Jobir ibn Abdulloh al-Ansoriy

وَعَن جابرٍ قَالَ: رُمِيَ أَبِي يَوْمَ الْأَحْزَابِ عَلَى أَكْحَلِهِ فَكَوَاهُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ. رَوَاهُ مُسلم

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Ahzob (Xandaq) kuni Ubayning oyna tomiriga (oʻq) tegdi. Shunda Rasululloh ﷺ uni dogʻladilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аҳзоб (Хандақ) куни Убайнинг ойна томирига (ўқ) тегди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ уни доғладилар.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنِ الرُّقَى فَجَاءَ آلُ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ فَقَالُوا: يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهُ كَانَتْ عِنْدَنَا رُقْيَةٌ نَرْقِي بِهَا مِنَ الْعَقْرَبِ وَأَنْتَ نَهَيْتَ عَنِ الرُّقَى فَعَرَضُوهَا عَلَيْهِ فَقَالَ: «مَا أَرَى بِهَا بَأْسًا مَنِ اسْتَطَاعَ مِنْكُمْ أَنْ يَنْفَعَ أَخَاهُ فَلْيَنْفَعْهُ» . رَوَاهُ مُسْلِمٌ

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ ruqyalardan (afsun-duolardan) qaytardilar. Shunda Amr ibn Hazmning oilasi Rasululloh ﷺ huzurlariga kelib: «Yo Rasululloh! Bizda chayon (chaqishi)dan davolaydigan bir ruqya bor edi, Siz esa ruqyalardan qaytardingiz», dedilar. Soʻng ular uni u zotga koʻrsatdilar. Shunda (u zot): «Men bunda zarar koʻrmayapman. Sizlardan kim birodariga foyda yetkaza olsa, foyda yetkazsin», dedilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ руқялардан (афсун-дуолардан) қайтардилар. Шунда Амр ибн Ҳазмнинг оиласи Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига келиб: «Ё Расулуллоҳ! Бизда чаён (чақиши)дан даволайдиган бир руқя бор эди, Сиз эса руқялардан қайтардингиз», дедилар. Сўнг улар уни у зотга кўрсатдилар. Шунда (у зот): «Мен бунда зарар кўрмаяпман. Сизлардан ким биродарига фойда етказа олса, фойда етказсин», дедилар.

وَعَنْ جَابِرٌ: أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ احْتَجَمَ عَلَى وَرِكِهِ مِنْ وَثْءٍ كَانَ بِهِ. رَوَاهُ أَبُو دَاوُد

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Paygʻambar ﷺ oʻzlariga yetgan lat (shikast) sababli sonlarining tepasidan hijoma (qon) oldirdilar.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Пайғамбар ﷺ ўзларига етган лат (шикаст) сабабли сонларининг тепасидан ҳижома (қон) олдирдилар.

وَعَن جَابر قَالَ: سُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ النُّشْرَةِ فَقَالَ: «هُوَ مِنْ عَمَلِ الشَّيْطَانِ» . رَوَاهُ أَبُو دَاوُد

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi. U: «Rasululloh ﷺdan nushra (sehrni sehr bilan yechish) haqida soʻralganida, u zot: ‹U shayton ishidandir›, dedilar», dedi.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади. У: «Расулуллоҳ ﷺдан нушра (сеҳрни сеҳр билан ечиш) ҳақида сўралганида, у зот: ‹У шайтон ишидандир›, дедилар», деди.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: «لَا عَدْوَى وَلَا صَفَرَ وَلَا غُولَ» . رَوَاهُ مُسلم

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: men Nabiy ﷺ ning: «Kasal yuqishi yoʻq, safar yoʻq, gʻul yoʻq», deganlarini eshitdim. (Roviy) dedi: Men Abuz-Zubayrning shuni zikr qilganini ham eshitdimki, Jobir ularga oʻzining «safar yoʻq» degan soʻzini tafsir qilib bergan. Abuz-Zubayr dedi: safar — bu qorin (dardi). Jobirdan: «Bu qanaqa boʻladi?» deb soʻralganda, u: «Qorindagi qurtlar deyilardi», dedi. (Roviy) dedi: u gʻulni tafsir qilmadi. Abuz-Zubayr dedi: bu gʻul (yoʻlovchilarni) adashtiradigan (jin)dir.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: мен Набий ﷺ нинг: «Касал юқиши йўқ, сафар йўқ, ғул йўқ», деганларини эшитдим. (Ровий) деди: Мен Абуз-Зубайрнинг шуни зикр қилганини ҳам эшитдимки, Жобир уларга ўзининг «сафар йўқ» деган сўзини тафсир қилиб берган. Абуз-Зубайр деди: сафар — бу қорин (дарди). Жобирдан: «Бу қанақа бўлади?» деб сўралганда, у: «Қориндаги қуртлар дейиларди», деди. (Ровий) деди: у ғулни тафсир қилмади. Абуз-Зубайр деди: бу ғул (йўловчиларни) адаштирадиган (жин)дир.

وَعَنْ جَابِرٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخَذَ بِيَدِ مَجْذُومٍ فَوَضَعَهَا مَعَهُ فِي الْقَصْعَةِ وَقَالَ: «كُلْ ثِقَةً بِاللَّهِ وَتَوَكُّلًا عَلَيْهِ» . رَوَاهُ ابْن مَاجَه

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ moxov kasaliga chalingan bir kishining qoʻlidan ushlab, uni oʻzlari bilan birga (taom) tovogʻiga soldilar va: «Allohga ishonib va Unga tavakkul qilib yegin», dedilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ мохов касалига чалинган бир кишининг қўлидан ушлаб, уни ўзлари билан бирга (таом) товоғига солдилар ва: «Аллоҳга ишониб ва Унга таваккул қилиб егин», дедилар.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «إِذَا رَأَى أَحَدُكُمُ الرُّؤْيَا يَكْرَهُهَا فَلْيَبْصُقْ عَنْ يَسَارِهِ ثَلَاثًا وَلْيَسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ ثَلَاثًا وَلْيَتَحَوَّلْ عَنْ جَنْبِهِ الَّذِي كانَ عَلَيْهِ» . رَوَاهُ مُسلم

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Biringiz oʻziga yoqmaydigan tushni koʻrsa, chap tomoniga uch marta tupursin va shaytondan Allohga uch marta panoh tilasin, hamda yotgan tomonidan boshqa tomoniga oʻgirilsin».Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Бирингиз ўзига ёқмайдиган тушни кўрса, чап томонига уч марта тупурсин ва шайтондан Аллоҳга уч марта паноҳ тиласин, ҳамда ётган томонидан бошқа томонига ўгирилсин».

وَعَن جَابر قَالَ: جَاءَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ: رَأَيْتُ فِي الْمَنَامِ كَأَنَّ رَأْسِي قُطِعَ قَالَ: فَضَحِكَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ: «إِذَا لَعِبَ الشَّيْطَانُ بِأَحَدِكُمْ فِي مَنَامِهِ فَلَا يُحَدِّثْ بِهِ النَّاس» . رَوَاهُ مُسلم

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi Nabiy ﷺ ning oldiga kelib: «Yo Rasululloh! Men tushimda boshim kesilganini koʻrdim», dedi. (Jobir) dedi: Shunda Nabiy ﷺ kulib: «Shayton sizlardan birining uyqusida (u bilan) oʻynasa, uni odamlarga aytmasin», dedilar. Abu Bakrning rivoyatida: «Sizlardan biri bilan oʻynalsa», deyilgan boʻlib, u shaytonni zikr qilmagan.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир киши Набий ﷺ нинг олдига келиб: «Ё Расулуллоҳ! Мен тушимда бошим кесилганини кўрдим», деди. (Жобир) деди: Шунда Набий ﷺ кулиб: «Шайтон сизлардан бирининг уйқусида (у билан) ўйнаса, уни одамларга айтмасин», дедилар. Абу Бакрнинг ривоятида: «Сизлардан бири билан ўйналса», дейилган бўлиб, у шайтонни зикр қилмаган.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «يَكُونُ فِي آخِرِ الزَّمَانِ خَلِيفَةٌ يُقَسِّمُ الْمَالَ وَلَا يَعُدُّهُ» . وَفِي رِوَايَةٍ: قَالَ: «يَكُونُ فِي آخِرِ أُمَّتِي خَلِيفَةٌ يَحْثِي الْمَالَ حَثْيًا وَلَا يَعُدُّهُ عَدًّا» . رَوَاهُ مُسْلِمٌ

Abu Said al-Xudriy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Oxirzamonda bir xalifa boʻladi, u molni sanab oʻtirmay (boʻlib) taqsimlaydi», — dedilar.Абу Саид ал-Худрий (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Охирзамонда бир халифа бўлади, у молни санаб ўтирмай (бўлиб) тақсимлайди», — дедилар.

وَعَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: فُقِدَ الْجَرَادُ فِي سَنَةٍ مِنْ سِنِي عُمَرَ الَّتِي تُوُفِّيَ فِيهَا فَاهْتَمَّ بِذَلِكَ هَمًّا شَدِيدًا فَبَعَثَ إِلَى الْيمن رَاكِبًا وراكبا إِلَى الْعرق وَرَاكِبًا إِلَى الشَّامِ يَسْأَلُ عَنِ الْجَرَادِ هَلْ أُرِيَ مِنْهُ شَيْئًا فَأَتَاهُ الرَّاكِبُ الَّذِي مِنْ قبل الْيمن بقبضة فنثرهابين يَدَيْهِ فَلَمَّا رَآهَا عُمَرُ كَبَّرَ وَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ خَلَقَ أَلْفَ أُمَّةٍ سِتُّمِائَةٍ مِنْهَا فِي الْبَحْرِ وَأَرْبَعُمِائَةٍ فِي الْبَرِّ فَإِنَّ أَوَّلَ هَلَاكِ هَذِهِ الْأُمَّةِ الْجَرَادُ فَإِذَا هَلَكَ الْجَرَادُ تَتَابَعَتِ الْأُمَمُ كَنِظَامِ السِّلْكِ «. رَوَاهُ الْبَيْهَقِيُّ فِي» شُعَبِ الْإِيمَانِ "

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Umar (roziyallohu anhu)ning xalifalik yillaridan birida — u vafot etgan yili — chigirtka koʻrinmay qoldi. Shundan Umar qattiq tashvishga tushdi va chigirtka haqida, undan biror narsa koʻringanmi-yoʻqmi deb soʻrash uchun, Yamanga bir chavandoz, Iroqqa bir chavandoz va Shomga bir chavandoz joʻnatdi. Yaman tomondan kelgan chavandoz bir siqim chigirtka olib keldi va uni Umarning oldiga sochib tashladi. Umar buni koʻrgach, takbir aytdi va: «Men Rasululloh ﷺ ning shunday deganlarini eshitganman: ‹Albatta, Alloh azza va jalla ming turdagi ummat yaratdi — ulardan olti yuztasi dengizda, toʻrt yuztasi quruqlikda. Bu ummatlarning eng avval halok boʻladigani — chigirtkadir. Chigirtka halok boʻlgach, boshqa ummatlar xuddi uzilgan ipdan marjonlar toʻkilganidek, birin-ketin halok boʻlib ketaveradi›», dedi. Bayhaqiy «Shuʼabul-iymon»da rivoyat qilgan.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Умар (розияллоҳу анҳу)нинг халифалик йилларидан бирида — у вафот этган йили — чигиртка кўринмай қолди. Шундан Умар қаттиқ ташвишга тушди ва чигиртка ҳақида, ундан бирор нарса кўринганми-йўқми деб сўраш учун, Яманга бир чавандоз, Ироққа бир чавандоз ва Шомга бир чавандоз жўнатди. Яман томондан келган чавандоз бир сиқим чигиртка олиб келди ва уни Умарнинг олдига сочиб ташлади. Умар буни кўргач, такбир айтди ва: «Мен Расулуллоҳ ﷺ нинг шундай деганларини эшитганман: ‹Албатта, Аллоҳ азза ва жалла минг турдаги уммат яратди — улардан олти юзтаси денгизда, тўрт юзтаси қуруқликда. Бу умматларнинг энг аввал ҳалок бўладигани — чигирткадир. Чигиртка ҳалок бўлгач, бошқа умматлар худди узилган ипдан маржонлар тўкилганидек, бирин-кетин ҳалок бўлиб кетаверади›», деди. Байҳақий «Шуъабул-иймон»да ривоят қилган.

وَعَنْ جَابِرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ: قَدْ فَقَدْنَا ابْنَ صَيَّادٍ يَوْمَ الْحَرَّةِ. رَوَاهُ أَبُو دَاوُد

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Biz Ibn Sayyodni Harra kunida yoʻqotib qoʻydik. Buni Abu Dovud rivoyat qilgan.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Биз Ибн Сайёдни Ҳарра кунида йўқотиб қўйдик. Буни Абу Довуд ривоят қилган.

