Sumoma aytdi: Biz Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) bilan Rum yurtiga chiqdik; u Muoviyaning darband ustidagi amali edi. Bizning bir amakivachchamiz halok boʻldi. Fazola unga janoza oʻqidi va uni koʻmgunlarigacha qabri boshida turdi. Biz qabrini tekislaganimizda u: «Uni yengil qilinglar (baland qilmanglar), chunki Rasululloh ﷺ bizni qabrlarni tekislashga buyurar edilar», dedi.Сумома айтди: Биз Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) билан Рум юртига чиқдик; у Муовиянинг дарбанд устидаги амали эди. Бизнинг бир амакиваччамиз ҳалок бўлди. Фазола унга жаноза ўқиди ва уни кўмгунларигача қабри бошида турди. Биз қабрини текислаганимизда у: «Уни енгил қилинглар (баланд қилманглар), чунки Расулуллоҳ ﷺ бизни қабрларни текислашга буюрар эдилар», деди.
Fazola al-Ansoriy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ oʻzlari roʻza tutadigan bir kunda ularning oldiga chiqdilar va ichida suv boʻlgan idishni soʻrab, ichdilar. Biz: «Ey Allohning Rasuli, bu siz roʻza tutadigan kun-ku», dedik. U zot: «Ha, lekin men qusdim», dedilar.Фазола ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ ўзлари рўза тутадиган бир кунда уларнинг олдига чиқдилар ва ичида сув бўлган идишни сўраб, ичдилар. Биз: «Эй Аллоҳнинг Расули, бу сиз рўза тутадиган кун-ку», дедик. У зот: «Ҳа, лекин мен қусдим», дедилар.
Sumoma ibn Shufay al-Hamdoniy aytdi: Biz Rum yurtiga gʻazot qildik; oʻsha lashkarga Fazola ibn Ubayd al-Ansoriy (roziyallohu anhu) boshliq edi — soʻng hadisni zikr qildi. Fazola: «Yengil qilinglar, chunki men Rasululloh ﷺning qabrlarni tekislashga buyurayotganlarini eshitganman», dedi.Сумома ибн Шуфай ал-Ҳамдоний айтди: Биз Рум юртига ғазот қилдик; ўша лашкарга Фазола ибн Убайд ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу) бошлиқ эди — сўнг ҳадисни зикр қилди. Фазола: «Енгил қилинглар, чунки мен Расулуллоҳ ﷺнинг қабрларни текислашга буюраётганларини эшитганман», деди.
Rasululloh ﷺning sahobasi Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ bir kishining namozda Alloh azza va jallani zikr qilmay va Nabiy ﷺga salovot aytmay duo qilayotganini eshitdilar-da: «Bu shoshildi», dedilar. Soʻng uni chaqirib, unga va boshqasiga: «Sizlardan biringiz namoz oʻqisa, avval Robbiga hamd aytish va Unga sano aytishdan boshlasin, soʻng Nabiy ﷺga salovot aytsin, keyin esa xohlagan narsasini soʻrab duo qilsin», dedilar.Расулуллоҳ ﷺнинг саҳобаси Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ бир кишининг намозда Аллоҳ азза ва жаллани зикр қилмай ва Набий ﷺга саловот айтмай дуо қилаётганини эшитдилар-да: «Бу шошилди», дедилар. Сўнг уни чақириб, унга ва бошқасига: «Сизлардан бирингиз намоз ўқиса, аввал Роббига ҳамд айтиш ва Унга сано айтишдан бошласин, сўнг Набий ﷺга саловот айтсин, кейин эса хоҳлаган нарсасини сўраб дуо қилсин», дедилар.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Rasululloh ﷺ odamlarga namoz oʻqib berganlarida, ochlik va nochorlikdan baʼzi kishilar namozda tik turgan holidan yiqilib tushar edi — ular Ahli Suffadan edilar — hatto aʼrobiylar: «Bular majnunlar», deyishardi. Rasululloh ﷺ namozni tugatgach, ularga oʻgirilib: «Agar Alloh azza va jalla huzurida sizlar uchun nima borligini bilsangizlar, yanada koʻproq muhtoj va faqir boʻlishni istardingizlar», dedilar. Fazola aytdi: Men oʻsha kuni Rasululloh ﷺ bilan birga edim.