Salama ibn al-Akva'

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا بَكْرٌ، - يَعْنِي ابْنَ مُضَرَ - عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ، عَنْ بُكَيْرٍ، عَنْ يَزِيدَ، مَوْلَى سَلَمَةَ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ ‏{‏ وَعَلَى الَّذِينَ يُطِيقُونَهُ فِدْيَةٌ طَعَامُ مِسْكِينٍ ‏}‏ كَانَ مَنْ أَرَادَ مِنَّا أَنْ يُفْطِرَ وَيَفْتَدِيَ فَعَلَ حَتَّى نَزَلَتِ الآيَةُ الَّتِي بَعْدَهَا فَنَسَخَتْهَا ‏.‏

Qutayba ibn Said bizga aytib berdi: Bakr — yaʼni ibn Muzar — bizga aytib berdi, Amr ibn al-Horisdan, u Bukayrdan, u Salamaning ozod qilingan quli Yaziddan, u Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qiladi: U dedi: {(Roʻza tutishga) qodir boʻlganlar zimmasiga (tutmaganliklari uchun) fidya — bir miskinning taomi (vojibdir)} (Baqara 184) oyati nozil boʻlganida, bizdan kim iftor qilib, fidya berishni xohlasa, shunday qilar edi. Toki undan keyingi oyat nozil boʻlib, uni nasx (bekor) qilguncha (shunday davom etdi).Қутайба ибн Саид бизга айтиб берди: Бакр — яъни ибн Музар — бизга айтиб берди, Амр ибн ал-Ҳорисдан, у Букайрдан, у Саламанинг озод қилинган қули Язиддан, у Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилади: У деди: {(Рўза тутишга) қодир бўлганлар зиммасига (тутмаганликлари учун) фидя — бир мискиннинг таоми (вожибдир)} (Бақара 184) ояти нозил бўлганида, биздан ким ифтор қилиб, фидя беришни хоҳласа, шундай қилар эди. Токи ундан кейинги оят нозил бўлиб, уни насх (бекор) қилгунча (шундай давом этди).

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ، وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ أَبُو دَاوُدَ قَالَ أَحْمَدُ ‏:‏ كَذَا قَالَ هُوَ - يَعْنِي ابْنَ وَهْبٍ - وَعَنْبَسَةُ - يَعْنِي ابْنَ خَالِدٍ - جَمِيعًا عَنْ يُونُسَ قَالَ أَحْمَدُ ‏:‏ وَالصَّوَابُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ سَلَمَةَ بْنَ الأَكْوَعِ قَالَ ‏:‏ لَمَّا كَانَ يَوْمُ خَيْبَرَ قَاتَلَ أَخِي قِتَالاً شَدِيدًا، فَارْتَدَّ عَلَيْهِ سَيْفُهُ فَقَتَلَهُ فَقَالَ أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي ذَلِكَ - وَشَكُّوا فِيهِ - ‏:‏ رَجُلٌ مَاتَ بِسِلاَحِهِ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏:‏ ‏"‏ مَاتَ جَاهِدًا مُجَاهِدًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ ‏:‏ ثُمَّ سَأَلْتُ ابْنًا لِسَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ فَحَدَّثَنِي عَنْ أَبِيهِ بِمِثْلِ ذَلِكَ، غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏:‏ ‏"‏ كَذَبُوا مَاتَ جَاهِدًا مُجَاهِدًا فَلَهُ أَجْرُهُ مَرَّتَيْنِ ‏"‏ ‏.‏

Salama ibn al-Akva (roziyallohu anhu) aytdi: Xaybar kuni boʻlganida, akam qattiq jang qildi. Shunda qilichi oʻziga qaytib (urilib) uni oʻldirdi. Buning haqida Rasululloh ﷺning sahobalari shubhalanib: «Oʻz quroli bilan oʻlgan kishi», dedilar. Shunda Rasululloh ﷺ: «U mujohid, jihod qilgan holida vafot etdi», dedilar. Ibn Shihob aytdi: Soʻng men Salama ibn al-Akvaning bir oʻgʻlidan soʻradim, u menga otasidan xuddi shunga oʻxshash rivoyat qildi, faqat: Rasululloh ﷺ: «Yolgʻon aytishdi, u mujohid, jihod qilgan holida vafot etdi, unga ajri ikki barobardir», dedilar, dedi.Салама ибн ал-Аква (розияллоҳу анҳу) айтди: Хайбар куни бўлганида, акам қаттиқ жанг қилди. Шунда қиличи ўзига қайтиб (урилиб) уни ўлдирди. Бунинг ҳақида Расулуллоҳ ﷺнинг саҳобалари шубҳаланиб: «Ўз қуроли билан ўлган киши», дедилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «У мужоҳид, жиҳод қилган ҳолида вафот этди», дедилар. Ибн Шиҳоб айтди: Сўнг мен Салама ибн ал-Акванинг бир ўғлидан сўрадим, у менга отасидан худди шунга ўхшаш ривоят қилди, фақат: Расулуллоҳ ﷺ: «Ёлғон айтишди, у мужоҳид, жиҳод қилган ҳолида вафот этди, унга ажри икки баробардир», дедилар, деди.