وَعَنْ جَابِرٍ أَنَّ امْرَأَةً مِنَ الْيَهُودِ بِالْمَدِينَةِ وَلَدَتْ غُلَامًا مَمْسُوحَةٌ عَيْنُهُ طَالِعَةٌ نَابُهُ فَأَشْفَقَ رَسُول الله صلى الله عَلَيْهِ وَسلم إِن يَكُونَ الدَّجَّالَ فَوَجَدَهُ تَحْتَ قَطِيفَةٍ يُهَمْهِمُ. فَآذَنَتْهُ أُمُّهُ فَقَالَتْ: يَا عَبْدَ اللَّهِ هَذَا أَبُو الْقَاسِمِ فَخَرَجَ مِنَ الْقَطِيفَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: مَا لَهَا قَاتَلَهَا اللَّهُ؟ لَوْ تَرَكَتْهُ لَبَيَّنَ " فَذَكَرَ مِثْلَ مَعْنَى حَدِيثِ ابْنِ عُمَرَ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ ائْذَنْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَقْتُلَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «إِن يكن هُوَ فَلَيْسَتْ صَاحِبَهُ إِنَّمَا صَاحِبُهُ عِيسَى بْنُ مَرْيَمَ وَإِلَّا يكن هُوَ فَلَيْسَ لَك أتقتل رَجُلًا مِنْ أَهْلِ الْعَهْدِ» . فَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُشْفِقًا أَنَّهُ هُوَ الدَّجَّال. رَوَاهُ فِي شرح السّنة

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Madinada bir yahudiy ayol koʻzi oʻchgan, tishi chiqib turgan bir oʻgʻil tugʻdi. Rasululloh ﷺ uning Dajjol boʻlishidan xavotir oldilar. U zot uni bir chopon ostida gʻoʻldirab yotgan holda topdilar. Onasi unga xabar berib: ‹Ey Abdulloh, mana Abul-Qosim keldi›, dedi. Shunda u chopondan chiqdi. Rasululloh ﷺ: «Bu ayolga nima boʻldi, Alloh uni halok qilsin! Agar uni oʻz holiga qoʻyganida, haqiqat oydinlashardi», dedilar. Soʻng u (roviy) Ibn Umar hadisining maʼnosiga oʻxshash narsani zikr qildi. Umar ibn Xattob (roziyallohu anhu): ‹Ey Allohning Rasuli, menga ruxsat bering, uni oʻldiray›, dedi. Rasululloh ﷺ: «Agar u oʻsha boʻlsa, unga bas keladigani sen emassan; unga bas keladigani faqat Iso ibn Maryamdir. Agar u oʻsha boʻlmasa, uni oʻldirishga haqqing yoʻq — ahli ahddan boʻlgan kishini oʻldirasanmi?», dedilar. Rasululloh ﷺ hamon uning Dajjol boʻlishidan xavotirda boʻlib turdilar. Buni «Sharhus-sunna»da rivoyat qilgan.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мадинада бир яҳудий аёл кўзи ўчган, тиши чиқиб турган бир ўғил туғди. Расулуллоҳ ﷺ унинг Дажжол бўлишидан хавотир олдилар. У зот уни бир чопон остида ғўлдираб ётган ҳолда топдилар. Онаси унга хабар бериб: ‹Эй Абдуллоҳ, мана Абул-Қосим келди›, деди. Шунда у чопондан чиқди. Расулуллоҳ ﷺ: «Бу аёлга нима бўлди, Аллоҳ уни ҳалок қилсин! Агар уни ўз ҳолига қўйганида, ҳақиқат ойдинлашарди», дедилар. Сўнг у (ровий) Ибн Умар ҳадисининг маъносига ўхшаш нарсани зикр қилди. Умар ибн Хаттоб (розияллоҳу анҳу): ‹Эй Аллоҳнинг Расули, менга рухсат беринг, уни ўлдирай›, деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Агар у ўша бўлса, унга бас келадигани сен эмассан; унга бас келадигани фақат Исо ибн Марямдир. Агар у ўша бўлмаса, уни ўлдиришга ҳаққинг йўқ — аҳли аҳддан бўлган кишини ўлдирасанми?», дедилар. Расулуллоҳ ﷺ ҳамон унинг Дажжол бўлишидан хавотирда бўлиб турдилар. Буни «Шарҳус-сунна»да ривоят қилган.

وَعَن جَابر قا ل: سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ قَبْلَ أَنْ يَمُوتَ بِشَهْرٍ: «تَسْأَلُونِي عَنِ السَّاعَةِ؟ وَإِنَّمَا عِلْمُهَا عِنْدَ اللَّهِ وَأُقْسِمُ بِاللَّهِ مَا عَلَى الْأَرْضِ مِنْ نَفْسٍ مَنْفُوسَةٍ يَأْتِي عَلَيْهَا مِائَةُ سَنَةٍ وَهِيَ حَيَّةٌ يَوْمَئِذٍ» . رَوَاهُ مُسْلِمٌ

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men Nabiy ﷺ ni vafotlaridan bir oy avval shunday deganlarini eshitdim: «Sizlar mendan Qiyomat (soati) haqida soʻraysizlar, holbuki uning ilmi faqat Alloh huzuridadir. Men Alloh nomi bilan qasam ichib aytamanki, bugun yer yuzidagi (tirik) jonlardan biron joni ustidan yuz yil oʻtmaydi (yaʼni shu zamonda yashayotganlardan yuz yildan keyin biron kishi qolmaydi)», — dedilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен Набий ﷺ ни вафотларидан бир ой аввал шундай деганларини эшитдим: «Сизлар мендан Қиёмат (соати) ҳақида сўрайсизлар, ҳолбуки унинг илми фақат Аллоҳ ҳузуридадир. Мен Аллоҳ номи билан қасам ичиб айтаманки, бугун ер юзидаги (тирик) жонлардан бирон жони устидан юз йил ўтмайди (яъни шу замонда яшаётганлардан юз йилдан кейин бирон киши қолмайди)», — дедилар.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: " يَخْرُجُ مِنَ النَّار بالشفاعة كَأَنَّهُمْ الثعارير؟ قَالَ: «إِنَّه الضغابيس» . مُتَّفق عَلَيْهِ

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Shafoat tufayli doʻzaxdan bir qavm chiqadiki, ular goʻyo saʼoriyrlardek boʻladilar», dedilar. «Saʼoriyr nima?» deb soʻralganda: «U — zagʻobiys, yaʼni kichik bodringlardir», dedilar. Muttafaqun alayh.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Шафоат туфайли дўзахдан бир қавм чиқадики, улар гўё саъорийрлардек бўладилар», дедилар. «Саъорийр нима?» деб сўралганда: «У — зағобийс, яъни кичик бодринглардир», дедилар. Муттафақун алайҳ.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «إِنَّ أَهْلَ الْجَنَّةِ يَأْكُلُونَ فِيهَا وَيَشْرَبُونَ ولايتفلون ولايبولون وَلَا يَتَغَوَّطُونَ وَلَا يَتَمَخَّطُونَ» . قَالُوا: فَمَا بَالُ الطَّعَامِ؟ قَالَ: «جُشَاءٌ وَرَشْحٌ كَرَشْحِ الْمِسْكِ يُلْهَمُونَ التَّسْبِيحَ وَالتَّحْمِيدَ كَمَا تُلْهَمُونَ النَّفَسَ» . رَوَاهُ مُسْلِمٌ

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: men Nabiy ﷺ ni shunday deyayotganlarini eshitdim: «Jannat ahli u yerda yeydilar va ichadilar, lekin tupurmaydilar, siydik chiqarmaydilar, najas qilmaydilar va burunlarini qoqmaydilar». (Sahobalar): «Unda taom nima boʻladi?» dedilar. (U zot): «Kekirik va mushk teridek ter (boʻlib chiqadi). Ularga tasbeh va tahmid (aytish), xuddi nafas (olish) ilhom qilingani kabi ilhom qilinadi», dedilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: мен Набий ﷺ ни шундай деяётганларини эшитдим: «Жаннат аҳли у ерда ейдилар ва ичадилар, лекин тупурмайдилар, сийдик чиқармайдилар, нажас қилмайдилар ва бурунларини қоқмайдилар». (Саҳобалар): «Унда таом нима бўлади?» дедилар. (У зот): «Кекирик ва мушк теридек тер (бўлиб чиқади). Уларга тасбеҳ ва таҳмид (айтиш), худди нафас (олиш) илҳом қилингани каби илҳом қилинади», дедилар.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: سَأَلَ رَجُلٌ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: أَيَنَامُ أَهْلُ الْجَنَّةِ؟ قَالَ: «النَّوْمُ أَخُو الْمَوْتِ وَلَا يَمُوتُ أَهْلُ الجنةِ» . رواهُ البيهقيُّ فِي «شعب الْإِيمَان»

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kishi Rasululloh ﷺ dan: «Jannat ahli uxlaydimi?» deb soʻradi. U zot: «Uyqu — oʻlimning akasidir, jannat ahli esa oʻlmaydilar», dedilar. Bayhaqiy «Shuʼab al-iymon»da rivoyat qilgan.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир киши Расулуллоҳ ﷺ дан: «Жаннат аҳли ухлайдими?» деб сўради. У зот: «Уйқу — ўлимнинг акасидир, жаннат аҳли эса ўлмайдилар», дедилар. Байҳақий «Шуъаб ал-иймон»да ривоят қилган.

وَعَنْ جَابِرٌ عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: " بَيْنَا أَهْلُ الْجَنَّةِ فِي نَعِيمِهِمْ إِذْ سَطَعَ نورٌ فَرفعُوا رؤوسَهم فَإِذَا الرَّبُّ قَدْ أَشْرَفَ عَلَيْهِمْ مِنْ فَوْقِهِمْ فَقَالَ: السَّلَامُ عَلَيْكُمْ يَا أَهْلَ الْجَنَّةِ قَالَ: وَذَلِكَ قَوْلُهُ تَعَالَى (سَلَامٌ قَوْلًا مِنْ رَبٍّ رحيمٍ) قَالَ: فَيَنْظُرُ إِلَيْهِمْ وَيَنْظُرُونَ إِلَيْهِ فَلَا يَلْتَفِتُونَ إِلَى شَيْءٍ مِنَ النَّعِيمِ مَا دَامُوا يَنْظُرُونَ إِلَيْهِ حَتَّى يَحْتَجِبَ عَنْهُمْ وَيَبْقَى نُورُهُ وَبَرَكَتُهُ عَلَيْهِم فِي دِيَارهمْ ". رَوَاهُ ابْن مَاجَه

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Jannat ahli oʻz neʼmatlari ichida yayrab turganlarida, birdan ularga bir nur porlaydi. Ular boshlarini koʻtarishsa, Rabblari ularga tepalaridan qarab turgan boʻladi va: ‹Assalomu alaykum, ey jannat ahli!› deydi». Bu Allohning: {Rahmli Rabb tomonidan (aytilgan) ‹Salom› soʻzidir} (Yosin 58) degan soʻzidir. «Soʻng U ularga nazar soladi, ular ham Unga nazar soladilar. U ular koʻzidan pardalanmaguncha, ular Unga qarab turgan ekan, neʼmatlarning birortasiga ham eʼtibor bermaydilar. Uning nuri va barakati esa ularning diyorlarida ular ustida qoladi».Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Жаннат аҳли ўз неъматлари ичида яйраб турганларида, бирдан уларга бир нур порлайди. Улар бошларини кўтаришса, Рабблари уларга тепаларидан қараб турган бўлади ва: ‹Ассалому алайкум, эй жаннат аҳли!› дейди». Бу Аллоҳнинг: {Раҳмли Рабб томонидан (айтилган) ‹Салом› сўзидир} (Ёсин 58) деган сўзидир. «Сўнг У уларга назар солади, улар ҳам Унга назар соладилар. У улар кўзидан пардаланмагунча, улар Унга қараб турган экан, неъматларнинг бирортасига ҳам эътибор бермайдилар. Унинг нури ва баракати эса уларнинг диёрларида улар устида қолади».

وَعَنْ جَابِرٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «عُرِضَ عَلَيَّ الْأَنْبِيَاءُ فَإِذَا مُوسَى ضَرْبٌ مِنَ الرِّجَالِ كَأَنَّهُ مِنْ رِجَالِ شَنوءَةَ ورأيتُ عِيسَى بن مَرْيَم فإِذا أقربُ مَن رأيتُ بِهِ شَبَهًا عُرْوَةُ بْنُ مَسْعُودٍ وَرَأَيْتُ إِبْرَاهِيمَ فَإِذَا أَقْرَبُ مَنْ رَأَيْتُ بِهِ شَبَهًا صَاحِبُكُمْ - يَعْنِي نَفْسَهُ - وَرَأَيْتُ جِبْرِيلَ فَإِذَا أَقْرَبُ مَنْ رَأَيْتُ بِهِ شَبَهًا دِحْيَةُ بْنُ خَلِيفَةَ» . رَوَاهُ مُسْلِمٌ

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Menga paygʻambarlar koʻrsatildi. Mana Muso — ozgʻin tanli erkak, goʻyo Shanuʼa qabilasi erkaklaridan biridek edi. Iyso ibn Maryamni ham koʻrdim; koʻrganlarim ichida unga eng oʻxshashi Urva ibn Masʼud edi. Ibrohimni ham koʻrdim; koʻrganlarim ichida unga eng oʻxshashi sizlarning sohibingiz — oʻzimdir. Jibrilni ham koʻrdim; koʻrganlarim ichida unga eng oʻxshashi Dihya edi». U Dihya ibn Xalifa al-Kalbiydir. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan sahih gʻaribdir.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Менга пайғамбарлар кўрсатилди. Мана Мусо — озғин танли эркак, гўё Шануъа қабиласи эркакларидан биридек эди. Ийсо ибн Марямни ҳам кўрдим; кўрганларим ичида унга энг ўхшаши Урва ибн Масъуд эди. Иброҳимни ҳам кўрдим; кўрганларим ичида унга энг ўхшаши сизларнинг соҳибингиз — ўзимдир. Жибрилни ҳам кўрдим; кўрганларим ичида унга энг ўхшаши Диҳя эди». У Диҳя ибн Халифа ал-Калбийдир. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳ ғарибдир.

وَعَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «أُذِنَ لِي أَنْ أُحَدِّثَ عَنْ مَلَكٍ مِنْ مَلَائِكَةِ اللَّهِ مِنْ حَمَلَةِ الْعَرْشِ أَنَّ مَا بَيْنَ شحمة أُذُنَيْهِ إِلَى عَاتِقَيْهِ مَسِيرَةُ سَبْعِمِائَةِ عَامٍ» . رَوَاهُ أَبُو دَاوُد

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo) Nabiy ﷺ dan rivoyat qiladi. U zot dedilar: «Menga Allohning farishtalaridan biri — Arshni koʻtaruvchilardan boʻlgan bir farishta haqida xabar berishga ruxsat berildi: albatta, uning qulogʻining yumshogʻidan yelkasigacha boʻlgan (masofa) yetti yuz yillik yoʻldir.»Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо) Набий ﷺ дан ривоят қилади. У зот дедилар: «Менга Аллоҳнинг фаришталаридан бири — Аршни кўтарувчилардан бўлган бир фаришта ҳақида хабар беришга рухсат берилди: албатта, унинг қулоғининг юмшоғидан елкасигача бўлган (масофа) етти юз йиллик йўлдир.»