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У айтди: Расулуллоҳ ﷺ одамларга намоз ўқиб берганларида, очлик ва ночорликдан баъзи кишилар намозда тик турган ҳолидан йиқилиб тушар эди — улар Аҳли Суффадан эдилар — ҳатто аъробийлар: «Булар мажнунлар», дейишарди. Расулуллоҳ ﷺ намозни тугатгач, уларга ўгирилиб: «Агар Аллоҳ азза ва жалла ҳузурида сизлар учун нима борлигини билсангизлар, янада кўпроқ муҳтож ва фақир бўлишни истардингизлар», дедилар. Фазола айтди: Мен ўша куни Расулуллоҳ ﷺ билан бирга эдим.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) aytdi: Nabiy ﷺga oʻljalardan boʻlgan, ichida oltin va munchoq bor bir marjon sotilish uchun keltirildi. Nabiy ﷺ marjondagi oltinni (ajratishga) buyurdilar, u yolgʻiz ajratib olindi. Soʻng u zot: «Oltin oltinga — vazni vazniga barobar (boʻlsin)», dedilar.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) айтди: Набий ﷺга ўлжалардан бўлган, ичида олтин ва мунчоқ бор бир маржон сотилиш учун келтирилди. Набий ﷺ маржондаги олтинни (ажратишга) буюрдилар, у ёлғиз ажратиб олинди. Сўнг у зот: «Олтин олтинга — вазни вазнига баробар (бўлсин)», дедилар.
Fazola (roziyallohu anhu) Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Kim bu martabalardan biri ustida oʻlsa, oʻsha (martaba) ustida qayta tiriltiriladi», dedilar. Hayva aytdi: U — ribot, haj yoki shunga oʻxshash (amallar)ni koʻzda tutadi.Фазола (розияллоҳу анҳу) Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Ким бу мартабалардан бири устида ўлса, ўша (мартаба) устида қайта тирилтирилади», дедилар. Ҳайва айтди: У — рибот, ҳаж ёки шунга ўхшаш (амаллар)ни кўзда тутади.
Buni bizga Toloqoniy ham shu isnod bilan Ibn Muborakdan soʻzlab berdi: «Otliq piyodaga, piyoda turganga, ozchilik koʻpchilikka salom beradi». Bizga Abu Abdurahmon soʻzlab berdi: Hayva bizga soʻzlab berdi: Abu Honiʼ menga xabar berdiki, Abu Ali Amr ibn Molik al-Janbiy ham shunga oʻxshashini (rivoyat qildi).Буни бизга Толоқоний ҳам шу иснод билан Ибн Муборакдан сўзлаб берди: «Отлиқ пиёдага, пиёда турганга, озчилик кўпчиликка салом беради». Бизга Абу Абдураҳмон сўзлаб берди: Ҳайва бизга сўзлаб берди: Абу Ҳониъ менга хабар бердики, Абу Али Амр ибн Молик ал-Жанбий ҳам шунга ўхшашини (ривоят қилди).
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi: U zot shunday dedilar: «Uch (toifa) borki, ular haqida soʻrama: jamoatdan ajralib, imomiga isyon qilgan va isyonkor holida oʻlgan kishi; qochib ketib oʻlgan choʻri yoki qul; hamda eri undan gʻoyib boʻlib, dunyo taʼminotini yetarli qilib qoʻygani holda, uning ortidan yasan-tusan qilib chiqqan ayol — ular haqida soʻrama. Yana uch (toifa) borki, ular haqida soʻrama: Alloh azza va jalla bilan Uning ridosi borasida tortishgan kishi — chunki Uning ridosi kibriyo, izori esa izzatdir; Allohning ishida shubha qilgan kishi va Allohning rahmatidan umid uzish.»Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади: У зот шундай дедилар: «Уч (тоифа) борки, улар ҳақида сўрама: жамоатдан ажралиб, имомига исён қилган ва исёнкор ҳолида ўлган киши; қочиб кетиб ўлган чўри ёки қул; ҳамда эри ундан ғойиб бўлиб, дунё таъминотини етарли қилиб қўйгани ҳолда, унинг ортидан ясан-тусан қилиб чиққан аёл — улар ҳақида сўрама. Яна уч (тоифа) борки, улар ҳақида сўрама: Аллоҳ азза ва жалла билан Унинг ридоси борасида тортишган киши — чунки Унинг ридоси кибриё, изори эса иззатдир; Аллоҳнинг ишида шубҳа қилган киши ва Аллоҳнинг раҳматидан умид узиш.»
