингга қайтдинг (яъни даштга чиқиб кетдинг)›, деб шу маънодаги бир сўзни айтди. У: ‹Йўқ, балки Расулуллоҳ ﷺ менга даштда яшашга ижозат берганлар›, деди.»
أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا الْعَطَّافُ، عَنْ مُوسَى بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي لأَكُونُ فِي الصَّيْدِ وَلَيْسَ عَلَىَّ إِلاَّ الْقَمِيصُ أَفَأُصَلِّي فِيهِ قَالَ " وَزُرَّهُ عَلَيْكَ وَلَوْ بِشَوْكَةٍ " .
Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: «Men: ‹Ey Allohning Rasuli, men ovda boʻlaman va ustimda faqat koʻylakdan boshqa narsa boʻlmaydi. Shunda namoz oʻqiyveraymi?› dedim. U zot: ‹Uni oʻzingga tugmalab qoʻy, garchi bir tikan bilan boʻlsa ham›, dedilar», dedi.Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: «Мен: ‹Эй Аллоҳнинг Расули, мен овда бўламан ва устимда фақат кўйлакдан бошқа нарса бўлмайди. Шунда намоз ўқийверайми?› дедим. У зот: ‹Уни ўзингга тугмалаб қўй, гарчи бир тикан билан бўлса ҳам›, дедилар», деди.