وَعَنْ جَابِرٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: " لَمَّا خَلَقَ اللَّهُ آدَمَ وَذُرِّيَّتَهُ قَالَتِ: الْمَلَائِكَةُ: يَا رَبِّ خَلَقْتَهُمْ يَأْكُلُونَ وَيَشْرَبُونَ وَيَنْكِحُونَ وَيَرْكَبُونَ فَاجْعَلْ لَهُمُ الدُّنْيَا وَلَنَا الْآخِرَةَ. قَالَ اللَّهُ تَعَالَى: لَا أَجْعَلُ مَنْ خَلَقْتُهُ بيديَّ ونفخت فِيهِ مِنْ رُوحِي كَمَنْ قُلْتُ لَهُ: كُنْ فَكَانَ «. رَوَاهُ الْبَيْهَقِيُّ فِي» شُعَبِ الْإِيمَانِ "

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Alloh Odam va uning zurriyotini yaratgach, farishtalar: ‹Ey Robbimiz, Sen ularni yeydigan, ichadigan, uylanadigan va ulovga minadigan qilib yaratding. Bas, dunyoni ularga, oxiratni bizga qilib ber›, dedilar. Alloh taolo: ‹Men Oʻz qoʻlim bilan yaratgan va unga Oʻz ruhimdan puflagan zotni, «Boʻl!» deganim bilan boʻlib qolgan kimsaga oʻxshatmayman›, dedi», dedilar. Bayhaqiy «Shuʼab ul-iymon»da rivoyat qilgan.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Аллоҳ Одам ва унинг зурриётини яратгач, фаришталар: ‹Эй Роббимиз, Сен уларни ейдиган, ичадиган, уйланадиган ва уловга минадиган қилиб яратдинг. Бас, дунёни уларга, охиратни бизга қилиб бер›, дедилар. Аллоҳ таоло: ‹Мен Ўз қўлим билан яратган ва унга Ўз руҳимдан пуфлаган зотни, «Бўл!» деганим билан бўлиб қолган кимсага ўхшатмайман›, деди», дедилар. Байҳақий «Шуъаб ул-иймон»да ривоят қилган.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: " أُعْطِيتُ خَمْسًا لَمْ يُعْطَهُنَّ أَحَدٌ قَبْلِي: نُصِرْتُ بِالرُّعْبِ مَسِيرَةَ شَهْرٍ وَجُعِلَتْ لِيَ الْأَرْضُ مَسْجِدًا وَطَهُورًا فَأَيُّمَا رَجُلٍ مِنْ أُمَّتي أدركتْه الصَّلاةُ فليُصلِّ وأُحلَّتْ لي المغانمُ وَلَمْ تَحِلَّ لِأَحَدٍ قَبْلِي وَأَعْطِيتُ الشَّفَاعَةَ وَكَانَ النَّبِيُّ يُبْعَثُ إِلَى قَوْمِهِ خَاصَّةً وَبُعِثْتُ إِلَى النَّاسِ عامَّةً ". مُتَّفق عَلَيْهِ

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Paygʻambar ﷺ: «Menga mendan oldin hech kimga berilmagan besh narsa berildi: birinchisi — men bir oylik yoʻl (masofa)dan (dushmanga) solingan qoʻrquv (haybat) bilan nusratlandim; ikkinchisi — yer menga (va ummatimga) namozgoh va tayammum (vositasi) qilindi, shuning uchun ummatimdan har kim namoz vaqti kirgan joyda namoz oʻqiyaversa boʻladi; uchinchisi — menga oʻlja halol qilindi, u mendan oldin hech kimga halol emas edi; toʻrtinchisi — menga (Qiyomat kuni) shafoat (haqqi) berildi; beshinchisi — har bir paygʻambar faqat oʻz qavmiga yuborilar edi, men esa barcha insonlarga yuborildim», — dedilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Пайғамбар ﷺ: «Менга мендан олдин ҳеч кимга берилмаган беш нарса берилди: биринчиси — мен бир ойлик йўл (масофа)дан (душманга) солинган қўрқув (ҳайбат) билан нусратландим; иккинчиси — ер менга (ва умматимга) намозгоҳ ва таяммум (воситаси) қилинди, шунинг учун умматимдан ҳар ким намоз вақти кирган жойда намоз ўқияверса бўлади; учинчиси — менга ўлжа ҳалол қилинди, у мендан олдин ҳеч кимга ҳалол эмас эди; тўртинчиси — менга (Қиёмат куни) шафоат (ҳаққи) берилди; бешинчиси — ҳар бир пайғамбар фақат ўз қавмига юборилар эди, мен эса барча инсонларга юборилдим», — дедилар.

وَعَنْ جَابِرٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «أَنَا قَائِدُ الْمُرْسَلِينَ وَلَا فَخْرَ وَأَنَا خَاتَمُ النَّبِيِّينَ وَلَا فَخْرَ وَأَنَا أَوَّلُ شافعٍ وَمُشَفَّع وَلَا فَخر» . رَوَاهُ الدَّارمِيّ

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Men elchilarning yoʻlboshchisiman, buni faxr uchun aytmayman; men nabiylarning muhriman, buni faxr uchun aytmayman; men birinchi shafoat qiluvchi va shafoati qabul qilinuvchiman, buni faxr uchun aytmayman», dedilar. Dorimiy rivoyat qilgan.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Мен элчиларнинг йўлбошчисиман, буни фахр учун айтмайман; мен набийларнинг муҳриман, буни фахр учун айтмайман; мен биринчи шафоат қилувчи ва шафоати қабул қилинувчиман, буни фахр учун айтмайман», дедилар. Доримий ривоят қилган.

وَعَنْ جَابِرٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قا ل: «إِنَّ اللَّهَ بَعَثَنِي لِتَمَامِ مَكَارِمِ الْأَخْلَاقِ وَكَمَالِ محَاسِن الْأَفْعَال» . رَوَاهُ فِي شرح السّنة

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Albatta, Alloh meni goʻzal axloqlarni kamolga yetkazish va yaxshi amallarni toʻliq qilish uchun yubordi», dedilar. «Sharh us-sunna»da rivoyat qilingan.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Албатта, Аллоҳ мени гўзал ахлоқларни камолга етказиш ва яхши амалларни тўлиқ қилиш учун юборди», дедилар. «Шарҳ ус-сунна»да ривоят қилинган.

وَعَنْ جَابِرٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَسْلُكْ طَرِيقًا فَيَتْبَعُهُ أَحَدٌ إِلَّا عرفَ أَنه قد سلكه من طيب عرقه - أَوْ قَالَ: مِنْ رِيحِ عَرَقِهِ - رَوَاهُ الدَّارِمِيُّ

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ biror yoʻldan yursalar, ortlaridan oʻtgan har bir kishi u zotning terlarining xushboʻyligidan — yoki roviy: terining hididan dedi — u zot oʻsha yoʻldan yurganini bilar edi. Dorimiy rivoyat qilgan.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ бирор йўлдан юрсалар, ортларидан ўтган ҳар бир киши у зотнинг терларининг хушбўйлигидан — ёки ровий: терининг ҳидидан деди — у зот ўша йўлдан юрганини билар эди. Доримий ривоят қилган.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: مَا سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْئًا قَطُّ فَقَالَ: لَا. مُتَّفق عَلَيْهِ

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ dan biror narsa soʻralganda u zot hech qachon «yoʻq» demaganlar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ дан бирор нарса сўралганда у зот ҳеч қачон «йўқ» демаганлар.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: كَانَ فِي كَلَامَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَرْتِيلٌ وَتَرْسِيلٌ. رَوَاهُ أَبُو دَاوُد

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadiki, u: «Rasululloh ﷺ ning soʻzlarida tartil (yoki tarsil), yaʼni dona-dona, shoshilmay soʻzlash bor edi», der edi.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинадики, у: «Расулуллоҳ ﷺ нинг сўзларида тартил (ёки тарсил), яъни дона-дона, шошилмай сўзлаш бор эди», дер эди.

وَعَنْ جَابِرٍ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُ عَنْ فَتْرَةِ الْوَحْيِ قَالَ: " فَبَيْنَا أَنَا أَمْشِي سَمِعْتُ صَوْتًا مِنَ السَّمَاءِ فَرَفَعْتُ بَصَرِي فَإِذَا الْمَلَكُ الَّذِي جَاءَنِي بِحِرَاءٍ قَاعِدٌ عَلَى كُرْسِيٍّ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَجُئِثْتُ مِنْهُ رُعْبًا حَتَّى هَوَيْتُ إِلَى الأرضِ فجئتُ أَهلِي فقلتُ: زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَأنْزل اللَّهُ تَعَالَى: [يَا أيُّها الْمُدَّثِّرُ. قُمْ فَأَنْذِرْ وَرَبَّكَ فَكَبِّرْ. وَثِيَابَكَ فَطَهِّرْ. وَالرجز فاهجر] ثمَّ حمي الْوَحْي وتتابع ". مُتَّفق عَلَيْهِ

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U Paygʻambar ﷺ ning shunday deganini eshitdi: «Vahiy (kelishi) qisqa muddatga toʻxtatildi (kechiktirildi); lekin birdan, men yurib ketayotganimda, osmonda bir ovoz eshitdim va osmonga qaraganimda, hayratimga koʻra — menga Hiro gʻorida kelgan farishtani — osmon bilan yer orasida bir kursida oʻtirgan holda — koʻrdim. Men undan shu qadar qoʻrqdimki, yerga (yiqilib) tushdim va oilamning oldiga kelib, (ularga): ‹Meni (choponga) oʻrang! Meni oʻrang!› — dedim. Soʻng Alloh (quyidagi) vahiyni yubordi: ‹Ey (choponga) burkanib olgan (zot)! (Oʻrningdan) tur va (odamlarni) ogohlantir! Va Robbingni ulugʻla! Va kiyimlaringni pok tut! Va butlardan yiroq boʻl!› (Muddassir, 1-5)», — dedi.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У Пайғамбар ﷺ нинг шундай деганини эшитди: «Ваҳий (келиши) қисқа муддатга тўхтатилди (кечиктирилди); лекин бирдан, мен юриб кетаётганимда, осмонда бир овоз эшитдим ва осмонга қараганимда, ҳайратимга кўра — менга Ҳиро ғорида келган фариштани — осмон билан ер орасида бир курсида ўтирган ҳолда — кўрдим. Мен ундан шу қадар қўрқдимки, ерга (йиқилиб) тушдим ва оиламнинг олдига келиб, (уларга): ‹Мени (чопонга) ўранг! Мени ўранг!› — дедим. Сўнг Аллоҳ (қуйидаги) ваҳийни юборди: ‹Эй (чопонга) бурканиб олган (зот)! (Ўрнингдан) тур ва (одамларни) огоҳлантир! Ва Роббингни улуғла! Ва кийимларингни пок тут! Ва бутлардан йироқ бўл!› (Муддассир, 1-5)», — деди.

عَن جَابِرٍ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: «لَمَّا كَذَّبَنِي قُرَيْشٌ قُمْتُ فِي الْحِجْرِ فَجَلَّى اللَّهُ لِيَ بَيْتَ الْمَقْدِسِ فَطَفِقْتُ أُخْبِرُهُمْ عَنْ آيَاتِهِ وَأَنَا أَنْظُرُ إِلَيْهِ» . مُتَّفق عَلَيْهِ

(Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo) aytdi:) Men Paygʻambar ﷺni: «Quraysh meni yolgʻonga chiqarganida, men Hijrda (Kaʼba yonida) turdim; shunda Alloh menga Baytul-Maqdisni (Quds masjidini) ochib (koʻ z oʻ ngimda) namoyon qildi; men — unga qarab turgan holda — ularga uning alomatlari (taʼriflari) haqida xabar bera boshladim», deb aytayotganlarini eshitdim. (Yaʼqub ibn Ibrohim ziyoda qildi: ‹Quraysh meni — men Baytul-Maqdisga isroʼ qilingan (olib borilgan) paytda — yolgʻonga chiqarganida› — shunga oʻ xshash.) (Lexical:) ‹Qosifan› — har narsani sindiruvchi (kuchli) shamol.(Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо) айтди:) Мен Пайғамбар ﷺни: «Қурайш мени ёлғонга чиқарганида, мен Ҳижрда (Каъба ёнида) турдим; шунда Аллоҳ менга Байтул-Мақдисни (Қудс масжидини) очиб (кў з ў нгимда) намоён қилди; мен — унга қараб турган ҳолда — уларга унинг аломатлари (таърифлари) ҳақида хабар бера бошладим», деб айтаётганларини эшитдим. (Яъқуб ибн Иброҳим зиёда қилди: ‹Қурайш мени — мен Байтул-Мақдисга исрў қилинган (олиб борилган) пайтда — ёлғонга чиқарганида› — шунга ў хшаш.) (Лехисал:) ‹Қосифан› — ҳар нарсани синдирувчи (кучли) шамол.