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u Rasululloh ﷺning: «Islomga hidoyat qilingan, tirikchiligi oʻziga yetarlicha boʻlgan va shunga qanoat qilgan kishiga xushxabar boʻlsin!» deganlarini eshitgan.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у Расулуллоҳ ﷺнинг: «Исломга ҳидоят қилинган, тирикчилиги ўзига етарлича бўлган ва шунга қаноат қилган кишига хушхабар бўлсин!» деганларини эшитган.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Kim bu martabalardan biri ustida oʻlsa, qiyomat kuni oʻsha (martaba) ustida qayta tiriltiriladi», dedilar.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Ким бу мартабалардан бири устида ўлса, қиёмат куни ўша (мартаба) устида қайта тирилтирилади», дедилар.
Abdurahmon ibn Muhayriz aytdi: Men Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)ga: «Oʻgʻrining (kesilgan) qoʻlini boʻyniga osib qoʻyish sunnatdanmi, nima deysan?» dedim. U: «Ha. Men Rasululloh ﷺning huzurlariga bir oʻgʻri keltirilganini koʻrdim; u zot buyurdilar va uning qoʻli kesildi, soʻng buyurdilar va u (qoʻl) uning boʻyniga osildi», dedi. Hajjoj aytdi: Fazola daraxt ostida bayʼat qilganlardan edi. Abu Abdurahmon Abdulloh ibn Ahmad aytdi: Men Yahyo ibn Maʼinga: «Umar ibn Ali al-Muqaddamiydan biror narsa eshitganmisan?» dedim. U: «Uning huzurida nima bor edi?» dedi. Men: «Fazola ibn Ubaydning qoʻlni osish haqidagi hadisi», dedim. U: «Yoʻq, buni bizga Affon undan soʻzlab bergan», dedi.Абдураҳмон ибн Муҳайриз айтди: Мен Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)га: «Ўғрининг (кесилган) қўлини бўйнига осиб қўйиш суннатданми, нима дейсан?» дедим. У: «Ҳа. Мен Расулуллоҳ ﷺнинг ҳузурларига бир ўғри келтирилганини кўрдим; у зот буюрдилар ва унинг қўли кесилди, сўнг буюрдилар ва у (қўл) унинг бўйнига осилди», деди. Ҳажжож айтди: Фазола дарахт остида байъат қилганлардан эди. Абу Абдураҳмон Абдуллоҳ ибн Аҳмад айтди: Мен Яҳё ибн Маъинга: «Умар ибн Али ал-Муқаддамийдан бирор нарса эшитганмисан?» дедим. У: «Унинг ҳузурида нима бор эди?» деди. Мен: «Фазола ибн Убайднинг қўлни осиш ҳақидаги ҳадиси», дедим. У: «Йўқ, буни бизга Аффон ундан сўзлаб берган», деди.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Albatta Allohning Qurʼonni chiroyli ovoz bilan (oʻqiydigan) kishiga quloq solishi, kuychi choʻrining egasi oʻz choʻrisiga quloq solganidan koʻra qattiqroqdir», dedilar.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) Набий ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Албатта Аллоҳнинг Қуръонни чиройли овоз билан (ўқийдиган) кишига қулоқ солиши, куйчи чўрининг эгаси ўз чўрисига қулоқ солганидан кўра қаттиқроқдир», дедилар.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ roʻzador holda tongni qarshiladilar, soʻng ichimlik soʻradilar. Sahobalaridan biri u zotga: «Ey Allohning Rasuli, siz roʻzador holda tongni qarshilamaganmidingiz?» dedi. U zot: «Ha, lekin men qusdim», dedilar.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ рўзадор ҳолда тонгни қаршиладилар, сўнг ичимлик сўрадилар. Саҳобаларидан бири у зотга: «Эй Аллоҳнинг Расули, сиз рўзадор ҳолда тонгни қаршиламаганмидингиз?» деди. У зот: «Ҳа, лекин мен қусдим», дедилар.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) Rasululloh ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Kim bu martabalardan biri ustida oʻlsa, qiyomat kuni oʻsha (martaba) ustida qayta tiriltiriladi», dedilar. Hayva aytdi: U — ribot, haj yoki shunga oʻxshash (amallar)ni koʻzda tutadi.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) Расулуллоҳ ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Ким бу мартабалардан бири устида ўлса, қиёмат куни ўша (мартаба) устида қайта тирилтирилади», дедилар. Ҳайва айтди: У — рибот, ҳаж ёки шунга ўхшаш (амаллар)ни кўзда тутади.