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ، وَأَبُو عَامِرٍ عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا إِيَاسُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ أَمَّرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَيْنَا أَبَا بَكْرٍ - رضى الله عنه - فَغَزَوْنَا نَاسًا مِنَ الْمُشْرِكِينَ فَبَيَّتْنَاهُمْ نَقْتُلُهُمْ وَكَانَ شِعَارُنَا تِلْكَ اللَّيْلَةَ أَمِتْ أَمِتْ ‏.‏ قَالَ سَلَمَةُ فَقَتَلْتُ بِيَدِي تِلْكَ اللَّيْلَةَ سَبْعَةَ أَهْلِ أَبْيَاتٍ مِنَ الْمُشْرِكِينَ ‏.‏

Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ustimizdan Abu Bakr (roziyallohu anhu)ni amir qilib qoʻydilar. Bas, biz mushriklardan baʼzi odamlarga qarshi gʻazot qildik va ularni tunda bosib, oʻldirdik. Oʻsha kechadagi parolimiz ‹Amit, amit (oʻldir, oʻldir)› edi. Salama dedi: Oʻsha kecha men oʻz qoʻlim bilan mushriklardan yetti xonadon ahlini oʻldirdim.Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ устимиздан Абу Бакр (розияллоҳу анҳу)ни амир қилиб қўйдилар. Бас, биз мушриклардан баъзи одамларга қарши ғазот қилдик ва уларни тунда босиб, ўлдирдик. Ўша кечадаги паролимиз ‹Амит, амит (ўлдир, ўлдир)› эди. Салама деди: Ўша кеча мен ўз қўлим билан мушриклардан етти хонадон аҳлини ўлдирдим.

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، عَنْ صَفْوَانَ بْنِ عِيسَى، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي الْمَغْرِبَ سَاعَةَ تَغْرُبُ الشَّمْسُ إِذَا غَابَ حَاجِبُهَا ‏.‏

Amr ibn Ali bizga Safvon ibn Iysodan, u Yazid ibn Abu Ubayddan, u Salama ibn Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilib aytdi: Paygʻambar ﷺ shom namozini quyosh botgan, uning yuqori chekkasi gʻoyib boʻlgan onida oʻqir edilar.Амр ибн Али бизга Сафвон ибн Ийсодан, у Язид ибн Абу Убайддан, у Салама ибн Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилиб айтди: Пайғамбар ﷺ шом намозини қуёш ботган, унинг юқори чеккаси ғойиб бўлган онида ўқир эдилар.

حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، - يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ - عَنْ مُوسَى بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي رَجُلٌ أَصِيدُ أَفَأُصَلِّي فِي الْقَمِيصِ الْوَاحِدِ قَالَ ‏"‏ نَعَمْ وَازْرُرْهُ وَلَوْ بِشَوْكَةٍ ‏"‏ ‏.‏

Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Men: «Ey Allohning Rasuli, men ovga chiqadigan kishiman, bir koʻylakda namoz oʻqiyveraymi?» dedim. U zot: «Ha, lekin uni hatto bir tikan bilan boʻlsa ham tugmalab (bogʻlab) ol», dedilar.Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У айтди: Мен: «Эй Аллоҳнинг Расули, мен овга чиқадиган кишиман, бир кўйлакда намоз ўқийверайми?» дедим. У зот: «Ҳа, лекин уни ҳатто бир тикан билан бўлса ҳам тугмалаб (боғлаб) ол», дедилар.

حَدَّثَنَا مَخْلَدُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، قَالَ كَانَ بَيْنَ مِنْبَرِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَبَيْنَ الْحَائِطِ كَقَدْرِ مَمَرِّ الشَّاةِ ‏.‏

Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺning minbarlari bilan devor orasi qoʻy oʻtadigan masofa qadar edi.Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺнинг минбарлари билан девор ораси қўй ўтадиган масофа қадар эди.

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ الْحَارِثِ، سَمِعْتُ إِيَاسَ بْنَ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِيهِ، قَالَ كُنَّا نُصَلِّي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْجُمُعَةَ ثُمَّ نَنْصَرِفُ وَلَيْسَ لِلْحِيطَانِ فَىْءٌ ‏.‏

Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Biz Rasululloh ﷺ bilan birga juma namozini oʻqir edik, soʻng (uylarimizga) qaytar edik va devorlarning hali soyasi boʻlmas edi.Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Биз Расулуллоҳ ﷺ билан бирга жума намозини ўқир эдик, сўнг (уйларимизга) қайтар эдик ва деворларнинг ҳали сояси бўлмас эди.

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي زَائِدَةَ، عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ، عَنْ إِيَاسِ بْنِ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ رَجُلاً، عَطَسَ عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لَهُ ‏"‏ يَرْحَمُكَ اللَّهُ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ عَطَسَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الرَّجُلُ مَزْكُومٌ ‏"‏ ‏.‏

Salama ibn al-Akvaʼ (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, bir kishi Nabiy ﷺning huzurlarida aksa urdi. Shunda u zot unga: «Yarhamukalloh (Alloh senga rahm qilsin)», dedilar. Soʻng u yana aksa urdi. Shunda Nabiy ﷺ: «Bu kishi tumov boʻlibdi», dedilar.Салама ибн ал-Акваъ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, бир киши Набий ﷺнинг ҳузурларида акса урди. Шунда у зот унга: «Ярҳамукаллоҳ (Аллоҳ сенга раҳм қилсин)», дедилар. Сўнг у яна акса урди. Шунда Набий ﷺ: «Бу киши тумов бўлибди», дедилар.