وَعَن جَابر قا ل إِنَّا يَوْمَ الْخَنْدَقِ نَحْفِرُ فَعَرَضَتْ كُدْيَةٌ شَدِيدَةٌ فجاؤوا الْنَبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا: هَذِهِ كُدْيَةٌ عَرَضَتْ فِي الْخَنْدَقِ فَقَالَ: «أَنَا نَازِلٌ» ثُمَّ قَامَ وَبَطْنُهُ مَعْصُوبٌ بِحَجَرٍ وَلَبِثْنَا ثَلَاثَةَ أَيَّام لانذوق ذوقا فَأَخَذَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمِعْوَلَ فَضَرَبَ فَعَادَ كَثِيبًا أَهْيَلَ فَانْكَفَأْتُ إِلَى امْرَأَتِي فَقُلْتُ: هَلْ عِنْدَكِ شَيْءٌ؟ فَإِنِّي رَأَيْتُ بِالنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَمْصًا شَدِيدًا فَأَخْرَجَتْ جراباً فِيهِ صاعٌ من شعير وَلنَا بَهْمَةٌ دَاجِنٌ فَذَبَحْتُهَا وَطَحَنَتِ الشَّعِيرَ حَتَّى جَعَلْنَا اللَّحْمَ فِي الْبُرْمَةِ ثُمَّ جِئْتُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسلم فساررتُه فَقُلْتُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ؟ ذَبَحْنَا بُهَيْمَةً لَنَا وَطَحَنْتُ صَاعًا مِنْ شَعِيرٍ فَتَعَالَ أَنْتَ وَنَفَرٌ مَعَكَ فَصَاحَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «يَا أهلَ الخَنْدَق إِن جَابِرا صَنَعَ سُوراً فَحَيَّ هَلًا بِكُمْ» فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لَا تُنْزِلُنَّ بُرْمَتَكُمْ وَلَا تَخْبِزُنَّ عَجِينَكُمْ حَتَّى أَجِيءَ» . وَجَاءَ فَأَخْرَجْتُ لَهُ عَجِينًا فَبَصَقَ فِيهِ وَبَارَكَ ثُمَّ عَمَدَ إِلَى بُرمْتنا فبصقَ وَبَارك ثمَّ قَالَ «ادعِي خابزة فلتخبز معي وَاقْدَحِي مِنْ بُرْمَتِكُمْ وَلَا تُنْزِلُوهَا» وَهُمْ أَلْفٌ فَأَقْسَمَ بِاللَّهِ لَأَكَلُوا حَتَّى تَرَكُوهُ وَانْحَرَفُوا وَإِنَّ بُرْمَتَنَا لَتَغِطُّ كَمَا هِيَ وَإِنَّ عَجِينَنَا لَيُخْبَزُ كَمَا هُوَ. مُتَّفق عَلَيْهِ

Xandaq kovlanganida, men Paygʻambar ﷺda qattiq ochlik (oriqlik) koʻrdim. Men xotinimning oldiga qaytib: «Senda biror narsa bormi? Men Rasululloh ﷺda qattiq ochlik koʻrdim», dedim. U menga ichida bir soʼ (oʻlchov) arpa boʻlgan bir xaltani chiqarib berdi. Bizning bir (semizgina) uy uloqimiz bor edi, men uni soʻydim, u arpani yanchdi — u men bilan barobar (ishini) tugatdi. Men uni (goʻshtni) qozoniga (solib) toʻgʻradim. Soʻng Rasululloh ﷺ tomon yuzlandim. (Xotinim:) «Meni Rasululloh ﷺ va u zot bilan boʻlganlar oldida sharmanda qilma», dedi. Men u zotning oldiga kelib, sirli (ohista): «Ey Allohning Rasuli, biz bir uloqimizni soʻ ydik va yonimizdagi bir soʼ arpani yanchdik; bas, siz va siz bilan bir necha kishi keling», dedim. Paygʻambar ﷺ (baland) hayqirib: «Ey Xandaq ahli, albatta Jobir bir ziyofat (taom) tayyorlabdi, marhamat — yuringlar!» dedilar. Rasululloh ﷺ: «Men kelmagunimcha qozoningizni (oʻchoqdan) tushirmang va xamiringizni non qilib pishirmang!» dedilar. Men keldim, Rasululloh ﷺ odamlarni boshlab keldilar, to men xotinimning oldiga keldim. U: «Sen-u sen (sharmanda qilding)!» dedi. Men: «Sen aytgan(buyurgan) ishni qildim (xolos)», dedim. U (xotinim) u zotga xamirni chiqardi, u zot unga tupurib (suvlarini surtib), baraka tiladilar; soʻng qozonimizga qarab, unga (ham) tupurib, baraka tiladilar. Soʻng: «(Yana bir) novvoy ayolni chaqir, u men bilan birga non yopsin. (Qozondan) suzib oling, ammo uni (oʻchoqdan) tushirmang», dedilar. Holbuki ular ming (kishi) edi. Allohga qasam ichamanki, ular yedilar, hatto (taomni ortib) qoldirib, (toʻyib) qaytdilar; bizning qozonimiz esa hamon avvalgidek qaynab turardi va xamirimiz hamon avvalgidek non boʻlib pishirilardi.Хандақ ковланганида, мен Пайғамбар ﷺда қаттиқ очлик (ориқлик) кўрдим. Мен хотинимнинг олдига қайтиб: «Сенда бирор нарса борми? Мен Расулуллоҳ ﷺда қаттиқ очлик кўрдим», дедим. У менга ичида бир сў (ўлчов) арпа бўлган бир халтани чиқариб берди. Бизнинг бир (семизгина) уй улоқимиз бор эди, мен уни сўйдим, у арпани янчди — у мен билан баробар (ишини) тугатди. Мен уни (гўштни) қозонига (солиб) тўғрадим. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ томон юзландим. (Хотиним:) «Мени Расулуллоҳ ﷺ ва у зот билан бўлганлар олдида шарманда қилма», деди. Мен у зотнинг олдига келиб, сирли (оҳиста): «Эй Аллоҳнинг Расули, биз бир улоқимизни сў йдик ва ёнимиздаги бир сў арпани янчдик; бас, сиз ва сиз билан бир неча киши келинг», дедим. Пайғамбар ﷺ (баланд) ҳайқириб: «Эй Хандақ аҳли, албатта Жобир бир зиёфат (таом) тайёрлабди, марҳамат — юринглар!» дедилар. Расулуллоҳ ﷺ: «Мен келмагунимча қозонингизни (ўчоқдан) туширманг ва хамирингизни нон қилиб пиширманг!» дедилар. Мен келдим, Расулуллоҳ ﷺ одамларни бошлаб келдилар, то мен хотинимнинг олдига келдим. У: «Сен-у сен (шарманда қилдинг)!» деди. Мен: «Сен айтган(буюрган) ишни қилдим (холос)», дедим. У (хотиним) у зотга хамирни чиқарди, у зот унга тупуриб (сувларини суртиб), барака тиладилар; сўнг қозонимизга қараб, унга (ҳам) тупуриб, барака тиладилар. Сўнг: «(Яна бир) новвой аёлни чақир, у мен билан бирга нон ёпсин. (Қозондан) сузиб олинг, аммо уни (ўчоқдан) туширманг», дедилар. Ҳолбуки улар минг (киши) эди. Аллоҳга қасам ичаманки, улар едилар, ҳатто (таомни ортиб) қолдириб, (тўйиб) қайтдилар; бизнинг қозонимиз эса ҳамон аввалгидек қайнаб турарди ва хамиримиз ҳамон аввалгидек нон бўлиб пишириларди.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ عَطِشَ النَّاسُ يَوْمَ الْحُدَيْبِيَةِ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ يَدَيْهِ رِكْوَةٌ فَتَوَضَّأَ مِنْهَا ثُمَّ أَقْبَلَ النَّاسُ نَحْوَهُ قَالُوا: لَيْسَ عَنْدَنَا مَاءٌ نَتَوَضَّأُ بِهِ وَنَشْرَبُ إِلَّا مَا فِي رِكْوَتِكَ فَوضَعَ النبيُّ صلى الله عَلَيْهِ وَسلم يَدَه فِي الرِّكْوَةِ فَجَعَلَ الْمَاءُ يَفُورُ مِنْ بَيْنِ أَصَابِعِهِ كَأَمْثَالِ الْعُيُونِ قَالَ فَشَرِبْنَا وَتَوَضَّأْنَا قِيلَ لِجَابِرٍ كَمْ كُنْتُمْ قَالَ لَوْ كُنَّا مِائَةَ أَلْفٍ لَكَفَانَا كُنَّا خَمْسَ عَشْرَةَ مِائَةً. مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ

(Jobir aytdi:) Odamlar Hudaybiya kuni chanqashdi. Rasululloh ﷺning oldilarida bir (charm) idish (rakva) bor edi, u zot undan tahorat qildilar. Soʻng odamlar u zot tomon yuzlanishdi. Rasululloh ﷺ: «Sizga nima boʻ ldi?» dedilar. Ular: «Ey Allohning Rasuli, yonimizda tahorat qiladigan va ichadigan suv yoʻq — faqat sizning idishingizdagidan boshqa», deyishdi. Shunda Paygʻambar ﷺ qoʻllarini idishga qoʻ ydilar, suv barmoqlari orasidan buloqlardek qaynab (otilib) chiqa boshladi. Biz ichdik va tahorat qildik. Men Jobirga: «Oʻsha kuni qancha edingiz?» dedim. U: «Agar yuz ming boʻlganimizda ham, u bizga yetardi. Biz ming besh yuz (kishi) edik», dedi.(Жобир айтди:) Одамлар Ҳудайбия куни чанқашди. Расулуллоҳ ﷺнинг олдиларида бир (чарм) идиш (раква) бор эди, у зот ундан таҳорат қилдилар. Сўнг одамлар у зот томон юзланишди. Расулуллоҳ ﷺ: «Сизга нима бў лди?» дедилар. Улар: «Эй Аллоҳнинг Расули, ёнимизда таҳорат қиладиган ва ичадиган сув йўқ — фақат сизнинг идишингиздагидан бошқа», дейишди. Шунда Пайғамбар ﷺ қўлларини идишга қў йдилар, сув бармоқлари орасидан булоқлардек қайнаб (отилиб) чиқа бошлади. Биз ичдик ва таҳорат қилдик. Мен Жобирга: «Ўша куни қанча эдингиз?» дедим. У: «Агар юз минг бўлганимизда ҳам, у бизга етарди. Биз минг беш юз (киши) эдик», деди.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى نَزَلْنَا وَادِيًا أَفْيَحَ فَذَهَبَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَلَمْ يَرَ شَيْئًا يَسْتَتِرُ بِهِ وَإِذَا شَجَرَتَيْنِ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَانْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى إِحْدَاهُمَا فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَالْبَعِيرِ الْمَخْشُوشِ الَّذِي يُصَانِعُ قَائِدَهُ حَتَّى أَتَى الشَّجَرَةَ الْأُخْرَى فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَذَلِكَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِالْمَنْصَفِ مِمَّا بَيْنَهُمَا قَالَ الْتَئِمَا عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَالْتَأَمَتَا فَجَلَسْتُ أُحَدِّثُ نَفْسِي فَحَانَتْ مِنِّي لفتة فَإِذَا أَنَا بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُقْبِلًا وَإِذَا الشَّجَرَتَيْنِ قَدِ افْتَرَقَتَا فَقَامَتْ كُلُّ وَاحِدَةٍ مِنْهُمَا عَلَى سَاقٍ. رَوَاهُ مُسْلِمٌ