Shu isnod bilan Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U aytdi: Men Rasululloh ﷺning: «Har bir oʻlganning ameli (oʻlimi bilan) muhrlanadi, faqat Alloh yoʻlida sarhadni qoʻriqlab (murobit holida) oʻlgan kishidan boshqa; chunki uning ameli qiyomat kunigacha oʻsib boradi va u qabr fitnasidan omon boʻladi», deganlarini eshitdim.Шу иснод билан Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Ҳар бир ўлганнинг амели (ўлими билан) муҳрланади, фақат Аллоҳ йўлида сарҳадни қўриқлаб (муробит ҳолида) ўлган кишидан бошқа; чунки унинг амели қиёмат кунигача ўсиб боради ва у қабр фитнасидан омон бўлади», деганларини эшитдим.
(Fazola roziyallohu anhu) aytdi: Yana men Rasululloh ﷺning: «(Asl) mujohid — Alloh uchun, yoki: Alloh azza va jalla (yoʻli)da oʻz nafsiga qarshi jihod qilgan kishidir», deganlarini eshitdim.(Фазола розияллоҳу анҳу) айтди: Яна мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «(Асл) мужоҳид — Аллоҳ учун, ёки: Аллоҳ азза ва жалла (йўли)да ўз нафсига қарши жиҳод қилган кишидир», деганларини эшитдим.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺ: «Kim Alloh yoʻlida bir tola oq soch (qarilik) topsa, bu unga qiyomat kunida nur boʻladi», dedilar. Shunda bir kishi: «Baʼzi kishilar oq sochni yulib tashlashadi-ku», dedi. Rasululloh ﷺ: «Kim xohlasa, oʻz nurini yulib tashlasin», dedilar.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Набий ﷺ: «Ким Аллоҳ йўлида бир тола оқ соч (қарилик) топса, бу унга қиёмат кунида нур бўлади», дедилар. Шунда бир киши: «Баъзи кишилар оқ сочни юлиб ташлашади-ку», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Ким хоҳласа, ўз нурини юлиб ташласин», дедилар.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Banda Alloh azza va jalladan magʻfirat soʻrab turar ekan, Uning azobidan omonda boʻladi», dedilar.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) Набий ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Банда Аллоҳ азза ва жалладан мағфират сўраб турар экан, Унинг азобидан омонда бўлади», дедилар.
Fazola (roziyallohu anhu) aytdi: Men Rasululloh ﷺning: «Har bir oʻlganning ameli muhrlanadi, faqat Alloh yoʻlida murobit boʻlgan kishidan boshqa: uning ajri qiyomat kunigacha oʻziga yozilib turadi va u qabr fitnasidan saqlanadi», deganlarini eshitdim.Фазола (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «Ҳар бир ўлганнинг амели муҳрланади, фақат Аллоҳ йўлида муробит бўлган кишидан бошқа: унинг ажри қиёмат кунигача ўзига ёзилиб туради ва у қабр фитнасидан сақланади», деганларини эшитдим.
Shurayh ibn Ubayddan rivoyat qilinadiki, Fazola ibn Ubayd al-Ansoriy (roziyallohu anhu) shunday der edi: Biz Nabiy ﷺ bilan birga Tabuk gʻazotini qildik. Ulovlar qattiq holdan toydi va (odamlar) Nabiy ﷺga ulovlaridagi holsizlikni shikoyat qilishdi. U zot ular uchun bir tor (dovon)ni poyladilar va Nabiy ﷺ unda yurib: «Bismillah deb oʻtinglar», dedilar. Odamlar ulovlari bilan undan oʻtdilar, u zot esa ularning ulovlariga puflab: «Allohumma, ularga Oʻz yoʻlingda yuk ortgin; albatta Sen kuchliga ham, kuchsizga ham, hoʻlga ham, quruqqa ham, quruqlikda ham, dengizda ham yuk ortasan», der edilar. (Fazola) aytdi: Biz Madinaga yetib bormasimizdan (ulovlar shu qadar tetiklashdiki) jilovlarini bizdan tortib olar edi. Fazola aytdi: Bu Nabiy ﷺning kuchli va kuchsiz haqidagi duolari edi; hoʻl va quruqqa nima boʻldi (bu nimani anglatar edi)? Shomga kelganimizda, dengizda Qubrus gʻazotini qildik. Dengizdagi kemalarni va ularga nimalar kirayotganini koʻrganimda, Nabiy ﷺning duolarini angladim.Шурайҳ ибн Убайддан ривоят қилинадики, Фазола ибн Убайд ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу) шундай дер эди: Биз Набий ﷺ билан бирга Табук ғазотини қилдик. Уловлар қаттиқ ҳолдан тойди ва (одамлар) Набий ﷺга уловларидаги ҳолсизликни шикоят қилишди. У зот улар учун бир тор (довон)ни пойладилар ва Набий ﷺ унда юриб: «Бисмиллаҳ деб ўтинглар», дедилар. Одамлар уловлари билан ундан ўтдилар, у зот эса уларнинг уловларига пуфлаб: «Аллоҳумма, уларга Ўз йўлингда юк ортгин; албатта Сен кучлига ҳам, кучсизга ҳам, ҳўлга ҳам, қуруққа ҳам, қуруқликда ҳам, денгизда ҳам юк ортасан», дер эдилар. (Фазола) айтди: Биз Мадинага етиб бормасимиздан (уловлар шу қадар тетиклашдики) жиловларини биздан тортиб олар эди. Фазола айтди: Бу Набий ﷺнинг кучли ва кучсиз ҳақидаги дуолари эди; ҳўл ва қуруққа нима бўлди (бу нимани англатар эди)? Шомга келганимизда, денгизда Қубрус ғазотини қилдик. Денгиздаги кемаларни ва уларга нималар кираётганини кўрганимда, Набий ﷺнинг дуоларини англадим.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) Nabiy ﷺdan rivoyat qiladi: U zot: «Albatta Alloh azza va jallaning Qurʼonni chiroyli ovoz bilan (oʻqiydigan) kishiga quloq solishi, kuychi choʻrining egasi oʻz choʻrisiga quloq solganidan koʻra qattiqroqdir», dedilar.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) Набий ﷺдан ривоят қилади: У зот: «Албатта Аллоҳ азза ва жалланинг Қуръонни чиройли овоз билан (ўқийдиган) кишига қулоқ солиши, куйчи чўрининг эгаси ўз чўрисига қулоқ солганидан кўра қаттиқроқдир», дедилар.