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Men va otam bu ansorlar mahallasida ular (vafot etib) ketishlaridan oldin ilm talab qilib chiqdik. Bizga birinchi roʻpara boʻlgan kishi Abul-Yasar — Rasululloh ﷺ ning sahobasi — boʻldi. Uning yonida bir gʻulomi bor edi, (gʻulomning) qoʻlida bir tutam sahifalar bor edi. Abul-Yasar ustida burda (chopon) va maʼofiriy (matodan kiyim) bor edi, gʻulomi ustida ham burda va maʼofiriy bor edi. Otam unga: «Ey amaki! Yuzingizda gʻazabdan (alomat) bir oʻzgarish koʻryapman», dedi. U: «Ha. Falon ibn falon al-Haromiyda mening qarzim bor edi. Uning uyiga keldim, salom berib: ‹U shu yerdami?› dedim. ‹Yoʻq›, dedilar. Soʻng uning toʻladan kelgan bir oʻgʻli oldimga chiqdi. Men unga: ‹Otang qani?› dedim. U: ‹Ovozingni eshitib, onamning karavoti orqasiga kirib oldi›, dedi. Men: ‹Oldimga chiq, qayerda ekaningni bilib boʻldim›, dedim. Bas, u chiqdi. Men: ‹Nima uchun mendan yashirinding?› dedim. U: ‹Vallohi, men senga (rost) gapiraman, soʻng senga yolgʻon aytmayman. Vallohi, senga gapirib yolgʻon aytishimdan va senga vaʼda berib, unga xilof qilishimdan qoʻrqdim. Sen esa Rasululloh ﷺ ning sahobasisan. Vallohi, men qiyin ahvolda (qarzdor) edim›, dedi. Men: ‹Alloh haqimi?› dedim. U: ‹Alloh haqi›, dedi. Men: ‹Alloh haqimi?› dedim. U: ‹Alloh haqi›, dedi. Men: ‹Alloh haqimi?› dedim. U: ‹Alloh haqi›, dedi. Soʻng u oʻzining (qarz) sahifasini keltirib, uni qoʻli bilan oʻchirdi va: ‹Agar toʻlash (imkonini) topsang, menga toʻla, boʻlmasa, sen oraga (qarzdan) xolisan›, dedi. Mana shu ikki koʻzim koʻrdi — u ikki barmogʻini ikki koʻziga qoʻydi — mana shu ikki qulogʻim eshitdi va mana shu qalbim (yodida) saqlab qoldi — u qalbining oʻrniga ishora qildi — Rasululloh ﷺ shunday deyayotganlarini: «Kim qiyin ahvoldagi (qarzdor)ga muhlat bersa yoki undan (qarzni) tushirib yuborsa, Alloh uni Oʻz soyasida soyalaydi». Men unga: ‹Ey amaki! Agar gʻulomingning burdasini olib, unga oʻz maʼofiriyingni bersangiz va uning maʼofiriysini olib, unga oʻz burdangizni bersangiz, sizning ustingizda ham bir sidra kiyim boʻlardi, uning ustida ham bir sidra kiyim boʻlardi›, dedim. Shunda u boshimni siladi va: ‹Allohim, bunga baraka ber. Ey jiyanim! Mana shu ikki koʻzim koʻrdi, mana shu ikki qulogʻim eshitdi va mana shu qalbim (yodida) saqlab qoldi — u qalbining oʻrniga ishora qildi — Rasululloh ﷺ shunday deyayotganlarini: ‹Ularni (xizmatkorlarni) oʻzingiz yeydigan narsadan yediringlar va oʻzingiz kiyadigan narsadan kiydiringlar›. Unga dunyo matosidan berishim, qiyomat kunida mening yaxshiliklarimdan olib qoʻyishidan koʻra menga osonroqdir›, dedi. Soʻng biz yurib, Jobir ibn Abdulloh oldiga, uning masjidiga keldik. U bir kiyimga oʻralib, shu bitta kiyimda namoz oʻqiyotgan edi. Men odamlarni yorib oʻtib, uning bilan qibla orasiga oʻtirdim. ‹Alloh senga rahm qilsin! Ridoing yoningda turgan holda, bitta kiyimda namoz oʻqiyapsanmi?› dedim. U qoʻli bilan koʻkragimga mana bunday ishora qildi-da, barmoqlarini bir-biridan ajratib, ularni egib: ‹Sendek bir ahmoq oldimga kirib, men qanday qilayotganimni koʻrib, oʻzi ham shunday qilishni xohlaganini koʻrishini istadim. Rasululloh ﷺ mana shu masjidimizga keldilar, qoʻllarida ibn Tob (turidagi) xurmo shoxi bor edi. (U zot) masjidning qiblasida bir tupuk (balgʻam) koʻrib, uni xurmo shoxi bilan qirib tashladilar, soʻng bizga yuzlanib: ‹Qaysingiz Allohning undan yuz oʻgirishini yaxshi koʻradi?› dedilar. Biz qoʻrqib (boʻyin egib) qoldik. Soʻng yana: ‹Qaysingiz Allohning undan yuz oʻgirishini yaxshi koʻradi?› dedilar. Biz qoʻrqib qoldik. Soʻng yana: ‹Qaysingiz Allohning undan yuz oʻgirishini yaxshi koʻradi?› dedilar. Biz: ‹Hech qaysimiz (xohlamaymiz), yo Rasululloh!› dedik. (U zot): ‹Sizlardan biringiz namozga turganida, albatta, Alloh tabaraka va taolo uning yuzi qarshisidadir. Bas, u yuzi qarshisiga ham, oʻngiga ham tupurmasin, balki chap tomoniga, chap oyogʻining ostiga tupursin. Agar toʻsatdan kelib qolsa, kiyimi bilan mana bunday qilsin›, dedilar», soʻng kiyimini bir-biriga buklab (koʻrsatdilar). Va: ‹Menga abir (xushboʻylik) keltiringlar›, dedilar. Shunda mahalladan bir yigit oilasiga (tomon) yugurib bordi va kaftida xaluq (xushboʻylik) olib keldi. Rasululloh ﷺ uni olib, xurmo shoxining uchiga surtdilar, soʻng uni tupuk iziga surkadilar», dedi. Jobir dedi: «Mana shu sababdan masjidlaringizga xaluq (xushboʻylik surtish odatini) joriy qildingiz». «Biz Rasululloh ﷺ bilan Batni Buvot gʻazotida yurdik, u zot al-Majdiy ibn Amr al-Juhaniyni qidirayotgan edilar. (Suv tashuvchi) tuyaga bizdan besh, olti, yetti kishi navbat bilan (minib) borardi. Ansorlardan bir kishining navbati oʻz tuyasiga keldi. U (tuyani) choʻktirib, mindi, soʻng (turgʻazib) haydadi. (Tuya) unga biroz sustkashlik qildi. Shunda u unga: ‹Hayda! Alloh seni laʼnatlasin!› dedi. Rasululloh ﷺ: ‹Tuyasini laʼnatlovchi bu kim?› dedilar. U: ‹Men, yo Rasululloh›, dedi. (U zot): ‹Undan tush, laʼnatlangan (tuya) bilan bizga hamroh boʻlma! Oʻzingizga qarshi duo qilmanglar, bolalaringizga qarshi duo qilmanglar, mol-mulkingizga qarshi duo qilmanglar! Allohdan (inʼom) soʻralganda, U ijobat qiladigan soatga toʻgʻri kelib qolib, sizlarga (zararingizga) ijobat qilinmasin›, dedilar. Biz Rasululloh ﷺ bilan yurdik, hatto kechki payt boʻlib, arablarning suvlaridan bir suvga yaqinlashganimizda, Rasululloh ﷺ: ‹Bizdan oldin borib, hovuzni (suvab) tayyorlab, oʻzi ichib, bizga ham suv beradigan kishi kim?› dedilar». Jobir dedi: «Men turib: ‹Mana shu kishi (men), yo Rasululloh›, dedim. Rasululloh ﷺ: ‹Jobir bilan qaysi kishi (boradi)?› dedilar. Shunda Jabbor ibn Saxr turdi. Biz quduqqa bordik, hovuzga bir yoki ikki chelak (suv) tortdik, soʻng uni (loy bilan) suvadik, soʻng yana unga (suv) tortib, toʻldirdik. Bizning oldimizga birinchi boʻlib Rasululloh ﷺ keldilar va: ‹Ikkovingiz ruxsat berasizmi?› dedilar. Biz: ‹Ha, yo Rasululloh›, dedik. Bas, (u zot) tuyasini (suvga) tutdilar, u ichdi. (U zot) uning (jilovini) tortdilar, u (oyoqlarini) kerib, siydi. Soʻng uni burib, choʻktirdilar. Soʻng Rasululloh ﷺ hovuzga kelib, undan tahorat oldilar. Soʻng men turib, Rasululloh ﷺ tahorat olgan (suvdan) tahorat oldim. Jabbor ibn Saxr hojatini chiqargani ketdi. Rasululloh ﷺ namoz oʻqishga turdilar. Ustimda bir burda bor edi. Uning ikki uchini (yelkalarda) xochlamoqchi (qarshilab bogʻlamoqchi) boʻldim, lekin (yetmadi). Uning popuklari bor edi. Men uni teskari qildim, soʻng ikki uchini xochladim, soʻng (popuklari tushib ketmasligi uchun) boʻynimni qisib (bogʻladim). Soʻng kelib, Rasululloh ﷺ ning chap tomonlarida turdim. (U zot) qoʻlimdan ushlab, meni aylantirib, oʻzlarining oʻng tomonlarida turgʻazdilar. Soʻng Jabbor ibn Saxr keldi, tahorat oldi, soʻng kelib Rasululloh ﷺ ning chap tomonlarida turdi. Shunda Rasululloh ﷺ ikkimizning qoʻlimizdan birga ushlab, bizni orqaga surib, oʻzlarining orqalarida turgʻazdilar. Rasululloh ﷺ menga (qarab) qarayverdilar, men buni sezmadim. Soʻng buni payqadim. (U zot) qoʻllari bilan mana bunday (ishora) qildilar, yaʼni ‹belingni mahkam bogʻla›. Rasululloh ﷺ (namozdan) boʻshaganlarida: ‹Ey Jobir!› dedilar. Men: ‹Labbay, yo Rasululloh›, dedim. (U zot): ‹(Kiyim) keng boʻlsa, ikki uchini xochla (qarshilab bogʻla); tor boʻlsa, uni beling ustidan bogʻlab ol›, dedilar. Biz Rasululloh ﷺ bilan yurdik. Har birimizning har kungi ozigʻimiz bittadan xurmo edi. (Har birimiz) uni shimirar, soʻng kiyimiga tugib qoʻyar edik. Biz yoylarimiz bilan (daraxt barglarini) qoqib tushirar va yer edik, hatto ogʻzimizning chetlari yarador boʻldi. Qasam ichaman: bir kuni bizdan bir kishiga (xurmosi) berilmay, ozigʻidan adashildi. Biz uni (zaiflashganidan) suyab olib bordik va unga (xurmo) berilmaganiga guvohlik berdik. Bas, unga (xurmo) berildi, u turib, uni oldi. Biz Rasululloh ﷺ bilan yurdik, hatto keng bir vodiyga tushdik. Rasululloh ﷺ hojatlarini chiqargani ketdilar. Men suv toʻla bir idish (mesh) bilan u zotning orqalaridan bordim. Rasululloh ﷺ qaradilar, (oʻzlarini) toʻsadigan biror narsa koʻrmadilar. Vodiyning chetida ikkita daraxt bor ekan. Rasululloh ﷺ ulardan biriga borib, shoxlaridan birini ushladilar va: ‹Allohning izni bilan menga ergash!› dedilar. Bas, u xuddi yetaklovchisiga boʻysunadigan, burnidan jilovlangan tuyadek u zotga ergashdi, hatto ikkinchi daraxtga yetib bordilar. (U zot) uning shoxlaridan birini ushlab: ‹Allohning izni bilan menga ergash!› dedilar. Bas, u ham shunday u zotga ergashdi, hatto ikkisining oʻrtasiga (yetganlarida) ularni (bir-biriga) juftladilar — yaʼni ularni birlashtirdilar — va: ‹Allohning izni bilan menga (kelib) qovushinglar!› dedilar. Bas, ular qovushdilar». Jobir dedi: «Men Rasululloh ﷺ mening yaqinligimni sezib, uzoqlashib ketmasinlar deb (qoʻrqib), tez yurib ketdim» — Muhammad ibn Abbod ‹uzoqlashib ketmasinlar (fayatabaʼad)› dedi — «soʻng oʻzimcha xayol surib oʻtirdim. Bir payt yuzimni burganimda, Rasululloh ﷺ kelayotgan boʻldilar va ikki daraxt allaqachon ajralib, har biri oʻz tagi (oʻz tanasi) ustida turgan edi. Men Rasululloh ﷺ bir zum toʻxtaganlarini koʻrdim. (U zot) boshlari bilan mana bunday (ishora) qildilar — Abu Ismoil boshi bilan oʻngga va chapga ishora qildi — soʻng yuzlandilar. Mening oldimga yetganlarida: ‹Ey Jobir! Turgan joyimni koʻrdingmi?› dedilar. Men: ‹Ha, yo Rasululloh›, dedim. (U zot): ‹Ikki daraxtga borib, ularning har biridan bittadan shox kes, soʻng ularni olib kel, hatto men turgan joyda turganingda, bir shoxni oʻngingdan, bir shoxni chapingdan (yerga) qoʻyib yubor›, dedilar». Jobir dedi: «Men turib, bir tosh oldim, uni sindirdim va (chetini) qirib, men uchun oʻtkir boʻldi. Soʻng ikki daraxtga borib, ularning har biridan bittadan shox kesdim. Soʻng ularni sudrab keldim, hatto Rasululloh ﷺ turgan joyda turganimda, bir shoxni oʻngimdan, bir shoxni chapimdan (yerga) qoʻyib yubordim. Soʻng u zotga yetib olib: ‹Bajardim, yo Rasululloh. Bu nima uchun (boʻldi)?› dedim. (U zot): ‹Men azoblanayotgan ikki qabrning yonidan oʻtdim, shafoatim ila bu ikki shox qurimaguncha ulardan (azob) yengillatilishini yaxshi koʻrdim›, dedilar». (Jobir) dedi: «Soʻng biz qoʻshin (qarorgohi)ga keldik. Rasululloh ﷺ: ‹Ey Jobir! Tahorat (suvini) eʼlon qil›, dedilar. Men: ‹Hoy, tahorat (suvi yoʻqmi)! Hoy, tahorat (suvi yoʻqmi)! Hoy, tahorat (suvi yoʻqmi)!› dedim. ‹Yo Rasululloh! Karvonda bir tomchi (suv) ham topmadim›, dedim. Ansorlardan bir kishi Rasululloh ﷺ uchun xurmo shoxidan (yasalgan) taglikka (osilgan) eski meshlarda suv sovutar edi. (U zot) menga: ‹Falon ibn falon al-Ansoriyning oldiga bor, meshlarida biror narsa bormi — qara›, dedilar. Bas, men uning oldiga borib, ularga qaradim. Ulardan birining ogʻzida (sizib turgan) bir tomchidan boshqa narsa topmadim. Agar uni quysam, uning qurigan (qismi) uni shimib (yutib) yuborardi. Soʻng men Rasululloh ﷺ ning oldilariga kelib: ‹Yo Rasululloh! Ulardan birining ogʻzida bir tomchidan boshqa narsa topmadim. Agar uni quysam, uning qurigan (qismi) uni shimib yuborardi›, dedim. (U zot): ‹Bor, uni menga keltir›, dedilar. Bas, men uni u zotga keltirdim. (U zot) uni qoʻllariga olib, men tushunmaydigan bir narsani ayta boshladilar va uni qoʻllari bilan siqdilar, soʻng uni menga berib: ‹Ey Jobir! Katta tovoqni (chaqirib, eʼlon qil)›, dedilar. Men: ‹Ey karvonning tovogʻi!› dedim. Bas, u koʻtarib keltirildi, men uni u zotning oldilariga qoʻydim. Rasululloh ﷺ qoʻllarini tovoqqa mana bunday qildilar: uni yozib, barmoqlarini bir-biridan ajratdilar, soʻng ularni tovoqning tubiga qoʻydilar va: ‹Ol, ey Jobir! Menga (suv) quy va ‹Bismilloh› degin›, dedilar. Bas, men u zotga (suv) quydim va ‹Bismilloh› dedim. Shunda men suvning Rasululloh ﷺ ning barmoqlari orasidan otilib chiqayotganini koʻrdim. Soʻng tovoq qaynab toshdi va aylanib, toʻlguncha (toʻldi). (U zot): ‹Ey Jobir! Kimning suvga hojati boʻlsa, (chaqir)›, dedilar». (Jobir) dedi: «Bas, odamlar kelib, qonib ichgunlaricha suv oldilar». (Jobir) dedi: «Men: ‹Hojati bor yana birorta (kishi) qoldimi?› dedim. Shunda Rasululloh ﷺ qoʻllarini tovoqdan koʻtardilar, u esa toʻla edi». «Odamlar Rasululloh ﷺ ga ochlikdan shikoyat qildilar. (U zot): ‹Shoyad Alloh sizlarni taomlantirsa›, dedilar. Bas, biz dengiz qirgʻogʻiga keldik. Dengiz bir mavj urib, bir hayvonni (sohilga) tashladi. Biz uning bir tomonida olov yoqdik, (uni) pishirdik, qovurdik va toʻyguncha yedik». Jobir dedi: «Men, falon va falon kirib — to beshtagacha sanadi — uning koʻz kosasi ichiga (kirsak), bizni hech kim koʻrmas edi, hatto chiqdik. Soʻng uning qovurgʻalaridan birini olib, uni yoy (shaklida) egdik, soʻng karvondagi eng baland kishini, karvondagi eng katta tuyani va karvondagi eng katta egar-koʻrpani chaqirdik. (Tuya egilgan qovurgʻa) ostidan boshini egmasdan oʻtib ketdi».Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Мен ва отам бу ансорлар маҳалласида улар (вафот этиб) кетишларидан олдин илм талаб қилиб чиқдик. Бизга биринчи рўпара бўлган киши Абул-Ясар — Расулуллоҳ ﷺ нинг саҳобаси — бўлди. Унинг ёнида бир ғуломи бор эди, (ғуломнинг) қўлида бир тутам саҳифалар бор эди. Абул-Ясар устида бурда (чопон) ва маъофирий (матодан кийим) бор эди, ғуломи устида ҳам бурда ва маъофирий бор эди. Отам унга: «Эй амаки! Юзингизда ғазабдан (аломат) бир ўзгариш кўряпман», деди. У: «Ҳа. Фалон ибн фалон ал-Ҳаромийда менинг қарзим бор эди. Унинг уйига келдим, салом бериб: ‹У шу ердами?› дедим. ‹Йўқ›, дедилар. Сўнг унинг тўладан келган бир ўғли олдимга чиқди. Мен унга: ‹Отанг қани?› дедим. У: ‹Овозингни эшитиб, онамнинг каравоти орқасига кириб олди›, деди. Мен: ‹Олдимга чиқ, қаерда эканингни билиб бўлдим›, дедим. Бас, у чиқди. Мен: ‹Нима учун мендан яшириндинг?› дедим. У: ‹Валлоҳи, мен сенга (рост) гапираман, сўнг сенга ёлғон айтмайман. Валлоҳи, сенга гапириб ёлғон айтишимдан ва сенга ваъда бериб, унга хилоф қилишимдан қўрқдим. Сен эса Расулуллоҳ ﷺ нинг саҳобасисан. Валлоҳи, мен қийин аҳволда (қарздор) эдим›, деди. Мен: ‹Аллоҳ ҳақими?› дедим. У: ‹Аллоҳ ҳақи›, деди. Мен: ‹Аллоҳ ҳақими?› дедим. У: ‹Аллоҳ ҳақи›, деди. Мен: ‹Аллоҳ ҳақими?› дедим. У: ‹Аллоҳ ҳақи›, деди. Сўнг у ўзининг (қарз) саҳифасини келтириб, уни қўли билан ўчирди ва: ‹Агар тўлаш (имконини) топсанг, менга тўла, бўлмаса, сен орага (қарздан) холисан›, деди. Мана шу икки кўзим кўрди — у икки бармоғини икки кўзига қўйди — мана шу икки қулоғим эшитди ва мана шу қалбим (ёдида) сақлаб қолди — у қалбининг ўрнига ишора қилди — Расулуллоҳ ﷺ шундай деяётганларини: «Ким қийин аҳволдаги (қарздор)га муҳлат берса ёки ундан (қарзни) тушириб юборса, Аллоҳ уни Ўз соясида соялайди». Мен унга: ‹Эй амаки! Агар ғуломингнинг бурдасини олиб, унга ўз маъофирийингни берсангиз ва унинг маъофирийсини олиб, унга ўз бурдангизни берсангиз, сизнинг устингизда ҳам бир сидра кийим бўларди, унинг устида ҳам бир сидра кийим бўларди›, дедим. Шунда у бошимни силади ва: ‹Аллоҳим, бунга барака бер. Эй жияним! Мана шу икки кўзим кўрди, мана шу икки қулоғим эшитди ва мана шу қалбим (ёдида) сақлаб қолди — у қалбининг ўрнига ишора қилди — Расулуллоҳ ﷺ шундай деяётганларини: ‹Уларни (хизматкорларни) ўзингиз ейдиган нарсадан едиринглар ва ўзингиз киядиган нарсадан кийдиринглар›. Унга дунё матосидан беришим, қиёмат кунида менинг яхшиликларимдан олиб қўйишидан кўра менга осонроқдир›, деди. Сўнг биз юриб, Жобир ибн Абдуллоҳ олдига, унинг масжидига келдик. У бир кийимга ўралиб, шу битта кийимда намоз ўқиётган эди. Мен одамларни ёриб ўтиб, унинг билан қибла орасига ўтирдим. ‹Аллоҳ сенга раҳм қилсин! Ридоинг ёнингда турган ҳолда, битта кийимда намоз ўқияпсанми?› дедим. У қўли билан кўкрагимга мана бундай ишора қилди-да, бармоқларини бир-биридан ажратиб, уларни эгиб: ‹Сендек бир аҳмоқ олдимга кириб, мен қандай қилаётганимни кўриб, ўзи ҳам шундай қилишни хоҳлаганини кўришини истадим. Расулуллоҳ ﷺ мана шу масжидимизга келдилар, қўлларида ибн Тоб (туридаги) хурмо шохи бор эди. (У зот) масжиднинг қибласида бир тупук (балғам) кўриб, уни хурмо шохи билан қириб ташладилар, сўнг бизга юзланиб: ‹Қайсингиз Аллоҳнинг ундан юз ўгиришини яхши кўради?› дедилар. Биз қўрқиб (бўйин эгиб) қолдик. Сўнг яна: ‹Қайсингиз Аллоҳнинг ундан юз ўгиришини яхши кўради?› дедилар. Биз қўрқиб қолдик. Сўнг яна: ‹Қайсингиз Аллоҳнинг ундан юз ўгиришини яхши кўради?› дедилар. Биз: ‹Ҳеч қайсимиз (хоҳламаймиз), ё Расулуллоҳ!› дедик. (У зот): ‹Сизлардан бирингиз намозга турганида, албатта, Аллоҳ табарака ва таоло унинг юзи қаршисидадир. Бас, у юзи қаршисига ҳам, ўнгига ҳам тупурмасин, балки чап томонига, чап оёғининг остига тупурсин. Агар тўсатдан келиб қолса, кийими билан мана бундай қилсин›, дедилар», сўнг кийимини бир-бирига буклаб (кўрсатдилар). Ва: ‹Менга абир (хушбўйлик) келтиринглар›, дедилар. Шунда маҳалладан бир йигит оиласига (томон) югуриб борди ва кафтида халуқ (хушбўйлик) олиб келди. Расулуллоҳ ﷺ уни олиб, хурмо шохининг учига суртдилар, сўнг уни тупук изига суркадилар», деди. Жобир деди: «Мана шу сабабдан масжидларингизга халуқ (хушбўйлик суртиш одатини) жорий қилдингиз». «Биз Расулуллоҳ ﷺ билан Батни Бувот ғазотида юрдик, у зот ал-Маждий ибн Амр ал-Жуҳанийни қидираётган эдилар. (Сув ташувчи) туяга биздан беш, олти, етти киши навбат билан (миниб) борарди. Ансорлардан бир кишининг навбати ўз туясига келди. У (туяни) чўктириб, минди, сўнг (турғазиб) ҳайдади. (Туя) унга бироз сусткашлик қилди. Шунда у унга: ‹Ҳайда! Аллоҳ сени лаънатласин!› деди. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Туясини лаънатловчи бу ким?› дедилар. У: ‹Мен, ё Расулуллоҳ›, деди. (У зот): ‹Ундан туш, лаънатланган (туя) билан бизга ҳамроҳ бўлма! Ўзингизга қарши дуо қилманглар, болаларингизга қарши дуо қилманглар, мол-мулкингизга қарши дуо қилманглар! Аллоҳдан (инъом) сўралганда, У ижобат қиладиган соатга тўғри келиб қолиб, сизларга (зарарингизга) ижобат қилинмасин›, дедилар. Биз Расулуллоҳ ﷺ билан юрдик, ҳатто кечки пайт бўлиб, арабларнинг сувларидан бир сувга яқинлашганимизда, Расулуллоҳ ﷺ: ‹Биздан олдин бориб, ҳовузни (суваб) тайёрлаб, ўзи ичиб, бизга ҳам сув берадиган киши ким?› дедилар». Жобир деди: «Мен туриб: ‹Мана шу киши (мен), ё Расулуллоҳ›, дедим. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Жобир билан қайси киши (боради)?› дедилар. Шунда Жаббор ибн Сахр турди. Биз қудуққа бордик, ҳовузга бир ёки икки челак (сув) тортдик, сўнг уни (лой билан) сувадик, сўнг яна унга (сув) тортиб, тўлдирдик. Бизнинг олдимизга биринчи бўлиб Расулуллоҳ ﷺ келдилар ва: ‹Икковингиз рухсат берасизми?› дедилар. Биз: ‹Ҳа, ё Расулуллоҳ›, дедик. Бас, (у зот) туясини (сувга) тутдилар, у ичди. (У зот) унинг (жиловини) тортдилар, у (оёқларини) кериб, сийди. Сўнг уни буриб, чўктирдилар. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ ҳовузга келиб, ундан таҳорат олдилар. Сўнг мен туриб, Расулуллоҳ ﷺ таҳорат олган (сувдан) таҳорат олдим. Жаббор ибн Сахр ҳожатини чиқаргани кетди. Расулуллоҳ ﷺ намоз ўқишга турдилар. Устимда бир бурда бор эди. Унинг икки учини (елкаларда) хочламоқчи (қаршилаб боғламоқчи) бўлдим, лекин (етмади). Унинг попуклари бор эди. Мен уни тескари қилдим, сўнг икки учини хочладим, сўнг (попуклари тушиб кетмаслиги учун) бўйнимни қисиб (боғладим). Сўнг келиб, Расулуллоҳ ﷺ нинг чап томонларида турдим. (У зот) қўлимдан ушлаб, мени айлантириб, ўзларининг ўнг томонларида турғаздилар. Сўнг Жаббор ибн Сахр келди, таҳорат олди, сўнг келиб Расулуллоҳ ﷺ нинг чап томонларида турди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ иккимизнинг қўлимиздан бирга ушлаб, бизни орқага суриб, ўзларининг орқаларида турғаздилар. Расулуллоҳ ﷺ менга (қараб) қарайвердилар, мен буни сезмадим. Сўнг буни пайқадим. (У зот) қўллари билан мана бундай (ишора) қилдилар, яъни ‹белингни маҳкам боғла›. Расулуллоҳ ﷺ (намоздан) бўшаганларида: ‹Эй Жобир!› дедилар. Мен: ‹Лаббай, ё Расулуллоҳ›, дедим. (У зот): ‹(Кийим) кенг бўлса, икки учини хочла (қаршилаб боғла); тор бўлса, уни белинг устидан боғлаб ол›, дедилар. Биз Расулуллоҳ ﷺ билан юрдик. Ҳар биримизнинг ҳар кунги озиғимиз биттадан хурмо эди. (Ҳар биримиз) уни шимирар, сўнг кийимига тугиб қўяр эдик. Биз ёйларимиз билан (дарахт баргларини) қоқиб туширар ва ер эдик, ҳатто оғзимизнинг четлари ярадор бўлди. Қасам ичаман: бир куни биздан бир кишига (хурмоси) берилмай, озиғидан адашилди. Биз уни (заифлашганидан) суяб олиб бордик ва унга (хурмо) берилмаганига гувоҳлик бердик. Бас, унга (хурмо) берилди, у туриб, уни олди. Биз Расулуллоҳ ﷺ билан юрдик, ҳатто кенг бир водийга тушдик. Расулуллоҳ ﷺ ҳожатларини чиқаргани кетдилар. Мен сув тўла бир идиш (меш) билан у зотнинг орқаларидан бордим. Расулуллоҳ ﷺ қарадилар, (ўзларини) тўсадиган бирор нарса кўрмадилар. Водийнинг четида иккита дарахт бор экан. Расулуллоҳ ﷺ улардан бирига бориб, шохларидан бирини ушладилар ва: ‹Аллоҳнинг изни билан менга эргаш!› дедилар. Бас, у худди етакловчисига бўйсунадиган, бурнидан жиловланган туядек у зотга эргашди, ҳатто иккинчи дарахтга етиб бордилар. (У зот) унинг шохларидан бирини ушлаб: ‹Аллоҳнинг изни билан менга эргаш!› дедилар. Бас, у ҳам шундай у зотга эргашди, ҳатто иккисининг ўртасига (етганларида) уларни (бир-бирига) жуфтладилар — яъни уларни бирлаштирдилар — ва: ‹Аллоҳнинг изни билан менга (келиб) қовушинглар!› дедилар. Бас, улар қовушдилар». Жобир деди: «Мен Расулуллоҳ ﷺ менинг яқинлигимни сезиб, узоқлашиб кетмасинлар деб (қўрқиб), тез юриб кетдим» — Муҳаммад ибн Аббод ‹узоқлашиб кетмасинлар (фаятабаъад)› деди — «сўнг ўзимча хаёл суриб ўтирдим. Бир пайт юзимни бурганимда, Расулуллоҳ ﷺ келаётган бўлдилар ва икки дарахт аллақачон ажралиб, ҳар бири ўз таги (ўз танаси) устида турган эди. Мен Расулуллоҳ ﷺ бир зум тўхтаганларини кўрдим. (У зот) бошлари билан мана бундай (ишора) қилдилар — Абу Исмоил боши билан ўнгга ва чапга ишора қилди — сўнг юзландилар. Менинг олдимга етганларида: ‹Эй Жобир! Турган жойимни кўрдингми?› дедилар. Мен: ‹Ҳа, ё Расулуллоҳ›, дедим. (У зот): ‹Икки дарахтга бориб, уларнинг ҳар биридан биттадан шох кес, сўнг уларни олиб кел, ҳатто мен турган жойда турганингда, бир шохни ўнгингдан, бир шохни чапингдан (ерга) қўйиб юбор›, дедилар». Жобир деди: «Мен туриб, бир тош олдим, уни синдирдим ва (четини) қириб, мен учун ўткир бўлди. Сўнг икки дарахтга бориб, уларнинг ҳар биридан биттадан шох кесдим. Сўнг уларни судраб келдим, ҳатто Расулуллоҳ ﷺ турган жойда турганимда, бир шохни ўнгимдан, бир шохни чапимдан (ерга) қўйиб юбордим. Сўнг у зотга етиб олиб: ‹Бажардим, ё Расулуллоҳ. Бу нима учун (бўлди)?› дедим. (У зот): ‹Мен азобланаётган икки қабрнинг ёнидан ўтдим, шафоатим ила бу икки шох қуримагунча улардан (азоб) енгиллатилишини яхши кўрдим›, дедилар». (Жобир) деди: «Сўнг биз қўшин (қароргоҳи)га келдик. Расулуллоҳ ﷺ: ‹Эй Жобир! Таҳорат (сувини) эълон қил›, дедилар. Мен: ‹Ҳой, таҳорат (суви йўқми)! Ҳой, таҳорат (суви йўқми)! Ҳой, таҳорат (суви йўқми)!› дедим. ‹Ё Расулуллоҳ! Карвонда бир томчи (сув) ҳам топмадим›, дедим. Ансорлардан бир киши Расулуллоҳ ﷺ учун хурмо шохидан (ясалган) тагликка (осилган) эски мешларда сув совутар эди. (У зот) менга: ‹Фалон ибн фалон ал-Ансорийнинг олдига бор, мешларида бирор нарса борми — қара›, дедилар. Бас, мен унинг олдига бориб, уларга қарадим. Улардан бирининг оғзида (сизиб турган) бир томчидан бошқа нарса топмадим. Агар уни қуйсам, унинг қуриган (қисми) уни шимиб (ютиб) юборарди. Сўнг мен Расулуллоҳ ﷺ нинг олдиларига келиб: ‹Ё Расулуллоҳ! Улардан бирининг оғзида бир томчидан бошқа нарса топмадим. Агар уни қуйсам, унинг қуриган (қисми) уни шимиб юборарди›, дедим. (У зот): ‹Бор, уни менга келтир›, дедилар. Бас, мен уни у зотга келтирдим. (У зот) уни қўлларига олиб, мен тушунмайдиган бир нарсани айта бошладилар ва уни қўллари билан сиқдилар, сўнг уни менга бериб: ‹Эй Жобир! Катта товоқни (чақириб, эълон қил)›, дедилар. Мен: ‹Эй карвоннинг товоғи!› дедим. Бас, у кўтариб келтирилди, мен уни у зотнинг олдиларига қўйдим. Расулуллоҳ ﷺ қўлларини товоққа мана бундай қилдилар: уни ёзиб, бармоқларини бир-биридан ажратдилар, сўнг уларни товоқнинг тубига қўйдилар ва: ‹Ол, эй Жобир! Менга (сув) қуй ва ‹Бисмиллоҳ› дегин›, дедилар. Бас, мен у зотга (сув) қуйдим ва ‹Бисмиллоҳ› дедим. Шунда мен сувнинг Расулуллоҳ ﷺ нинг бармоқлари орасидан отилиб чиқаётганини кўрдим. Сўнг товоқ қайнаб тошди ва айланиб, тўлгунча (тўлди). (У зот): ‹Эй Жобир! Кимнинг сувга ҳожати бўлса, (чақир)›, дедилар». (Жобир) деди: «Бас, одамлар келиб, қониб ичгунларича сув олдилар». (Жобир) деди: «Мен: ‹Ҳожати бор яна бирорта (киши) қолдими?› дедим. Шунда Расулуллоҳ ﷺ қўлларини товоқдан кўтардилар, у эса тўла эди». «Одамлар Расулуллоҳ ﷺ га очликдан шикоят қилдилар. (У зот): ‹Шояд Аллоҳ сизларни таомлантирса›, дедилар. Бас, биз денгиз қирғоғига келдик. Денгиз бир мавж уриб, бир ҳайвонни (соҳилга) ташлади. Биз унинг бир томонида олов ёқдик, (уни) пиширдик, қовурдик ва тўйгунча едик». Жобир деди: «Мен, фалон ва фалон кириб — то бештагача санади — унинг кўз косаси ичига (кирсак), бизни ҳеч ким кўрмас эди, ҳатто чиқдик. Сўнг унинг қовурғаларидан бирини олиб, уни ёй (шаклида) эгдик, сўнг карвондаги энг баланд кишини, карвондаги энг катта туяни ва карвондаги энг катта эгар-кўрпани чақирдик. (Туя эгилган қовурға) остидан бошини эгмасдан ўтиб кетди».