Fazola ibn Ubayd al-Ansoriy (roziyallohu anhu) aytdi: Nabiy ﷺ menga bir ruqya oʻrgatdilar va uni xohlagan kishimga oʻqishimga buyurdilar. U zot dedilar: «Aytgin: Ey osmonlardagi Robbimiz Alloh, isming muqaddasdir; amring osmonda va yerdadir. Allohumma, amring osmonda boʻlganidek, rahmatingni yerda bizga qilgin. Allohumma, ey poklarning Robbi, gunohimizni, gunohlarimizni va xatolarimizni magʻfirat qilgin; falonchidagi kasallikka Oʻz rahmatingdan bir rahmat va shifongdan bir shifo tushirgin — shunda u sogʻayadi.» Va: «Buni uch marta ayt, soʻng muavvizatayn bilan uch marta panoh soʻra», dedilar.Фазола ибн Убайд ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу) айтди: Набий ﷺ менга бир руқя ўргатдилар ва уни хоҳлаган кишимга ўқишимга буюрдилар. У зот дедилар: «Айтгин: Эй осмонлардаги Роббимиз Аллоҳ, исминг муқаддасдир; амринг осмонда ва ердадир. Аллоҳумма, амринг осмонда бўлганидек, раҳматингни ерда бизга қилгин. Аллоҳумма, эй покларнинг Робби, гуноҳимизни, гуноҳларимизни ва хатоларимизни мағфират қилгин; фалончидаги касалликка Ўз раҳматингдан бир раҳмат ва шифонгдан бир шифо туширгин — шунда у соғаяди.» Ва: «Буни уч марта айт, сўнг муаввизатайн билан уч марта паноҳ сўра», дедилар.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ Vidolashuv hajida shunday dedilar: «Sizlarga moʻmin haqida xabar beraymi? U — odamlar oʻz mollari va jonlari borasida ishonch bildirgan kishidir. Musulmon — odamlar uning tili va qoʻlidan salomat boʻlgan kishidir. Mujohid — Allohga toat qilishda oʻz nafsiga qarshi jihod qilgan kishidir. Muhojir — xato va gunohlarni tark etgan kishidir.»Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ Видолашув ҳажида шундай дедилар: «Сизларга мўмин ҳақида хабар берайми? У — одамлар ўз моллари ва жонлари борасида ишонч билдирган кишидир. Мусулмон — одамлар унинг тили ва қўлидан саломат бўлган кишидир. Мужоҳид — Аллоҳга тоат қилишда ўз нафсига қарши жиҳод қилган кишидир. Муҳожир — хато ва гуноҳларни тарк этган кишидир.»
Abu Ali al-Hamdoniy xabar berdiki, u Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)ning musulmonlar qabrlariga (tekislashni) buyurganini va ular Rum yurtida yer bilan tekislanganini koʻrdi. U: «Men Rasululloh ﷺning: ‹Qabrlaringizni yer bilan tekis qilinglar›, deganlarini eshitganman», dedi.Абу Али ал-Ҳамдоний хабар бердики, у Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)нинг мусулмонлар қабрларига (текислашни) буюрганини ва улар Рум юртида ер билан текисланганини кўрди. У: «Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Қабрларингизни ер билан текис қилинглар›, деганларини эшитганман», деди.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, ular Nabiy ﷺ bilan birga bir gʻazotda edilar. U aytdi: Bizning ichimizda mamluklar (qullar) ham bor edi, ammo ularga (oʻljadan) ulush ajratilmasdi.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, улар Набий ﷺ билан бирга бир ғазотда эдилар. У айтди: Бизнинг ичимизда мамлуклар (қуллар) ҳам бор эди, аммо уларга (ўлжадан) улуш ажратилмасди.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, ular Nabiy ﷺ bilan birga bir gʻazotda edilar. U aytdi: Bizning ichimizda mamluklar (qullar) ham bor edi, ammo ularga (oʻljadan) ulush ajratilmasdi.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, улар Набий ﷺ билан бирга бир ғазотда эдилар. У айтди: Бизнинг ичимизда мамлуклар (қуллар) ҳам бор эди, аммо уларга (ўлжадан) улуш ажратилмасди.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U dedi: «Xaybar kuni men ichida oltin va munchoq boʻlgan bir marjonni oʻn ikki dinorga sotib oldim. Soʻng uni ajratganimda, ichidan oʻn ikki dinordan koʻproq (oltin) topdim. Buni Nabiy ﷺ ga aytdim. Shunda u zot: ‹U ajratilmaguncha sotilmaydi›, — dedilar.»Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У деди: «Хайбар куни мен ичида олтин ва мунчоқ бўлган бир маржонни ўн икки динорга сотиб олдим. Сўнг уни ажратганимда, ичидан ўн икки динордан кўпроқ (олтин) топдим. Буни Набий ﷺ га айтдим. Шунда у зот: ‹У ажратилмагунча сотилмайди›, — дедилар.»