وَعَن جَابر قا ل: قَدِمَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ سَفَرٍ فَلَمَّا كَانَ قُرْبَ الْمَدِينَةِ هَاجَتْ رِيحٌ تَكَادُ أَنْ تَدْفِنَ الرَّاكِبَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «بُعِثَتْ هَذِهِ الرِّيحُ لِمَوْتِ مُنَافِقٍ» . فَقَدِمَ الْمَدِينَةَ فَإِذَا عَظِيمٌ مِنَ الْمُنَافِقين قد مَاتَ. رَوَاهُ مُسلم

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ safardan qaytdilar. Madinaga yaqinlashganlarida, otliqni koʻmib yuborgudek shiddatli bir shamol qoʻzgʻaldi. Rasululloh ﷺ: «Bu shamol bir munofiqning oʻlimi uchun yuborildi», dedilar. U zot Madinaga kelganlarida, munofiqlarning kattalaridan biri oʻlgan edi. Muslim rivoyat qilgan.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ сафардан қайтдилар. Мадинага яқинлашганларида, отлиқни кўмиб юборгудек шиддатли бир шамол қўзғалди. Расулуллоҳ ﷺ: «Бу шамол бир мунофиқнинг ўлими учун юборилди», дедилар. У зот Мадинага келганларида, мунофиқларнинг катталаридан бири ўлган эди. Муслим ривоят қилган.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا خَطَبَ اسْتَنَدَ إِلَى جِذْعِ نَخْلَةٍ مِنْ سَوَارِي الْمَسْجِدِ فَلَمَّا صُنِعَ لَهُ الْمِنْبَرُ فَاسْتَوَى عَلَيْهِ صَاحَتِ النَّخْلَةُ الَّتِي كَانَ يَخْطُبُ عِنْدَهَا حَتَّى كَادَت تَنْشَقَّ فَنَزَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَخَذَهَا فَضَمَّهَا إِلَيْهِ فَجَعَلَتْ تَئِنُّ أَنِينَ الصَّبِيِّ الَّذِي يُسَكَّتُ حَتَّى اسْتَقَرَّتْ قَالَ بَكَتْ عَلَى مَا كَانَتْ تَسْمَعُ مِنَ الذِّكْرِ. رَوَاهُ البُخَارِيّ

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Bir ansoriy ayol Allohning Rasuli ﷺ ga: «Yo Rasululloh, sizga oʻtirish uchun biror narsa yasaymi — menda duradgor bir qul bor», — dedi. U zot: «Xohlasang (yasa)», — dedilar. Bas, u (ayol) u zotga bir minbar yasatdi. Juma kuni boʻlganda, Paygʻambar ﷺ oʻsha minbar ustida oʻtirdilar. Paygʻambar ﷺ — yonida turib xutba aytadigan — xurmo daraxti tanasi shu qadar yigʻladiki, u yorilib ketay deb qoldi. Paygʻambar ﷺ minbardan (tushib), tana oldiga keldi va uni quchoqladi; u (tana) — yigʻidan toʻxtatishga koʻndirilayotgan bola(ning yigʻisi)dek — ingrar (nola qilar) edi, soʻng u (yigʻidan) toʻxtadi. Paygʻambar ﷺ: «U — oʻzi eshitib turgan diniy ilm (zikr)dan (judo boʻlgani uchun) yigʻladi», — dedilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Бир ансорий аёл Аллоҳнинг Расули ﷺ га: «Ё Расулуллоҳ, сизга ўтириш учун бирор нарса ясайми — менда дурадгор бир қул бор», — деди. У зот: «Хоҳласанг (яса)», — дедилар. Бас, у (аёл) у зотга бир минбар ясатди. Жума куни бўлганда, Пайғамбар ﷺ ўша минбар устида ўтирдилар. Пайғамбар ﷺ — ёнида туриб хутба айтадиган — хурмо дарахти танаси шу қадар йиғладики, у ёрилиб кетай деб қолди. Пайғамбар ﷺ минбардан (тушиб), тана олдига келди ва уни қучоқлади; у (тана) — йиғидан тўхтатишга кўндирилаётган бола(нинг йиғиси)дек — инграр (нола қилар) эди, сўнг у (йиғидан) тўхтади. Пайғамбар ﷺ: «У — ўзи эшитиб турган диний илм (зикр)дан (жудо бўлгани учун) йиғлади», — дедилар.

وَعَن جابرٍ قَالَ: تُوُفِّيَ أَبِي وَعَلَيْهِ دَيْنٌ فَعَرَضْتُ عَلَى غُرَمَائه أَن يأخذو االتمر بِمَا عَلَيْهِ فَأَبَوْا فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ: قَدْ عَلِمْتَ أَنَّ وَالِدِي استُشهدَ يَوْم أحد وَترك عَلَيْهِ دَيْنًا كَثِيرًا وَإِنِّي أُحِبُّ أَنْ يَرَاكَ الْغُرَمَاءُ فَقَالَ لِيَ: " اذْهَبْ فَبَيْدِرْ كُلَّ تَمْرٍ عَلَى نَاحِيَةٍ فَفَعَلْتُ ثُمَّ دَعَوْتُهُ فَلَمَّا نَظَرُوا إِلَيْهِ كَأَنَّهُمْ أُغْرُوا بِي تِلْكَ السَّاعَةَ فَلَمَّا رَأَى مَا يَصْنَعُونَ طَافَ حَوْلَ أَعْظَمِهَا بَيْدَرًا ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ جَلَسَ عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ: «ادْعُ لِي أَصْحَابَكَ» . فَمَا زَالَ يَكِيلُ لَهُمْ حَتَّى أَدَّى اللَّهُ عَنْ وَالِدِي أَمَانَتَهُ وَأَنَا أَرْضَى أَن يُؤدِّي الله أَمَانَة وَالِدي وَلَا أرجع إِلَى أَخَوَاتِي بِتَمْرَةٍ فَسَلَّمَ اللَّهُ الْبَيَادِرَ كُلَّهَا وَحَتَّى إِني أنظر إِلى البيدر الَّذِي كَانَ عَلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَأَنَّهَا لم تنقصُ تَمْرَة وَاحِدَة. رَوَاهُ البُخَارِيّ

Otam Uhud kuni shahid boʻlib, ustida qarz qoldirgan va olti qiz qoldirgan edi. Xurmo terish (vaqti) kelganda — men aytdim: Men Rasululloh ﷺning oldilariga kelib: «Bilasizki, otam Uhud kuni shahid boʻldi va koʻp qarz qoldirdi. Men qarzdorlar sizni koʻrishini (siz bilan uchrashishini) xohlardim», dedim. U zot: «Bor, har xil xurmoni (har turini) bir chetga uyib (alohida) qoʻy», dedilar. Men shunday qildim, soʻng u zotni chaqirdim. Qarzdorlar u zotni koʻrganlarida, goʻyo oʻsha soatda menga (qarshi) qattiqroq (qoʻzgʻatildilar) — talabini kuchaytirdilar. U zot ularning qilayotganini koʻrgach, eng katta uyum atrofini uch marta aylandilar, soʻng uning ustiga oʻtirdilar va: «Sheriklaringni (qarzdorlarni) chaqir», dedilar. U zot ularga (xurmo) oʻlchab berishda davom etdilar, to Alloh otamning omonatini (qarzini) ado etguncha. Men Alloh otamning omonatini ado etsa-yu, singillarimga bir dona xurmo (bilan ham) qaytmasam (qaytsam ham) rozi edim. Alloh barcha uyumlarni eson saqladi (kamaytirmadi), hatto men Paygʻambar ﷺ ustida oʻtirgan uyumga qarasam, goʻyo undan bir dona xurmo (ham) kamaymagandek edi.Отам Уҳуд куни шаҳид бўлиб, устида қарз қолдирган ва олти қиз қолдирган эди. Хурмо териш (вақти) келганда — мен айтдим: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг олдиларига келиб: «Биласизки, отам Уҳуд куни шаҳид бўлди ва кўп қарз қолдирди. Мен қарздорлар сизни кўришини (сиз билан учрашишини) хоҳлардим», дедим. У зот: «Бор, ҳар хил хурмони (ҳар турини) бир четга уйиб (алоҳида) қўй», дедилар. Мен шундай қилдим, сўнг у зотни чақирдим. Қарздорлар у зотни кўрганларида, гўё ўша соатда менга (қарши) қаттиқроқ (қўзғатилдилар) — талабини кучайтирдилар. У зот уларнинг қилаётганини кўргач, энг катта уюм атрофини уч марта айландилар, сўнг унинг устига ўтирдилар ва: «Шерикларингни (қарздорларни) чақир», дедилар. У зот уларга (хурмо) ўлчаб беришда давом этдилар, то Аллоҳ отамнинг омонатини (қарзини) адо этгунча. Мен Аллоҳ отамнинг омонатини адо эца-ю, сингилларимга бир дона хурмо (билан ҳам) қайтмасам (қайцам ҳам) рози эдим. Аллоҳ барча уюмларни эсон сақлади (камайтирмади), ҳатто мен Пайғамбар ﷺ устида ўтирган уюмга қарасам, гўё ундан бир дона хурмо (ҳам) камаймагандек эди.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: غَزَوْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنا على نَاضِح لنا قَدْ أَعْيَا فَلَا يَكَادُ يَسِيرُ فَتَلَاحَقَ بِيَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لي مَا لبعيرك قلت: قدعيي فَتَخَلَّفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فزجره ودعا لَهُ فَمَا زَالَ بَيْنَ يَدَيِ الْإِبِلِ قُدَّامَهَا يسير فَقَالَ لي كَيفَ ترى بعيرك قَالَ قُلْتُ بِخَيْرٍ قَدْ أَصَابَتْهُ بَرَكَتُكَ قَالَ أَفَتَبِيعُنِيهِ بِوُقِيَّةٍ. فَبِعْتُهُ عَلَى أَنَّ لِي فَقَارَ ظَهْرِهِ حَتَّى الْمَدِينَةِ فَلَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ غَدَوْتُ عَلَيْهِ بِالْبَعِيرِ فَأَعْطَانِي ثمنَهُ وردَّهُ عَليّ. مُتَّفق عَلَيْهِ