Fazola ibn Ubayd ibn Nofiz al-Ansoriy (roziyallohu anhu) aytdi: Rasululloh ﷺ oʻzlari roʻza tutadigan bir kunda bizning oldimizga chiqdilar. (Roviy) aytdi: U zot suv soʻrab ichdilar. Biz u zotga: «Allohga qasam, ey Allohning Rasuli, bu siz roʻza tutadigan kun edi-ku», dedik. U zot: «Ha, lekin men qusdim», dedilar.Фазола ибн Убайд ибн Нофиз ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу) айтди: Расулуллоҳ ﷺ ўзлари рўза тутадиган бир кунда бизнинг олдимизга чиқдилар. (Ровий) айтди: У зот сув сўраб ичдилар. Биз у зотга: «Аллоҳга қасам, эй Аллоҳнинг Расули, бу сиз рўза тутадиган кун эди-ку», дедик. У зот: «Ҳа, лекин мен қусдим», дедилар.
Amr ibn Molik al-Janbiydan rivoyat qilinadiki, Fazola ibn Ubayd va Uboda ibn Somit (roziyallohu anhumo) unga soʻzlab berdilar: Rasululloh ﷺ shunday dedilar: «Qiyomat kuni boʻlib, Alloh taolo xaloyiq hukmidan farogʻat topganida, ikki kishi qoladi. Ularni doʻzaxga (olib borishga) buyuriladi. Shunda ulardan biri (ortiga) oʻgirilib qaraydi. Al-Jabbor — ismi barakotli boʻlsin — : ‹Uni qaytaringlar›, deydi va uni qaytarishadi. Unga: ‹Nega oʻgirilib qarading?› deyiladi. U: ‹Meni jannatga kiritishingdan umidvor edim›, deydi. Shunda uni jannatga (olib borishga) buyuriladi. U: ‹Robbim azza va jalla menga shu qadar berdiki, agar men jannat ahlini taomlantirsam ham, bu mendagi narsadan hech nimani kamaytirmasdi›, deydi.» Ikkovi aytdilar: Rasululloh ﷺ buni zikr qilganlarida, yuzlarida quvonch koʻrinar edi.Амр ибн Молик ал-Жанбийдан ривоят қилинадики, Фазола ибн Убайд ва Убода ибн Сомит (розияллоҳу анҳумо) унга сўзлаб бердилар: Расулуллоҳ ﷺ шундай дедилар: «Қиёмат куни бўлиб, Аллоҳ таоло халойиқ ҳукмидан фароғат топганида, икки киши қолади. Уларни дўзахга (олиб боришга) буюрилади. Шунда улардан бири (ортига) ўгирилиб қарайди. Ал-Жаббор — исми баракотли бўлсин — : ‹Уни қайтаринглар›, дейди ва уни қайтаришади. Унга: ‹Нега ўгирилиб қарадинг?› дейилади. У: ‹Мени жаннатга киритишингдан умидвор эдим›, дейди. Шунда уни жаннатга (олиб боришга) буюрилади. У: ‹Роббим азза ва жалла менга шу қадар бердики, агар мен жаннат аҳлини таомлантирсам ҳам, бу мендаги нарсадан ҳеч нимани камайтирмасди›, дейди.» Иккови айтдилар: Расулуллоҳ ﷺ буни зикр қилганларида, юзларида қувонч кўринар эди.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu) aytdi: Men Rasululloh ﷺning: «(Asl) mujohid — Alloh azza va jalla yoʻlida oʻz nafsiga qarshi jihod qilgan kishidir», deganlarini eshitdim.Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺнинг: «(Асл) мужоҳид — Аллоҳ азза ва жалла йўлида ўз нафсига қарши жиҳод қилган кишидир», деганларини эшитдим.
Fazola ibn Ubayd al-Ansoriy (roziyallohu anhu) Nabiy ﷺdan rivoyat qiladiki, u zot roʻzador edilar, soʻng qusdilar va iftor qildilar.Фазола ибн Убайд ал-Ансорий (розияллоҳу анҳу) Набий ﷺдан ривоят қиладики, у зот рўзадор эдилар, сўнг қусдилар ва ифтор қилдилар.