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Men Allohning Rasuli ﷺ bilan birga bir gʻazotda qatnashdim. Paygʻambar ﷺ meni (yoʻlda) — men sugʻorish uchun ishlatiladigan tuyamizga mingan holatda — uchratdi; u (tuya) shu qadar charchagan ediki, deyarli yura olmasdi. Paygʻambar ﷺ menga: «Tuyaga nima boʻldi?» — dedi. Men: «U charchadi», — dedim. Bas, Allohning Rasuli ﷺ uning orqasidan (kelib), uni (sekin) jerkidi va uning haqiga duo qildi; shunda u boshqa tuyalardan oʻzib, ularning oldiga oʻta boshladi. Soʻng u zot menga: «Tuyangni (endi) qanday topyapsan?» — dedi. Men: «Uni juda yaxshi (holatda) topyapman — u sizning duoyingizni oldi», — dedim. U zot: «Uni menga sotasanmi?» — dedi. Men — bu bizning yagona sugʻorish tuyamiz boʻlsa ham — (rad etishdan) uyaldim; shuning uchun: «Ha», — dedim. U zot: «Unday boʻlsa, uni menga sot», — dedi. Men uni — to Madinaga yetgunimcha unga minib turishim sharti bilan — sotdim. Soʻng men: «Yo Allohning Paygʻambari! Men kuyovman», — dedim va u zotdan — uyimga (oldinroq) borishimga ruxsat berishini — soʻradim. U zot menga ruxsat berdi va men — odamlardan oldin — Madinaga yetib bordim; u yerda men amakimni uchratdim, u mendan tuya haqida soʻradi va men unga (bu haqda) hammasini aytdim, u esa meni buning uchun koyidi. Men Allohning Rasuli ﷺ dan ruxsat soʻraganimda, u zot mendan — boker (qiz) qizga uylandimmi yoki tul (turmush koʻrgan) ayolgami — deb soʻragan edi va men tul ayolga uylanganimni aytgandim. U zot: «Nega sen — sen bilan oʻynaydigan va sen u bilan oʻynaydigan — boker (qiz) qizga uylanmading?» — dedi. Men: «Yo Rasululloh! Otam vafot etdi (yoki shahid boʻldi) va mening baʼzi yosh singillarim bor; shuning uchun men — ularga odob oʻrgatmaydigan va ularga xizmat qilmaydigan — ular kabi yosh qizga uylanishni — maʼqul koʻrmadim. Bas, men — ularga xizmat qilsin va ularga odob oʻrgatsin deb — tul ayolga uylandim», — dedim. Allohning Rasuli ﷺ Madinaga yetib kelganida, men ertasiga tuyani u zotga (olib) keldim va u zot menga uning narxini berdi hamda tuyaning oʻzini (ham) menga berdi.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Мен Аллоҳнинг Расули ﷺ билан бирга бир ғазотда қатнашдим. Пайғамбар ﷺ мени (йўлда) — мен суғориш учун ишлатиладиган туямизга минган ҳолатда — учратди; у (туя) шу қадар чарчаган эдики, деярли юра олмасди. Пайғамбар ﷺ менга: «Туяга нима бўлди?» — деди. Мен: «У чарчади», — дедим. Бас, Аллоҳнинг Расули ﷺ унинг орқасидан (келиб), уни (секин) жеркиди ва унинг ҳақига дуо қилди; шунда у бошқа туялардан ўзиб, уларнинг олдига ўта бошлади. Сўнг у зот менга: «Туянгни (энди) қандай топяпсан?» — деди. Мен: «Уни жуда яхши (ҳолатда) топяпман — у сизнинг дуойингизни олди», — дедим. У зот: «Уни менга сотасанми?» — деди. Мен — бу бизнинг ягона суғориш туямиз бўлса ҳам — (рад этишдан) уялдим; шунинг учун: «Ҳа», — дедим. У зот: «Ундай бўлса, уни менга сот», — деди. Мен уни — то Мадинага етгунимча унга миниб туришим шарти билан — сотдим. Сўнг мен: «Ё Аллоҳнинг Пайғамбари! Мен куёвман», — дедим ва у зотдан — уйимга (олдинроқ) боришимга рухсат беришини — сўрадим. У зот менга рухсат берди ва мен — одамлардан олдин — Мадинага етиб бордим; у ерда мен амакимни учратдим, у мендан туя ҳақида сўради ва мен унга (бу ҳақда) ҳаммасини айтдим, у эса мени бунинг учун койиди. Мен Аллоҳнинг Расули ﷺ дан рухсат сўраганимда, у зот мендан — бокер (қиз) қизга уйландимми ёки тул (турмуш кўрган) аёлгами — деб сўраган эди ва мен тул аёлга уйланганимни айтгандим. У зот: «Нега сен — сен билан ўйнайдиган ва сен у билан ўйнайдиган — бокер (қиз) қизга уйланмадинг?» — деди. Мен: «Ё Расулуллоҳ! Отам вафот этди (ёки шаҳид бўлди) ва менинг баъзи ёш сингилларим бор; шунинг учун мен — уларга одоб ўргатмайдиган ва уларга хизмат қилмайдиган — улар каби ёш қизга уйланишни — маъқул кўрмадим. Бас, мен — уларга хизмат қилсин ва уларга одоб ўргацин деб — тул аёлга уйландим», — дедим. Аллоҳнинг Расули ﷺ Мадинага етиб келганида, мен эртасига туяни у зотга (олиб) келдим ва у зот менга унинг нархини берди ҳамда туянинг ўзини (ҳам) менга берди.

وَعَن جَابر بِأَن يَهُودِيَّةً مِنْ أَهْلِ خَيْبَرَ سَمَّتْ شَاةً مَصْلِيَّةً ثُمَّ أَهْدَتْهَا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الذِّرَاعَ فَأَكَلَ مِنْهَا وَأَكَلَ رَهْطٌ مِنْ أَصْحَابِهِ مَعَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ارْفَعُوا أَيْدِيَكُمْ وَأَرْسَلَ إِلَى الْيَهُودِيَّةِ فَدَعَاهَا فَقَالَ سممتِ هَذِهِ الشَّاةَ فَقَالَتْ مَنْ أَخْبَرَكَ قَالَ أَخْبَرَتْنِي هَذِه فِي يَدي للذِّراع قَالَت نعم قَالَت قلت إِن كَانَ نَبيا فَلَنْ يضرّهُ وَإِنْ لَمْ يَكُنْ نَبِيًّا اسْتَرَحْنَا مِنْهُ فَعَفَا عَنْهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يُعَاقِبهَا وَتُوفِّي بعض أَصْحَابُهُ الَّذِينَ أَكَلُوا مِنَ الشَّاةِ وَاحْتَجَمَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى كَاهِلِهِ مِنْ أَجْلِ الَّذِي أَكَلَ مِنَ الشَّاةِ حَجَمَهُ أَبُو هِنْدٍ بِالْقَرْنِ وَالشَّفْرَةِ وَهُوَ مَوْلًى لِبَنِي بَيَاضَةَ مِنَ الْأَنْصَارِ. رَوَاهُ أَبُو دَاوُدَ وَالدَّارِمِيُّ

Ibn Shihob (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadiki, Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo) shunday hadis aytar edilar: Xaybar ahlidan boʻlgan bir yahudiy ayol qovurilgan qoʻyni zaharlab, soʻng uni Rasululloh ﷺ ga hadya qildi. Rasululloh ﷺ uning kuragini (old oyogʻini) olib, undan yedilar, saxobalaridan bir guruh ham u zot bilan birga yedilar. Soʻng Rasululloh ﷺ ularga: «Qoʻllaringizni tortinglar», dedilar. Keyin Rasululloh ﷺ ana shu yahudiy ayolga (kishi) yuborib, uni chaqirtirdilar va unga: «Bu qoʻyni zaharladingmi?» dedilar. Yahudiy ayol: «Sizga kim xabar berdi?» dedi. U zot: «Qoʻlimdagi mana shu kurak menga xabar berdi», dedilar. U: «Ha», dedi. U zot: «Buni qilishdan nimani niyat qilding?» dedilar. U: «Oʻzimcha: agar paygʻambar boʻlsa, bu unga zarar qilmaydi; agar paygʻambar boʻlmasa, undan qutulamiz, deb oʻyladim», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ uni afv etib, jazolamadilar. Ammo qoʻydan yegan baʼzi saxobalari vafot etdi. Rasululloh ﷺ qoʻydan yeganlari sababli yelkalariga qon oldirdilar. Bani Bayoza qabilasining Ansorlardan boʻlgan ozod qilingan quli Abu Hind u zotga shox va pichoq bilan qon oldi.Ибн Шиҳоб (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинадики, Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо) шундай ҳадис айтар эдилар: Хайбар аҳлидан бўлган бир яҳудий аёл қовурилган қўйни заҳарлаб, сўнг уни Расулуллоҳ ﷺ га ҳадя қилди. Расулуллоҳ ﷺ унинг курагини (олд оёғини) олиб, ундан едилар, сахобаларидан бир гуруҳ ҳам у зот билан бирга едилар. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ уларга: «Қўлларингизни тортинглар», дедилар. Кейин Расулуллоҳ ﷺ ана шу яҳудий аёлга (киши) юбориб, уни чақиртирдилар ва унга: «Бу қўйни заҳарладингми?» дедилар. Яҳудий аёл: «Сизга ким хабар берди?» деди. У зот: «Қўлимдаги мана шу курак менга хабар берди», дедилар. У: «Ҳа», деди. У зот: «Буни қилишдан нимани ният қилдинг?» дедилар. У: «Ўзимча: агар пайғамбар бўлса, бу унга зарар қилмайди; агар пайғамбар бўлмаса, ундан қутуламиз, деб ўйладим», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ уни афв этиб, жазоламадилар. Аммо қўйдан еган баъзи сахобалари вафот этди. Расулуллоҳ ﷺ қўйдан еганлари сабабли елкаларига қон олдирдилар. Бани Баёза қабиласининг Ансорлардан бўлган озод қилинган қули Абу Ҳинд у зотга шох ва пичоқ билан қон олди.

وَعَن جابرٍ أنَّ رسولَ الله جَاءَهُ رَجُلٌ يَسْتَطْعِمُهُ فَأَطْعَمَهُ شَطْرَ وَسَقِ شَعِيرٍ فَمَا زَالَ الرَّجُلُ يَأْكُلُ مِنْهُ وَامْرَأَتُهُ وَضَيْفُهُمَا حَتَّى كَالَهُ فَفَنِيَ فَأَتَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ: «لَوْ لَمْ تَكِلْهُ لَأَكَلْتُمْ مِنْهُ ولقام لكم» رَوَاهُ مُسلم

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: bir kishi Nabiy ﷺ ning oldiga kelib, undan taom soʻradi. U zot unga yarim vasq arpa berdilar. Shu kishi, xotini va ularning mehmoni undan yeb keldilar, toki u uni oʻlchab koʻrmaguncha. Soʻng u Nabiy ﷺ ning oldiga keldi. U zot: «Agar uni oʻlchamaganingda, undan yeb turaverardingiz va u sizlar uchun doim turaverardi», dedilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: бир киши Набий ﷺ нинг олдига келиб, ундан таом сўради. У зот унга ярим васқ арпа бердилар. Шу киши, хотини ва уларнинг меҳмони ундан еб келдилар, токи у уни ўлчаб кўрмагунча. Сўнг у Набий ﷺ нинг олдига келди. У зот: «Агар уни ўлчамаганингда, ундан еб тураверардингиз ва у сизлар учун доим тураверарди», дедилар.

وَعَن جَابر قَالَ: لَمَّا حَضَرَ أُحُدٌ دَعَانِي أَبِي مِنَ اللَّيْلِ فَقَالَ مَا أُرَانِي إِلَّا مَقْتُولًا فِي أَوَّلِ مَنْ يُقْتَلُ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَإِنِّي لَا أَتْرُكُ بَعْدِي أَعَزَّ عَلَيَّ مِنْكَ غَيْرَ نَفْسِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِنَّ عَلَيَّ دَيْنًا فَاقْضِ وَاسْتَوْصِ بِأَخَوَاتِكَ خَيْرًا فَأَصْبَحْنَا فَكَانَ أَوَّلَ قَتِيلٍ وَدَفَنْتُهُ مَعَ آخَرَ فِي قبر رَوَاهُ البُخَارِيّ

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Uhud jangi vaqti yaqinlashganda, otam meni kechasi chaqirib: «Menimcha, men Paygʻambar ﷺ ning sahobalari ichida birinchi boʻlib shahid boʻlaman. Men ortimda — Rasululloh ﷺ ning jonidan keyin — sendan koʻra azizroq biror kimsani qoldirmayman. Mening qarzim bor — uni sen toʻla va singillaringga yaxshi (mehr bilan) muomala qil», — dedi. Bas, ertasi (kuni) u birinchi boʻlib shahid boʻldi va boshqa biri bilan (bir qabrga) dafn etildi. Men uni boshqa (shahid) bilan (birga) qoldirishni yoqtirmadim; shuning uchun uni — dafn etilgandan olti oy keyin — qabridan chiqardim va u — qulogʻi yonidagi ozgina oʻzgarishdan boshqa — dafn etilgan kundagidek (saqlangan) edi.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Уҳуд жанги вақти яқинлашганда, отам мени кечаси чақириб: «Менимча, мен Пайғамбар ﷺ нинг саҳобалари ичида биринчи бўлиб шаҳид бўламан. Мен ортимда — Расулуллоҳ ﷺ нинг жонидан кейин — сендан кўра азизроқ бирор кимсани қолдирмайман. Менинг қарзим бор — уни сен тўла ва сингилларингга яхши (меҳр билан) муомала қил», — деди. Бас, эртаси (куни) у биринчи бўлиб шаҳид бўлди ва бошқа бири билан (бир қабрга) дафн этилди. Мен уни бошқа (шаҳид) билан (бирга) қолдиришни ёқтирмадим; шунинг учун уни — дафн этилгандан олти ой кейин — қабридан чиқардим ва у — қулоғи ёнидаги озгина ўзгаришдан бошқа — дафн этилган кундагидек (сақланган) эди.

عَنْ جَابِرٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مِفْتَاحُ الْجَنَّةِ الصَّلَاةُ وَمِفْتَاحُ الصَّلَاة الطّهُور» . رَوَاهُ أَحْمد

Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo) rivoyat qiladi: Rasululloh ﷺ: «Jannatning kaliti — namoz, namozning kaliti — tahoratdir», dedilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо) ривоят қилади: Расулуллоҳ ﷺ: «Жаннатнинг калити — намоз, намознинг калити — таҳоратдир», дедилар.

وَعَنْ جَابِرٍ قَالَ: كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ الْبَرَازَ انْطَلَقَ حَتَّى لَا يرَاهُ أحد. رَوَاهُ أَبُو دَاوُد

Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ qazoi hojat qilmoqchi boʻlganlarida, hech kim koʻrmaydigan joygacha uzoqlashib ketar edilar. Abu Dovud rivoyat qilgan.Жобир (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ қазои ҳожат қилмоқчи бўлганларида, ҳеч ким кўрмайдиган жойгача узоқлашиб кетар эдилар. Абу Довуд ривоят қилган.