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, Rasululloh ﷺ Vidolashuv hajida shunday dedilar: «Sizlarga musulmon kimligini xabar beraymi? U — musulmonlar uning tili va qoʻlidan salomat boʻlgan kishidir. Moʻmin — odamlar oʻz mollari va jonlari borasida unga ishonadigan kishidir. Muhojir — xato va gunohlarni tark etgan kishidir. Mujohid — Alloh azza va jallaga toat qilishda oʻz nafsiga qarshi jihod qilgan kishidir.»Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, Расулуллоҳ ﷺ Видолашув ҳажида шундай дедилар: «Сизларга мусулмон кимлигини хабар берайми? У — мусулмонлар унинг тили ва қўлидан саломат бўлган кишидир. Мўмин — одамлар ўз моллари ва жонлари борасида унга ишонадиган кишидир. Муҳожир — хато ва гуноҳларни тарк этган кишидир. Мужоҳид — Аллоҳ азза ва жаллага тоат қилишда ўз нафсига қарши жиҳод қилган кишидир.»
Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U dedi: «Xaybar kuni biz Rasululloh ﷺ bilan birga edik, yahudiylar bilan bir uqiya oltinni ikki yoki uch dinorga (ayirboshlab) savdo qilardik. Shunda Rasululloh ﷺ: ‹Oltinni oltinga, faqat vazni vazniga (teng) boʻlmasa, sotmanglar›, — dedilar.»Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У деди: «Хайбар куни биз Расулуллоҳ ﷺ билан бирга эдик, яҳудийлар билан бир уқия олтинни икки ёки уч динорга (айирбошлаб) савдо қилардик. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: ‹Олтинни олтинга, фақат вазни вазнига (тенг) бўлмаса, сотманглар›, — дедилар.»
Abdulloh ibn Buraydadan rivoyat qilinadiki, Nabiy ﷺning sahobalaridan bir kishi Misrda boʻlgan Fazola ibn Ubayd (roziyallohu anhu)ning oldiga koʻchib bordi. U tuyasini yetaklab turgan holida uning huzuriga keldi va: «Men sening oldingga ziyoratchi boʻlib kelganim yoʻq; men Rasululloh ﷺdan menga yetib kelgan bir hadis uchun keldim, sende u haqda ilm boʻlishidan umid qildim», dedi. Soʻng uni sochlari toʻzgʻigan holda koʻrib: «Nega seni sochlaring toʻzgʻigan holda koʻryapman, holbuki sen yurtning amirisan?» dedi. U: «Albatta Rasululloh ﷺ bizni koʻp erkalanishdan (irfohdan) qaytarar edilar», dedi. Uni yalangoyoq koʻrib: «Nega seni yalangoyoq koʻryapman?» dedi. U: «Albatta Rasululloh ﷺ bizni baʼzan yalangoyoq yurishga buyurar edilar», dedi.Абдуллоҳ ибн Бурайдадан ривоят қилинадики, Набий ﷺнинг саҳобаларидан бир киши Мисрда бўлган Фазола ибн Убайд (розияллоҳу анҳу)нинг олдига кўчиб борди. У туясини етаклаб турган ҳолида унинг ҳузурига келди ва: «Мен сенинг олдингга зиёратчи бўлиб келганим йўқ; мен Расулуллоҳ ﷺдан менга етиб келган бир ҳадис учун келдим, сенде у ҳақда илм бўлишидан умид қилдим», деди. Сўнг уни сочлари тўзғиган ҳолда кўриб: «Нега сени сочларинг тўзғиган ҳолда кўряпман, ҳолбуки сен юртнинг амирисан?» деди. У: «Албатта Расулуллоҳ ﷺ бизни кўп эркаланишдан (ирфоҳдан) қайтарар эдилар», деди. Уни ялангоёқ кўриб: «Нега сени ялангоёқ кўряпман?» деди. У: «Албатта Расулуллоҳ ﷺ бизни баъзан ялангоёқ юришга буюрар эдилар», деди.